Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Gabriela Jyż po rozpoznaniu w dniu 13 lutego 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia Głównego Inspektora Farmaceutycznego na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 25 października 2017 r., sygn. akt VI SA/Wa 2008/17 w zakresie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi "B." S. z o.o. w B. na decyzję Głównego Inspektora Farmaceutycznego z dnia [...] lipca 2017 r., nr [...] w przedmiocie cofnięcia zezwolenia na prowadzenie apteki ogólnodostępnej postanawia: 1. uchylić zaskarżone postanowienie; 2. odmówić "B." S. z o.o. w B. wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.

Postanowieniem z dnia 25 października 2017 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. uwzględnił wniosek "B." Spółki z o.o. w B. i wstrzymał wykonanie decyzji Głównego Inspektora Farmaceutycznego z dnia [...] lipca 2017 r. w przedmiocie cofnięcia zezwolenia na prowadzenie apteki ogólnodostępnej.

Sąd I instancji wskazał, że we wniesionej na wymienioną decyzję skardze strona zawarła wniosek o wstrzymanie wykonania tego rozstrzygnięcia. W motywach wniosku skarżąca podniosła, że w przypadku wykonania decyzji zachodzić będzie niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody oraz wystąpienia trudnych do odwrócenia skutków poprzez konieczność zaprzestanie prowadzenia działalności gospodarczej w zakresie objętym zezwoleniem, zwolnieniem z pracy kilku osób i utratę przychodów, która może doprowadzić do upadłości spółki. Skarżąca wskazała wysokość obrotów, a także osiągnięty zysk za rok 2016. Podkreśliła, że w Aptece przy ul. K. [...] w K., do której odnosi się decyzja organu, zatrudnia 3 osoby, ponosi koszty najmu lokalu (6020 zł netto miesięcznie), a także koszty związane z użytkowaniem maszyn i urządzeń niezbędnych dla prowadzenia działalności spółki. Wykonanie zaskarżonej decyzji spowoduje zakończenie prowadzonej działalności gospodarczej, a w konsekwencji utratę przez stronę skarżącą jedynego źródła utrzymania dla niej i jej rodziny. Strona dołączyła: 3 umowy o pracę, deklarację ZUS za okres styczeń – lipiec 2017 r., umowę najmu lokalu wraz z aneksami, faktury (za usługi księgowe, za serwis urządzeń komputerowych, za usługi telekomunikacyjne, za monitoring).

Sąd I instancji przywołując art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369, dalej: p.p.s.a.), uznał, że spółka w sposób należyty wyjaśniła w jaki sposób wykonanie decyzji w przedmiocie cofnięcia zezwolenia na prowadzenie apteki ogólnodostępnej spowoduje znaczną szkodę lub trudne do odwrócenia skutki. Potwierdzały to ponoszone przez stronę comiesięczne koszty – koszty najmu, czy też koszty świadczonych na jej rzecz usług. Sąd stanął zatem na stanowisku, że faktyczna konieczność zerwania przedmiotowej umowy skutkować będzie stratami finansowymi dla spółki. Nie bez znaczenia dla oceny zasadności wstrzymania pozostawała, w ocenie Sądu, również kwestia utraty pracy przez zatrudniony w aptece personel.

Główny Inspektor Farmaceutyczny zażaleniem zaskarżył w całości postanowienie Sądu I instancji zarzucając mu naruszenie art. 61 § 3 p.p.s.a.

Organ wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i rozpoznanie sprawy poprzez odmowę wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji ewentualnie o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania WSA w W..

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zażalenie znajduje usprawiedliwione podstawy.

Zgodnie z art. 61 § 3 p.p.s.a., sąd, przed którym toczy się postępowanie kontrolujące akt lub czynność organu administracji publicznej jest uprawniony do uwzględnienia wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu w całości lub w części, jeżeli w stosunku do strony – wnioskodawcy zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Warunkiem zastosowania w stosunku do wnioskodawcy ochrony tymczasowej wynikającej z powołanego przepisu jest wykazanie przez stronę, że w związku z wykonaniem decyzji lub aktu administracji publicznej zachodzić będzie niebezpieczeństwo wyrządzenia jej znacznej szkody bądź jej wykonanie spowoduje trudne do odwrócenia skutki. Skoro zaś sąd orzeka o wstrzymaniu aktu lub czynności na wniosek skarżącego, to na wnioskodawcy spoczywa obowiązek uzasadnienia wniosku, tak aby przekonać sąd do zasadności zastosowania ochrony tymczasowej. Dla wykazania, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków nie jest wystarczające samo stwierdzenie strony. Uzasadnienie takiego wniosku powinno odnosić się do konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest zasadne w stosunku do wnioskodawcy.

Stan faktyczny związany z wnioskiem skarżącej spółki, przedstawiony we wniosku i poparty załączonymi do niego dokumentami, który stał się podstawą wydanego przez Sąd I instancji postanowienia wstrzymującego wykonanie objętej skargą decyzji, był w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego niewystarczający do uznania aby w stosunku do strony zaistniały przesłanki ochrony tymczasowej, określone w powołanym art. 61 § 3 p.p.s.a.

Skarżąca w ramach argumentacji wniosku wskazała bowiem, że "posiada 4 apteki ogólnodostępne", ponosi koszty najmu lokalu, koszty użytkowania maszyn i urządzeń niezbędnych dla prowadzenia działalności, zatrudnia łącznie 23 pracowników z czego 3 w aptece, której dotyczy zaskarżona decyzja, suma aktywów i pasywów za rok 2016 zamknęła się w wysokości 4.094.030,19 zł. Przedkładając dokumenty w postaci trzech umów o pracę, deklaracji ZUS za styczeń - lipiec 2017 r., umowy najmu oraz faktur za usługi księgowe, telekomunikacyjne, serwisowe i monitoring, podniosła, że niemożność prowadzenia 1 z 4 aptek doprowadzi spółkę do upadłości i spowoduje konieczność zwolnienia 23 zatrudnionych osób.

Przytoczone okoliczności, wynikające bezpośrednio z treści uzasadnienia wniosku i analizy związanych z nim dokumentów, poddają w wątpliwość stanowisko strony, iż zamknięcie jednej z dotychczas prowadzonych czterech aptek spowoduje tak daleko idące konsekwencje, które w swym efekcie doprowadzą spółkę do upadłości. Idąc takim tokiem rozumowania wnioskodawcy należałoby przyjąć, że apteka będąca przedmiotem zakwestionowanego rozstrzygnięcia miała kluczowe czy wręcz kardynalne znaczenie dla działalności spółki jako całości i pozostałych trzech aptek wchodzących w składa spółki. Skarżąca w motywach wniosku takiego rodzaju korelacji nie wykazała. Trudno zatem zaakceptować pogląd, że "utrata" jednej z aptek spowoduje upadłość spółki i konieczność zwolnienia wszystkich dwudziestu trzech pracowników, gdzie w spornej aptece zatrudnionych zostało tylko trzech pracowników. Tym bardziej oceny takiej nie można wywieść ze wskazanej sumy aktywów i pasywów, przy faktycznym braku jakiegokolwiek dokumentu wskazującego na rzeczywistą sytuację finansową spółki, na co zasadnie zwrócił uwagę organ w uzasadnieniu zażalenia wskazując, że skarżąca nie przedłożyła np. wyciągów z posiadanych rachunków bankowych, zeznania podatkowego za 2016 czy sprawozdania finansowego. Taka wadliwość w zakresie dowodowym wniosku, czyni niemożliwym dokonanie rzeczywistej oceny wpływ konieczności zamknięcia lub likwidacji jednej z czterech aptek. Oceny tej nie zmieniając załączone do wniosku dokumenty mające wskazać na ponoszone w związku z prowadzeniem apteki koszty. Także w tym zakresie strona nie przedstawiła całości lub choćby znacznej części kosztów generowanych przez sporną aptekę, jak podnoszone koszty utrzymania urządzeń i maszyn czy wynagrodzenia zatrudnionych w niej pracowników. Wykazany kosztów najmu lokalu w K. przy ul. E. K. (miejsca funkcjonowania apteki), również nie daje żadnych podstaw dla oceny wniosku, albowiem strona, przy wymienionych już brakach, nie wskazuje w aspekcie finansowym całej spółki wpływu tych kosztów na jej faktyczną sytuację finansową. Wskazać w tym zakresie należy na trafne stanowisko organu zawarte w zażaleniu, że "z przedstawionych faktu nie wynika, czy koszty ponoszone przez Skarżącą (...) dotyczą wyłącznie przedmiotowej apteki, czy także pozostałych prowadzonych przez nią aptek. Deklaracje ZUS obejmują z kolei wszystkich pracowników Spółki, zatem nie obrazują kosztów związanych z prowadzeniem przedmiotowe apteki.".

Reasumując, wymienione braki wniosku, tak w zakresie zawartej w nim argumentacji jak i dowodów przedłożonych na ich poparcie, nie dawały podstaw do zastosowania w stosunku do strony skarżącej instytucji ochrony tymczasowej, albowiem strona w istocie nie wykazała wpływu wykonania zaskarżonej decyzji na możliwość wystąpienia po jej stornie niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.

Mając powyższe na względzie, Naczelny Sąd Administracyjny w oparciu o art. 185 § 1 w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a., postanowił jak w punkcie 1 sentencji.

Uznając sprawę za dostatecznie wyjaśnioną, w oparciu o art. 61 § 1 w zw. z art. 197 § 1 i 2 oraz art. 188 p.p.s.a., postanowiono jak w punkcie 2 sentencji.