Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Zbigniew Czarnik po rozpoznaniu w dniu 7 lipca 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia A. S.A. z siedzibą w K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 29 marca 2022 r. sygn. akt V SA/Wa 1096/21 w zakresie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia skargi kasacyjnej w sprawie ze skargi A. S.A. z siedzibą w K. na decyzję Głównego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno- Spożywczych z dnia 3 grudnia 2020 r. nr GI-BOI.pr-610-120/20 w przedmiocie kary pieniężnej za wprowadzenie do obrotu produktów nieodpowiadających wymaganiom jakości handlowej postanawia: oddalić zażalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie (dalej: WSA, sąd pierwszej instancji), objętym zażaleniem postanowieniem z 29 marca 2022 r. sygn. akt V SA/Wa 1096/21, działając na podstawie art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2022 r., poz. 329 ze zm.; dalej jako: p.p.s.a.), odmówił A. S.A. z siedzibą w K. (dalej: skarżąca, Spółka) przywrócenia terminu do wniesienia skargi kasacyjnej na decyzję Głównego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych(dalej: Główny Inspektor) z 3 grudnia 2020 r. w przedmiocie kary pieniężnej za wprowadzenie do obrotu produktów nieodpowiadających wymaganiom jakości handlowej.

Wyjaśniając motywy podjętego rozstrzygnięcia sąd pierwszej instancji wskazał, że pismem z 18 stycznia 2022 r. skarżąca złożyła wniosek o przywrócenie terminu do wniesienie skargi kasacyjnej od wyroku WSA w Warszawie z 10 września 2021 r. sygn. akt V SA/Wa 1096/21 oddalającego skargę spółki na opisaną wyżej decyzję Głównego Inspektora. W uzasadnieniu wniosku pełnomocnik spółki wskazał, że pismem z 15 września 2021 r. złożył wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyroku WSA, niemniej nie otrzymał na portalu epuap.gov.pl żadnego powiadomienia, że uzasadnienie wyroku zostało udostępnione przez sąd. O sporządzeniu uzasadnienia wyroku WSA pełnomocnik dowiedział się 11 stycznia 2022 r. podczas rozmowy z pracownikiem sądu. W związku zaś z epidemią COVID-19 dostęp do akt uzyskał dopiero 17 stycznia 2022 r. We wniosku podkreślono, że portal epuap.gov.pl często nie funkcjonuje w sposób prawidłowy.

Odmawiając przywrócenia terminu do wniesienia skargi kasacyjnej WSA wskazał, że z akt sądowych wynika, że uzasadnienie wyroku zostało wysłane do pełnomocnika skarżącej na wskazany przez niego adres elektroniczny 13 października 2021 r. Ten fakt potwierdza Urzędowe Poświadczenie Doręczenia (k. 76), z którego wynika, że pełnomocnik skarżącej otrzymał dwa zawiadomienia o wysłaniu korespondencji drogą elektroniczną - pierwsze w dniu wysyłki tj. 13 października 2021r., oraz powtórne 21 października 2021 r. Z uwagi na nieodebranie dokumentu przez adresata w okresie 14 dni od wysłania pierwszego UPD uzasadnienie zostało uznane za doręczone 28 października 2021 r., stosownie do treści art. 74a § 8 p.p.s.a. WSA podkreślił, że pełnomocnik nie przedstawił zaś żadnych dokumentów, które potwierdzałyby brak zawiadomień o doręczeniu korespondencji lub świadczące o tym, że zgłaszał problem z działaniem platformy ePUAP.

W zażaleniu na to postanowienie pełnomocnik spółki zaskarżył je w całości i wniósł o jego uchylenie w całości i przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. Zarzucił naruszenie przepisów postępowania poprzez błędne przyjęcie, iż w sprawie nie zachodzą okoliczności do przywrócenia terminu stosownie do treści art. 86 § 3 p.p.s.a. W uzasadnieniu ponownie powołał się na okoliczności związane z niedoręczeniem wyroku sądu pierwszej instancji w związku z wadliwym działaniem skrzynki ePUAP. Wskazał, że po otrzymaniu zaskarżonego postanowienia złożył reklamację w systemie ePUAP, a w trakcie rozmowy telefonicznej z konsultantem uzyskał informację, iż jeden z jego adresów mailowych w systemie był zapisany nieprawidłowo. Wyjaśnił, że system ePUAP skonstruowany jest w ten sposób, iż zawiera dwa adresy mailowe, jeden adres mailowy widoczny na stronie głównej profilu, zaś drugi adres nie jest widoczny na stronie głównej. Adres pełnomocnika widoczny na stronie głównej zapisany był prawidłowo, natomiast drugi adres zawierał błąd, co skutkowało tym, iż nie otrzymywał on korespondencji. Dopiero przy wsparciu konsultanta udało się usunąć błąd w adresie.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zażalenie nie jest zasadne.

Zgodnie z art. 86 § 1 p.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi o przywróceniu terminu. W piśmie z wnioskiem o przywrócenie terminu (art. 87 § 2 p.p.s.a.) należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu.

Jak wskazuje się w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (dalej: NSA, sąd drugiej instancji) instytucja przywrócenia terminu ma zastosowanie w tych wszystkich sytuacjach, gdy strona nie dokonała w terminie czynności. Wówczas, nie kwestionując faktu upływu terminu, strona uprawdopodobnia brak zawinienia w nieterminowym dokonaniu czynności (zob. np. postanowienie NSA z 28 grudnia 2018 r., sygn. akt II GZ 452/18; to i kolejne cytowane orzeczenia dostępne w CBOSA pod adresem http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Z powołanego przepisu wynika ponadto, że równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie, co – jak wskazuje się w orzecznictwie sądowym – jest podstawowym warunkiem umożliwiającym rozpoznanie wniosku o przywrócenie terminu.

Podkreślić też należy, że instytucję przywrócenia terminu uregulowaną w art. 86 i art. 87 p.p.s.a. stosuje się wtedy, gdy strona nie neguje uchybienia terminowi i wskazuje przyczyny usprawiedliwiające to uchybienie. Wniosku o przywrócenie terminu nie można bowiem opierać na twierdzeniu, że termin ten został zachowany, gdyż istotą tej instytucji, jak wskazano wyżej, jest właśnie twierdzenie przeciwne, że termin ten nie został zachowany bez winy strony (np. postanowienie NSA z 14 stycznia 2020 r., sygn. akt II FZ 893/19).

W ocenie NSA kontrolowane postanowienie sądu pierwszej instancji jest zgodne z prawem, a wniesione zażalenie należy uznać za nieuzasadnione. Strona nie wykazała braku swojej winy w uchybieniu terminu do wniesienia skargi kasacyjnej, a zatem uchybiony termin nie mógł zostać przywrócony. Argumentacja zawarta w uzasadnieniu zażalenia stanowi w przeważającej mierze powielenie treści wniosku o przywrócenie terminu – w części dotyczącej niedoręczenia uzasadnienia wyroku sądu pierwszej instancji w związku z wadliwym działaniem systemu ePUAP. Pełnomocnik skarżącej uzupełnił jedynie tę argumentację o wyjaśnienie, że złożył reklamację systemu ePUAP oraz – korzystając ze wsparcia technicznego konsultanta platformy – zapisał we właściwy sposób drugi adres mailowy, co miało na celu zapewnienie prawidłowego działania elektronicznej skrzynki podawczej. Niemniej załączony do zażalenia wydruk zgłoszenia reklamacji z 14 kwietnia 2022 r. zawiera jedynie jednozdaniową informację o "konsultacji w sprawie zarządzania skrzynką" i nie wynika z niego czy w istocie powodem tego zgłoszenia były problemy z doręczaniem korespondencji.

Należy zgodzić się z sądem pierwszej instancji, który odmawiając przywrócenia skarżącemu terminu do wniesienia skargi kasacyjnej trafnie wskazał, że pełnomocnik skarżącej nie obalił domniemania, zgodnie z którym uzasadnienie wyroku sądu pierwszej instancji zostało mu doręczone. Ten fakt potwierdza Urzędowe Poświadczenie Doręczenia (k. 76), z którego wynika, że pełnomocnik spółki otrzymał dwa zawiadomienia o wysłaniu korespondencji drogą elektroniczną, pierwsze w dniu wysyłki, tj. 13 października 2021 r. oraz powtórne 21 października 2021 r. Z uwagi na nieodebranie dokumentu przez adresata w okresie 14 dni od wysłania pierwszego UPD dokument, zgodnie z treścią art. 74a § 8 p.p.s.a., został uznany za doręczony w dniu 28 października 2021 r.

Należy przy tym podkreślić, że pełnomocnik, pomimo wskazywanych uchybień w działaniu systemu ePUAP, nie uprawdopodobnił, że "zgłoszenie usługi nr [...]" z 14 kwietnia 2022 r. (k. 106) opisane jako "konsultacja telefoniczna w sprawie zarządzania skrzynką" stanowiło w istocie wszczęcie odpowiedniej procedury reklamacyjnej w celu wyjaśnienia powstałych w jego ocenie nieprawidłowości związanych z doręczeniem uzasadnienia wyroku sądu pierwszej instancji.

Mając na uwadze powyższe, za prawidłową uznać należy ocenę wniosku spółki o przywrócenie uchybionego terminu, jakiej dokonał sąd pierwszej instancji stwierdzając, że przedstawione przez stronę okoliczności nie mogą usprawiedliwić braku jej winy w uchybieniu terminu. Skarżąca nie uprawdopodobniła braku winy w uchybieniu terminu, o którym mowa w art. 87 § 2 p.p.s.a. Oceny tej nie zmienia argumentacja podniesiona w zażaleniu.

Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny postanowił jak w sentencji.