Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Tomasz Zbrojewski po rozpoznaniu w dniu 6 września 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku P. [...] S.A. z siedzibą w W. o wstrzymanie wykonania decyzji w sprawie ze skargi kasacyjnej P. [...] S.A. z siedzibą w W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 23 lutego 2022 r., sygn. akt VII SA/Wa 2326/21 w sprawie ze skargi P. [...] S.A. z siedzibą w W. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 3 września 2021 r., znak: DON.7100.173.2021.WEJ w przedmiocie nakazu usunięcia nieprawidłowości stanu technicznego obiektu postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 19 stycznia 2022 r., sygn. akt VII SA/Wa 2326/21, po rozpatrzeniu wniosku P. [...] S.A. z siedzibą w W. (P.), odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 3 września 2021 r., znak: DON.7100.173.2021.WEJ oraz decyzji Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 7 lipca 2021 r., znak: WOB.771.3.7.2019.EKAS.

Powyższą decyzją organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję MWINB z dnia 7 lipca 2021 r., nakazującą P. usunięcie nieprawidłowości stanu technicznego budynku strażnicy mieszkalnej, zlokalizowanego na działce nr [...] w miejscowości K. [...], gmina B., powiat [...], z wyjątkiem terminu realizacji nałożonego obowiązku, który określił na nowo, tj. do dnia 30 lipca 2022 r.

Sąd I instancji wskazał na charakter zaskarżonych decyzji oraz stwierdził, że oceniając wniosek kierował się przede wszystkim ochroną w celu zapewnienia bezpieczeństwa dla ludzi, mienia, a także środowiska. Dodał przy tym, że konieczność poniesienia określonych kosztów w celu wykonania nałożonego obowiązku nie może uzasadniać wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Uznał także, że Spółka nie wykazała okoliczności, które poprzez wykonanie zaskarżonej decyzji mogłyby doprowadzić do wyrządzenia stronie znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. Podkreślił, że zakres obowiązków obejmuje wykonanie hydroizolacji pionowej i poziomej budynku, demontaż obudowy studni i ponowne osadzenie ostatniego kręgu z odtworzeniem zabudowy studni, uzupełnienie ubytków tynku i usunięcie gruzu zalegającego w piwnicy wraz z wykonaniem docieplenia stropu piwnicy. Prace te dotyczą w głównej mierze robót na zewnątrz budynku. Wyjaśnił, że przeszkody czynione przez obecnego lokatora obiektu skarżąca może zwalczać poprzez korzystanie z odpowiednich środków cywilnych lub nawet karnych.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 23 lutego 2022 r., sygn. akt VII SA/Wa 2326/21, oddalił skargę P. na powyższą decyzję GINB z dnia 3 września 2021 r.

Skargę kasacyjną od ww. wyroku złożyła P. wraz z wnioskiem o "wstrzymanie w całości wykonania decyzji Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 07.07.2021 r., znak: WOB.771.3.7.2019.EKAS, utrzymanej w mocy przez Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Warszawie z dnia 03.09.2021 r., znak: DON.7100.173.2021.WEJ i zmienionej co do terminu wykonania obowiązku, bowiem zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody skarżącej oraz spowodowania trudnych do odwrócenia skutków". Spółka wskazała, że wstrzymanie wykonania decyzji jest uzasadnione tym, że: 1) termin jaki został wyznaczony to dzień 30 lipca 2022 r.; 2) głównym zarzutem skargi kasacyjnej jest nieprawidłowa kwalifikacja nakazanych robót, które w ocenie skarżącej stanowią modernizację, która nie może być nakazana w trybie przyjętym przez organy nadzoru budowlanego; 2) wynik postępowania jest niepewny, a poniesienie przez P. kosztów nałożonych obowiązków wiązać się będzie z brakiem możliwości ich odzyskania, a także niepowetowaną szkodą, mogą się również okazać niecelowe, jeśli NSA przyzna rację skarżącej co do modernizacyjnego ich charakteru; 4) P. jako spółka Skarbu Państwa zmuszona jest stosować przejrzyste procedury, w celu udzielenia zamówienia i zlecenia robót budowlanych, poprzez wybór kontrahenta, co wymaga czasu; 5) nie było możliwe, do połowy kwietnia 2022 r. dokonanie opróżnienia lokalu i budynku, ponieważ w okresie trwania pandemii Covid-19 nie wykonuje się wyroków eksmisyjnych, których przedmiotem jest opróżnienie lokalu mieszkalnego, a lokator uniemożliwia skarżącej wykonanie prac remontowych.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z treścią art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2022 r. poz. 329 ze zm., zwana dalej: "p.p.s.a."), sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy. Z wnioskiem takim można wystąpić także na etapie postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym wywołanym wniesieniem skargi kasacyjnej (zob. uchwała składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 kwietnia 2007 r., sygn. akt I GPS 1/07). Jednocześnie w myśl art. 61 § 4 p.p.s.a. postanowienia w sprawie wstrzymania aktu lub czynności, wydane na podstawie § 2 i 3, sąd może zmienić lub uchylić w każdym czasie w razie zmiany okoliczności. Sąd administracyjny może zatem zmienić postanowienie odmawiające wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności i wstrzymać jego wykonanie. Podstawą do podjęcia takiego orzeczenia jest zmiana okoliczności sprawy i w ramach tej zmiany zaistnienie jednej z przesłanek uzasadniających zastosowanie ochrony tymczasowej (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 czerwca 2018 r., sygn. akt II OZ 633/18).

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego skarżąca kasacyjnie nie wykazała by w niniejszej sprawie do takiej zmiany okoliczności, w rozumieniu ww. art. 61 § 4 p.p.s.a., doszło. P., podobnie jak w poprzednim postępowaniu wpadkowym, mającym za przedmiot udzielenie ochrony tymczasowej, nie uprawdopodobniła, że w stosunku do niej zachodzą przesłanki wynikające z art. 61 § 3 p.p.s.a. Argumentacja przywołana obecnie w uzasadnieniu wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji w gruncie rzeczy stanowi powielenie argumentacji przedstawionej uprzednio we wniosku rozpoznawanym przez Sąd Wojewódzki. Aktualne pozostają więc rozważania poczynione przez Sąd I instancji w prawomocnym postanowieniu z dnia 19 stycznia 2022 r. Dodatkowo zauważyć należy, że w chwili obecnej odpadła przyczyna wskazana w punkcie 5 uzasadnienia wniosku strony. Na marginesie, mając na uwadze zakres do wykonania prac (w głównej mierze na zewnątrz budynku), można podać w wątpliwość konieczność opróżnienia lokalu mieszkalnego na czas wykonania prac. Spółka nie wykazała także, aby poczyniła jakiekolwiek starania, celem przeprowadzenia, jak twierdzi, koniecznego przetargu, celem wyłonienia wykonawcy robót budowlanych. Okoliczność, iż P. kwestionuje przyjętą przez organy kwalifikację prawną wykonanych robót budowlanych i oczekuje z podjęciem czynności do czasu prawomocnego rozpoznania skargi, nie stanowi podstawy do udzielenia ochrony tymczasowej. Sąd w tym postępowaniu wpadkowym nie może wchodzić w meritum sprawy i dokonywać w tej kwestii przedsądu. Poza tym strona skarżąca winna mieć na względzie, że poniesienie nakładów finansowych w wykonaniu wadliwej decyzji nie musi wiązać się z niepowetowaną szkodą. W takiej sytuacji stronie, która poniosła szkodę w wyniku wydania wadliwej decyzji przysługuje roszczenie odszkodowawcze (zob. postanowienia NSA: z dnia 30 maja 2014 r., sygn. akt II OZ 522/14; z dnia 3 lipca 2014 r., sygn. akt II OZ 660/14).

W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 61 § 3 w zw. z art. 61 § 4, art. 193 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.