drukuj    zapisz    Powrót do listy

6039 Inne, o symbolu podstawowym 603, Ruch drogowy Inne, Prezydent Miasta, Stwierdzono bezskuteczność aktu wydanego na podstawie przepisów szczególnych, II SA/Go 938/11 - Wyrok WSA w Gorzowie Wlkp. z 2012-02-09, Centralna Baza Orzeczeń Naczelnego (NSA) i Wojewódzkich (WSA) Sądów Administracyjnych, Orzecznictwo NSA i WSA

II SA/Go 938/11 - Wyrok WSA w Gorzowie Wlkp.

Data orzeczenia
2012-02-09 orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2011-12-16
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp.
Sędziowie
Marek Szumilas /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6039 Inne, o symbolu podstawowym 603
Hasła tematyczne
Ruch drogowy
Inne
Skarżony organ
Prezydent Miasta
Treść wyniku
Stwierdzono bezskuteczność aktu wydanego na podstawie przepisów szczególnych
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270 art. 146, art. 3 § 2 pkt 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Dz.U. 2009 nr 157 poz 1240 art. 60 pkt 7, art. 67
Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych.
Dz.U. 2003 nr 137 poz 1310 § 1 ust. 1
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 28 lipca 2003 r. w sprawie wysokości opłat za kartę pojazdu
Dz.U. 2005 nr 108 poz 908 art. 77
Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym - tekst jednolity
Dz.U. 2007 nr 19 poz 115 art. 40d ust. 3
Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych - tekst jednolity
Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071 art. 104 § 1 i art. 107 § 1 i 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
Dz.U. 2004 nr 90 poz 864 art. 90 akapit pierwszy
Traktat Ustanawiający Wspólnotę Europejską
Dz.U. 1997 nr 78 poz 483 art. 92 ust. 1, art. 217
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. uchwalona przez Zgromadzenie Narodowe w dniu 2 kwietnia 1997 r., przyjęta przez Naród w referendum konstytucyjnym w dniu 25 maja 1997 r., podpisana przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej w dniu 16 lipca 1997 r.
Sentencja

Dnia 9 lutego 2012 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Aleksandra Wieczorek Sędziowie Sędzia WSA Jacek Jaśkiewicz Sędzia WSA Marek Szumilas (spr.) Protokolant sekr. sąd. Małgorzata Zacharia-Gardzielewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 stycznia 2012 r. sprawy ze skargi J.M. na czynność Prezydenta Miasta z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy zwrotu części opłaty za wydanie karty pojazdu I. stwierdza bezskuteczność zaskarżonej czynności, II. zasądza od Prezydenta Miasta na rzecz skarżącego J.M. kwotę 200 (dwieście) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Uzasadnienie

Wnioskiem z dnia [...] października 2011 roku J.M., wystąpił do Prezydenta Miasta o zwrot kwoty 425 zł stanowiącej częściowo nadpłaconą opłatę pobraną za wydanie karty pojazdu [...] o nr rej. [...]. W uzasadnieniu żądania wnioskodawca powołał się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 17 stycznia 2006 roku w sprawie o sygnaturze akt U 6/04 (Dz.U. z 2006 roku, nr 15, poz. 119), stwierdzający niezgodność § 1 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 28 lipca 2003 roku w sprawie wysokości opłat za kartę pojazdu z art. 77 ust. 4 pkt 2 i ust. 5 ustawy - Prawo o ruchu drogowym oraz z art. 92 ust. 1 i art. 217 Konstytucji, wywodząc w oparciu o to orzeczenie, iż określona w niekonstytucyjnym przepisie wysokość opłaty za wydanie karty pojazdu w kwocie 500 zł nie uwzględniała wytycznych ustawowych do określenia wysokości tej opłaty i pozostawała zbyt wysoka (przekraczała kwotę 75 zł).

Pismem z dnia [...] października 2011r. ([...]) Prezydent Miasta odmówił dokonania zwrotu żądanej kwoty ze względu na fakt, iż opłaty zostały pobrane na podstawie przepisu obowiązującego w chwili rejestracji pojazdów. Ponadto organ wskazał, iż Trybunał dopuścił stosowanie stawki 500 zł dla kart pojazdów wydawanych między dniem uprawomocnienia się wyroku Trybunału a wydaniem nowego rozporządzenia w tej sprawie, nie później jednak niż do 1 maja 2006r. Natomiast Sąd Najwyższy w 2007r., w uchwale (sygn. akt III CZP 35/07) uznał, że dopuszczalna jest droga sądowa dochodzenia roszczenia o zapłatę i podkreślił dodatkowo, że w ustawie nie uregulowano szczegółowo kwestii związanych ze zwrotem opłaty za kartę pojazdu, co uzasadnia drogę sądową dochodzenia roszczeń. Dalej organ wskazał, iż w świetle powyższego, zwrot żądanej kwoty może nastąpić po przedłożeniu prawomocnego wyroku Sądu nakazującego wypłatę żądanej kwoty. Poinformował również, że odmowa zwrotu wnioskowanej kwoty jest czynnością materialno-techniczną, którą strona może poddać również kontroli sądu administracyjnego, przy czym skargę na akty lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. prawo postępowania przed Sądami Administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) można wnieść po uprzednim wezwaniu na piśmie właściwego organu -w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o wydaniu aktu lub podjęciu innej czynności, do usunięcia naruszenia prawa. Prezydent wyjaśnił, że ewentualne odsetki należne są od dnia wezwania organu do zapłaty.

Pismem z dnia [...] listopada 2011 roku skarżący, wezwał Prezydenta Miasta do usunięcia naruszenia prawa i zwrotu kwoty 425 zł z tytułu nadpłaconej opłaty za wydanie karty pojazdu.

Pismem z dnia [...] listopada 2011r., w odpowiedzi na ww. wezwanie, Prezydent Miasta ponownie poinformował, że pobrana za wydanie karty pojazdu nr [...] oplata w kwocie 500 zł była zgodna z obowiązującym w dniu jej pobrania rozporządzeniem Ministra Infrastruktury z dnia 28 lipca 2003r. w sprawie wysokości opłat za kartę pojazdu. W dalszej części pisma podtrzymał swoje stanowisko zawarte w piśmie z dnia [...] października 2011r.

Pismem z dnia [...] grudnia 2011 roku J.M. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. skargę na czynność Prezydenta Miasta z dnia [...] października 2011 roku ([...]) w przedmiocie odmowy zwrotu kwoty 425 zł z tytułu pobrania zawyżonej opłaty za wydanie karty pojazdu dla [...] nr rej. [...]. Skarżący wniósł o zwrot ww. kwoty oraz odsetek należnych od dnia wezwania organu do zapłaty i kosztów niniejszego postępowania. W uzasadnieniu skarżący przedstawił przebieg dotychczasowego postępowania w sprawie oraz powołał się na aktualne orzecznictwo sądów administracyjnych dotyczące kwestii zwrotu części opłat za wydanie kart pojazdów pobranych ponad kwotę wynikającą z art. 77 ust. 3 w zw. z ust. 4 pkt 2 i ust. 5 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 roku Prawo o ruchu drogowym.

W odpowiedzi na skargę Prezydent Miasta wniósł o jej oddalenie podając, że brak jest podstaw do stwierdzenia, że pobrana opłata była niesłusznie pobrana, a tym samym jest nienależnym świadczeniem w rozumieniu art. 410 k.c.

Pismem z dnia [...] stycznia 2011r. Prezydent Miasta uzupełnił odpowiedź na skargę i stwierdził, iż pobrał kwotę 425zł tytułem wydania karty pojazdu skarżącemu. Podstawą powyższego był przepis §1 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury

z dnia 28 lipca 2003 r. w sprawie wysokości opłat za kartę pojazdu (Dz. U. 2003 Nr 137 poz. 1310 ze zm.), które zostało wydane na podstawie art. 77 ust. 4 pkt 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. 2005 Nr 108 poz. 908 ze zm.). Skarżący wskazuje, że kwota pobrana ponad wysokość 75 zł, jest świadczeniem nienależnym. Organ z taki stwierdzeniem się nie zgodził, świadczenie powyższe stanowi, zdaniem Prezydenta, niepodatkową należność budżetową

o charakterze publiczno-prawnym. Zgodnie bowiem z dyspozycją przepisu art. 60 pkt 7 ustawy z dnia 27 stycznia 2009r. o finansach publicznych (Dz.U. Nr 157 poz. 1240 ze zm.) środkami publicznymi stanowiącymi nieopodatkowane należności budżetowe o charakterze publiczno-prawnym są dochody budżetu państwa albo budżetu jednostek samorządu terytorialnego pobierane przez państwowe i samorządowe jednostki budżetowe na podstawie innych odrębnych ustaw. Obowiązek uiszczenia opłaty za wydanie karty pojazdu, przy pierwszej rejestracji na terytorium Rzeczpospolitej Polskiej wynika z przepisu art. 77 ust 3 ustawy z dnia 20 czerwca 1997r. -Prawo o ruchu drogowym (Dz.U. z 2005r. Nr 108 poz. 908 ze zm.), a jej wysokość zgodnie z przepisem art. 77 ust 4 pkt 2 ustawy określa w drodze w/w rozporządzenia ministra właściwego do spraw transportu. Zgodnie z przepisami art. 5 ust 1 pkt 1 ustawy z dnia 13 listopada 2003r. o dochodach jednostek samorządu terytorialnego (Dz.U. z 2010r. Nr 80 poz. 526) jednym ze źródeł dochodów własnych powiatu są wpływy z opłat stanowiących dochód powiatu uiszczany na podstawie odrębnych przepisów, a zatem środkiem publicznym w rozumieniu w/w przepisu art. 60 pkt 7 ustawy o finansach publicznych.

Opłata za kartę pojazdu mieści się w kategorii pkt 7 przepisu 60 ustawy o finansach publicznych, co w ocenie organu nie budzi wątpliwości, a zatem zgodnie z art. 67 ustawy stosuje się przepisy kodeksu postępowania administracyjnego i odpowiednio przepisy działu III ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r.- ordynacja podatkowa.

Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009r. o finansach publicznych weszła w życie 1 stycznia 2010r., kwestię jej stosowania rozstrzyga przepis art. 115 ust. 1 ustawy

z dnia 27 sierpnia 2009r. Przepisy wprowadzające ustawę o finansach publicznych zgodnie z którym do spraw dotyczących niepodatkowych należności budżetowych wszczętych i nieskończonych decyzją ostateczną przez dniem wejścia w życie niniejszej ustawy stosuje się przepisy dotychczasowe.

Na zakończenie Prezydent stwierdził, iż w tej sytuacji stanowisko judykatury dopuszczające drogę sądową w sprawach o zwrot nienależnie pobranej opłaty za kartę pojazdu straciło swoją aktualność, bowiem z chwilą wejścia w życie powołanych wyżej przepisów ustawy o finansach publicznych obowiązują przepisy szczególne, normujące tryb zwrotu tej opłaty, odsyłające rozpoznanie tych spraw na drogę administracyjną. Organ podał, iż o dopuszczalności drogi sądowej dochodzenia zwrotu uiszczonej opłaty za wydanie karty pojazdu decyduje moment wszczęcia postępowania w sprawie, przy czym należy uznać, że wezwanie do zapłaty skierowane do właściwego organu jest czynnością wymaganą do wszczęcia postępowania w trybie przepisów rozdziału III ustawy - ordynacja podatkowa,

w szczególności przepisu art. 75 § 1 ustawy.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Na wstępie wskazać należy, iż zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości między innymi poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola taka sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2 tej ustawy). Zakres kontroli administracji publicznej obejmuje, między innymi, orzekanie w sprawach skarg na akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa (art. 3 § 1 oraz § 2 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. dalej zwanej w skrócie ppsa).

Wyjaśnić również należy, iż zgodnie z art. 134 § 1 ppsa, sąd rozstrzyga

w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

W pierwszej kolejności należy przywołać stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego, zawarte w uchwale z dnia 4 lutego 2008 roku (sygn. akt I OPS 3/07, ONSAiWSA 2008, nr 2, poz. 21). W orzeczeniu tym bowiem przesądzono

(w ówczesnym stanie prawnym) iż skierowanie do organu żądania zwrotu opłaty

za wydanie karty pojazdu, uiszczonej wedle § 1 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 28 lipca 2003 roku w sprawie wysokości opłat za kartę pojazdu (Dz. U. Nr 137 poz. 1310 z późn. zm.), jest sprawą administracyjną załatwianą

w drodze aktu lub czynności, na które przysługuje skarga do sądu administracyjnego na mocy art. 3 § 2 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo

o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W orzeczeniu tym NSA wywiodło, że taka kwalifikacja sprawy wynika z tego, iż do zwrotu opłaty za kartę pojazdu nie mają zastosowania przepisy ustawy z dnia 15 lipca 1997 roku Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r. Nr 8 poz. 60 z późn. zm.) o zwrocie podatku, a zarazem nie ma podstaw by wniosek załatwić w drodze decyzji administracyjnej w oparciu o przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98 poz. 1071 z późn. zm.). Naczelny Sąd Administracyjny zwrócił uwagę na szczególny charakter opłaty za wydanie karty pojazdu, zarazem podkreślając, że jej celem jest jedynie przeniesienie na właściciela pojazdu kosztów, związanych z faktycznym wytworzeniem i wydaniem karty, co w innych przypadkach jest obowiązkiem producenta lub importera pojazdu.

Również Sąd Najwyższy potwierdził niepodatkowy charakter opłaty za wydanie karty pojazdu (uchwała z dnia 16 maja 2007 r., sygn. akt III CZP 35/07, OSNC 2008, nr 7-8, poz. 72), dopuszczając przy tym możliwość dochodzenia jej zwrotu przed sądem powszechnym.

Wobec powyższego stwierdzić należy, że Naczelny Sąd Administracyjny

ww. uchwałą z dnia 4 lutego 2008 roku nie tylko przesądził kognicję sądów administracyjnych w sprawach zwrotu opłat za wydanie kart pojazdów, ale ponadto określił charakter tych należności oraz wskazał tryb i formę, w jakiej powinny być załatwiane żądania ich zwrotu. Mając więc na względzie ww. stanowisko NSA,

od dnia wydania omawianej uchwały sądy administracyjne były obowiązane,

w zakresie określonym przez ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, badać legalność aktów i czynności w sprawie zwrotu opłaty za karty pojazdu.

Stosowanie do uchwał Naczelnego Sądu Administracyjnego nie powinno się jednak odbywać bez uwzględnienia zmian zachodzących w ustawodawstwie po wydaniu takiego orzeczenia.

Taka sprawa miała miejsce w niniejszej sprawie, gdyż w dniu 1 stycznia 2010 roku weszła w życie ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 roku o finansach publicznych (Dz. U. Nr 157 poz. 1240), która istotnie oddziałuje na sprawy dotyczące zwrotu opłaty za kartę pojazdu. Ustawa ta określa bowiem wyraźnie tryb postępowania w sprawach niepodatkowych należności budżetowych, mających charakter publicznoprawny,

do których zaliczono w art. 60 ust. 7 cyt. ustawy m.in. dochody jednostek samorządu terytorialnego pobierane przez samorządowe jednostki budżetowe na podstawie odrębnych ustaw. Ponadto w art. 67 powołanej ustawy wskazuje się, iż do spraw należności, o których mowa w art. 60, nieuregulowanych wymienioną ustawą stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, a nadto odpowiednio przepisy działu III Ordynacji podatkowej. Ustawodawca przesądził zatem w sposób generalny tryb postępowania w sprawie środków publicznych stanowiących niepodatkowe należności budżetowe, będące dochodami pobieranymi przez samorządowe jednostki budżetowe na mocy odrębnych ustaw.

W ocenie Sądu, do ww. kategorii należy zaliczyć z kolei opłaty za wydanie karty pojazdu, które zostały niewątpliwie pobrane przez właściwe urzędy powiatowe albo miejskie, stanowiące jednostki budżetowe (zob. L. Lipiec-Warzecha, Komentarz do art. 11, [w:] Ustawa o finansach publicznych. Komentarz, Lex 2011 i C. Kosikowski, Ustawa o finansach publicznych. Komentarz, Warszawa 2011, s. 105), na pokrycie kosztów druku i dystrybucji zamówionych i wydawanych właścicielom pojazdów kart. Pobranie opłaty następowało na podstawie odrębnej ustawy, tj. art. 77 ust. 3 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 roku – Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2005 r. Nr 108 poz. 908, ze zm.). W tym miejscu należy podkreślić, że mylące nazwanie należności za wydanie karty pojazdu "opłatą" nie jest przeszkodą do zaliczenia jej do kategorii "niepodatkowych należności budżetowych", przez które należy rozumieć nie będące podatkami i opłatami należności stanowiące dochód budżetu państwa lub budżetu jednostki samorządu terytorialnego, wynikające ze stosunków publicznoprawnych (art. 3 pkt 8 Ordynacji podatkowej).

Nie bez znaczenia jest również argumentacja, jaką Naczelny Sąd Administracyjny przedstawił w przytaczanej wyżej uchwale z dnia 4 lutego 2008 roku, przemawiająca za koniecznością szczególnego traktowania należności za wydanie karty pojazdu.

Z tej uchwały wynika bowiem jednoznacznie, że opłaty za wydanie karty pojazdu

w ogóle nie należy ujmować w kategoriach podatkowych, ale jedynie jako prosty ekwiwalent poniesionych przez organ administracji publicznej kosztów druku

i dystrybucji kart. Z tej przyczyny Naczelny Sąd Administracyjny, kwestionując możliwość stosowania Ordynacji podatkowej do spraw zwrotu opłaty za wydanie karty pojazdu, nie traktował omawianej "opłaty" nawet jako rodzaju daniny publicznej i przyjął stanowisko zupełnie odmawiające stosowania do niej ustaw podatkowych.

Zdaniem Sądu, opłaty za wydanie karty pojazdu, z uwagi na swoją specyfikę, mieszczą się w art. 60 pkt 7 ustawy o finansach publicznych i dlatego też należy je uznać za niepodatkowe należności budżetowe pobierane przez samorządowe jednostki budżetowe na podstawie odrębnych ustaw, o których mowa w tym przepisie. Za takim potraktowaniem opłaty za kartę pojazdu przemawia także postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 30 marca 2011 roku, (sygn. akt I OW 7/11, http://orzeczenia.nsa. gov.pl). W postanowieniu tym Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że opłata za udostępnienie danych i informacji

z zasobu geodezyjnego jest należnością, o której mowa w art. 60 ust. 7 cyt. ustawy

o finansach publicznych. Trzeba przy tym dodać, że w opłata określona w art. 40

ust. 3c ustawy z dnia 17 maja 1989 roku – Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2010 r. Nr 193 poz. 1287 z późn. zm.) jest porównywalna z opłatą za wydanie karty pojazdu, ponieważ jest przeznaczona tylko na określone cele związane

z utrzymaniem zasobu (por. art. 40 ust. 5 pkt 1 lit. b Prawa geodezyjnego

i kartograficznego oraz art. 77 ust. 5 Prawa o ruchu drogowym). W orzecznictwie sądowoadministracyjnym także innego rodzaju "opłaty" kwalifikuje się jako dochody, o których mowa w art. 60 pkt 7 ustawy (vide: wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 30 września 2010 roku, sygn. akt I SA/Ke 460/10, http://orzeczenia.nsa. gov.pl).

Zakwalifikowanie należności za wydanie karty pojazdu jako niepodatkowej należności budżetowej i odpowiednie zastosowanie do niej przepisów procesowych, do których odwołuje się art. 67 cytowanej ustawy jest zgodne z intencją ustawodawcy zawartą w uzasadnieniu do projektu ustawy o finansach publicznych (Druk Sejmowy VI Kadencji nr 1181, http://sejm.gov.pl). Przepis ten miał bowiem stanowić regulację uniwersalną, porządkującą tryby załatwiania spraw związanych z niepodatkowymi należnościami budżetu państwa i jednostek samorządu terytorialnego. W doktrynie także wskazuje się na porządkujący charakter art. 60 powołanej ustawy o finansach publicznych (zob. C. Kosikowski, Ustawa o finansach publicznych. Komentarz, Warszawa 2011, s. 200).

W konsekwencji zachodziły też podstawy do przyjęcia w niniejszej sprawie trybu postępowania wynikającego z norm Kodeksu postępowania administracyjnego i działu III Ordynacji podatkowej, do których odsyła z kolei art. 67 cytowanej powyżej ustawy o finansach publicznych. Tym samym wniosek skarżącego z dnia 14 lipca 2011 roku powinien być załatwiony w drodze decyzji administracyjnej zgodnie z art. 104 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego. Ustawodawca wskazuje przy tym w art. 107 § 1 i 3 tejże ustawy elementy, jakie powinno zawierać to rozstrzygnięcie. Są to: oznaczenie organu administracji, data wydanie, oznaczenie stron, powołanej podstawy prawnej, rozstrzygnięcie, uzasadnienie faktyczne oraz prawne, pouczenie o przysługujących stronie środkach odwoławczych, podpis z podaniem imienia oraz nazwiska i zajmowanego stanowiska służbowego osoby upoważnionej do wydania decyzji. Uzasadnienie faktyczne powinno z kolei zawierać m.in. wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn,

z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności oraz mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne – wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, wraz z przytoczeniem przepisów prawa.

Z wymienionych powyżej elementów koniecznych decyzji administracyjnej pismo organu z dnia [...] października 2011 roku nie spełnia opisanych wymogów. Wprawdzie pismo to zwiera oznaczenie organu oraz strony, datę wydania i podpis osoby, sporządzającej te dokumenty, lecz brakuje mu najistotniejszych elementów,

tj. wyraźnego podania podstawy prawnej, uzasadnienia faktycznego oraz prawnego, a także pouczenia o przysługujących stronie środkach zaskarżenia. Nie ulega zatem wątpliwości, iż powyższe pismo Starosty Powiatu naruszyło przepisy postępowania, tj. art. 104 § 1 i art. 107 § 1 i 3 kpa, w sposób, który miał istotny wpływ na wynik sprawy.

Należy przy tym wspomnieć, że odpowiednie stosowanie działu III Ordynacji podatkowej i Kodeksu postępowania administracyjnego oznacza, że wniosek o zwrot opłaty za wydanie karty pojazdu należało potraktować odpowiednio jako wniosek

o stwierdzenie nadpłaty. W stosunku do tego wniosku znajdzie bezpośrednie zastosowanie nowa ustawa, tym bardziej, że nakaz jej stosowania do wniosków składanych po 1 stycznia 2010 roku wynika z przepisów przejściowych. Jak wskazuje bowiem wyraźnie art. 115 ustawy – Przepisy wprowadzające ustawę o finansach publicznych (Dz. U. Nr 147 poz. 1241), przepisy dotychczasowe stosuje się nadal do spraw dotyczących niepodatkowych należności budżetowych z art. 60 powoływanej ustawy o finansach publicznych, wszczętych i niezakończonych decyzją ostateczną przed dniem wejścia w życie wskazanej ustawy (wprowadzającej).

Przyjęcie zasady bezpośredniego stosowania nowego prawa nie oznacza jednak,

że uzasadnione jest także sięganie do wszystkich innych instytucji zawartych

w dziale III Ordynacji podatkowej i to ze skutkiem wstecznym. W orzecznictwie przyjmuje się, że każda nowa ustawa, a w szczególności ustawa, która wprowadza zmiany w innych ustawach, zgodnie z wymogami przyzwoitej legislacji, powinna zawierać przepisy przejściowe i dostosowujące, aby nie zaskakiwać zainteresowanych swoimi nowymi regulacjami (uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 kwietnia 2006 roku, sygn. akt I OPS 1/06, ONSAiWSA 2006, nr 3, poz. 71; orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego z dnia 2 marca 1993 roku, sygn. akt K 9/92, OTK 1993, nr 1, poz. 6 oraz z dnia 24 maja 1994 roku, sygn. akt K 1/94, OTK 1994, nr 1, poz. 10). Przepisy przejściowe powinny także prowadzić do tego, aby obciążenia związane ze zmianą prawa były proporcjonalnie rozkładane na adresatów norm dotychczasowego prawa oraz adresatów nowych norm prawnych (por. S. Wronkowska, Zmiany w systemie prawnym, PiP 1991, nr 8, s. 3 i nast.). Zdarza się jednak, że ustawodawca nie przesądza, która regulacja (nowa czy dotychczasowa) ma zastosowanie do zdarzeń zakończonych przed datą wejścia w życie nowych przepisów lub nadal trwających. W takich przypadkach rozstrzygnięcie problemu intertemporalnego nastąpić powinno w procesie wykładni. Przyznanie pierwszeństwa przepisom dotychczasowym bądź też przyjęcie zasady bezpośredniego stosowania ustawy nowej wymaga, jak przyjmuje się

w orzecznictwie, oceny konkretnej sprawy i charakteru przepisów podlegających zmianie, przy uwzględnieniu też skutków, jakie może wywoływać przyjęcie jednego albo drugiego rozwiązania (powołana wyżej uchwała z dnia 10 kwietnia 2006 roku I OPS 1/06).

Wejście w życie art. 60 i 67 ustawy o finansach publicznych spowodowało, że sprawy dotyczące niepodatkowych należności budżetowych wszczęte po 1 stycznia 2010 roku, odnoszące się do należności uiszczonych albo należnych już wcześniej, podlegają rozpoznaniu w nowym trybie. Nakazanie stosowania ogólnych regulacji proceduralnych (Kodeks postępowania administracyjnego, Ordynacja podatkowa)

nie powoduje automatycznie skutków materialnoprawnych niekorzystnych

dla adresatów, a zwłaszcza nie narusza zasady działania prawa wstecz. Należy jednak zauważyć, że odwołanie się przez ustawodawcę w art. 67 ustawy o finansach publicznych do przepisów działu III Ordynacji podatkowej otwiera drogę

do zastosowania zawartych tam regulacji prawa materialnego, które mogą prowadzić do naruszenia zasady lex retro non agit. Zdaniem Sądu charakter art. 60 i 67 ustawy o finansach publicznych, a zwłaszcza to, że miały one charakter jedynie porządkujący kwestie niepodatkowych należności budżetowych od strony proceduralnej, nie uzasadnia wyprowadzania z nich skutków retroaktywnych

w odniesieniu do przedawnienia. Dlatego też organ rozstrzygając niniejszą sprawę

w formie decyzji będzie musiał w uzasadnieniu odnieść się także do kwestii przedawnienia, a w szczególności terminu, od którego rozpoczyna ono bieg.

W tej sytuacji należało na podstawie art. 146 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270) uchylić zaskarżony akt z uwagi na naruszenie przepisów prawa procesowego, co miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 104 § 1 oraz art. 107 § 1 i 3 Kodeksu postępowania administracyjnego oraz art. 60 i 67 ustawy o finansach publicznych. Rozpoznając ponownie sprawę, organ administracji publicznej powinien wziąć pod uwagę powyższe uwagi Sądu, a w szczególności załatwić wniosek skarżącego z dnia [...] lipca 2011 roku w drodze wydania decyzji administracyjnego zgodnie z wymogami prawa procesowego.

O kosztach postępowania orzeczono stosownie do przepisu art. 200 i 205 § 2 ppsa.



Powered by SoftProdukt