Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Roman Ciąglewicz (spr.) po rozpoznaniu w dniu 1 października 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku A. Sp. z o.o. w B. o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia w sprawie ze skargi kasacyjnej A. Sp. z o.o. w B. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 1 kwietnia 2025 r. sygn. akt II SA/Bd 418/24 w sprawie ze skargi A. Sp. z o.o. w B. na postanowienie Kujawsko-Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Bydgoszczy z dnia 18 marca 2024 r. nr w WINB-WOP.7723.3.2024.MB2 przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia postanawia: oddalić wniosek.

Uzasadnienie.

Kujawsko-Pomorski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Bydgoszczy postanowieniem z dnia 18 marca 2024 r., nr WINB-WOP.7723.3.2024.MB2, utrzymał w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Miasta Bydgoszczy z dnia 29 grudnia 2023 r., nr PINB.55.15.2023.MM, którym wszczęto postępowanie egzekucyjne w sprawie niewykonania przez A. sp. z o.o. w B. obowiązków określonych w decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Miasta Bydgoszczy z dnia 18 lutego 2020 r. oraz nałożono na A. sp. z o.o. w B. grzywnę w wysokości 10.000 zł w celu przymuszenia do wykonania obowiązku określonego w tytule wykonawczym z dnia 29 grudnia 2023 r., nr PINB.55.12.2023.MM.

Postanowieniem z dnia 2 grudnia 2024 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy odmówił wstrzymania wykonania postanowienia Kujawsko-Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Bydgoszczy z dnia 18 marca 2024 r., nr WINB-WOP.7723.3.2024.MB2, w przedmiocie nałożenia grzywny. W uzasadnieniu wskazano, że strona skarżąca nie przedstawiła żadnych dokumentów źródłowych, zwłaszcza dotyczących jej sytuacji majątkowej, wobec czego uznano, iż nie uprawdopodobniono w dostateczny sposób, że wykonanie zaskarżonego aktu faktycznie spowoduje powstanie niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub powstanie trudnych do odwrócenia skutków u skarżącej.

Wyrokiem z dnia 1 kwietnia 2025 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy oddalił skargę A. sp. z o.o. w B. na postanowienie Kujawsko-Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Bydgoszczy z dnia 18 marca 2024 r., nr WINB-WOP.7723.3.2024.MB2, w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia.

Skarżąca wniosła skargę kasacyjną od powyższego wyroku, w której zawarto wniosek o wstrzymanie wykonania postanowienia Kujawsko-Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Bydgoszczy z dnia 18 marca 2024 r., nr WINB-WOP.7723.3.2024.MB2.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Zgodnie z treścią art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.), dalej: "P.p.s.a." sąd może, na wniosek skarżącego, wydać postanowienie o wstrzymaniu zaskarżonego aktu, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Pod pojęciem wyrządzenia znacznej szkody należy rozumieć taką szkodę majątkową lub niemajątkową, której nie będzie można wynagrodzić przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub nie będzie można jej wyegzekwować, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego (por. postanowienie NSA z dnia 20 grudnia 2004 r., GZ 138/04, dostępne na stronie internetowej: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Natomiast trudne do odwrócenia skutki to takie skutki prawne lub faktyczne, które raz zaistniałe spowodują istotną bądź trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków.

Stosownie do powyższej regulacji należy wskazać, że instytucja ochrony tymczasowej ma charakter wyjątkowy i jej zastosowanie może mieć miejsce wyłącznie w sytuacji stwierdzenia, że wstrzymanie zaskarżonego aktu jest zasadne, w stosunku do strony, wnoszącej o wstrzymanie jego wykonania. Zatem podmiot wnioskujący obowiązany jest wykazać, że w konkretnej sprawie zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków (por. postanowienie NSA z dnia 8 sierpnia 2023 r. sygn. akt II GZ 284/23).

W związku z tym, że postanowieniem z dnia 2 grudnia 2024 r., sygn. akt II SA/Bd 418/24, odmówiono skarżącej wstrzymania zaskarżonego postanowienia, konieczne jest przywołanie art. 61 § 4 P.p.s.a., zgodnie z którym, postanowienia w sprawie wstrzymania aktu lub czynności, wydane na podstawie § 2 i 3, sąd może zmienić lub uchylić w każdym czasie w razie zmiany okoliczności. Sąd administracyjny może zatem zmienić postanowienie odmawiające wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności i wstrzymać jego wykonanie (por. postanowienie NSA z dnia 21 sierpnia 2025 r., sygn. akt II OZ 1709/25).

Rozpoznając kolejny wniosek Sąd może wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji jedynie w oparciu o nowe okoliczności, które przekraczają normalne skutki wynikające z zaskarżonego aktu, w tym przypadku postanowienia. Tymczasem w rozpatrywanej sprawie strona skarżąca nie uzasadniła w kolejnym wniosku w jakikolwiek sposób swojego stanowiska. Wyjaśnić zatem należy, że wykonanie, jak twierdzi strona skarżąca, wadliwego w jej ocenie postanowienia o nałożeniu grzywny, nie może mieć znaczenia dla kwestii udzielenia ochrony tymczasowej stosownie do treści art. 61 P.p.s.a. Należy mieć bowiem na uwadze, że Sąd - na tym etapie rozpoznawania sprawy - nie bada zasadności samej skargi kasacyjnej lecz wyłącznie katalog przesłanek warunkujących wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia, który jest zamknięty.

Niezależnie od niewykazania przez skarżącą przesłanek zmiany postanowienia o odmowie wstrzymania zaskarżonego postanowienia, skonstatować można, że zgodnie z art. 125 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, w razie wykonania obowiązku określonego w tytule wykonawczym, nałożone, a nieuiszczone lub nieściągnięte grzywny w celu przymuszenia podlegają umorzeniu. Natomiast według art. 126 tej ustawy, na wniosek zobowiązanego, który wykonał obowiązek, grzywny uiszczone lub ściągnięte w celu przymuszenia mogą być w uzasadnionych przypadkach zwrócone w wysokości 75% lub w całości. Państwowe organy egzekucyjne mogą zwrócić grzywnę po uzyskaniu zgody organu wyższego stopnia.

W konsekwencji powyższego Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 61 § 3 w zw. z art. 61 § 4 w zw. z art. 193 P.p.s.a., postanowił jak w sentencji.