Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Dnia 14 października 2009 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Tomasz Zbrojewski (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Anna Stępień Sędzia NSA Grzegorz Szkudlarek Protokolant sekretarz sądowy Marcelina Chmielecka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 października 2009 roku sprawy ze skargi D. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie skierowania i umieszczenia w Domu Pomocy Społecznej uchyla zaskarżonę decyzję. LS

Decyzją z dnia [...] Prezydent Miasta Ł., działając na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 16, art. 19 pkt 10, art. 54 ust. 1 i 2, art. 56 pkt 2, art. 59 ust. 1 i 2, art. 60, art. 61, art. 62, art. 63, art. 102 ust. 1, art. 104, art. 106 ust. 1, ust. 3b, ust. 4 – 6, art. 107, art. 109, art. 110 ust. 7 i art. 112 ust. 5 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej, skierował D. P. do domu pomocy społecznej dla osób przewlekle somatycznie chorych, umieścił D. P. w Domu Pomocy Społecznej w Ł. przy ul. A i ustalił miesięczną opłatę za pobyt w wysokości 70% dochodu netto, tj. 310,18 złotych.

W uzasadnieniu decyzji podano, że w dniu 25 stycznia 2008 r. do Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Ł. wpłynął wniosek o umieszczenie D. P. w domu pomocy społecznej. Ze zgromadzonej dokumentacji wynika, że z uwagi na wiek, choroby i niepełnosprawność strona nie może samodzielnie funkcjonować w codziennym życiu i wymaga całodobowej opieki. Tym samym spełnione zostały przesłanki, o których mowa w art. 54 i art. 56 pkt 2 ustawy o pomocy społecznej, uzasadniające skierowanie do domu pomocy społecznej dla osób przewlekle somatycznie chorych. Organ wskazał także, iż postanowieniem z dnia [...] Sąd Rejonowy dla Ł. w Ł., VII Wydział Rodzinny i Nieletnich, na wniosek Szpitala [...] w Ł., stwierdził, że istnieją przesłanki do umieszczenia D. P., zam. w Ł. przy ul. B w Domu Pomocy Społecznej bez jej zgody.

Pismem z dnia 8 kwietnia 2009 r. D. P. odwołała się od powyższej decyzji, oświadczając, iż rezygnuje z umieszczenia w domu pomocy społecznej. Strona podniosła, że jest zdrowa i sprawna, pomaga jej sąsiad.

Decyzją z dnia [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł., działając w oparciu o art. 138 § 1 pkt 1 kpa, utrzymało w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie organu I instancji. Podzielając stanowisko Prezydenta Miasta Ł. w kwestii zasadności skierowania strony do domu pomocy społecznej, organ odwoławczy wskazał ponadto, iż osobą zobowiązaną do wnoszenia opłat za pobyt w domu pomocy społecznej jest syn D. P. – A. W. Jednak z uwagi na brak możliwości nawiązania kontaktu, a tym samym brak wywiadu środowiskowego niezbędnego celem ustalenia sytuacji osobistej i materialnej zobowiązanego, nie jest możliwe ustalenie opłaty za pobyt D. P. w domu pomocy społecznej.

W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi D. P. wskazała, iż nie jest osobą wymagającą umieszczenia w domu pomocy społecznej. Skarżąca oświadczyła, iż "czuje, że jest na tyle silna i samodzielna, że nie wymaga tego ośrodka".

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko jak w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:

Zaskarżona decyzja podlega uchyleniu, aczkolwiek nie ze względu na zarzuty podniesione w skardze.

Zgodnie z przepisami art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U.Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości między innymi poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Analogiczne unormowanie zawarte zostało w przepisie art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), zwanej dalej p.p.s.a.

Oznacza to, iż Sąd bada legalność zaskarżonego rozstrzygnięcia, tj. jego zgodność z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.

Rozpoznając niniejszą sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi stwierdził, że na skutek uchybienia przez organ odwoławczy przepisom postępowania, nie jest możliwa ocena legalności zaskarżonej decyzji pod kątem przepisów prawa materialnego.

Na podstawie przedstawionego przez organ II instancji wraz z odpowiedzią na skargę materiału aktowego nie sposób bowiem ustalić, czy postępowanie odwoławcze zostało wszczęte w wyniku skutecznie wniesionego odwołania. Za skutecznie wniesione odwołanie można zaś uznać jedynie odwołanie wniesione w terminie, o którym mowa w art. 129 § 2 kpa - 14 dni od dnia doręczenia decyzji stronie.

Decyzja organu I instancji w przedmiocie skierowania i umieszczenia D. P. w domu pomocy społecznej została wydana w dniu [...]. W aktach sprawy próżno jednak szukać nie tylko potwierdzenia odbioru tej decyzji przez skarżącą, ale też jakiejkolwiek informacji, że organ odwoławczy podjął się ustaleń w przedmiocie daty doręczenia decyzji organu I instancji oraz prawidłowości doręczenia. Tym samym nie jest możliwe stwierdzenie, czy odwołanie zostało wniesione w terminie przewidzianym przez ustawodawcę do dokonania tej czynności. Wątpliwości tut. Sądu co do zachowania terminu wniesienia środka odwoławczego wzmaga tym bardziej fakt, iż odwołanie zostało sporządzone przez skarżącą dnia 8 kwietnia 2009 r. i złożone w Samorządowym Kolegium Odwoławczym w Ł. w dniu 9 kwietnia 2009 r., co oznacza, iż od dnia wydania decyzji do dnia sporządzenia odwołania upłynęły ponad 3 miesiące.

Należy zwrócić szczególną uwagę na fakt, iż w przypadku stwierdzenia przez organ odwoławczy, iż odwołanie zostało wniesione z uchybieniem terminu, odwołanie nie podlega rozpatrzeniu i nie jest dopuszczalne wydanie decyzji w trybie przepisów art. 138 kpa. Zasadne i znajdujące odzwierciedlenie w art. 134 kpa staje się wówczas wydanie postanowienia stwierdzającego uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Wydanie decyzji w wyniku rozpatrzenia przez organ II instancji odwołania wniesionego z uchybieniem terminu, który nie został przywrócony, dotknięte będzie natomiast wadą nieważności w postaci rażącego naruszenia prawa, o którym mowa w art. 156 § 1 pkt 2 kpa (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 listopada 1999 r. o sygn. akt IV SA 2273/98, System Informacji Prawnej LEX nr 48734). W konsekwencji, brak ustalenia przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł., czy odwołanie zostało złożone z zachowaniem ustawowego terminu musiało narazić ten organ na zarzut naruszenia art. 7 i art. 77 § 1 kpa, które jak wynika z przedstawionych rozważań niewątpliwie mogło mieć istotny wpływ na treść zaskarżonej decyzji.

Przy ponownym rozpoznaniu sprawy Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. ustali zatem w sposób niebudzący wątpliwości, czy odwołanie od decyzji Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] zostało wniesione z zachowaniem wymaganego terminu, a w zależności od wyniku ustaleń rozstrzygnie w oparciu o art. 138 kpa bądź też art. 134 kpa

Mając na uwadze powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.

AG