Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Lidia Ciechomska-Florek po rozpoznaniu w dniu 5 października 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej wniosku Ł. T. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z 27 stycznia 2017 r. nr [...] zawartego w skardze kasacyjnej Ł. T. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 maja 2018 r., sygn. akt V SA/Wa 1366/17 w sprawie ze skargi Ł. T. na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia 16 maja 2017 r., nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji ostatecznej w sprawie przyznania pomocy finansowej z tytułu ułatwiania sportu młodym rolnikom oraz odmowy przyznania pomocy po wznowieniu postępowania postanawia: oddalić wniosek

Wyrokiem z dnia 22 maja 2018 r., sygn. akt V SA/Wa 1366/17 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę Ł. T. (skarżący) na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] maja 2017 r., w przedmiocie uchylenia decyzji ostatecznej w sprawie przyznania pomocy finansowej z tytułu ułatwienia startu młodym rolnikom oraz odmowie przyznania pomocy po wznowieniu postępowania.

W skardze kasacyjnej od powyższego wyroku skarżący zawarł wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] maja 2017 r., oraz poprzedzającej ją decyzji Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z [...] stycznia 2017 r. Uzasadniając wniosek skarżący wskazał, że wykonanie decyzji doprowadzi do wyrządzenia znacznej szkody oraz spowoduje powstanie trudnych do odwrócenia skutków. Skarżący podkreślił, że toczy się wobec niego postępowanie w przedmiocie ustalenia kwot nienależnie pobranych płatności przyznanych w ramach działania objętego Programem Rozwoju obszarów Wiejskich na lata 2007-2013. Podniesione we wniosku okoliczności czynią zdaniem skarżącego zgłoszone żądanie zasadnym.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Rozpoznawany wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie zasługuje na uwzględnienie.

Na wstępie wskazać należy art. 61 § 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2017 r. poz. 1369, dalej: p.p.s.a.), który przewiduje możliwość wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności na wniosek strony, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia stronie znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W przepisie tym ustawa przyznaje stronie prawo do wystąpienia do sądu z wnioskiem ograniczając możliwość udzielenia ochrony tymczasowej od wystąpienia jednej z dwóch przesłanek w tym przepisie zawartych. Obowiązkiem strony jest więc wskazanie we wniosku okoliczności na poparcie spełnienia przynajmniej jednej z nich. Innymi słowy uprawnienie to wiąże się z obowiązkiem uzasadnienia wniosku, poprzez poparcie go stosownymi twierdzeniami i dokumentami na okoliczność spełnienia ustawowych przesłanek wstrzymania wykonania decyzji (por. postanowienie NSA z 26 listopada 2007 r., sygn. akt II FZ 338/07, Lex nr 516665). Argumentacja wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu musi w sposób przekonujący pokazać konkretne relacje między brakiem wstrzymania zaskarżonej decyzji a wystąpieniem zagrożeń z art. 61 § 3 p.p.s.a. (por. postanowienie NSA z 21 grudnia 2006 r., sygn. akt I FZ 525/06, Lex nr 936174).

Odnosząc się do kwestii wstrzymania wykonania decyzji Naczelny Sąd Administracyjny wyjaśnia, że w niniejszej sprawie przedmiotem wniosku jest decyzja Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] maja 2017 r. oraz poprzedzająca ją decyzja Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z [...] stycznia 2017 r. uchylająca decyzję tego organu z dnia [...] września 2015 r. oraz odmawiająca przyznania pomocy finansowej w ramach działania "Ułatwianie startu młodym rolnikom" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013.

Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy NSA wyjaśnia, że zaskarżona decyzja nie posiada przymiotu wykonalności, a zatem wadliwym było rozważanie wykazania przez wnioskodawcę spełnienia ustawowych przesłanek zawartych w treści art. 61 § 3 p.p.s.a. i warunkujących zastosowanie ochrony tymczasowej. Argumentacja skarżącego odnosząca się do sytuacji materialnej, która mogłaby powstać w wyniku wykonania ww. decyzji, jest nieprawidłowa, ponieważ zasadniczy problem w sprawie sprowadza się do oceny, czy w trybie art. 61 § 3 p.p.s.a. możliwe jest wstrzymanie wykonania decyzji o uchyleniu decyzji ostatecznej i odmowie przyznania pomocy ze środków unijnych. Należy podkreślić, że powołany przepis daje sądowi możliwość wstrzymania wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu bądź czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Oznacza to, że chodzi o taką szkodę, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego i wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do pierwotnego stanu. Wprowadzona w omawianym przepisie ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym stanowi wyjątek od zasady wynikającej z art. 61 § 1 p.p.s.a., w myśl której wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności (por. postanowienie NSA z 18 maja 2017 r., sygn. akt II GZ 352/17). W pierwszej kolejności ocenie powinna być zatem poddana sama możliwość wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, wydanej w przedmiocie uchylenia decyzji ostatecznej o przyznaniu pomocy z tytułu "Ułatwienia startu młodym rolnikom" oraz odmowy przyznania pomocy finansowej w ramach działania "ułatwienie startu młodym rolnikom" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013. Przedmiotem wykonania mogą być bowiem jedynie takie akty lub czynności, które nadają się do wykonania i wymagają wykonania. Nie dotyczy to wszystkich aktów administracyjnych, gdyż co do zasady, cechy wykonalności polegającej na możliwości spowodowania lub doprowadzenia do stanu rzeczy zgodnego z rozstrzygnięciem, nie mają decyzje odmowne (por. J.P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2004, s. 122).

Powyższe oznacza, że zasadą jest, iż z przymiotu wykonalności nie korzystają wszelkie akty administracyjne odmowne. Nie ulega zaś wątpliwości, że w niniejszej sprawie wniosek o wstrzymanie wykonania dotyczy właśnie takiej decyzji, tj. decyzji o odmowie przyznania pomocy ze środków unijnych. W związku z przedstawionym powyżej stanowiskiem, przedmiotowa decyzja nie nadaje się do wykonania i tego nie wymaga. Zaskarżona decyzja nie nakłada na stronę żadnego obowiązku, odmawiając jedynie przyznania skarżącemu pomocy finansowej z Europejskiego Funduszu Rolnego w wysokości 100.000 zł.

Odnosząc się do argumentacji strony podniesionej we wniosku o wstrzymanie wykonania, Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że decyzja odmawiająca przyznania pomocy finansowej ze środków Unii Europejskiej nie dotyka bezpośrednio należności pieniężnych, to jest wnioskowanych kwot pomocy finansowej, czy też ustalenia nienależnie pobranych środków finansowych. Decyzja ta ani nie nakłada sankcji w postaci kary pieniężnej, którą trzeba zapłacić, ani też nie zobowiązuje podmiotu do zwrotu środków pobranych, ale nienależnych. Należności te wynikają bowiem z zupełnie innych decyzji, wydanych w odrębnych postępowaniach. Z przedmiotowej decyzji nie wynikało zaś nałożenie na wnioskodawcę żadnych obowiązków podlegających wykonaniu w sposób dobrowolny, czy też przymusowy. Negatywne ustosunkowanie się organu do starań o przyznanie pomocy finansowej ze środków unijnych nie wykreowało nowej sytuacji w sferze obowiązków skarżącego.

Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 61 § 3 w związku z art. 193 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.