Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Jolanta Rudnicka po rozpoznaniu w dniu 1 kwietnia 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia S. F. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 października 2025 r., sygn. akt IV SA/Wa 1554/25 w sprawie ze skargi [...] sp. z o.o. z siedzibą w D. i S. F. na decyzję Ministra Rozwoju i Technologii z dnia 11 kwietnia 2025 r., nr DLI-IV.7620.15.2024.IS w przedmiocie zezwolenia na wejście na teren nieruchomości postanawia: oddalić zażalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z 21 października 2025 r., sygn. akt IV SA/Wa 1554/25, po rozpoznaniu sprawy ze skargi [...] sp. z o.o. z siedzibą w D. i S.F. na decyzję Ministra Rozwoju i Technologii z 11 kwietnia 2025 r., nr DLI-IV.7620.15.2024.IS w przedmiocie zezwolenia na wejście na teren nieruchomości odrzucił skargę S.F.

W uzasadnieniu postanowienia Sąd I instancji wskazał, że skarżący S.F. pismem z 11 lipca 2025 r. został wezwany do uzupełniania braku formalnego skargi poprzez wskazanie numeru PESEL – w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi (k. 40). Natomiast zarządzeniem z 2 lipca 2025 r. wezwano skarżącego S.F. do uiszczenia uzupełnienia wpisu sądowego od skargi w kwocie 150 zł – w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi (k. 24). Wezwania te zostały przesłane do skarżącego, jednakże przesyłka je zawierająca została uznana za doręczoną w trybie art. 73 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2026 r., poz. 143 ze zm. – dalej: "p.p.s.a."). Skutek doręczenia tej korespondencji nastąpił 1 sierpnia 2025 r., a więc wyznaczony termin na uzupełnienie braków upłynął 8 sierpnia 2025 r. W ocenie Sądu I instancji, w wyznaczonym terminie, skarżący S.F. braków nie uzupełnił i z tego względu Sąd I instancji na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. skargę odrzucił.

Zażalenie na to postanowienie złożył S.F., wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania. Podniósł, że nie otrzymał żadnego wezwania do uzupełnienia braków skargi, a operator pocztowy nie doręczył mu żadnego awizo. Jego zdaniem Sąd I instancji nie podjął czynności zmierzających do pełnego wyjaśnienia okoliczności sprawy w zakresie skuteczności doręczenia wezwania do uzupełniania braków. Brak takiego ustalenia – w jego ocenie – oznacza, że Sąd I instancji nie dysponował dostatecznym materiałem dowodowym do przyjęcia, że wezwanie zostało skutecznie doręczone, co czyni zaskarżone postanowienie przedwczesnym.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.

W myśl art. 57 § 1 p.p.s.a. skarga powinna czynić zadość wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym. Podstawowe wymogi, jakim powinny odpowiadać pisma w postępowaniu sądowym, określa art. 46 i art. 47 p.p.s.a. Zgodnie zatem z art. 46 § 2 pkt 1 lit. b p.p.s.a. pismo strony, gdy jest pierwszym pismem w sprawie, powinno zawierać numer PESEL strony wnoszącej pismo, będącej osobą fizyczną. Jeżeli pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych – to zgodnie z art. 49 § 1 p.p.s.a. – przewodniczący wzywa stronę o jego uzupełnienie lub poprawienie w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, chyba że ustawa stanowi inaczej. W przypadku skargi, skutkiem nieuzupełnienia braku formalnego jest jej odrzucenie postanowieniem na posiedzeniu niejawnym (art. 58 § 1 pkt 3 i § 3 p.p.s.a.).

Podkreślić w tym miejscu należy, że Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale z 3 lipca 2023 r. o sygn. akt II GPS 3/22 wskazał, że niezachowanie określonego w art. 46 § 2 pkt 1 lit. b p.p.s.a. wymogu podania w skardze, będącej pierwszym pismem w sprawie, numeru PESEL, jest brakiem formalnym, który powinien być uzupełniony w trybie art. 49 § 1 w zw. z art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a., bez względu na to czy ten numer znajduje się w aktach administracyjnych, którymi dysponuje sąd.

Ponadto, zgodnie z art. 220 § 1 p.p.s.a. sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata. W tym przypadku, z zastrzeżeniem § 2 i 3, przewodniczący wzywa wnoszącego pismo, aby pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania uiścił opłatę w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania. W razie bezskutecznego upływu tego terminu przewodniczący wydaje zarządzenie o pozostawieniu pisma bez rozpoznania. Z kolei stosownie do art. 220 § 3 p.p.s.a. skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania, od których pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlegają odrzuceniu przez sąd. Z treści powyższej regulacji wynika zatem, że bezskuteczny upływ terminu zakreślonego w wezwaniu do uiszczenia wpisu od skargi skutkuje jej odrzuceniem.

W niniejszej sprawie skarżący S.F. we wniesionej skardze nie wskazał swojego numeru PESEL, z tego też względu pismem z 11 lipca 2025 r., w wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z 2 lipca 2025 r., został wezwany do uzupełnienia braku formalnego skargi poprzez wskazanie swojego numeru PESEL – w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi (k. 40). Ponadto zarządzeniem Przewodniczącej Wydziału z 2 lipca 2025 r. skarżący został wezwany do uiszczenia uzupełnienia wpisu sądowego od skargi w kwocie 150 zł – w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi (k. 24).

Jak wynika z akt sądowych wezwania te zostały skierowane do skarżącego S.F. na jego adres korespondencyjny wskazany przez niego w skardze (zwrócona przesyłka – k. 44). Zatem bezsprzeczna jest w sprawie okoliczność, że Sąd I instancji przesłał wezwania na prawidłowy adres. Skarżący kwestionuje natomiast sposób awizacji ww. przesyłki oraz niezasadne uznanie, że przesyłka została uznana za doręczoną w trybie art. 73 p.p.s.a.

Zauważyć należy, jak trafnie wskazał Sąd I instancji, że zgodnie z art. 73 § 1 p.p.s.a. w razie niemożności doręczenia pisma w sposób przewidziany w art. 65-68, art. 69 § 1 oraz art. 70-72, pismo składa się na okres czternastu dni w placówce pocztowej w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe albo w urzędzie gminy, dokonując jednocześnie zawiadomienia określonego w § 2. Zawiadomienie o złożeniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w placówce pocztowej albo w urzędzie gminy w terminie siedmiu dni od dnia pozostawienia zawiadomienia, umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej, a gdy to nie jest możliwe, na drzwiach mieszkania adresata lub w miejscu wskazanym jako adres do doręczeń, na drzwiach biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe (art. 73 § 2 p.p.s.a.). W przypadku niepodjęcia pisma w terminie, o którym mowa w § 2, pozostawia się powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru pisma w terminie nie dłuższym niż czternaście dni od dnia pierwszego zawiadomienia o złożeniu pisma w placówce pocztowej albo w urzędzie gminy (art. 73 § 3 p.p.s.a.). Doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1 (art. 73 § 4 p.p.s.a.).

Z powyższych przepisów wynika, że upływ terminu określonego w art. 73 § 3 p.p.s.a. skutkuje powstaniem fikcji prawnej doręczenia – za datę doręczenia pisma przyjmuje się datę, w której upłynął termin jego odbioru. Dokonane w tych okolicznościach doręczenie stwarza domniemanie doręczenia pisma i wyznacza początek biegu terminu do podjęcia czynności prawnej. Koniecznym natomiast warunkiem skutecznego doręczenia jest umieszczenie zawiadomienia o pozostawieniu pisma w placówce pocztowej lub urzędzie gminy w skrzynce na korespondencję, a gdy to nie jest możliwe – na drzwiach mieszkania adresata lub w miejscu wskazanym jako adres do doręczeń, na drzwiach biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe. Co istotne, skuteczność doręczenia w trybie art. 73 p.p.s.a. uzależniona jest od zaznaczenia przez doręczyciela na potwierdzeniu odbioru, gdzie umieścił zawiadomienie dla adresata (por. wyrok SN z 4 lipca 2002 r., I CKN 861/00, LEX 56892).

Wskazać również należy, że domniemanie faktyczne doręczenia pisma w trybie art. 73 p.p.s.a. może być obalone, gdy adresat pisma wykaże, że dane wynikające ze zwróconej przesyłki są niezgodne z rzeczywistością. Jedną z możliwości służących obaleniu tego domniemania jest przeprowadzenie procedury reklamacyjnej. Co do zasady brak woli przeprowadzenia procedury reklamacyjnej uniemożliwia skuteczne obalenie domniemania doręczenia pisma w trybie awizowania.

Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy, Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że skarżący S.F. nie zdołał obalić powyższego domniemania, opierając argumentację na gołosłownych twierdzeniach, że doręczyciel nie zawiadomił go o pozostawieniu przesyłki w placówce pocztowej. Okoliczności tych w żaden sposób nie uprawdopodobnił, nie przedstawił chociażby dowodu, że wszczął procedurę reklamacyjną czy złożył skargę na doręczyciela, nie wykazał też w żaden inny sposób, że dane wynikające z dowodu doręczenia (w tym zwróconej przesyłki) są niezgodne z rzeczywistością. Wbrew stanowisku skarżącego Sąd I instancji nie miał obowiązku czynić takich ustaleń, albowiem skoro skarżący podnosi niezgodność dokumentu znajdującego się w aktach sprawy ze stanem faktycznym – to jego obowiązkiem jest wykazać tę niezgodność. W tych okolicznościach oceniając skuteczność zastosowania fikcji doręczeń, Sąd I instancji miał obowiązek oprzeć się na danych wynikających ze zwróconej przesyłki.

Ze znajdującej się w aktach sprawy zwróconej przesyłki zaadresowanej do skarżącego S.F. wynika, że wobec braku możliwości doręczenia jej adresatowi przez operatora pocztowego, została złożona na okres czternastu dni w placówce pocztowej w Ś., a zawiadomienie (awizo) pozostawiono w oddawczej skrzynce pocztowej adresata 18 lipca 2025 r. Powtórnie przesyłka była awizowana 28 lipca 2025 r. W dniu 11 sierpnia 2025 r. placówka pocztowa zwróciła przesyłkę do nadawcy (sądu), gdyż adresat nie podjął awizowanego pisma. Z powyższego wynika jednoznacznie, że procedura tzw. "awizacji" została przeprowadzona prawidłowo. Pismo pozostawiono bowiem zgodnie z art. 73 § 1 p.p.s.a. na okres czternastu dni w placówce pocztowej. Ponadto zgodnie z art. 73 § 2 p.p.s.a. zawiadomiono adresata o złożeniu pisma w placówce pocztowej wraz z informacją o możliwości jego odbioru w placówce pocztowej, a także pozostawiono powtórne awizo zgodnie z art. 73 § 3 p.p.s.a. Oznacza to zatem, że zostały spełnione przesłanki fikcji doręczeń i uznania przesyłki za doręczoną na podstawie art. 73 § 4 p.p.s.a. W tej sytuacji, Sąd I instancji prawidłowo uznał przesyłkę za doręczoną z upływem ostatniego dnia czternastodniowego terminu, liczonego od daty pierwszego awiza, tj. w dniu 1 sierpnia 2025 r., a po ustaleniu, że w zakreślonym siedmiodniowym terminie, który upłynął 8 sierpnia 2025 r., nie uzupełniono braków zasadnie odrzucił skargę S.F.

Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 i art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji.