drukuj    zapisz    Powrót do listy

6200 Choroby zawodowe, Inne, Inspektor Sanitarny, Oddalono skargę kasacyjną, II GSK 931/23 - Wyrok NSA z 2026-06-02, Centralna Baza Orzeczeń Naczelnego (NSA) i Wojewódzkich (WSA) Sądów Administracyjnych, Orzecznictwo NSA i WSA

II GSK 931/23 - Wyrok NSA

Data orzeczenia
2026-06-02 orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-05-22
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Dariusz Zalewski /przewodniczący/
Dorota Dąbek /sprawozdawca/
Karolina Kisielewicz-Sierakowska
Symbol z opisem
6200 Choroby zawodowe
Hasła tematyczne
Inne
Sygn. powiązane
III SA/Gl 560/22 - Wyrok WSA w Gliwicach z 2023-01-18
Skarżony organ
Inspektor Sanitarny
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2013 poz 1367 par. 6 ust. 1 i ust. 2, par. 8 ust. 3 pkt 2
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych - tekst jednolity
Dz.U. 2020 poz 1320 art. 236(1)
Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy.
Sentencja

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Dariusz Zalewski Sędzia NSA Dorota Dąbek (spr.) Sędzia del. WSA Karolina Kisielewicz-Sierakowska Protokolant starszy asystent sędziego Aleksandra Tokarczyk po rozpoznaniu w dniu 2 czerwca 2026 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej "A." w T. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 18 stycznia 2023 r. sygn. akt III SA/Gl 560/22 w sprawie ze skargi "A." w T. na decyzję Śląskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Katowicach z dnia 29 kwietnia 2022 r. nr NS-HP.2332.2.3.2022 w przedmiocie choroby zawodowej oddala skargę kasacyjną.

Uzasadnienie

I

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach wyrokiem z 18 stycznia 2023 r., sygn. akt III SA/Gl 560/22, działając na podstawie ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2022 r. poz. 329 ze zm.; obecnie: tekst jedn. Dz. U. z 2026 r. poz. 143; dalej: p.p.s.a.) oddalił skargę "A." w T. (dalej: skarżąca) na decyzję Śląskiego Państwowego Wojewódzkiego lnspektora Sanitarnego w Katowicach z 29 kwietnia 2022 r. w przedmiocie choroby zawodowej.

Sąd pierwszej instancji orzekał w następującym stanie faktycznym i prawnym:

Decyzją z 15 grudnia 2021 r. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w T. orzekł o stwierdzeniu B. S. (dalej: uczestniczka postępowania) zatrudnionej w latach [...]-[...] w B. w M. na stanowisku [...] oraz zatrudnionej w latach [...]-[...], od [...] do teraz u skarżącej na stanowiskach [...], [...], [...], choroby zawodowej – przewlekłej choroby obwodowego układu nerwowego wywołanej sposobem wykonywania pracy: zespół cieśni w obrębie nadgarstka wymienionej w poz. 20.1. wykazu chorób zawodowych określonego w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. 2013 poz. 1367; dalej: rozporządzenie w sprawie chorób zawodowych). Decyzja wydana została w oparciu o postępowanie wyjaśniające narażenia zawodowego i orzeczenie lekarskie Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w Katowicach Poradnia Chorób Zawodowych w S. z [...] października 2021 r. nr [...].

Na skutek odwołania skarżącej, decyzją z 29 kwietnia 2022 r., Śląski Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w Katowicach utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W postępowaniu odwoławczym Śląski Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w Katowicach uzyskał dodatkową opinię Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w K., [...] w S. z [...] marca 2022 r., w której lekarze orzecznicy po ponownej analizie całości posiadanej dokumentacji medycznej oraz danych dotyczących narażenia zawodowego podtrzymali orzeczenie lekarskie nr [...] z [...] października 2021 r.

Skargę na powyższą decyzję organu odwoławczego złożyła skarżąca spółka.

Oddalając skargę opisanym na wstępie wyrokiem Sąd uznał, że wydane w sprawie orzeczenie lekarskie zostało poddane prawidłowej ocenie organów, które nie dopuściły się naruszenia zasady swobodnej oceny dowodów. Decyzje organów uwzględniają pełny materiał dowodowy zebrany w postępowaniu administracyjnym. Zdaniem Sądu organy słusznie uznały, że uczestniczka postępowania była zatrudniona w warunkach narażenia zawodowego na chorobę zawodową. Wykonywała przy tym czynności powtarzalne, przy których zginała nadgarstki, w związku z tym została spełniona przesłanka niezbędna dla stwierdzenia choroby zawodowej tj. sposób wykonywania pracy, który z wysokim prawdopodobieństwem spowodował chorobę zawodową. Organ nie miał również obowiązku poszukiwania ewentualnych pozazawodowych przyczyn wystąpienia schorzenia.

Sąd wyjaśnił, że wydane w kontrolowanej sprawie orzeczenie lekarskie jednostki właściwej do rozpoznawania chorób zawodowych ma charakter opinii biegłego, którą organ prowadzący postępowanie jest związany, natomiast skarżąca oprócz sformułowania zarzutów nie przedstawiła żadnych konkretnych faktów i okoliczności, podważających kompletność i spójność orzeczenia lekarskiego.

Sąd wskazał, że organ oceniał pracę związaną z narażeniem zawodowym oraz dysponował orzeczeniem lekarskim, które poddał prawidłowej ocenie. Wbrew postawionym zarzutom skarżącej, Sąd uznał, że nie przekroczono granic swobodnej oceny dowodów. W orzeczeniu lekarskim jednostki orzeczniczej I stopnia, jednoznacznie stwierdzono podstawy do rozpoznania u uczestniczki postępowania co najmniej z wysokim prawdopodobieństwem przewlekłej choroby zawodowej układu ruchu wywołanej sposobem wykonywania pracy na stanowisku [...]. Praca ta polegała na wykonywaniu wielokrotnie powtarzanych w krótkich odstępach czasu czynności o charakterze monotypii, obciążających w sposób nadmierny stawy nadgarstkowe.

Sąd wskazał, że materiał dowodowy został zebrany w zakresie wystarczającym do rozstrzygnięcia sprawy, a organy dokonały pełnej i wnikliwej analizy zebranych dowodów. Uzasadnienie zaskarżonej decyzji zawiera konieczne elementy przewidziane w art. 107 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r. poz. 735 ze zm., dalej: k.p.a.), w szczególności wyjaśnia podstawę prawną i zawiera wystarczające uzasadnienie faktyczne, zaś dokonana przez ograny inspekcji sanitarnej ocena zgromadzonych środków dowodowych nie przekroczyła granic swobodnej oceny dowodów. W ocenie Sądu okres zatrudnienia uczestniczki postępowania u skarżącej na stanowisku [...] pozwalał uznać, że to właśnie praca u skarżącej, jej czasokres i powtarzalne czynności były tymi czynnikami w środowisku pracy, które spowodowały wystąpienie u uczestniczki postępowania choroby zawodowej.

II

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku WSA w Gliwicach wniosła skarżąca, zaskarżając to orzeczenie w całości. Wyrokowi zarzuciła:

1) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, poprzez błędną wykładnię art. 2351 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy (Dz. U. z 2020 r. poz. 1320 ze zm.; dalej: k.p.) poprzez uznanie za prawidłowe ustaleń organu drugiej instancji, że dla uznania danej choroby za zawodową wystarczy samo stwierdzenie istnienia warunków narażających na powstanie choroby, nie jest natomiast konieczne udowodnienie, że w danym przypadku warunki takie ją spowodowały,

2) naruszenie prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:

a) art. 3 § 1 i art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 80 oraz art. 84 k.p.a. przejawiające się w tym, że w wyniku niewłaściwej kontroli legalności działalności administracji publicznej, Sąd zastąpił brak dokonanej przez organ oceny środka dowodowego w postaci orzeczenia lekarskiego, własną, nieprawidłową oceną;

b) art. 3 § 1 i art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 77 i art. 107 § 3 k.p.a. przejawiające się w tym, że Sąd uznał stan faktyczny za prawidłowo ustalony, mimo że zebrany przez organ materiał dowodowy, a w szczególności orzeczenie lekarskie, okazało się być niewystarczająco uzasadnione i budzące wątpliwości, które przy uzupełnieniu materiału dowodowego, mogły przechylić szalę na korzyść skarżącego. Sąd przyjął uzasadnienie organu oparte głównie o materiał dowodowy świadczący na niekorzyść skarżącego. Sąd wreszcie nie dostrzegł, że wniosek o uzupełnienie materiału dowodowego został bezzasadnie oddalony przez organ drugiej instancji oraz że organ drugiej instancji nie ustosunkował się do znacznej części podnoszonych przez skarżącą zarzutów;

c) art. 3 § 1 i art. 141 § 4 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a., poprzez sprzeczność istotnych ustaleń Sądu z treścią zebranego w sprawie materiału dowodowego, będącą wynikiem braku skontrolowania, czy stan faktyczny został ustalony przez organ administracji zgodnie ze stanem rzeczywistym;

d) § 6 ust. 1 i 2 rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych, poprzez uznanie orzeczenia lekarskiego, w oparciu o które organ wydał decyzję w przedmiocie stwierdzenia choroby zawodowej, za prawidłowe formalnie, mimo że zostało ono wydane z naruszeniem przepisów tego paragrafu, tj. w oparciu o niepełny materiał dowodowy oraz bez odniesienia się do pozazawodowych czynników mogących mieć wpływ na powstanie choroby;

e) § 8 ust. 2 rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych poprzez błędne przyjęcie, że w toku postępowania administracyjnego nie ujawniły się żadne okoliczności, które uzasadniałyby konieczność uzupełnienia orzeczenia lekarskiego.

Mając powyższe na uwadze, skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i rozpoznanie skargi, ewentualnie o przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania i o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych, w tym kosztów postępowania kasacyjnego oraz kosztów postępowania poniesionych przed Sądem pierwszej instancji. W przypadku rozpoznania skargi w trybie art. 188 p.p.s.a., na podstawie art. 193 w związku art. 135 oraz 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a. o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu pierwszej instancji. Skarżąca wniosła o przeprowadzenie rozprawy w sprawie.

III

Organ w odpowiedzi na skargę kasacyjną wniósł o jej oddalenie, ponieważ nie ma uzasadnionych podstaw.

IV

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw.

W postępowaniu kasacyjnym obowiązuje wynikająca z art. 183 § 1 p.p.s.a. zasada związania Naczelnego Sądu Administracyjnego podstawami i granicami zaskarżenia, określonymi w skardze kasacyjnej. Przytoczone w tym środku prawnym przyczyny wadliwości kwestionowanego orzeczenia determinują zakres jego kontroli przez Naczelny Sąd Administracyjny. Do podjęcia działań z urzędu Naczelny Sąd Administracyjny zobowiązany jest jedynie w sytuacjach określonych w art. 183 § 2 p.p.s.a., art. 186 i art. 189 p.p.s.a., które w sprawie nie występują. Z tego względu Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną w jej granicach, wyznaczonych przez sformułowane w niej zarzuty.

W rozpoznawanej sprawie sformułowano zarzuty oparte na obydwu podstawach kasacyjnych określonych w art. 174 p.p.s.a., tj. zarówno na naruszeniu przepisów postępowania, jak i przepisów prawa materialnego przez błędną wykładnię, która doprowadziła do niewłaściwego jego zastosowania. W tym stanie rzeczy w pierwszej kolejności należało odnieść się do zarzutu błędnej wykładni, gdyż o zakresie ustaleń faktycznych niezbędnych do rozstrzygnięcia sprawy przesądzają prawidłowo interpretowane normy prawa materialnego.

Według NSA nie jest zasadny sformułowany w pkt 1 petitum skargi kasacyjnej zarzut naruszenia prawa materialnego, tj. art 2351 k.p. przez jego niewłaściwą wykładnię. Skarżąca kasacyjnie podniosła, że Sąd pierwszej instancji i organy obu instancji niezasadnie przyjęły, że dla uznania danej choroby za zawodową "wystarczy samo stwierdzenie istnienia warunków narażających na powstanie choroby", nie jest natomiast konieczne udowodnienie, że w danym przypadku warunki takie ją spowodowały.

Ten pogląd skarżącej nie jest prawidłowy.

Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, Sąd pierwszej instancji zasadnie stwierdził, że nie jest konieczne udowodnienie, że w danym przypadku to szkodliwe warunki spowodowały chorobę, gdyż wystarczy wysokie prawdopodobieństwo związku przyczynowego między chorobą a tymi szkodliwymi warunkami. Z treści art. 2351 k.p. wynika, że stwierdzenie choroby zawodowej wymaga zaistnienia łącznie trzech przesłanek: 1) schorzenia uznanego za chorobę zawodową, ujętego w prawnym wykazie chorób zawodowych, 2) wykonywania pracy w warunkach tzw. narażenia zawodowego czyli w warunkach działania czynników szkodliwych dla zdrowia, występujących w środowisku pracy danego pracownika albo w związku ze sposobem wykonywania przez niego pracy i 3) stwierdzenia bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem związku przyczynowego między chorobą a tymi szkodliwymi warunkami.

Dla uznania danej choroby za zawodową wymagane jest zatem zaistnienie schorzenia ujętego w prawnym wykazie chorób zawodowych, wykonywania pracy w warunkach tzw. narażenia zawodowego oraz co najmniej wysokiego prawdopodobieństwa związku przyczynowego między chorobą a tymi szkodliwymi warunkami. Dopiero wykazanie, że choroba została spowodowana wyłącznie przyczynami niepozostającymi w związku z zatrudnieniem i wykonywaną pracą - czego w rozpatrywanej sprawie skarżąca Spółka nie dowiodła - pozwoliłoby na obalenie domniemania związku przyczynowego pomiędzy schorzeniem, a narażeniem zawodowym i rozpoznaniem choroby zawodowej (zob. np. wyrok NSA z 13 marca 2019 r., sygn. akt II OSK 993/17).

W konsekwencji, wobec takiej treści regulacji prawnej, nie zasługują na uwzględnienie podniesione w rozpoznawanej skardze kasacyjnej zarzuty procesowe, sprowadzające się do kwestionowania kompletności zgromadzonego materiału dowodowego i wadliwej jego oceny.

Nie jest zasadny zarzut naruszenia przez Sąd pierwszej instancji art. 3 § 1 i art. 141 § 4 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. (punkt 2 litera c petitum skargi kasacyjnej). W odniesieniu do tego zarzutu należy wyjaśnić, że Naczelny Sąd Administracyjny konsekwentnie przyjmuje w swym orzecznictwie, że naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. może stanowić samodzielną podstawę kasacyjną zasadniczo w dwóch przypadkach: po pierwsze, jeżeli uzasadnienie orzeczenia wojewódzkiego sądu administracyjnego nie zawiera stanowiska co do stanu faktycznego przyjętego za podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia, po drugie, gdy uzasadnienie zaskarżonego wyroku zostało sporządzone w sposób uniemożliwiający przeprowadzenie jego kontroli przez Naczelny Sąd Administracyjny (por. np. uchwała składu 7 sędziów NSA z dnia 15 lutego 2010 r. sygn. akt II FPS 8/09, opubl. ONSAiWSA 2010/3/39 oraz wyroki NSA z: 17 czerwca 2025 r., sygn. akt II GSK 138/25, 24 czerwca 2025 r., sygn. akt II GSK 2631/21, 29 lipca 2025 r., sygn. akt III OSK 774/22).

Zdaniem NSA uzasadnienie zaskarżonego wyroku zawiera wszystkie elementy konstrukcyjne przewidziane w art. 141 § 4 p.p.s.a. Wynika z niego bowiem jaki stan faktyczny został w tej sprawie przyjęty przez Sąd, dokonano też jego oceny, jak również zawarto rozważania dotyczące wykładni i zastosowania przepisów prawa. Skarżąca kasacyjnie upatruje natomiast naruszenia tego przepisu w nieustaleniu przez organ wszystkich istotnych okoliczności sprawy i w niezasadnym zaakceptowaniu tego stanowiska przez Sąd pierwszej instancji. Tymczasem za pomocą zarzutu naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. nie można zwalczać zaaprobowanej przez Sąd podstawy faktycznej rozstrzygnięcia, czy też stanowiska co do wykładni lub zastosowania prawa materialnego (zob. np. wyroki NSA z: 27 lipca 2012 r., sygn. akt I FSK 1467/11 oraz 13 maja 2013 r., sygn. akt II FSK 358/12). Tak sformułowany zarzut nie mógł zatem zostać uwzględniony.

Nie są też zasadne zarzuty procesowe naruszenia art. 3 § 1 i art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 80 i art. 84 k.p.a. (punkt 2 litera a petitum skargi kasacyjnej), a także art. 3 § 1 i art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 77 i art. 107 § 3 k.p.a. (punkt 2 litera b petitum skargi kasacyjnej).

Te zarzuty dotyczące naruszenia norm proceduralnych są według Naczelnego Sądu Administracyjnego gołosłowne, a uzasadnienie skargi kasacyjnej stanowi jedynie polemikę z wypowiedziami Śląskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Katowicach oraz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach. W skardze kasacyjnej nie przedstawiono bowiem żadnych dowodów, który mogłyby mieć ewentualnie wpływ na podjęte przez organy decyzje, a następnie na rozstrzygnięcie Sądu pierwszej instancji.

Nie można podzielić poglądu autora skargi kasacyjnej, że Śląski Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w Katowicach prowadził postępowanie niezgodnie z wymaganiami procedury administracyjnej, ponieważ w sposób nieuzasadniony oparł się wyłącznie na orzeczeniu lekarskim Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w Katowicach Poradnia Chorób Zawodowych w S. z [...] października 2021 r. nr [...].

Orzeczenia lekarskie w przedmiocie choroby zawodowej to środek dowodowy służący stwierdzeniu choroby zawodowej. Wydają je w pierwszej instancji lekarze wojewódzkich ośrodków medycyny pracy lub klinik i poradni chorób zawodowych, uniwersytetów bądź akademii medycznych, a w II instancji - instytuty badawcze w dziedzinie medycyny pracy (§ 5 ust. 2 i 3 rozporządzenie w sprawie chorób zawodowych), na podstawie wyników przeprowadzonych badań lekarskich i pomocniczych, dokumentacji medycznej pracownika lub byłego pracownika, dokumentacji przebiegu zatrudnienia oraz oceny narażenia zawodowego. Jak przyjmuje się w utrwalonym już orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, te orzeczenia lekarskie mają walor opinii biegłego w rozumieniu art. 84 § 1 k.p.a. i stanowią dowód w dziedzinie wiadomości specjalnych w zakresie zdrowia człowieka, w tym wpływu środowiska pracy na stan tego zdrowia (por. np. wyroki NSA z: 16 stycznia 2024 r., sygn. akt II GSK 583/23, 7 marca 2024 r., sygn. akt II GSK 1828/23 i 29 lipca 2025 r., sygn. akt II GSK 110/25). Oznacza to, że organy inspekcji sanitarnej zasadniczo uprawnione są wyłącznie do kontroli formalnej tych orzeczeń. Z uwzględnieniem art. 80 k.p.a., w ramach tej kontroli ocenie podlega, czy wywody i wnioski sformułowane w tych orzeczeniach są należycie uzasadnione i zgodne z innymi dowodami zgromadzonymi w sprawie. Jeżeli zatem te orzeczenia nie budzą istotnych wątpliwości natury formalnej lub logicznej, stanowią dla orzekających organów administracji wiarygodny środek dowodowy służący stwierdzeniu choroby zawodowej (zob. np. wyroki NSA z: 19 marca 2021 r., sygn. akt II GSK 52/21, 19 sierpnia 2025 r., sygn. akt II GSK 175/22, 18 grudnia 2025 r., sygn. akt II GSK 1183/25).

Zdaniem NSA, organy obu instancji (Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w T., a następnie Śląski Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w Katowicach) dokonały prawidłowo oceny wydanego w niniejszej sprawie orzeczenia lekarskiego nr [...], uzupełnionego następnie dodatkowym wyjaśnieniem zawartym w piśmie z 2 marca 2022 r., a ogólne stwierdzenie skarżącej o wadliwości tego orzeczenia z powodu niewykluczenia pozazawodowych przyczyn schorzenia nie mogło odnieść zamierzonego skutku i doprowadzić do uwzględnienia skargi.

Wbrew oczekiwaniu skarżącej Spółki, organy nie były zobowiązane do ustalenia, że źródłem stwierdzonej choroby były czynniki pozazawodowe, lecz ich zadaniem była jedynie ocena zaświadczenia lekarskiego z punktu widzenia kryteriów wyżej przedstawionych i ocena czy w niniejszej sprawie doszło do obalenia związku przyczynowego pomiędzy stwierdzonym schorzeniem a warunkami pracy. To domniemanie nie zostało w tej sprawie obalone. Z treści orzeczenia lekarskiego wynika, że wzięto pod uwagę pozazawodowe czynniki etiologiczne, w tym podwyższony [...], jednak uznano czynnik zawodowy za dominujący. Zasadnie zatem uznano, że stwierdzone schorzenie oraz dane dotyczące warunków pracy pozwalały na uznanie z przeważającym prawdopodobieństwem zawodowej etiologii schorzenia.

Nie ma też racji skarżąca kasacyjnie twierdząc, że skoro uczestniczka w [...] r. przeszła zabieg odbarczenia lewego nerwu pośrodkowego, to obecnie nie ma podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej. Z orzeczenia lekarskiego wynika bowiem, że w [...] r. w badaniu elektroneurograficznym stwierdzono obustronnie cechy zespołu cieśni nadgarstka, następnie przez kilka miesięcy przebywała na zwolnieniu lekarskim, co w ocenie lekarzy orzeczników mogło przyczynić się do wycofania zaburzeń przewodzenia w nerwach pośrodkowych, ale po powrocie do pracy nastąpił nawrót dolegliwości, a w obecnie wykonanych badaniach potwierdzono istnienie tego schorzenia w obrębie nadgarstka obecnie w remisji (przewodzenie we włóknach czuciowych lewego nerwu pośrodkowego nieznacznie zwolnione).

Nie jest również uzasadniony zarzut, że nieprawidłowo przyjął Sąd pierwszej instancji, że zaskarżona decyzja spełnia wymagania art. 107 § 3 k.p.a. Należy wyjaśnić, że do naruszenia art. 107 § 3 k.p.a. dochodzi wtedy, gdy uzasadnienie decyzji nie zawiera wszystkich elementów wymienionych w tym przepisie, albo gdy mimo formalnej poprawności jego treść - ze względu np. na ogólnikowość stwierdzeń i argumentów - nie pozwala na skontrolowanie poprawności rozstrzygnięcia sprawy, a tym samym powstaje istotna wątpliwość co do prawidłowości przeprowadzonego w sprawie postępowania wyjaśniającego (por. np. wyroki NSA z: 23 lutego 2022 r., sygn. akt I OSK 980/21, 23 października 2024 r., sygn. akt II OSK 1959/24, 27 maja 2025 r., sygn. akt II OSK 646/25). Analiza treści uzasadnienie zaskarżonej decyzji prowadzi do wniosku, że odpowiada ono wszystkim wymaganiom określonym w powołanym przepisie: wskazuje fakty, które organ uznał za udowodnione, dowody, na których się oparł, przyczyny, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej. Formułując zaś zarzut naruszenia art. 107 § 3 k.p.a., skarżąca faktycznie nie zarzuca, że uzasadnienie decyzji nie zawiera któregoś z niezbędnych elementów, lub że sporządzono je w sposób uniemożliwiający jej kontrolę sądową. Zarzut ten zawiera bowiem w gruncie rzeczy polemikę z rozstrzygnięciami organów oraz Sądu pierwszej instancji i odnosi się do niedostatecznego jej zdaniem uzasadnienia orzeczenia lekarskiego jednostki orzeczniczej I stopnia z [...] października 2021 r. Treść tego zarzutu i jego uzasadnienie nie koresponduje więc z treścią powołanego przepisu. Tak sformułowany zarzut nie może zatem być uznany za zasadny.

Na uwzględnienie nie zasługuje też zarzut naruszenia przez Sąd I instancji przepisu art. 3 § 1 p.p.s.a. w powiązaniu z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. i wyżej wymienionymi przepisami k.p.a. Art. 3 § 1 p.p.s.a. jest przepisem o charakterze ustrojowym i przewiduje, że sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Naruszenie art. 3 § 1 p.p.s.a. mogłoby mieć miejsce, gdyby Sąd pierwszej instancji wykroczył poza swoje kompetencje, zastosował środek nieprzewidziany w ustawie, bądź uchylił się od obowiązku przeprowadzenia kontroli zaskarżonego aktu (por. m.in. wyroki NSA z: 18 lipca 2018 r., sygn. akt I FSK 1301/16; 14 listopada 2018 r., sygn. akt II GSK 1621/18; 22 marca 2022 r., sygn. akt III OSK 1222/21). W rozpoznawanej sprawie taka sytuacja nie miała miejsca. Sąd pierwszej instancji dokonał oceny zaskarżonej decyzji i zastosował środek przewidziany w ustawie, tzn. wydał wyrok. Natomiast to, że wnosząca skargę kasacyjną nie zgadza się z wynikiem kontroli sądowej, nie oznacza naruszenia powołanego przepisu (zob. np. wyroki NSA z 4 września 2008 r., sygn. akt I OSK 266/08; 8 grudnia 2017 r. sygn. akt II OSK 635/16).

Mając zatem powyższe na uwadze należy uznać, że zarzuty naruszenia przepisów postępowania nie są usprawiedliwione. Sąd pierwszej instancji zasadnie przyjął, że organ szczegółowo rozważył wszelkie okoliczności istotne dla rozstrzygnięcia sprawy. Nie można podzielić stanowiska skarżącej spółki o braku należytego wyjaśnienia okoliczności sprawy z powodu niewykluczenia pozazawodowej etiologii schorzenia. Orzeczenie lekarskie, którym dysponowały organy obu instancji, zawiera elementy merytoryczne istotne dla rozstrzygnięcia sprawy i wskazuje, że z medycznego punktu widzenia, z uwzględnieniem charakteru i sposobu wykonywania pracy, stwierdzić można z wysokim prawdopodobieństwem, że rozpoznana choroba została spowodowana w związku ze sposobem wykonywania pracy (narażeniem zawodowym) – tak jak tego wymaga art. 235¹ Kodeksu pracy.

Nie doszło również do naruszenia § 6 ust. 1 i 2 rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych (pkt 2 litera d petitum skargi kasacyjnej). Przepis § 6 ust. 1 określa kryteria, na podstawie których wydawane jest orzeczenie lekarskie o rozpoznaniu choroby zawodowej albo o braku podstaw do jej rozpoznania (ust. 1) tj. wyniki przeprowadzonych badań lekarskich, dokumentacja medyczna oraz dokumentacja przebiegu zatrudnienia pracownika lub byłego pracownika i ocena narażenia zawodowego, natomiast ust. 2 wskazuje tryb postępowania związany z dokonywaniem oceny narażenia zawodowego wymieniając różne rodzaje czynników szkodliwych (np. chemiczne, fizyczne, biologiczne, sposobu wykonywania pracy) i wskazując, co należy badać przy każdym z nich.

Wnosząca skargę kasacyjną nie zarzuca, że orzeczenie lekarskie o rozpoznaniu choroby zawodowej nie zostało wydane na podstawie wyników przeprowadzonych badań lekarskich, dokumentacji medycznej oraz dokumentacji przebiegu zatrudnienia uczestnika postępowania i oceny narażenia zawodowego, lecz upatruje wadliwości tego orzeczenia w pominięciu pozazawodowych przyczyn schorzenia stwierdzonego u uczestniczki postępowania. W istocie więc zarzuty te nie korespondują z ich uzasadnieniem i dlatego nie mogły zostać uwzględnione.

Podkreślenia też ponownie wymaga, że w niniejszej sprawie nie stwierdzono decydującego wpływu jakiegokolwiek czynnika pozazawodowego na powstanie choroby zawodowej. Na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego należało zatem przyjąć, że warunki pracy stwarzały możliwość powstania choroby zawodowej pod postacią zespołu cieśni w obrębie nadgarstka u uczestniczki postępowania.

Z tego co już podniesiono wynika, że nie jest również usprawiedliwiony ostatni zarzut skargi kasacyjnej, dotyczący naruszenia § 8 ust. 2 rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych, poprzez błędne przyjęcie, że w toku postępowania administracyjnego nie ujawniły się żadne okoliczności, które uzasadniały konieczność uzupełnienia orzeczenia lekarskiego (pkt 2 litera e petitum skargi kasacyjnej). Przepis § 8 ust. 2 rozporządzenia uprawnia państwowego inspektora sanitarnego, w przypadku uznania, że materiał dowodowy, a w szczególności dane zawarte w orzeczeniu lekarskim oraz formularzu oceny narażenia zawodowego pracownika lub byłego pracownika, jest niewystarczający do wydania decyzji, do: 1) żądania od lekarza, który wydał orzeczenie lekarskie, dodatkowego uzasadnienia tego orzeczenia, 2) wystąpienia do jednostki orzeczniczej drugiego stopnia o dodatkową konsultację lub 3) podjęcia innych czynności niezbędnych do uzupełnienia tego materiału. Z tej możliwości w tej sprawie organ skorzystał, uzyskując z Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy dodatkowe wyjaśnienia zawarte w piśmie z [...] marca 2022 r., w następstwie czego uznał, że dane zawarte w orzeczeniu lekarskim są wystarczające do wydania decyzji. Skoro zaś organ dysponował orzeczeniem lekarskim wskazującym w sposób nie budzący wątpliwości, że z medycznego punktu widzenia, z uwzględnieniem charakteru i sposobu wykonywania pracy przez uczestniczkę, znajdującego potwierdzenie w ocenie narażenia zawodowego, można stwierdzić z wysokim prawdopodobieństwem istnienie związku przyczynowego między chorobą a tymi warunkami pracy, to nie było podstaw do prowadzenia dalszego uzupełniającego postępowania w sposób określony w § 8 ust. 2 rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych.

Konkludując, w rozpatrywanym przypadku wszystkie ustawowe przesłanki (elementy) definiujące pojęcie choroby zawodowej zaistniały. Niewątpliwie stwierdzone przez właściwą placówkę medyczną schorzenie uczestniczki postępowania formalnie kwalifikuje się jako choroba zawodowa (zostało wymienione w wykazie chorób zawodowych). Ustalone okoliczności dotyczące warunków wykonywania pracy przez uczestniczkę postępowania (powtarzalne, monotypowe ruchy kończyn górnych, szczególnie w obrębie dłoni i nadgarstków) wskazują z wysokim prawdopodobieństwem na związek przyczynowy między chorobą a tymi szkodliwymi warunkami i nie pozwalają na obalenie domniemania powstania choroby zawodowej wskutek oddziaływania narażenia zawodowego. Wbrew stanowisku skarżącej, Sąd pierwszej instancji prawidłowo uznał, że organ odwoławczy w niniejszym postępowaniu dysponował dostatecznym materiałem dowodowym do wydania orzeczenia o stwierdzeniu u uczestniczki postępowania choroby zawodowej, wykazano bowiem, że praca była wykonywana w warunkach narażenia zawodowego, które z wysokim prawdopodobieństwem doprowadziło do powstania stwierdzonego schorzenia.

Z tych wszystkich względów należy uznać, że zaskarżony wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, skontrolowany w granicach wyznaczonych przez stronę skarżącą poprzez sformułowane w skardze kasacyjnej zarzuty, nie narusza prawa i dlatego Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną na podstawie art. 184 p.p.s.a.



Powered by SoftProdukt