Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Pocztarek (spr.) Sędziowie NSA Małgorzata Borowiec Jolanta Rudnicka po rozpoznaniu w dniu 19 stycznia 2021 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi R.S. na przewlekłość postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Olsztynie w sprawie o sygnaturze II SAB/Ol 20/20 w sprawie ze skargi R.S. na bezczynność Prezesa Sądu Rejonowego w [...]. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej postanawia: oddalić skargę na przewlekłość postępowania.

W dniu 25 sierpnia 2020 r. (data prezentaty) R.S. wniósł do Naczelnego Sądu Administracyjnego – za pośrednictwem WSA w Olsztynie – skargę na przewlekłość postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Olsztynie w sprawie o sygn. akt II SAB/Ol 20/20 z jego skargi na bezczynność Prezesa Sądu Rejonowego w [...]. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej.

Z akt sprawy wynika, że ww. skarga R.S. wraz z aktami sprawy wpłynęła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie w dniu 15 kwietnia 2020 r. Zarządzeniem z tego samego dnia powyższą skargę przesłano Prezesowi Sądu Rejonowego w [...]. z uwagi na treść art. 54 § 1 P.p.s.a., o czym poinformowano stronę. W dniu 21 maja 2020 r. (data prezentaty), Prezes Sądu Rejonowego w [...]. przedłożył skargę R.S. do Sądu. Zarządzeniem z tego samego dnia sprawa została zarejestrowana pod sygn. akt II SAB/Ol 20/20, nadano jej symbol, wskazano strony i przedmiot postępowania, wyznaczono sędziego sprawozdawcę. Do akt sprawy dołączono również akta sądowe o sygn. II SPP/Ol 100/20, z których wynika, że postanowieniem referendarza sądowego z dnia 23 kwietnia 2020 r. rozpoznano wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy przyznając je w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego. Następnie, Sąd I instancji zwrócił się do Okręgowej Izby Radców Prawnych w Olsztynie o wyznaczenie dla skarżącego radcy prawnego. W dniu 1 czerwca 2020 r. do Sądu wpłynęło pismo z Okręgowej Izby Radców Prawnych w Olsztynie o wyznaczeniu pełnomocnika dla skarżącego. W dniu 2 czerwca 2020 r. wezwano pełnomocnika skarżącego do uzupełnienia braków formalnych skargi, w terminie 7 dni pod rygorem jej odrzucenia, przez podanie numeru PESEL skarżącego. Jednocześnie doręczono pełnomocnikowi skarżącego odpis odpowiedzi na skargę. Pismem z dnia 15 czerwca 2020 r. pełnomocnik skarżącego wniósł o przedłużenie terminu do wykonania przedmiotowego wezwania z uwagi na brak kontaktu ze skarżącym. Sąd I instancji zakreślił pełnomocnikowi dodatkowy 14 dniowy termin do wykonania zarządzenia. Pismem z dnia 23 czerwca 2020 r. pełnomocnik skarżącego uzupełnił brak formalny skargi poprzez podanie nr PESEL skarżącego. Następnie, zarządzeniem z dnia 26 czerwca 2020 r. skierowano sprawę do rozpoznania w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym, a zarządzeniem z dnia 1 lipca 2020 r. termin posiedzenia ustalono na 6 sierpnia 2020 r.

W tych okolicznościach, skarżący złożył skargę na przewlekłość postępowania przed Sądem I instancji. W uzasadnieniu wskazał, że pomimo upływu trzydziestodniowego terminu na rozpoznanie sprawy z zakresu informacji publicznej, sprawa nie została zakończona. Skarżący wniósł o stwierdzenie przewlekłości postępowania, nakazanie niezwłocznego rozpoznania sprawy i zasądzenie na jego rzecz kwoty 2000 złotych.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

W przedstawionym stanie faktycznym skarga na przewlekłość postępowania nie zasługuje na uwzględnienie i jako taka podlega oddaleniu.

Skarga o stwierdzenie, że w postępowaniu przed sądem administracyjnym nastąpiła przewlekłość postępowania może być uwzględniona, jeżeli są podstawy do przyjęcia, że na skutek działania lub bezczynności sądu naruszone zostało prawo strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki (art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki - Dz. U. z 2018 r., poz. 75, dalej, jako: "ustawa").

Konieczne jest więc ustalenie, że wystąpiła zwłoka w postępowaniu sądowym (przewlekłość postępowania) oraz że jest ona nieuzasadniona. Stosownie do art. 2 wskazanej ustawy, o nieuzasadnionej zwłoce można mówić wówczas, jeżeli postępowanie w sprawie trwa dłużej, niż to konieczne, uwzględniając ocenę terminowości i prawidłowości czynności sądowych, ale także zachowań stron, a w szczególności strony, która zarzuciła przewlekłość postępowania. Ocena ta nie może być oderwana od obowiązku sądu rozpoznania wszystkich spraw wniesionych do sądu bez nieuzasadnionej zwłoki, przy zachowaniu zasady rozpoznawania spraw według kolejności ich wpływu oraz uwzględnieniu przepisów nakazujących rozpoznanie niektórych rodzajów spraw w ustawowo określonych terminach.

Sprawa, której dotyczy rozpoznawana skarga na przewlekłość postępowania należy do spraw z zakresu dostępu do informacji publicznej. Zgodnie z art. 21 pkt 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej, skargę w postępowaniu o udostępnienie informacji publicznej rozpatruje się w terminie 30 dni od dnia otrzymania akt wraz z odpowiedzią na skargę. Przepis ten nakłada na sąd administracyjny obowiązek rozpatrzenia skargi w określonym terminie. Należy jednak to rozumieć w ten sposób, że sąd rozpatruje skargę w powyższym terminie, jeżeli nie występują okoliczności, które uniemożliwiają rozpatrzenie skargi. Sąd nie może bowiem przystąpić do rozpoznania sprawy dopóki nie będzie ona gotowa do wyznaczenia. Bezskuteczny upływ tego terminu nie rodzi materialnych skutków prawnych. Intencją ustawodawcy było bowiem skrócenie w tych sprawach, w stosunku do innego rodzaju spraw, oczekiwania na ewentualną weryfikację rozstrzygnięcia podmiotu zobowiązanego. Przekroczenie terminu 30-dniowego, o którym mowa w art. 21 pkt 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej nie oznacza, że tym samym doszło do bezpośredniego naruszenia prawa strony do rozpoznania jej skargi bez nieuzasadnionej zwłoki, w rozumieniu art. 2 ust. 1 ustawy o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki.

Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego w okolicznościach niniejszej sprawy nie można mówić o przewlekłości postępowania w rozumieniu art. 2 ustawy. Jak wynika z akt sprawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie podjął niezwłocznie niezbędne czynności mające na celu rozpoznanie sprawy. Przed przystąpieniem do rozpoznania sprawy rozpoznał wniosek o przyznanie prawa pomocy, a następnie wezwał pełnomocnika skarżącego do uzupełnienia braków formalnych skargi. Ponadto należy zauważyć, że sprawa została rozpoznana na posiedzeniu w dniu 6 sierpnia 2020 r.

Biorąc powyższe pod rozwagę, w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, podjęte przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w toku tego postępowania czynności były prawidłowe oraz dokonano ich w rozsądnych terminach, czym nie naruszono prawa strony do rozpoznania sprawy bez zbędnej zwłoki w rozumieniu ustawy.

W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 12 ust. 1 ustawy, orzekł jak w sentencji postanowienia.