Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Gabriela Jyż po rozpoznaniu w dniu 14 października 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia E. C. O.Sp. z o.o. w S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 2 grudnia 2024 r., sygn. akt II SA/Bd 915/24 w zakresie odrzucenia skargi i zwrotu wpisu sądowego w sprawie skargi E. C. O. Sp. z o.o. w S. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Bydgoszczy z dnia 19 sierpnia 2024 r., nr 0401-CKB.2.4223.14.2024 w przedmiocie kary pieniężnej za niedopełnienie obowiązków wynikających z ustawy o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu postanawia: oddalić zażalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy, postanowieniem z dnia 2 grudnia 2024 r. odrzucił skargę E. C. O. Sp. z o.o. w S. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Bydgoszczy z dnia 19 sierpnia 2024 r., w przedmiocie kary pieniężnej za niedopełnienie obowiązków wynikających z ustawy o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu. Zwrócił również stronie uiszczony od skargi wpis sądowy.

Sąd I instancji wskazał, że w związku z wniesioną skargą pełnomocnik skarżącej spółki wezwany został do usunięcia jej braków formalnych poprzez złożenie pełnomocnictwa procesowego do działania w imieniu skarżącej przed wojewódzkim sądem administracyjnym lub przed sądami administracyjnymi oraz dokumentu określającego umocowanie do reprezentowania strony skarżącej – odpisu z Krajowego Rejestru Sądowego, z którego wynikałoby uprawnienie do wniesienia skargi i udzielenia pełnomocnictwa. Wezwanie to zostało doręczone pełnomocnikowi w dniu 14 listopada 2024 r.

W odpowiedzi pełnomocnik skarżącej nadesłał pełnomocnictwo do reprezentowania spółki przed sądami administracyjnymi oraz uchwałę nr [...] Nadzwyczajnego Zgromadzenia Wspólników Spółki z dnia 1 kwietnia 2020 r. w sprawie odwołania prezesa zarządu oraz powołania innej osoby do pełnienia funkcji prezesa zarządu spółki. Nie przedłożyła dokumentu określającego umocowanie do reprezentowania strony - odpisu KRS.

Sąd stwierdził, że w zakreślonym terminie wszystkie braki formalne skargi nie zostały uzupełnione. W ocenie Sądu I instancji dokumentem określającym umocowanie do reprezentowania strony nie była nadesłana uchwała w sprawie zmiany osoby piastującej funkcję prezesa zarządu spółki. Na podstawie takiego dokumentu nie było możliwe ustalenie sposobu reprezentacji w zakresie odpowiedniego umocowania do dokonywania określonych czynności prawnych przez pełnomocnika skarżącej spółki.

W podstawie prawnej postanowienia podano art. 58 § 1 pkt 3 w zw. z art. 58 § 3 oraz art. 232 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2024 r. poz. 935, dalej: p.p.s.a.).

E. C. O. Sp. z o.o. w S., zażaleniem zaskarżyła w całości postanowienie Sądu I instancji zarzucając mu naruszenie przepisów postępowania które miało istotny wpływ na wynik sprawy – art. 58 § 1 pkt 3 w zw. z art. 106 § 3 p.p.s.a. i art. 4 ust. 4aa ustawy o Krajowym Rejestrze Sądowym poprzez bezpodstawne przyjęcie, że skarżący nie uzupełnił braków w terminie w sytuacji gdy złożył on w terminie uchwałę oraz zapłacił wpis.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie albowiem podniesiona w nim argumentacja nie podważa prawidłowości postanowienia Sądu I instancji.

Dokonując oceny zaskarżonego postanowienia przez pryzmat podniesionego w zażaleniu zarzutu wraz z jego argumentacją wskazania na wstępie wymaga, że stosownie do art. 28 § 1 w zw. z art. 29 p.p.s.a. osoby prawne oraz jednostki organizacyjne mające zdolność sądową dokonują czynności w postępowaniu przez organy albo osoby uprawnione do działania w ich imieniu, przedstawiciel ustawowy lub organ albo osoby, o których mowa w art. 28, mają zaś obowiązek wykazać swoje umocowanie dokumentem przy pierwszej czynności w postępowaniu.

Mając na uwadze wskazany obowiązek dotyczący osób prawnych wstępujących na drogę sądową, za prawidłową uznać należy ocenę wypełnienia przez pełnomocnika skarżącej spółki obowiązków nałożonych na niego w związku wezwaniem do uzupełnienia braków formalnych wywiedzionej w sprawie skargi na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Bydgoszczy z dnia 19 sierpnia 2024 r.

Jak bowiem wynika z treści wezwania stanowiącego wykonanie zarządzenia z dnia 4 listopada 2024 r. pełnomocnik skarżącej wezwany został do: 1. złożenia pełnomocnictwa lub jego uwierzytelnionego odpisu do działania w imieniu strony skarżącej; 2. złożenia dokumentu lub jego uwierzytelnionego odpisu określającego umocowanie do reprezentowania strony skarżącej – odpisu z KRS, z którego wynikałoby uprawnienie do wniesienia skargi i udzielenia pełnomocnictwa.

W wykonaniu tego wezwania, jak słusznie wskazał Sąd I instancji, pełnomocnik skarżącej przedłożył pełnomocnictwo oraz poświadczoną za zgodność kopię uchwał z dnia 1 kwietnia 2020 r. o odwołaniu z funkcji prezesa zarządu J. A. Ż. oraz powołaniu na funkcję prezesa zarządu A. W..

Jak również słusznie stwierdził Sąd I instancji, drugi z powołanych dokumentów przedłożonych w ramach wykonania wezwania do uzupełnienia braków formalnych skargi nie stanowił spełnienia wymogu stawianego tymże wezwaniem. Uchwały poza wykazaniem kto i kiedy został odwołany i następczo powołany na stanowisko prezesa zarządu spółki nie wskazywały, przede wszystkim zaś nie wykazywały, sposobu reprezentacji spółki oraz osób uprawnionych do działania w jej imieniu – jej reprezentowania. W konsekwencji za niewadliwą uznać należy ocenę Sądu, że nie uzupełniono w terminie braków formalnych skargi, do usunięcia których wezwany został pełnomocnik skarżącej spółki.

Taki stan sprawy powodował, że Sąd I instancji zobligowany był do odrzucenia skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a., co też prawidłowo uczyniono.

Odnosząc się do argumentacji zażalenia zmierzającej do wskazania, że Sąd mógł i powinien samodzielnie dokonać ustaleń w zakresie sposobu reprezentancji spółki poprzez pozyskanie wydruku ze strony Krajowego Rejestru Sądowego wskazać należy, że obowiązek wykazania umocowania spoczywa na stronie skarżącej, a rolą sądu nie jest wyręczanie strony w zakresie wykazania istnienia umocowania do jej reprezentacji przed sądem administracyjnym. Oceny tej nie podważa okoliczność, że zgodnie z zasadą jawności rejestru, wyrażoną w art. 8 ustawy o Krajowym Rejestrze Sądowym, WSA ma możliwość zapoznania się ze sposobem reprezentacji strony przez ogólnodostępny rejestr KRS. WSA może korzystać z pozyskiwanych samodzielnie dokumentów, lecz jedynie informacyjnie, kontrolnie, na etapie prowadzenia postępowania sądowego, nie zaś na etapie oceny, czy postępowanie to zostało wszczęte przez osobę należycie umocowaną do reprezentowania strony, która - pomimo wezwania - nie przedstawiła stosownych dokumentów. Sam fakt ujawnienia stosownych danych w rejestrze przedsiębiorców KRS, czy opublikowania ich w Monitorze Sądowym i Gospodarczym, nie zwalnia strony postępowania - niezależnie od tego, czy działa osobiście, czy przez pełnomocnika - z powinności uzupełnienia braków formalnych skargi. Ciężar czynienia tych ustaleń nie może zostać przeniesiony na sąd, który nie jest zobowiązany do samodzielnego poszukiwania i weryfikowania tego rodzaju informacji. Gdyby zamiarem ustawodawcy było zwolnienie uczestnika postępowania z obowiązku przedstawienia dokumentu potwierdzającego umocowanie z uwagi na dostęp sądu do publicznych rejestrów, to stosowne wyłączenie zostałoby wyraźnie przewidziane w przepisach. Tymczasem zwolnienie strony z obowiązku dokonania określonej czynności procesowej, zwłaszcza takiej, jak uzupełnienie braku formalnego polegającego na niedołączeniu odpisu z KRS, nie może być domniemywane - musi wynikać wprost z ustawy (por. postanowienie NSA z dnia 10 lipca 2025 r., sygn. akt III FZ 298/25).

Mając na uwadze powyższe Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji.