Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Zbigniew Ślusarczyk Sędziowie sędzia NSA Ewa Kwiecińska (spr.) sędzia del. WSA Tadeusz Kiełkowski Protokolant asystent sędziego Przemysław Iżycki po rozpoznaniu w dniu 25 kwietnia 2025 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej S. Sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 3 kwietnia 2024 r. sygn. akt II SA/Wa 1799/23 w sprawie ze skargi S. Sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie na niewykonanie przez PKP Polskie Linie Kolejowe S.A. z siedzibą w Warszawie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 24 września 2019 r. sygn. akt II SAB/Wa 454/19 1. uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie, 2. zasądza od PKP Polskie Linie Kolejowe S.A. z siedzibą w Warszawie na rzecz S. Sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie kwotę 477 (czterysta siedemdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia

3 kwietnia 2024 r., sygn. akt II SA/Wa 1799/23, wydanym po rozpoznaniu sprawy ze skargi S. .sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie (dalej "skarżąca" lub "Spółka") na niewykonanie przez PKP Polskie Linie Kolejowe S.A. z siedzibą w Warszawie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 24 września 2019 r., sygn. akt II SAB/Wa 454/19, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r. poz. 1634 ze zm.), dalej "p.p.s.a.", oddalił skargę.

Wyrok został wydany w poniższym poniższy stanie faktycznym i prawnym.

Spółka we wniosku z dnia 5 kwietnia 2019 r. zwróciła się do PKP PLK S.A. (dalej jako "organ") o udostępnienie oraz przekazywanie informacji publicznej (informacji sektora publicznego) do ponownego wykorzystywania w postaci rozkładu jazdy pociągów pasażerskich:

1. w następującym zakresie:

a) dane statyczne, tj. dane posiadane przez PKP PLK w ramach rozkładu jazdy w rozumieniu art. 4 pkt 23 ustawy z dnia 28 marca 2003 r. o transporcie kolejowym (t.j. Dz. U. z 2017 r. poz. 2117 ze zm.) przekazanego przez przewoźników pasażerskich,

b) dane dynamiczne, tj. dane o realizacji rozkładu opisanego w pkt poprzedzającym, które pozwolą wnioskodawcy udostępniać zarówno planowany ruch pociągów, jak i informacje o opóźnieniach pociągów przewoźników pasażerskich;

2. w sposób stały i bezpośredni w czasie rzeczywistym, przy założeniu, że zakres, częstotliwości przekazywania wnioskodawcy danych w trybie online będzie tożsamy z zakresem, częstotliwością przekazywania analogicznych danych do dewelopera PKP spółka z o.o. i jego aplikacji, na maksymalny przewidziany prawem okres 12. miesięcy od dnia przyjęcia przez wnioskodawcę oferty warunków ponownego wykorzystywania informacji sektora publicznego; jednocześnie w przypadku złożenia w ramach oferty projektu - umieszczenie klauzuli umożliwiającej stronom (wnioskodawcy i PKP PLK) ułatwione kontynuowanie/wznowienie usługi udostępnienia i/lub przekazywania na okres kolejnych 12. miesięcy przed upływem terminu obowiązywania umowy;

3. w celu prowadzenia działalności komercyjnej polegającej na świadczeniu usługi elektronicznej - udostępniania wysokiej jakości informacji o ruchu pociągów pasażerskich, promowania przewozu pasażerskiego koleją w oparciu o dane statyczne z rozkładów jazdy zgromadzonego przez PKP PLK w połączeniu z danymi dynamicznymi, tzn. obrazującymi aktualny ruch pociągów pasażerskich w stosunku do zaplanowanych czasów przejazdu poprzez aplikację mobilną lub mobilną stronę internetową wnioskodawcy;

4. w formie strumieniowania lub pobierania pakietów danych z systemu teleinformatycznego PKP PLK w wielkości i częstotliwości nie niższej niż w przypadku udostępniania danych dla aplikacji mobilnej lub mobilnej strony internetowej, o której mowa w pkt nr 2, z użyciem identycznego lub zbliżonego interface'u zastosowanego do udostępniania danych podmiotowi, o którym mowa w pkt 2;

5. po uprzednim podłączeniu do systemu teleinformatycznego PKP PLK z zastrzeżeniem, że parametry przekazywania wnioskowanych informacji nie będą odbiegać od warunków udostępnienia i przekazywania identycznych informacji podmiotowi, o którym mowa w pkt 2.

Wyrokiem z dnia 24 września 2019 r., sygn. akt II SAB/Wa 454/19, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zobowiązał organ do rozpoznania przedmiotowego wniosku, a wyrokiem z dnia 25 listopada 2022 r., sygn. akt III OSK 2165/21, Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną od powyżej przywołanego wyroku Sądu I instancji.

Dnia 15 lutego 2023 r. PKP PLK S.A. poinformowała pismem o znaku IBZ2b-051- 379(3)/19, datowanym na ten sam dzień, że przedłuża termin na załatwienie sprawy, a nowy termin wyznaczono na 6 kwietnia 2023 r.

Dnia 8 maja 2023 r. PKP PLK S.A. udostępniła skarżącej w swojej siedzibie (za pokwitowaniem odbioru osobistego) pismo o znaku iBZ2b-051-379(5)19 z dnia 31 marca 2023 r. zawierające ofertę następującej treści:

"I. Zgoda przewoźników kolejowych na podstawie art. 6 ust. 4 pkt 4 ppkt 4) ustawy z dnia 11 sierpnia 2021 r. o otwartych danych i ponownym wykorzystaniu informacji sektora publicznego (Dz.U.2021.1641 ze zm.) na udostępnienie informacji gromadzonych i przechowywanych w systemach informatycznych PKP Polskich Linii Kolejowych S.A. podlega ograniczeniu w zakresie praw autorskich i praw pokrewnych w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych (t.j. Dz.U. z 2022 r. poz. 2509) oraz prawa do baz danych w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. o ochronie baz danych (t.j. Dz.U. z 2021 r. poz. 386). Prawa te przysługują m.in. podmiotom innym niż PKP Polskie Linie Kolejowe S.A., tj. kolejowym przewoźnikom pasażerskim.

W związku z tym wniosek będzie mógł zostać zrealizowany po uzyskaniu przez Spider Connect sp. z o.o. zgód od następujących przewoźników:

- Arriva RP sp. z o. o. (KRS: 0000290693);

- Koleje Dolnośląskie S.A. (KRS: 0000298575);

- Koleje Małopolskie sp. z o. o. (KRS: 0000500799);

- Koleje Mazowieckie-KM sp. z o. o. (KRS: 0000222735);

- Koleje Śląskie sp. z o. o. (KRS: 0000357114);

- Koleje Wielkopolskie sp. z o. o. (KRS: 0000349125);

- Łódzka Kolej Aglomeracyjna sp. z o. o. (KRS: 0000359408); - PKP INTERCITY S.A. (KRS: 0000296032);

- PKP Szybka Kolej Miejska w Trójmiaście sp. z o. o. (KRS: 0000076705);

- POLREGIO sp. z o. o. (KRS: 0000031521);

- Szybka Kolej Miejska sp. z o. o. (KRS: 0000206762).

PKP Polskie Linie Kolejowe S.A. udostępnią planowy rozkład jazdy pociągów pasażerskich oraz wykonanie tego rozkładu wraz z prognozą, tylko tych przewoźników pasażerskich, których zgody zostaną pozyskane przez S. sp. z o.o. i dostarczone do PKP Polskie Linie Kolejowe S.A.

II. Zakres, sposób przekazywanych danych

Dane będą przekazywane cyklicznie za pośrednictwem technologii usług sieciowych Web Services przy wykorzystaniu dwóch interfejsów: pierwszym interfejsem będzie udostępniany planowy rozkład jazdy pociągów pasażerskich, drugim interfejsem wykonanie tego rozkładu jazdy wraz z prognozą.

1.Planowy rozkład jazdy pociągów pasażerskich.

• Zakres udostępnianych danych: - nazwa przewoźnika; - numer zamówienia; -numer pociągu; - numer pociągu międzynarodowy (jeżeli występuje); - nazwa pociągu (jeżeli występuje); - relacja pociągu; - relacja międzynarodowa pociągu (jeżeli występuję);

- kategorie handlowe; - droga kumulowana; - kod stacji; - nazwa stacji; - godzina przyjazdu (planowa); - godzina odjazdu (planowa); - peron/tor; - kalendarz kursowania; - opis słowny terminów kursowania; - dane handlowe (jeżeli występują);

- skomunikowania (jeżeli występuje);

- komunikacja zastępcza (jeżeli występuje);

2. Wykonanie rozkładu jazdy pociągów pasażerskich wraz z prognozą.

• Zakres udostępnianych danych: - nazwa przewoźnika; - data planowego uruchomienia pociągu; - numer pociągu; - numer międzynarodowy (jeżeli występuje);

- rodzaj techniczny pociągu; - planowy przyjazd do stacji (lista stacji z trasy pociągu);

- rzeczywisty przyjazd do stacji (lista stacji z trasy pociągu); - planowy odjazd ze stacji (lista stacji z trasy pociągu); - rzeczywisty odjazd ze stacji (lista stacji z trasy pociągu).

III. Częstotliwość i koszt udostępnienia danych

Planowy rozkład jazy pociągów pasażerskich będzie udostępniany cyklicznie raz na dobę. Miesięczny koszt świadczenia usługi to [...] zł netto.

Wykonanie rozkładu jazdy pociągów pasażerskich wraz z prognozą będzie udostępniane cyklicznie, co 10 minut. Miesięczny koszt świadczenia usługi to

[...] zł netto.

IV. Umowa

W przypadku zaakceptowania powyższej oferty zostanie przygotowana umowa pomiędzy, która określi szczegóły w zakresie praw i obowiązków stron oraz wzór zgody na udostępnienie danych".

W dniu 19 maja 2023 r., listem elektronicznym (e-mail) oraz jednobrzmiącym dokumentem elektronicznym złożonym przez platformę ePUAP, pełnomocnik skarżącej wezwał PKP PLK S.A. do przedłożenia prawidłowej, jego zdaniem, oferty (zgodnej z ustawą).

Dnia 16 sierpnia 2023 r. Spółka wniosła do WSA w Warszawie skargę na niewykonanie przez PKP PLK S.A. prawomocnego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 24 września 2019 r., sygn. akt II SAB/Wa 454/19. Wystąpiła o wymierzenie organowi grzywny w kwocie 31.730,75 PLN. Wniosła też o stwierdzenie, na podstawie art. 154 § 2 zdanie pierwsze i drugie p.p.s.a., że w okolicznościach sprawy (z uwagi na czteroletni czas załatwiania wniosku i brak merytorycznego zakończenia postępowania w sprawie) obowiązkiem podmiotu skarżonego (PKP PLK S.A.) było przedstawić skarżącej ofertę ponownego wykorzystywania informacji sektora publicznego zawierającą wszystkie postanowienia umowne w taki sposób, aby podmiot skarżący mógł ofertę przyjąć (zawrzeć umowę) albo odrzucić, bez możliwości dalszego, jednostronnego modyfikowania, uzupełniania jej postanowień przez podmiot skarżący i sporządzania odrębnej umowy oraz że bezczynność skarżonego podmiotu (PKP PLK S.A.) lub przewlekłe prowadzenie sprawy miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa.

W uzasadnieniu skarżąca podkreśliła, że PKP PLK S.A. nie określiła istotnych postanowień umowy, która weszłaby w życie z chwilą przyjęcia prawidłowej oferty.

W odpowiedzi na skargę PKP PLK S.A. wniosła o jej oddalenie.

WSA w Warszawie uznał, że skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.

Sąd I instancji wyjaśnił, że istota sprawy w niniejszym postępowaniu sprowadzała się do oceny tego, czy pismo z 31 maja 2023 r. skierowane przez PKP PLK do skarżącej, wraz z załącznikiem zatytułowanym "oferta", stanowi wykonanie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 24 września 2019 r., sygn. akt II SAB/Wa 454/19.

W ocenie Sądu I instancji, organ wykonał ww. wyrok.

Na wstępie Sąd I instancji wyjaśnił, że sądowa ocena faktu rozpatrzenia wniosku skarżącej Spółki z dnia 5 kwietnia 2019 r. winna nastąpić przez pryzmat normy art. 23 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 25 lutego 2016 r. o ponownym wykorzystywaniu informacji sektora publicznego (Dz.U. z 2019 r. poz. 1446). Sąd poczynił przy tym uwagę, że wprawdzie na dzień wyrokowania powyższy akt już nie obowiązywał, gdyż został zastąpiony przez ustawę z 11 sierpnia 2021 r. o otwartych danych i ponownym wykorzystywaniu informacji sektora publicznego (Dz. U.

z 2021 r. poz.1641), ale przepis międzyczasowy art. 58 ust. 1 aktualnej ustawy, w zakresie dotyczącym informacji sektora publicznego udostępnianych w celu ich ponownego wykorzystywania, odsyła do dawnej ustawy, jeśli sprawa została wszczęta pod jej rządami i nie została zakończona – a taka sytuacja miała miejsce w badanej sprawie.

Zdaniem Sądu I instancji, skoro zatem zapisy obydwu ww. aktów prawnych są tożsame w odniesieniu do omawianej tematyki, to tym samym bez wpływu na ocenę sprawy pozostaje to, że PKP PLK S.A. w swym piśmie z dnia 31 maja 2023 r., do którego załączyła sporną ofertę, powołała art. 42 ustawy aktualnie obowiązującej. Przechodząc do oceny zasadności skargi, Sąd wskazał, że jednym ze sposobów rozpatrzenia wniosku o udostępnienie informacji sektora publicznego w celu ponownego wykorzystania, przewidzianym w art. 23 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 25 lutego 2016 r. o ponownym wykorzystywaniu informacji sektora publicznego było złożenie przez pytany podmiot oferty wnioskodawcy, zawierającej warunki ponownego wykorzystania lub informację o wysokości opłat za ponowne wykorzystanie.

Według Sądu I instancji, sposób sformułowania przywołanej regulacji nie pozostawia wątpliwości, że omawiana oferta powinna zawierać kluczowe elementy końcowej umowy, jaka miałaby zostać zawarta między stronami na skutek przyjęcia oferty przez wnioskodawcę. Owe konieczne postanowienia umowne, znane w języku prawniczym pod określeniem "essentialia negotii", określają przedmiotowo istotne składniki umowy. Są to takie składniki, które określają jej typ i charakter. Nadają one umowie wiążące i jednoznaczne cechy, tj. takie, bez których umowa nie uzyskałaby przypisywanego jej charakteru. Jednocześnie Sąd I instancji zaznaczył, że essentialia negotii nie muszą zawierać odniesienia do całej treści przyszłej umowy – w tym do szczegółów, np. technicznych. To z kolei oznacza, że określone w ofercie ramy przedmiotowe i podmiotowe przyszłej umowy nie muszą w rezultacie odzwierciedlać wszystkich postanowień umownych.

W konsekwencji, jak podkreślił Sąd I instancji, nie należy utożsamiać oferty z umową końcową. Oferta nie musi przybierać formy przyszłej umowy. Gdyby bowiem istniał taki wymóg, to język prawniczy nie odróżniałby pojęcia oferty od pojęcia umowy, gdyż już sam projekt umowy pełniłby funkcję oferty.

W tym zakresie Sąd stwierdził, że badana oferta, jako mająca w efekcie doprowadzić do zawarcia umowy między stronami, winna zawierać dla swej ważności m. in.: określenie stron, określenie przedmiotu świadczenia, określenie warunków ponownego wykorzystania przekazywanych informacji, określenie sposobu i częstotliwości przekazywania spornych informacji oraz określenie ceny za wykonane świadczenia.

W ocenie Sądu I instancji, analiza oferty z dnia 31 maja 2023 r. złożonej przez PKP PLK S.A. skarżącej prowadziła do wniosku, że zawierała ona w sobie wszystkie prawem przewidziane elementy. Podmiot ją składający oznaczył bowiem w pkt II.1

i 2 zakres udostępnianych danych, określając w ten sposób zakres przyszłej umowy. Oznaczył też techniczny sposób przekazywania danych i częstotliwość ich przekazywania oraz koszt usługi. Z faktu skierowania omawianej oferty przez PKP PLK S.A.do skarżącej wynika też w sposób jednoznaczny oznaczenie stron przyszłej umowy, mającej zostać zawartej po przyjęciu oferty.

Z tych okoliczności Sąd I instancji wyprowadził wniosek, że złożenie takiej oferty stanowiło skuteczne wykonanie przez PKP PLK S.A. wyroku z 24 września 2019 r.

Co więcej Sąd I instancji uznał, że bez wpływu na poprawność powyższej konkluzji pozostawał fakt, że skarżący wzywając PKP PLK S.A. do wykonania wyroku, domagał się sporządzenia oferty w formie przyszłej umowy. Takiego obowiązku, zdaniem WSA w Warszawie, nie przewidział bowiem ustawodawca w normie art. 23 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 25 lutego 2016 r. o ponownym wykorzystywaniu informacji sektora publicznego.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniosła Spółka, reprezentowana przez radcę prawnego. Skarżąca kasacyjnie zaskarżyła wyrok w całości.

Wniosła o uchylenie zaskarżonego orzeczenia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie lub zmianę zaskarżonego orzeczenia zgodnie z żądaniem skargi z dnia 16 sierpnia 2023 r. na niewykonanie prawomocnego wyroku WSA w Warszawie, sygn. II SAB/Wa 454/19, poprzez:

1) wymierzenie PKP Polskie Linie Kolejowe Spółka Akcyjna z siedzibą w Warszawie grzywny w kwocie 31.730,75 PLN (trzydzieści jeden tysięcy siedemset trzydzieści złotych i siedemdziesiąt pięć groszy; stanowiące pięciokrotność przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowej w 2022 r. ustalonego Komunikatem Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z dnia 9 lutego 2023 r. jako kwota 6.346 zł 15 groszy),

2) stwierdzenie, na podstawie art. 154 § 2 zdanie pierwsze i drugie p.p.s.a., że w

okolicznościach sprawy (z uwagi na czteroletni czas załatwiania wniosku i brak merytorycznego zakończenia postępowania w sprawie):

a) obowiązkiem podmiotu skarżonego (PKP PLK S.A.) było przedstawić skarżącej ofertę ponownego wykorzystywania informacji sektora publicznego zawierającą wszystkie postanowienia umowne w taki sposób, aby Spółka mogła ofertę przyjąć (zawrzeć umowę) albo odrzucić, bez możliwości dalszego, jednostronnego modyfikowania, uzupełniania jej postanowień przez Spółkę i sporządzania odrębnej umowy;

b) bezczynność organu (PKP PLK S.A.) lub przewlekłe prowadzenie sprawy miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa.

W przypadku zmiany zaskarżonego orzeczenia Spółka wniosła o przyznanie na jej rzecz sumy pieniężnej na zasadach określonych w art. 154 § 7 p.p.s.a. oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania w niniejszej sprawie (zastępstwa radcy prawnego oraz opłaty od skargi) według stawek prawem przepisanych.

Na wezwanie Sądu I instancji, skarżąca kasacyjnie uzupełniła brak formalny skargi kasacyjnej w ten sposób, że złożyła oświadczenie, zgodnie z którym wniosła o rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie.

Zaskarżonemu wyrokowi zarzuciła:

1) błędną wykładnię przepisów prawa materialnego, tj. art. 23 ust. 1 punkt 3 oraz niezastosowanie art. 24 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 25 lutego 2016 r. o ponownym wykorzystywaniu informacji sektora publicznego (dalej jako: “u.p.w.i.s.p.") poprzez przyjęcie, że wniosek Spółki z dnia 5 kwietnia 2019 r. o umożliwienie, przez okres nie dłuższy niż 12 miesięcy, ponownego wykorzystywania, w sposób stały i bezpośredni w czasie rzeczywistym, informacji sektora publicznego (rozkładu jazdy) gromadzonych i przechowywanych w systemie teleinformatycznym PKP PLK, jest wnioskiem rozpoznawanym na podstawie art. 23 u.p.w.i.s.p., podczas gdy przepis art. 23 ust. 1 ab initio wprost zabrania stosowania go do wniosku złożonego przez Spółkę ("Podmiot zobowiązany po rozpatrzeniu wniosku, z wyjątkiem wniosku, o którym mowa w art. 21 ust. 2"); zastosowanie tego trybu do wniosków o udostępnianie danych w czasie rzeczywistym jest niemożliwe, ponieważ ustawodawca przewidział odrębny tryb ich rozpatrywania w art. 24 ust. 1 i 2 u.p.w.i.s.p. o zróżnicowanym zakresie ochrony determinowanym specyficzną formą udostępniania danych.

2) błędną wykładnię przepisów prawa materialnego tj. sformułowania "podmiot zobowiązany (...) składa ofertę zawierającą warunki ponownego wykorzystywania lub informację o wysokości opłat za ponowne wykorzystywanie" zawartego w art. 23 ust. 1 pkt 3 oraz w art. 24 ust. 1 u.p.w.i.s.p. w związku z art. 66 § 1 ustawy Kodeks cywilny polegającą na przyjęciu, że złożenie przez PKP PLK S.A. oferty ponownego wykorzystywania informacji sektora publicznego mogło być uzależnione od warunku w rozumieniu artykułu 89 Kodeksu cywilnego (zdarzenia przyszłego i niepewnego, tzn. wyrażenia zgody przez innych przewoźników kolejowych na udostępnienie skarżącej rozkładu jazdy pociągów), co:

- w świetle prawomocnego wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 listopada 2022 r., sygnatura akt III OSK 2165/21, jest oczywiście sprzeczne

z art. 153 p.p.s.a. oraz art. 2 ust. 1 in fine u.p.w.i.s.p. (PKP PLK S.A. - podmiot zobowiązany w sprawie, nie kwestionujący posiadania wnioskowanych informacji sektora publicznego, nie może oferować informacji sektora publicznego, jeśli nie jest ich posiadaczem w sensie faktycznym i prawnym)

oraz

- umożliwia niezastosowanie (obejście) przepisów art. 24 ust. 1 punkt 2 oraz punkt 3 w związku z art. 6 ust. 1-4 u.p.w.i.s.p. poprzez włączanie do oferty warunków ponownego wykorzystywania przesłanek ograniczających prawo do ponownego wykorzystywania, podczas gdy przesłanki ograniczające podlegają zastosowaniu wyłącznie w formie decyzji administracyjnej (tak też art. 24 ust. 1 punkt 3 w związku z art. 23 ust. 4 i 6, art. 6 u.p.w.i.s.p.)

3) błędną wykładnię przepisów postępowania, tj. art. 154 § 1 p.p.s.a. w związku z art. 25 ust. 1 i 2 u.p.w.i.s.p. i art. 45 ust. 1 i art. 184 zdanie pierwsze Konstytucji RP z dnia 2 kwietnia 1997 r., mającą wpływ na wynik niniejszej sprawy (art. 174 punkt 2 p.p.s.a.), polegającą na przyjęciu, że skarga na niewykonanie wyroku nie rodzi po stronie sądu administracyjnego (cyt. za s. 8 uzasadnienia zaskarżonego wyroku WSA) '"prerogatywy do oceny z punktu widzenia prawa cywilnego, materialno-prawnej poprawności warunków od ziszczenia których uzależniono możliwość zawarcia końcowej umowy", w sytuacji w której oferta (cywilnoprawna) warunków ponownego wykorzystywania informacji publicznej jest niewładczą formą działania administracji i podlega kontroli sądów administracyjnych; błędna wykładnia uprzednio powołanych przepisów dot. właściwości WSA prowadziła w efekcie do naruszenia prawa procesowego (art. 141 § 4 zdanie pierwsze in fine p.p.s.a.), ponieważ Sąd I instancji nie odniósł się w uzasadnieniu do zarzutu Spółki na s. 3 (punkt 4 skargi na niewykonanie wyroku) dotyczącego dostarczenia zgód przewoźników kolejowych (Spółka podnosiła wprost, iż "to ostatnie zdawało się być warunkiem materialnoprawnym nieznanym ustawie o ponownym wykorzystywania informacji sektora publicznego", ibidem, s. 3 skargi z dnia 16 sierpnia 2023 r. na niewykonanie wyroku).

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej Spółka podniosła m.in., że Sąd I instancji błędnie ocenił zakres zastosowania art. 23 ust. 1 ustawy (postępowanie wnioskowe ogólne), nie dostrzegając lub pomijając modyfikator występujący po przecinku ("z wyjątkiem wniosku, o którym mowa w art. 21 ust. 2"), odsyłający do wniosków o umożliwienie strumieniowania danych w czasie rzeczywistym. Skarżąca kasacyjnie zaznaczyła, że ten specyficzny przedmiot roszczenia odznacza się własnym trybem (oddzielnymi normami proceduralnymi i istotnymi modyfikacjami, w szczególności (i) nie przewiduje się prawa strony do wniesienia sprzeciwu od oferty (art. 24 ust. 1 punkt 1 in fine) oraz (ii) wprowadza się nowy typ czynności materialnotechnicznej (informacja o braku możliwości ponownego wykorzystywania w sposób wskazany we wniosku w art. 24 ust. 1 punkt 2 u.p.w.i.s.p.).

Odpowiedzi na skargę kasacyjną nie wniesiono.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z treścią art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj.: Dz.U. z 2024 r., poz. 935) - zwanej dalej p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania.

W sprawie nie występują, enumeratywnie wyliczone w art. 183 § 2 p.p.s.a., przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego. Z tego względu, przy rozpoznaniu sprawy, Naczelny Sąd Administracyjny związany był granicami skargi kasacyjnej.

Skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach:

1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie,

2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 p.p.s.a.).

Granice skargi kasacyjnej wyznaczają wskazane w niej podstawy.

W skardze kasacyjnej zarzucono zarówno naruszenie prawa materialnego, jak i naruszenie przepisów postępowania. Rozpoznając skargę kasacyjną w tak zakreślonych granicach, stwierdzić należy, że skarga ta zasługuje na uwzględnienie.

W sytuacji gdy skarga kasacyjna zarzuca naruszenie prawa materialnego oraz naruszenie przepisów postępowania, co do zasady w pierwszej kolejności rozpoznaniu podlegają zarzuty naruszenia przepisów postępowania (por. wyrok NSA z dnia 27 czerwca 2012 r., II GSK 819/11, LEX nr 1217424; wyrok NSA z dnia 26 marca 2010 r., II FSK 1842/08, LEX nr 596025; wyrok NSA z dnia 4 czerwca 2014 r., II GSK 402/13, LEX nr 1488113; wyrok NSA z dnia 17 lutego 2023 r., II GSK 1458/19; wyrok NSA z dnia 1 marca 2023 r., I FSK 375/20). Dopiero bowiem po przesądzeniu, że stan faktyczny przyjęty przez sąd w zaskarżonym wyroku jest prawidłowy, albo nie został dostatecznie podważony, można przejść do skontrolowania procesu subsumcji danego stanu faktycznego pod zastosowany przez sąd pierwszej instancji przepis prawa materialnego. Dla uznania za usprawiedliwioną podstawę kasacyjną z art. 174 pkt 2 p.p.s.a. nie wystarcza samo wskazanie naruszenia przepisów postępowania, ale nadto wymagane jest, aby skarżący wykazał, że następstwa stwierdzonych wadliwości postępowania były tego rodzaju lub skali, iż kształtowały one lub współkształtowały treść kwestionowanego w sprawie orzeczenia (por. wyrok NSA z dnia 5 maja 2004 r., FSK 6/04, LEX nr 129933; wyrok NSA z dnia 26 lutego 2014 r., II GSK 1868/12, LEX nr 1495116; wyrok NSA z dnia 29 listopada 2022 r., I OSK 931/22). W skardze kasacyjnej zarzuty naruszenia przepisów postępowania zostały jednak sformułowane jako zarzuty naruszenia prawa będącego konsekwencją naruszenia prawa materialnego. Z tego powodu w pierwszej kolejności należało ocenić skuteczność zarzutów naruszenia prawa materialnego.

Przechodząc zatem do oceny zarzutu sformułowanego przez stronę skarżącą kasacyjnie w ramach pierwszej podstawy kasacyjnej, przypomnieć należy, że naruszenie prawa materialnego może przejawiać się w dwóch postaciach: jako błędna wykładnia albo jako niewłaściwe zastosowanie określonego przepisu prawa. Podnosząc zarzut naruszenia prawa materialnego przez jego błędną wykładnię, wykazać należy, że sąd mylnie zrozumiał stosowany przepis prawa, natomiast uzasadniając zarzut niewłaściwego zastosowania przepisu prawa materialnego, wykazać należy, że sąd stosując przepis, popełnił błąd subsumcji, czyli że niewłaściwie uznał, iż stan faktyczny przyjęty w sprawie odpowiada lub nie odpowiada stanowi faktycznemu zawartemu w hipotezie normy prawnej zawartej w przepisie prawa. W obu tych przypadkach autor skargi kasacyjnej wykazać musi, jak w jego ocenie powinna być rozumiana norma zawarta w stosowanym przepisie prawa, czyli jaka powinna być jego prawidłowa wykładnia. Jednocześnie należy podkreślić, że ocena zasadności zarzutu naruszenia prawa materialnego może być dokonana wyłącznie na podstawie ustalonego w sprawie stanu faktycznego, nie zaś na podstawie stanu faktycznego, który skarżący uznaje za prawidłowy (por. wyrok NSA z dnia 13 sierpnia 2013 r., II GSK 717/12, LEX nr 1408530; wyrok NSA z dnia 4 lipca 2013 r., I GSK 934/12, LEX nr 1372091).

W ramach zarzutu naruszenia prawa materialnego skarżący kasacyjnie wytknął Sądowi I instancji błędną wykładnię art. 23 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 25 lutego 2016 r. o ponownym wykorzystaniu informacji sektora publicznego oraz naruszenie art. 24 ust. 1 i 2 tej ustawy, którego upatruje w niezastosowaniu tych ostatnich przepisów przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie i w konsekwencji przyjęcie przez Sąd I instancji, że wniosek skarżącej Spółki jest wnioskiem rozpoznawanym na podstawie art. 23 ust. 1 tej ustawy, podczas gdy art. 23 ust. 1 ab initio wprost zabrania stosowania tego przepisu do wniosków o udostępnianie danych w czasie rzeczywistym, a taki właśnie jest wniosek złożony przez skarżącą. Analiza tak sformułowanego zarzutu wymaga podkreślenia, że w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego prezentowane jest stanowisko, zgodnie z którym nie jest dopuszczalne w świetle brzmienia art. 174 p.p.s.a. formułowanie zarzutu skargi kasacyjnej jako naruszenie przepisu prawa "poprzez jego niezastosowanie" czy "pominięcie" (por. wyrok NSA z dnia 3 grudnia 2008 r., I OSK 1807/07, LEX nr 525973; wyrok NSA z dnia 14 maja 2007 r., I OSK 1247/06, LEX nr 342527; wyrok NSA z dnia 28 marca 2007 r., I OSK 31/07, LEX nr 327781; postanowienie NSA z dnia 2 marca 2012 r., I OSK 294/12, LEX nr 1136684). Zgodnie jednak z dominującym poglądem wyrażanym w orzecznictwie sądowoadministracyjnym, w ramach pierwszej podstawy kasacyjnej możliwe jest również kwestionowanie niezastosowania określonego przepisu prawa, z tym jednak zastrzeżeniem, że jeżeli strona skarżąca kasacyjnie podnosi w skardze kasacyjnej, że Sąd rozpoznający sprawę zastosował nie ten przepis prawa materialnego, który powinien być zastosowany, to powinna wskazać przepis właściwy jako podstawę materialną rozstrzygnięcia i uzasadnić, dlaczego ten właśnie przepis powinien lec u podstaw kwestionowanego rozstrzygnięcia, tj. dlaczego powinien być zastosowany (por. wyrok NSA z dnia 14 kwietnia 2004 r., OSK 121/04, Lex 120212; wyrok NSA z dnia 19 grudnia 2005 r., II OSK 299/05, LEX nr 190971; wyrok NSA z dnia 15 marca 2011 r., II OSK 323/10, LEX nr 1080252). Zarzut niewłaściwego zastosowania prawa materialnego w postaci pozytywnej, czyli zarzucenia zastosowania normy prawnej, która nie powinna być w danej sprawie zastosowana, a także w postaci negatywnej, czyli zarzucenia niezastosowania normy prawnej, która w ocenie wnoszącego skargę kasacyjną powinna być zastosowana, wymaga należytej precyzji w jego konstruowaniu w konkretnej sprawie (por. wyrok NSA z dnia 3 października 2013 r., II FSK 1020/12, LEX nr 1382183). Niezastosowany przez sąd w procesie kontroli przepis prawa materialnego może stanowić podstawę skargi kasacyjnej, jeżeli w konkretnym stanie faktycznym istniały podstawy do dokonania subsumcji (zob. B. Dauter: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz do art. 174 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, teza 5, Lex 2013; wyrok NSA z dnia 16 marca 2011 r., II GSK 400/10, LEX nr 1080145), a sąd nie dostrzegając właściwej podstawy, oparł swoje rozstrzygnięcie na podstawie niewłaściwej.

Przyjmując zatem, że analizowany zarzut naruszenia prawa materialnego został skonstruowany w sposób umożliwiający jego rozpoznanie, wyjaśnić należy, iż Sąd I instancji trafnie zauważył, iż w sprawie zastosowanie ma ustawa z dnia 25 lutego 2016 r. o ponownym wykorzystywaniu informacji sektora publicznego. W tym zakresie WSA w Warszawie zasadnie przywołał treść art. 58 ust. 1 aktualnie obowiązującej ustawy z dnia 11 sierpnia 2021 r. o otwartych danych i ponownym wykorzystywaniu informacji sektora publicznego (Dz. U. z 2021 r. poz. 1641), zgodnie z którym do spraw z zakresu przekazywania informacji sektora publicznego w celu ponownego wykorzystywania, wszczętych i niezakończonych w dniu wejścia w życie niniejszej ustawy, stosuje się przepisy dotychczasowe. Analizowana sprawa została bowiem wszczęta wnioskiem z dnia 5 kwietnia 2019 r.

Zauważyć należy, iż art. 23 ustawy z 2016 r. o ponownym wykorzystywaniu informacji sektora publicznego, dalej u.p.w., określa sposoby merytorycznego rozpatrzenia wniosku wniesionego na podstawie art. 21 ust. 1 tej ustawy, tzw. wniosku podstawowego. Kwestia rozpatrzenia wniosku o tzw. stały dostęp – złożonego na podstawie art. 21 ust. 2 u.p.w. – została natomiast uregulowana w art. 24 ust. 1.

Jak podkreśla się w literaturze przedmiotu, analiza art. 23 ust. 1 u.p.w. wskazuje, że merytoryczne zakończenie postępowania w przedmiocie wniosku podstawowego o ponowne wykorzystywanie może mieć charakter pozytywny bądź negatywny. Pozytywne rozpatrzenie takiego wniosku sprowadza się – w zależności od okoliczności – do wykonania jednej z trzech czynności. Pierwszą jest przekazanie wnioskodawcy informacji sektora publicznego bez określenia warunków ponownego jej wykorzystywania. Drugą, jeśli wnioskodawca posiada już informacje sektora publicznego, poinformowanie wnioskodawcy o braku warunków ponownego jej wykorzystywania. Trzecią – złożenie wnioskodawcy oferty zawierającej warunki ponownego wykorzystywania informacji sektora publicznego lub informację o wysokości opłat za jej ponowne wykorzystywanie. Negatywne rozpatrzenie wniosku oznacza odmowę, w drodze decyzji, wyrażenia zgody na ponowne wykorzystywanie informacji sektora publicznego (tak: Bogdan Fischer i inni, Ustawa o ponownym wykorzystaniu informacji sektora publicznego. Komentarz, opublikowano WKP 2019, komentarz do art. 23, teza 1.3).

Gdy ponowne wykorzystywanie informacji sektora publicznego związane jest z określeniem warunków albo ustaleniem opłat, podmiot zobowiązany po rozpatrzeniu wniosku składa zgodnie z art. 23 ust. 1 pkt 3 u.p.w. ofertę zawierającą warunki ponownego wykorzystywania informacji sektora publicznego lub informację o wysokości opłat za ponowne jej wykorzystywanie. Na gruncie ustawy o ponownym wykorzystywaniu informacji sektora publicznego w przypadku skierowania oferty do wnioskodawcy (oblata) ustawodawca wskazuje trzy możliwe sposoby postępowania: pierwszy, gdy oblat przyjmuje ofertę, czego następstwem jest zawarcie umowy o ponowne wykorzystywanie informacji sektora publicznego regulującej warunki i opłaty; drugi, gdy oblat nie przyjmuje oferty w sposób wyraźny lub dorozumiany, co jest równoznaczne z wycofaniem wniosku; trzeci, gdy oblat składa sprzeciw, rozpatrywany przez podmiot zobowiązany w drodze decyzji administracyjnej, w której rozstrzyga zarówno o warunkach ponownego wykorzystywania, jak i o wysokości opłat za ponowne wykorzystywanie (por. Bogdan Fischer i inni, Ustawa o ponownym wykorzystywaniu informacji sektora publicznego. Komentarz, opublikowano WKP 2019, komentarz do art. 23, teza 4.1).

Inaczej natomiast uregulowany został tryb rozpatrzenia wniosku o tzw. stały dostęp – złożonego na podstawie art. 21 ust. 2 u.p.w. W art. 24 u.p.w. wskazano możliwe sposoby zakończenia postępowania wnioskowego o ponowne wykorzystywanie informacji sektora publicznego w zakresie stałego dostępu.

W wyniku złożenia wniosku o stały dostęp i pozytywnej oceny możliwości ponownego wykorzystywania, w sposób stały i bezpośredni w czasie rzeczywistym, informacji sektora publicznego gromadzonej i przechowywanej w systemie teleinformatycznym podmiot zobowiązany przedstawia wnioskodawcy ofertę zawierającą warunki ponownego wykorzystywania lub informację o wysokości opłat za nie. Jest to jedyny sposób wyrażenia aprobaty przez podmiot zobowiązany w sprawie wniosku o stały dostęp i zakończenia postępowania. Aby potencjalny użytkownik uzyskał dostęp do systemu podmiotu zobowiązanego, nie wystarczy samo złożenie wniosku, ale po otrzymaniu oferty konieczne jest przystąpienie do eksploatacji informacji sektora publicznego w systemie. Dopiero bowiem przyjęcie oferty powoduje zawarcie umowy o stały dostęp umożliwiający ponowne wykorzystywanie informacji sektora publicznego (por. B. Fischer, Ibidem, komentarz do art. 24).

W analizowanej sprawie, jak trafnie podkreśla strona skarżąca kasacyjnie, wniosek z dnia 5 kwietnia 2019 r. dotyczył "strumieniowania danych" rozumianego jako ciągły transfer danych z jednego systemu do drugiego w czasie rzeczywistym przy użyciu pakietów danych. Tak też wniosek ten został zakwalifikowany przez PKP PLK S.A. W piśmie przewodnim z dnia 31 marca 2023 r. poinformowano bowiem wnioskodawcę, powołując się na treść art. 42 ust. 1 pkt 1 ustawy z 2021 r. o otwartych danych i ponownym wykorzystaniu informacji sektora publicznego, że "od przedstawionej oferty nie przysługuje sprzeciw". Wyjaśnić w tym miejscu należy, iż art. 42 ustawy o otwartych danych i ponownym wykorzystywaniu informacji sektora publicznego reguluje kwestie dostępu do danych wykorzystywanych w sposób stały. Organ uznał zatem, iż w sprawie winien mieć zastosowanie tryb rozpatrzenia wniosku o tzw. stały dostęp.

Tymczasem podstawą materialnoprawną oceny skargi na niewykonanie wyroku z dnia 24 września 2019 r., wydanego w sprawie sygn. akt II SAB/Wa 454/19, Sąd I instancji uczynił przepis art. 23 ust. 1 pkt 3 u.p.w., który to przepis, jak trafnie podniesiono w skardze kasacyjnej, odnosi się do wniosku wniesionego na podstawie art. 21 ust. 1 tej ustawy, tzw. wniosku podstawowego, a nie do wniosku o tzw. stały dostęp. W sprawie zatem winien mieć zastosowanie art. 24 ust. 1 i 2 u.p.w., gdyż – jak już wspomniano – wniosek dostępowy dotyczył stałego i bezpośredniego dostępu do informacji przechowywanych w systemie teleinformatycznym. Przyjęcie przez WSA w Warszawie wadliwej podstawy prawnej dla oceny wniesionej skargi na niewykonanie wyroku powoduje, iż wyrok ten nie może ostać się w kontroli instancyjnej. Nie ulega bowiem wątpliwości, że ustawodawca w różny sposób uregulował powinności adresata wniosku o tzw. stały dostęp i powinności adresata wniosku w przypadku tzw. wniosku podstawowego.

W sprawie należało zatem poddać ocenie działania organu, w kontekście żądań skarżącego kasacyjnie, poprzez pryzmat uregulowań dotyczących powinności adresata wniosku, do którego został skierowany wniosek o tzw. stały dostęp, a nie w oparciu o regulacje odnoszące się do trybu załatwianiu tzw. wniosków podstawowych. Podniesiony zarzut skargi kasacyjnej okazał się zatem zasadny.

Biorąc pod uwagę powyższe, stwierdzić należało, że trafnie podniesiono w skardze kasacyjnej, iż zaskarżony wyrok wydany został również z naruszeniem

art. 141 § 4 p.p.s.a. Przypomnieć należy, że zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. może być skutecznie postawiony w dwóch przypadkach: gdy uzasadnienie wyroku nie zawiera wszystkich elementów, wymienionych w tym przepisie i gdy w ramach przedstawienia stanu sprawy, wojewódzki sąd administracyjny nie wskaże, jaki i dlaczego stan faktyczny przyjął za podstawę orzekania (por. uchwałę NSA z dnia 15 lutego 2010 r., sygn. akt: II FPS 8/09, LEX nr 552012, wyrok NSA z dnia 20 sierpnia 2009 r., sygn. akt: II FSK 568/08, LEX nr 513044). Skoro z treści art. 141 § 4 p.p.s.a. wynika, że uzasadnienie wyroku musi zawierać opis stanu faktycznego sprawy oraz stanowisk stron postępowania, w tym wskazanie zarzutów skargi i argumentację strony przeciwnej oraz stanowisko sądu wraz z właściwie uzasadnioną podstawą prawną, to należy przyjąć, że zamieszczenie w uzasadnieniu tych elementów ma umożliwić odtworzenie sposobu rozumowania sądu, które doprowadziło do danego rozstrzygnięcia. Wadliwość uzasadnienia orzeczenia może stanowić przedmiot skutecznego zarzutu kasacyjnego z art. 141 § 4 p.p.s.a. w sytuacji, gdy sporządzone jest ono w taki sposób, że niemożliwa jest kontrola instancyjna zaskarżonego wyroku, a dzieje się tak wówczas, gdy nie ma możliwości jednoznacznej rekonstrukcji podstawy rozstrzygnięcia. Taka sytuacja zaistniała w realiach niniejszej sprawy.

W niniejszej sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie nie zrealizował wymogu czytelnego skonstruowania uzasadnienia wyroku. Słusznie strona skarżąca kasacyjnie zarzuca Sądowi I instancji nienależyte wyjaśnienie podstawy prawnej oraz motywów rozstrzygnięcia podjętego przez Sąd I instancji. Sposób wykonania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wynikającego z art. 141 § 4 p.p.s.a. obowiązku wskazania w uzasadnieniu wyroku obok faktycznej, także i prawnej podstawy rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienia, nie pozostaje bez wpływu na możliwość skontrolowania trafności rozstrzygnięcia przez Naczelny Sąd Administracyjny. Niewątpliwie, jak już wskazywano, uzasadnienie wyroku sądu pierwszej instancji powinno być sporządzone w sposób umożliwiający instancyjną kontrolę zaskarżonego wyroku. Dlatego też obowiązkiem wojewódzkiego sądu administracyjnego jest wyjaśnienie motywów podjętego rozstrzygnięcia w taki sposób, który umożliwi przeprowadzenie kontroli instancyjnej zaskarżonego orzeczenia, wówczas gdy strona postępowania poprzez wniesienie skargi kasacyjnej żąda jego kontroli. Tymczasem uzasadnienie wyroku wydanego w niniejszej sprawie wskazuje, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie nie uzasadnił w sposób prawidłowy swego stanowiska w zakresie określenia obowiązków podmiotu zobowiązanego do rozpatrzenia wniosku z dnia 5 kwietnia 2019 r., pomijając przepisy mające zastosowanie w sprawie, stosując natomiast przepisy, które odnoszą się do innego rodzaju wniosków. Należy zwrócić uwagę, że wśród elementów wyroku wymienionych w art. 141 § 4 p.p.s.a., istotne znaczenie należy również przypisać wskazaniu podstawy prawnej rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnieniu, co w niniejszej sprawie nastąpiło w sposób wadliwy.

Skoro trafny okazał się zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a., to przedwczesne byłoby wyrażanie przez Naczelny Sąd Administracyjny stanowiska w kwestiach objętych pozostałymi zarzutami skargi kasacyjnej. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego podkreśla się, że wadliwość uzasadnienia wyroku czyni przedwczesną ocenę pozostałych zarzutów skargi kasacyjnej (postanowienie NSA z dnia 22 maja 2014 r., II OSK 481/14; wyrok NSA z dnia 9 czerwca 2015 r., I GSK 465/15; wyrok NSA z dnia 27 stycznia 2021 r., I OSK 1880/19).

Z wyżej wymienionych przyczyn Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że zaszły podstawy do uchylenia wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji w oparciu o art. 185 § 1 p.p.s.a.

O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 203 pkt 1 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a.