Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grzegorz Nowecki Sędziowie Sędzia WSA Ewa Frąckiewicz (spr.) Sędzia WSA Joanna Wegner Protokolant st. ref. Łukasz Kawalec po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 lipca 2019 r. sprawy ze skargi M. C. na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia "(...)" stycznia 2019 r. nr "(...)" w przedmiocie ustalenia podlegania obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego oddala skargę

VI SA/Wa 633/19

UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją nr [...] z dnia [...] stycznia 2019 roku Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia , dalej także "Prezes NFZ" na podstawie art. 102 ust 5 pkt 24 w związku z art. 109 ust 5 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 roku o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych ( Dz. U. z 2018 r. p. 1510 z późn. zm.) zwanej dalej ,,Ustawą o świadczeniach" oraz art. 138 §1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 roku poz. 2096 z poźn. zm.) zwanej dalej ,,Kpa" w związku z art. 16 ustawy z dnia 7 kwietnia 2017 roku o zmianie ustawy – Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw ( Dz. U. p.935) po rozpatrzeniu odwołania, wniesionego osobiście w dniu 30 stycznia 2015 roku przez Pana M. C. od decyzji nr [...] Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] stycznia 2015 roku, znak [...] ustalającej, że Pan M. C. podlega od dnia 1 stycznia 2003 roku obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej jako wspólnik jednoosobowej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością I. Sp. z o. o. uchylił zaskarżoną decyzję i orzekł, że Pan M. C. podlegał od dnia 1 stycznia 2003 roku obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności jako wspólnik jednoosobowej Spółki z o. o. I. Sp. z o. o.

Powyższe rozstrzygnięcia zapadły w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy.

Zakład Ubezpieczeń Społecznych [...] Oddział w W. pismem z dnia [...] października 2014 roku zwrócił się do [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia z wnioskiem o rozpatrzenie sprawy dotyczącej objęcia Pana M. C. obowiązkowym ubezpieczeniem zdrowotnym z tytułu prowadzenia działalności pozarolniczej jako wspólnik jednoosobowy Spółki z o. o. od dnia 1 stycznia 2003 roku.

W piśmie z dnia 8 grudnia 2014 r. ZUS [...] Oddział w W. doprecyzował przedmiot wniosku poprzez przesłanie wypisu z Krajowego Rejestru Sądowego (KRS) nr [...] oraz kopii decyzji wydanej przez ZUS Inspektorat [...] z dnia [...] lutego 2012 roku, znak sprawy : [...], określającej zadłużenie Pana M. C. z tytułu składek na ubezpieczenie zdrowotne.

Rozpatrując w/w wniosek Dyrektor [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia decyzją z dnia [...] stycznia 2015 roku ustalił, że Pan M. C., dalej "skarżący, strona" podlega od dnia 1 stycznia 2003 roku obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej jako wspólnik jednoosobowej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością I. Sp. z o. o.

Od powyższej decyzji skarżący wniósł odwołanie, w którym podniósł, że obecnie prowadzi jednoosobową działalność gospodarczą pełniąc funkcję Prezesa Zarządu "I." Sp. z o. o. (wcześniej I.). Jednocześnie pobiera świadczenie emerytalne. Na chwilę obecną spółka nie wykonuje żadnej działalności gospodarczej i nie posiada żadnego przychodu. Nie jest zasadne podwójne pobieranie składek na ubezpieczenie zdrowotne w związku z pobieraną przez niego emeryturą.

Rozpatrując odwołanie Prezes NFZ przytoczył treść art. 66 ust 1 pkt 1 lit e ustawy o świadczeniach w brzmieniu obowiązującym od 20 września 2008 roku zgodnie z którym obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego podlegają osoby spełniające warunki do objęcia ubezpieczeniem społecznym lub ubezpieczeniem społecznym rolników, które są osobami prowadzącymi działalność pozarolniczą lub osobami z nimi współpracującymi z uwzględnieniem osób, które zawiesiły wykonywanie działalności gospodarczej na podstawie przepisów o swobodzie działalności gospodarczej.

Dalej Prezes NFZ podał, że w myśl art. 5 pkt 21 ustawy o świadczeniach użyte w niej określenie osoby prowadzącej działalność pozarolniczą oznacza osobę, o której mowa w art. 8 ust 6 ustawy z dnia 13 października 1998 roku o systemie ubezpieczeń społecznych ( Dz. U. z 2017 r p.1778 z późn. zm.), dalej "ustawą o sus."

Zgodnie natomiast z art. 8 ust 6 pkt 4 ustawy o sus za osobę prowadzącą działalność uważa się m. in. wspólnika jednoosobowej spółki z ograniczona odpowiedzialnością.

W myśl art. 61 ust 1 ustawy o świadczeniach obowiązek ubezpieczenia zdrowotnego osób prowadzących działalność pozarolniczą powstaje i wygasa w terminach określonych w przepisach o ubezpieczeniu społecznym.

Natomiast zgodnie z art. 13 ust 4 ustawy o sus obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowemu, chorobowemu i wypadkowemu podlegają osoby prowadzące działalność pozarolniczą od dnia rozpoczęcia wykonywania działalności do dnia jego zaprzestania.

Prezes NFZ wskazał, że z informacji ZUS-u [...] Oddziału w W. wynika, że w Kompleksowym Systemie Informatycznym Zakładu widnieje zgłoszenie płatnika składek ZUS ZFA od dnia 1 stycznia 2003 roku z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej i zgłoszenie ubezpieczonego ZUS ZZA od dnia 1 stycznia 2003 roku, jednak brak jest wyrejestrowania z ubezpieczeń powyższego tytułu. Z danych zawartych w Centralnym Systemie Ubezpieczeń (CWU) prowadzonym przez Narodowy Fundusz Zdrowia tj. ewidencji osób zgłoszonych do ubezpieczenia zdrowotnego za pośrednictwem ZUS i KRUS wynika, że Pan M. C. od dnia 1 kwietnia 2001 roku pobiera emeryturę.

Z kolejnych dokumentów pozyskanych przez Prezesa NFZ od ZUS (odpis z rejestru Przedsiębiorców KRS) wynikało, że według stanu na dzień 8 grudnia 2014 roku (data ostatniej zmiany) Pan M. C. pozostaje jedynym wspólnikiem I. Sp. z o. o. Brak jest także informacji w KRS o zawieszeniu działalności gospodarczej.

Ponadto informacje zawarte w systemie aplikacji Lex Omega oraz Legalis potwierdziły, że Pan M. C. od dnia 27 kwietnia 2001 roku posiada całość udziałów spółki z o. o. działającej pod firmą Instytut D. Sp. z o. o. ( obecnie I. Sp. z o. o.).

Z informacji przekazanych przez Pana M. C. wynikało, że jest wspólnikiem jednoosobowej spółki z o. o. i prowadzi tę działalność, jak ma zlecenie, natomiast w pozostałym okresie działalności jej nie prowadzi.

Prezes NFZ podniósł, że zważając, że Pan M. C. jest objęty obowiązkowym ubezpieczeniem zdrowotnym z tytułu prowadzenia działalności pozarolniczej jako jedyny wspólnik spółki z o. o. od dnia 1 stycznia 2003 roku należy zbadać treść przepisów prawnych regulujących objęcie obowiązkowym ubezpieczeniem zdrowotnym osób prowadzących działalność gospodarczą.

Norma prawna powstała z art. 8 pkt 1 lit c w zw. z art. 11 i art. 1a ustawy z dnia 6 lutego 1997 roku o powszechnym ubezpieczeniu zdrowotnym ( Dz. U. nr 28 poz. 153 z późn. zm.) uzależniała objęcie osób prowadzących działalność gospodarczą ubezpieczeniem zdrowotnym, od spełnienia warunków do objęcia ubezpieczeniem społecznym z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej. Objęcie ubezpieczeniem zdrowotnym było więc uzależnione od spełnienia kryterium przedsiębiorcy określonych w ustawie o sus. Możliwość objęcia obowiązkowym ubezpieczeniem zdrowotnym wspólników jednoosobowej spółki z o. o. pojawiła się dopiero od dnia 1 stycznia 2003 r. w związku z nowelizacją art. 8 ust 6 pkt 4 sus.

Normy prawne stanowiące o obowiązku ubezpieczenia zdrowotnego jedynych wspólników spółki z o. o. obowiązują nieprzerwanie od dnia 1 stycznia 2003 roku, albowiem powieliła je później obowiązująca ustawa z 23 stycznia 2003 roku o powszechnym ubezpieczeniu w Narodowym Funduszu Zdrowia (Dz. U. nr 45 p.391 z późn. zm.) w art. 9 ust 1 pkt 1 w zw. z art. 12 ust 1 i zawiera je aktualnie obowiązująca ustawa o świadczeniach w art. 66 ust 1 pkt 1 lit e w zw. z art. 69 ust 1.

Prezes NFZ podkreślił, że pozostawanie zatem jedynym wspólnikiem spółki z o. o. rodzi obowiązek przystąpienia do ubezpieczenia zdrowotnego w myśl przytoczonych przepisów od dnia 1 stycznia 2003 roku. Organ podniósł także, że płatnikiem składek w przedmiotowej sprawie jest wspólnik jednoosobowej spółki, w tym przypadku Pan M. C., a nie podmiot I. Sp. z o. o. Na potwierdzenie powyższego organ przytoczył wyrok Sądu Apelacyjnego w S. z dnia [...] listopada 2007 roku, sygn. akt [...], wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 12 kwietnia 2011 roku sygn. akt VI SA/Wa 2142/10, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 5 lipca 2011 roku, sygn. akt II GSK 709/10, wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 25 września 2014 roku, sygn. akt SK 4/12.

Prezes NFZ zaznaczył również, że posiadanie przez Pana M. C. uprawnień emerytalnych nie wyłączyło podlegania przez niego obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej z formie jednoosobowej spółki z o. o. Zgodnie bowiem z art. 82 ust 1 ustawy o świadczeniach w przypadku, kiedy ubezpieczony uzyskuje przychody z więcej niż jednego tytułu do objęcia obowiązkiem ubezpieczenia zdrowotnego, o którym mowa w art. 66 ust 1 tej ustawy składka na ubezpieczenie zdrowotne opłacana jest z każdego tych tytułów odrębnie.

Poza tym Prezes NFZ wyjaśnił, że organ I instancji wydając decyzję w zakresie objęcia ubezpieczeniem zdrowotnym skarżącego z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności jako wspólnik jednoosobowej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością I. Sp. z o. o. w sentencji decyzji błędnie nazwał przedmiotowa działalność jako pozarolniczą działalność gospodarczą, podczas gdy do tego rodzaju działalności (sp. z o. o. ) stosuje się przepisy dotyczące pozarolniczej działalności.

Stosownie do art. 6 ust 1 pkt 5 ustawy o sus obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym podlegają osoby prowadzące pozarolniczą działalność. Definicja osoby prowadzącej pozarolniczą działalność jest zawarta w art. 8 ust 6 ustawy o sus. Z powołanego przepisu wynika, że za osobę prowadzącą pozarolniczą działalność uważa się m. in. wspólników spółki jawnej oraz wspólnika jednoosobowej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością.

Na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] stycznia 2019 r. Pan M. C. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, domagając się jej uchylenia i zasądzenia na jego rzecz kosztów postępowania w sprawie.

Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie przepisów prawa procesowego tj. art. 7 i art. 8 a także art. 11, 77 §1 i 1 i art. 107 §1 kpa.

Według jego oceny nie podlega on obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego w tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej jako wspólnik jednoosobowej spółki z o. o. Na chwilę obecną spółka nie wykonuje żadnej działalności gospodarczej, nie posiada żadnego przychodu. Nie jest zasadne bowiem podwójne pobieranie składek na ubezpieczenie zdrowotne w związku z pobieraną przez skarżącego emeryturą.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie z przyczyn wskazanych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy a dnia 25 lipca 2002 roku Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2017 r. p.2188 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej z tym ,że kontrola ta w myśl § 2 w/w artykułu sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, że sąd administracyjny bada czy zaskarżona decyzja, postanowienie, akt bądź inne czynności z zakresu administracji publicznej są zgodne z przepisami prawa materialnego oraz czy zostały wydane bez uchybień procesowych, natomiast przy orzekaniu nie kieruje się względami słuszności bądź też zasadami współżycia społecznego.

Poza tym Sąd orzeka w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57 a (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz. U. z 2018 r. p.1302 z późn. zm. , dalej p.p.s.a.).

Mając powyższe kryteria na uwadze Sąd uznał, że skarga nie jest zasadna albowiem zaskarżoną decyzją nie narusza prawa w stopniu wskazującym na jej uchylenie.

W niniejszej sprawie zadaniem organów orzekających było rozstrzygnięcie, czy skarżący prowadzący działalność pozarolniczą jako wspólnik jednoosobowej spółki z o. o. od 1 stycznia 2003 roku podlega obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu, o co wniósł Zakład Ubezpieczeń Społecznych w swoim piśmie z dnia 20 października 2014 roku.

Przed przystąpieniem do rozważania nad zarzutami skarżącego należy podkreślić, że organy Narodowego Funduszu Zdrowia rozpatrują indywidulanie sprawy z zakresu ubezpieczenia zdrowotnego. Zalicza się do nich sprawy dotyczące objęcia ubezpieczeniem zdrowotnym i ustalenia prawa do świadczeń (art. 109 ust 1 ustawy o świadczeniach). Natomiast wymierzanie i pobieranie składek na ubezpieczenie zdrowotne należy do właściwości organów ubezpieczeń społecznych (art. 109 ust 2 ustawy o świadczeniach).

W niniejszej sprawie z ustaleń organu wynika, co nie zostało zaprzeczone przez skarżącego, że od 1 kwietnia 2001 roku pobiera on emeryturę i jednocześnie na chwilę orzekania pozostaje on jedynym wspólnikiem spółki I. Sp. z o. o. Całość posiadanych przez niego udziałów w tej spółce, która poprzednio działała jako I. Sp. z o. o. datuje się od 27 kwietnia 2001 roku. Brak jest także informacji w KRS o zawieszeniu działalności gospodarczej.

Mając na uwadze powyższy stan faktyczny organy prawidłowo uznały, że skarżący podlega obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu od dnia 1 stycznia 2003 roku albowiem prowadzi działalność pozarolniczą jako wspólnik jednoosobowej spółki z o. o. To rozstrzygnięcie organów znajduje potwierdzenie w przytoczonych przez nich przepisach prawnych a mianowicie norma prawa wynikająca z art. 8 pkt 1 lit c w związku z art. 11 jak i art. 1 a ustawy z dnia 6 lutego 1997 roku o powszechnym ubezpieczeniu zdrowotnym (Dz. U. nr 28 p.153 z późn. z,.) uzależniała objecie osób prowadzących działalność gospodarczą ubezpieczeniem zdrowotnym niezależnie od posiadanych już tytułów do objęcia ubezpieczeniem zdrowotnym od spełnienia warunków do objęcia ubezpieczeniem społecznym z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej. Objęcie ubezpieczeniem zdrowotnym było więc uzależnione od spełnienia kryterium przedsiębiorcy określonych w ustawie o sus Możliwość objęcia obowiązkowym ubezpieczeniem zdrowotnym wspólników jednoosobowej spółki z o. o. pojawiła się dopiero od dnia 1 stycznia 2003 roku w związku z nowelizacją art. 8 ust 6 pkt 4 sus. W myśl art. 66 ust 1 pkt 1 lit e ustawy o świadczeniach w wersji obowiązującej od dnia 20 września 2008 roku stanowi , że ,,obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego podlegają osoby spełniające warunki do objęcia ubezpieczeniem społecznym lub ubezpieczeniem społecznym rolników, które są osobami prowadzącymi działalność pozarolniczą lub osobami z nimi współpracującymi, z wyłączeniem osób które zawiesiły wykonywanie działalności gospodarczej na podstawie przepisów o swobodzie działalności gospodarczej".

Zgodnie natomiast z art. 8 ust 6 pkt 4 ustawy o sus za osobę prowadzącą działalność uważa się m. in. wspólnika jednoosobowej spółki z o. o. Z mocy powyższych przepisów skarżący podlega więc obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu bez względu na to, czy spółka prowadzi działalność gospodarczą i osiąga dochody. Powyższe stanowisko znajduje potwierdzenie w orzecznictwie sądowoadminstracyjnym m. in. w powołanych przez organ wyrokach:

1) Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 12 kwietnia 2011 roku sygn. akt VI SA/Wa 2142/10,

2) Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 5 lipca 2011 roku, sygn. akt II GSK 709/10. Nieważne jest przy tym, że skarżący podlega też obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu z tytułu otrzymywanej emerytury.

Zgodnie bowiem z art. 82 ust 1 ustawy o świadczeniach w przypadku, gdy ubezpieczony uzyskuje przychody z więcej niż jednego tytułu do objęcia obowiązkiem ubezpieczenia zdrowotnego, o którym mowa w art. 66 ust 1, składka na ubezpieczenie zdrowotne opłacana jest z każdego z tych tytułów odrębnie.

W tym stanie rzeczy zarzuty skargi nie zasługują na uwzględnienie. W sprawie prawidłowo został ustalony stan faktyczny jak również zastosowano właściwe przepisy prawa materialnego.

Z powyższych wywodów skarga podlega oddaleniu na mocy art. 151 p.p.s.a.