III SA/Kr 1481/25 - Wyrok

Data orzeczenia	2026-02-11	
Data wpływu	2025-10-30	
Sąd	Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie	
Sędziowie	Ewa Michna /przewodniczący/
Janusz Kasprzycki /sprawozdawca/
Renata Czeluśniak	
Symbol z opisem	6129 Inne o symbolu podstawowym 612	
Hasła tematyczne	Geodezja i kartografia	
Skarżony organ	Inne	
Treść wyniku	oddalono skargę	
Powołane przepisy	Dz.U. 2026 nr 0 poz 143; Art. 151; Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Dz.U. 2023 nr 0 poz 775; Art. 217; Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t. j.)
Dz.U. 2024 nr 0 poz 1151; Art. 24; Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne	
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Michna Sędziowie Sędzia WSA Renata Czeluśniak Sędzia WSA Janusz Kasprzycki (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 11 lutego 2026 r. sprawy ze skargi A. K. na postanowienie Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia 1 września 2025 r., znak IG-II.7221.73.2025.EG w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia o żądanej treści oddala skargę.	
Uzasadnienie
Zaskarżonym przez A. K., zwanego dalej skarżącym, postanowieniem z dnia 1 września 2025 r., znak: IG-II.7221.73.2025.EG, Małopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2024 r., poz. 572 ze zm. zwanej dalej w skrócie - k.p.a.) oraz art. 7b ust. 2 pkt 2 ustawy z 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz.U. z 2024 r., poz. 1151 ze zm., zwanej dalej Prawem geodezyjnym i kartograficznym), utrzymał w mocy postanowienie Starosty Olkuskiego z dnia 1 sierpnia 2025 r., znak: WGE.6621.2.322.2025, o odmowie wydania zaświadczenia o żądanej treści.

Powyższe postanowienie zapadło w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych:

Pismem z 17 czerwca 2025 r., sprecyzowanym pismami z dnia 8 i 23 lipca 2025 r., skarżący zwrócił się do Starosty Olkuskiego z wnioskiem o wydanie zaświadczenia: "dokumentu urzędowego zawierającego wszystkie brakujące działki oraz ich powierzchnie — wpisane w systemie informacyjnym starostwa powiatowego w Olkuszu - mojego teścia J. K., ur. 18.03.1912 w N., ale nie ujęte w dokumentacji własnościowej mojej i mojej żony (córki J. K.)".

W odpowiedzi na wezwanie organu o wykazanie interesu prawnego skarżący podał, że wynika on z potrzeby przedłożenia takiego dokumentu (wg stanu na lata 50-te XX wieku) Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Krakowie w sprawie jego skargi na postanowienie MWINGiK w Krakowie z dnia 31 marca 2025 r.

Postanowieniem z dnia 1 sierpnia 2025 r., znak: WGE.6621.2.322.2025, Starosta Olkuski odmówił wydania zaświadczenia.

Na powyższe postanowienie zażalenie wniósł skarżący.

Wymienionym na wstępie postanowieniem organ odwoławczy utrzymał w mocy postanowienie organu pierwszej instancji.

Organ odwoławczy w uzasadnieniu tak podjętego rozstrzygnięcia wskazał, że zgodnie z art. 217 k.p.a. organ administracji publicznej wydaje zaświadczenie na żądanie osoby ubiegającej się o zaświadczenie (§ 1). Zaświadczenie wydaje się, jeśli urzędowego potwierdzenia określonych faktów lub stanu prawnego wymaga przepis prawa (§ 1 pkt 1); osoba ubiega się o zaświadczenie ze względu na swój interes prawny w urzędowym potwierdzeniu określonych faktów lub stanu prawnego (§ 1 pkt 2). Przepis artykułu 218 k.p.a. stanowi z kolei, że w przypadkach, o których mowa w art. 217 § 2 pkt 2, organ administracji publicznej obowiązany jest wydać zaświadczenie, gdy chodzi o potwierdzenie faktów albo stanu prawnego, wynikających z prowadzonej przez ten organ ewidencji, rejestrów bądź z innych danych znajdujących się w jego posiadaniu (§ 1); organ administracji publicznej, przed wydaniem zaświadczenia, może przeprowadzić w koniecznym zakresie postępowanie wyjaśniające (§ 2). Odmowa wydania zaświadczenia, bądź zaświadczenia o treści żądanej przez osobę ubiegającą się o nie następuje w drodze postanowienia, na które służy zażalenie (art. 219 k.p.a.).

Postępowanie w sprawie wydania zaświadczenia jest rodzajem uproszczonego i w znacznym stopniu odformalizowanego postępowania administracyjnego. Postępowanie wyjaśniające, wskazane w art. 218 § 2 k.p.a., pełni jedynie funkcję pomocniczą przy ustaleniu treści zaświadczenia. Organ za pomocą zaświadczenia nie rozstrzyga bowiem żadnej sprawy, nie tworzy nowej sytuacji prawnej, ani nie kształtuje bezpośrednio stosunku prawnego.

W doktrynie i orzecznictwie wyróżniane są trzy przypadki, w których następuje odmowa wydania zaświadczenia. Wydanie przez organ postanowienia w tym przedmiocie następuje: w sytuacji braku interesu prawnego osoby ubiegającej się o zaświadczenie, w przypadku niewłaściwości organu do którego skierowano żądanie, oraz w przypadku gdy nie można spełnić żądania odnośnie do treści zaświadczenia ze względu na treść posiadanych danych lub dokumentów, bądź też ze względu na wyraźny zakaz ustanowiony w przepisach odrębnych (por. wyrok NSA z dnia 24 kwietnia 2014 r. sygn. akt l OSK 700/13).

Organ odwoławczy zauważył, że prace dotyczące założenia operatu ewidencji gruntów na obszarze wsi N. rozpoczęto w roku 1959. Podstawą założenia operatu ewidencyjnego dla wsi N. był dekret z dnia 2 lutego 1955 r. o ewidencji gruntów i budynków (Dz.U. z 1955 r., Nr 6, poz. 32). Jak wynika z dziennika robót geodezyjnych i kartograficznych prace te zakończono w 1962 r. W Dzienniku Urzędowym Wojewódzkiej Rady Narodowej w Krakowie nr 11 z 22 listopada 1969 r. pod pozycją nr 169, zostało ogłoszone obwieszczenie Wydziału Rolnictwa i Leśnictwa Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w Krakowie z dnia 27 października 1969 r. w sprawie założenia ewidencji gruntów i budynków, w którym to podano do publicznej wiadomości datę 31 grudnia 1964 r. jako datę założenia ewidencji dla gromady W. położonej w powiecie olkuskim. Powyższe obwieszczenie dotyczyło obszaru całej gromady W. jako jednostki ewidencyjnej, w skład której wchodziły wsie N., G., W. i Ż. Stosownie do art. 3 dekretu z dnia 2 lutego 1955 r. o ewidencji gruntów i budynków, ewidencja obejmowała wszystkie grunty i budynki, położone na obszarze gromady, osiedla lub miasta, a w przypadku podziału miasta na dzielnice odrębną jednostkę ewidencyjną - na obszarze dzielnicy. Każdy z tych obszarów stanowił odrębną jednostkę ewidencyjną.

Z materiału dowodowego sprawy wynika, iż rejestr gruntów dla wsi N. został założony w roku 1962, o czym świadczy kopia operatu technicznego nr [...]. Treść przedmiotowego operatu wskazuje, iż w trakcie zakładania operatu ewidencyjnego miały miejsce czynności ustalenia stanu władania gruntami na obszarze wsi N. Potwierdzeniem ich przeprowadzenia jest "Protokół z ustalenia stanu władania gruntami wsi N., gromady Ż. pow. Olkusz, woj. Kraków" sporządzony 9 lipca 1960 r., z którego treści wynika, iż w czynnościach tych brali udział m.in. przedstawiciele wsi N.: W. K., S. K., M. K., P. J. i L. B.

Najwcześniejszym dokumentem potwierdzającym władanie działek na rzecz J. K., s. M. jest ww. protokół ustalenia stanu władania na obszarze wsi N., spisany w dniu 9 lipca 1960 r. W treści protokołu wskazano, iż stan władania został ustalony na podstawie oświadczeń stron zainteresowanych i przedłożonych przez nie dokumentów, w nawiązaniu do planu sporządzonego przez geodetę inż. M. S. w 1960 r. Zgodnie z treścią ww. protokołu pod pozycją nr 127, w której figuruje J. K.; jako będące w jego posiadaniu wskazano działki nr: [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] i [...]. W pozycji tej widnieje również podpis J. K.

Zdaniem organu odwoławczego organ pierwszej instancji nie mógł poświadczyć jakie działki stanowiły własność J. K. we wskazanym przez wnioskodawcę okresie czasu - czyli w latach 50 XX w., z uwagi na brak takich danych w posiadanych przez niego dokumentach. Najwcześniejsze dokumenty dotyczące ustalenia stanu posiadania, zostały sporządzone w 1960 r. Co za tym idzie, to tego roku jako najwcześniejszego może dotyczyć zaświadczenie o danych ewidencyjnych dotyczących stanu prawnego nieruchomości. Skarżący mógłby zatem otrzymać zaświadczenie o działkach będących we władaniu J. K. zgodnie z dokumentacją sporządzoną na rok 1960. Nie ma jednak możliwości sporządzenia zaświadczenia dotyczącego stanu władania na lata wcześniejsze. Wydanie zaświadczenia nie jest bowiem działaniem automatycznym, lecz jest uzależnione od tego czy stan faktyczny bądź prawny, którego potwierdzenia domaga się wnioskodawca, rzeczywiście może być potwierdzony na podstawie danych będących w posiadaniu organu administracji publicznej.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na powyższe postanowienie skarżący zarzucił organowi odwoławczemu naruszenie art. 7, 9, 77, 80 k.p.a.

Zdaniem skarżącego Starosta Olkuski mógł wydać wnioskowane zaświadczenie wg wcześniejszych dokumentów, tzn. katastru wytworzonego wcześniej niż ewidencja gruntów. Ewidencja gruntów założona w latach 60 tych XX wieku zastąpiła wcześniejszy Kataster Gruntowy i Budynkowy.

Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia, dopuszczenie dowodu w postaci kopii uchwały z dnia 24 września 1947 r. o Katastrze Gruntowym i Budynkowym oraz o zobowiązanie Starosty do niezwłocznego udostępnienia dokumentów wytworzonych na podstawie Dekretu z 1947 r.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko i wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:

Stosownie do treści art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r., poz. 1267) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2026 r., poz. 143, zwanej dalej w skrócie P.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, stosując środki określone w ustawie. Kontrola sądu polega na zbadaniu zgodności z prawem (legalności) zaskarżonego aktu (odpowiednio decyzji, postanowienia, innych aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej) z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Sąd nie jest przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, zgodnie z dyspozycją art. 134 § 1 P.p.s.a. Sąd administracyjny nie rozstrzyga więc merytorycznie, lecz ocenia zgodność decyzji z przepisami prawa.

Sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, na podstawie art. 119 pkt 3 P.p.s.a.

Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.

Podkreślić należy, że ewidencja gruntów i budynków, jak stanowi art. 2 pkt 8 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2024 r., poz. 1115, zwanej dalej Prawem geodezyjnym i kartograficznym, w brzmieniu obowiązującym na datę zaskarżonego postanowienia), to system informacyjny zapewniający gromadzenie, aktualizację oraz udostępnianie, w sposób jednolity dla kraju, informacji o gruntach, budynkach i lokalach, ich właścicielach oraz o innych podmiotach władających lub gospodarujących tymi gruntami, budynkami lub lokalami.

Zgodnie z art. 20 ust. 1 Prawa geodezyjnego i kartograficznego, ewidencja gruntów i budynków obejmuje informacje dotyczące:

1) gruntów - ich położenia, granic, powierzchni, rodzajów użytków gruntowych oraz ich klas bonitacyjnych, oznaczenia ksiąg wieczystych lub zbiorów dokumentów, jeżeli zostały założone dla nieruchomości, w skład której wchodzą grunty;

2) budynków - ich położenia, przeznaczenia, funkcji użytkowych i ogólnych danych technicznych;

3) lokali - ich położenia, funkcji użytkowych oraz powierzchni użytkowej.

W świetle ust. 2 art. 20 Prawa Geodezyjnego i Kartograficznego w ewidencji gruntów i budynków wykazuje się także:

1) właścicieli nieruchomości, a w przypadku:

a) nieruchomości Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego - oprócz właścicieli inne podmioty, w których władaniu lub gospodarowaniu, w rozumieniu przepisów o gospodarowaniu nieruchomościami Skarbu Państwa, znajdują się te nieruchomości,

b) gruntów, dla których ze względu na brak księgi wieczystej, zbioru dokumentów albo innych dokumentów nie można ustalić ich właścicieli - osoby lub inne podmioty, które władają tymi gruntami na zasadach samoistnego posiadania;

2) miejsce pobytu stałego lub adres siedziby podmiotów, o których mowa w pkt 1

Zasady dostępu do danych zawartych w operacie ewidencyjnym zostały określone w art. 24 ust. 3, 4, 5 Prawa geodezyjnego i kartograficznego.

Zgodnie z w art. 24 ust. 3 Prawa geodezyjnego i kartograficznego starosta udostępnia informacje zawarte w operacie ewidencyjnym w formie:

1) wypisów z rejestrów, kartotek i wykazów tego operatu;

2) wyrysów z mapy ewidencyjnej;

3) kopii dokumentów uzasadniających wpisy do bazy danych operatu ewidencyjnego;

4) plików komputerowych sformatowanych zgodnie z obowiązującym standardem wymiany danych ewidencyjnych;

5) usług, o których mowa w art. 9 ustawy z dnia 4 marca 2010 r. o infrastrukturze informacji przestrzennej.

W myśl ust. 4 art. 24 Prawa geodezyjnego i kartograficznego każdy z zastrzeżeniem ust. 5, może żądać udostępnienia informacji zawartych w operacie ewidencyjnym.

Stosownie zaś do treści ust. 5 art. 24 Prawa geodezyjnego i kartograficznego starosta udostępnia dane ewidencji gruntów i budynków zawierające dane podmiotów, o których mowa w art. 20 ust. 2 pkt 1, oraz wydaje wypisy z operatu ewidencyjnego, zawierające takie dane, na żądanie:

Starosta udostępnia dane ewidencji gruntów i budynków zawierające dane podmiotów, o których mowa w art. 20 ust. 2 pkt 1, oraz wydaje wypisy z operatu ewidencyjnego, zawierające takie dane, na żądanie:

1) właścicieli oraz osób i jednostek organizacyjnych władających gruntami, budynkami lub lokalami, których dotyczy udostępniany zbiór danych lub wypis;

2) organów administracji publicznej albo podmiotów niebędących organami administracji publicznej, realizujących, na skutek powierzenia lub zlecenia przez organ administracji publicznej, zadania publiczne związane z gruntami, budynkami lub lokalami, których dotyczy udostępniany zbiór danych lub wypis;

2a) operatorów:

a) sieci, w rozumieniu ustawy z dnia 7 maja 2010 r. o wspieraniu rozwoju usług i sieci telekomunikacyjnych (Dz. U. z 2024 r. poz. 604 i 834),

b) systemu przesyłowego, systemu dystrybucyjnego oraz systemu połączonego, w rozumieniu ustawy z dnia 10 kwietnia 1997 r. - Prawo energetyczne (Dz. U. z 2024 r. poz. 266, 834 i 859);

2b) 1sądów na potrzeby prowadzonych postępowań;

3) 2 innych podmiotów niż wymienione w pkt 1-2b, które mają interes prawny w tym zakresie

Z powyższych regulacji Prawa geodezyjnego i kartograficznego wynika więc, zdaniem Sądu, że dopuszczalność wydania wypisu i wyrysu na podstawie art. 24 ust. 3 Prawa geodezyjnego i kartograficznego powiązana została nie tylko z prawem własności, lecz także z faktem władania przez wnioskodawcę gruntem, budynkiem lub lokalem, albo z przysługiwaniem wnioskodawcy interesu prawnego w uzyskaniu wypisu i wyrysu.

Mając powyższe na względzie fundamentalnym pytaniem, jaki powinien sobie zadań organ geodezyjny, jest pytanie związanie z zakresem żądania skarżącego oraz w jakiej formie organ powinien zadośćuczynić żądaniu skarżącego.

Podkreślić należy, że wydanie wyrysu i wypisu z operatu ewidencji gruntów i budynków, jest czynnością materialno-techniczną. Jak trafnie podniósł WSA w Poznaniu w wyroku z dnia 29 stycznia 2014, sygn. akt II SA/Po 909/13; LEX nr 1542300 i takie też jest stanowisko składu orzekającego Sądu w niniejszej sprawie, wypis i wyrys z operatu ewidencyjnego nie stanowią zaświadczeń w rozumieniu art. 217 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572, zwanej dalej w skrócie - k.p.a.). Regulacja w tym zakresie, zawarta w Prawie geodezyjnym i kartograficznym, ma bowiem charakter szczególny w stosunku do postanowień Kodeksu postępowania administracyjnego dotyczących wydawania zaświadczeń. Co do zasady, z danych zawartych w operacie ewidencyjnym gruntów istnieje możliwość wydawania nie tylko wypisów i wyrysów, lecz także zaświadczeń, o których mowa w art. 217 § 1 k.p.a. (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 lipca 2011 r., sygn. akt I OSK 1354/10, LEX nr 1082638). Odmowa jednakże wydania wypisu z ewidencji gruntów i wyrysu z mapy ewidencyjnej winna być natomiast dokonana w formie decyzji administracyjnej. W sytuacji zatem, w której organ administracji publicznej może uczynić zadość wnioskowi strony, czyni to w formie czynności materialno-technicznej, tam, gdzie nie może spełnić żądania strony wydaje negatywne rozstrzygnięcie - decyzję o odmowie wydania wypisu bądź wyrysu. Zarówno wypis z rejestru gruntów jak i wyrys z mapy ewidencyjnej, jakkolwiek są oświadczeniami wiedzy organu administracji publicznej, to jednak nie stanowią zaświadczeń, w rozumieniu art. 217 § 1 k.p.a. Wobec tego odmowa ich wydania nie może nastąpić w formie postanowienia, podejmowanego na podstawie art. 219 k.p.a. "W przypadku wydawania przez starostę wypisów z rejestru gruntów i wyrysów z mapy ewidencyjnej należy przyjąć, że przepisy art. 24 ust. 3 i 4 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne upoważniają do podejmowania wprost na ich podstawie decyzji administracyjnych o odmowie wydania wypisu z rejestru gruntów i wyrysu z mapy ewidencyjnej, bowiem taką postać rozstrzygnięcia należy domniemywać w razie wątpliwości co do formy załatwienia sprawy administracyjnej (patrz wyrok NSA z dnia 25 kwietnia 2012 r., sygn. akt I OSK 654/11 i powołane tam orzecznictwo, dostępny w Internecie: http://orzeczenia.nsa.gov.pl)". (vide: wyrok WSA w Poznaniu z dnia 29 stycznia 2014, sygn. akt II SA/Po 909/13; LEX nr 1542300).

Mając powyższe na uwadze organy powinny zatem za każdym razem bacznie przyglądać się treści żądania. Zdaniem Sądu skarżący w tej sprawie zażądał od Starosty "dokumentu urzędowego zawierającego wszystkie brakujące działki oraz ich powierzchnie — wpisane w systemie informacyjnym starostwa powiatowego w Olkuszu - mojego teścia (...), ale nie ujęte w dokumentacji własnościowej mojej i mojej żony." W odpowiedzi na wezwanie organu o wykazanie interesu prawnego skarżący podał jednakże, że wynika on z potrzeby przedłożenia takiego dokumentu (wg stanu na lata 50-te XX wieku)

Ta ostatnia okoliczność jest kluczowa w tej sprawie dla oceny prawidłowości działania organów.

Przyjmuje się, że z danych zawartych w operacie ewidencyjnym gruntów istnieje możliwość wydawania nie tylko wypisów i wyrysów, lecz także zaświadczeń, o których mowa w art. 217 § 1 k.p.a. (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 lipca 2011 r., sygn. akt I OSK 1354/10, LEX nr 1082638). W postanowieniu z dnia 21 lipca 2009 r., sygn. akt I OSK 848/09, LEX nr 552333, Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że z danych zebranych w ewidencji gruntów istnieje możliwość wydawania zarówno wypisów i wyrysów jak i zaświadczeń w rozumieniu art. 217 § 1 k.p.a.

Co do zasady, orzecznictwo sądów administracyjnych i doktryna dopuszczają wydawanie zaświadczeń potwierdzających "historyczny stan" w określonej we wniosku dacie, wskazując że jest to jedyne uzasadnione odstępstwo od przyjętej generalnej zasady wydawania zaświadczeń według aktualnego stanu ujawnionego w rejestrach publicznych. Organ prowadzący ewidencję gruntów i budynków nie może bowiem w takiej sytuacji odmówić wydania danych w formie zaświadczenia, w którym jedynie potwierdza stan prawny i faktyczny. Z taką sytuacją możemy mieć do czynienia np. w przypadku konieczności wydania zaświadczenia potwierdzającego ujawniony w ewidencji gruntów i budynków stan prawny.

Zatem jeżeli osoba, która wystąpi z takim wnioskiem spełnia kryteria określone w art. 217 § 2 k.p.a. (D. Falcenloben, Zasady udostępniania danych z katastru nieruchomości, Sam. Teryt. 2009/9/s. 26 i n.), to takie zaświadczenie winno być jej wydane. Koniecznym jednakże warunkiem udostępniania danych odzwierciedlających stan historyczny jest jednak to, by dane te znajdowały się rzeczywiście w ewidencji gruntów i budynków (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia: 24 września 2010 r., sygn. akt II SA/Po 435/10, CBOSA; 29 stycznia 2014 r., sygn. akt II SA/Po 909/13, LEX nr 1542300), co w kontrolowanej sprawie nie miało miejsca.

Organy prawidłowo "odczytały zakres żądania skarżącego i w sposób przekonujący wykazały, że w dopuszczalnym zakresie przeprowadzonym postępowaniu wyjaśniającym, czy takowe dane znajdują się w ewidencji, rejestrze, ustaliły, iż najwcześniejszym dokumentem potwierdzającym władanie działek na rzecz J. K., s. M. jest ww. protokół ustalenia stanu władania na obszarze wsi N., spisany w dniu 9 lipca 1960 r. i zawarte w nim dane pod poz. 127.

Trafnie zatem podniósł organ odwoławczy, że organ pierwszej instancji "nie mógł poświadczyć jakie działki stanowiły własność J. K. we wskazanym przez wnioskodawcę okresie czasu - czyli w latach 50 XX w. – a to z uwagi na brak takich danych w posiadanych przez niego dokumentach. Najwcześniejsze dokumenty dotyczące ustalenia stanu posiadania, jak to już zaznaczono, zostały sporządzone w 1960 r." Co za tym idzie, jak dalej wyjaśnił organ odwoławczy, to tego roku jako najwcześniejszego może dotyczyć zaświadczenie o danych ewidencyjnych dotyczących stanu prawnego nieruchomości.

Tym samym, mimo że skarżący wykazał swój interes prawny w wydaniu zaświadczenia w urzędowym potwierdzeniu stanu historycznego nieruchomości, to wydanie zaświadczenia co do danych, które w ewidencji gruntów i budynków w rzeczywistości się nie znajdują, nie było możliwe i uzasadniało odmowę wydania zaświadczenia o żądanej treści (art. 219 k.p.a.).

W obliczu powyższego skarga nie mogła odnieść zamierzonego skutku. Prawidłowo postąpiły, w ocenie Sądu organy. Podniesione w skardze zaś zarzuty wobec nich, że "...mogły wydać wnioskowane zaświadczenie wg wcześniejszych dokumentów, tzn. katastru wytworzonego wcześniej niż ewidencja gruntów. Ewidencja gruntów założona w latach 60 tych XX wieku zastąpiła wcześniejszy Kataster Gruntowy i Budynkowy" są nieuzasadnione.

W ramach bowiem prowadzonego postępowania wyjaśniającego niedopuszczalnym jest kompletowanie materiału dowodowego mającego służyć wydaniu zaświadczenia określonej treści, ponieważ jego treść ma się jedynie opierać na posiadanych przez organ ewidencjach, rejestrach, czy zbiorach danych (D. Falcenloben, Prawo geodezyjne i kartograficzne. Komentarz, Warszawa 2024, Wydawnictwo Wolters Kluwer, s. 450).

W odniesieniu natomiast do wniosku dowodowego, zawartego w skardze Sąd podnosi, że co do zasady nie jest możliwe prowadzenie postępowania dowodowego przed sądem administracyjnym, który kontrolę legalności opiera na materiale dowodowym zgromadzonym w postępowaniu przed organem administracji wydającym zaskarżoną decyzję (art. 133 § 1 P.p.s.a.). Od tej zasady istnieje wyjątek, o którym mowa w art. 106 § 3 P.p.s.a.

Z przepisu art. 106 § 3 P.p.s.a. wynika jednakże, że dopuszczenie dowodu z dokumentu jest uprawnieniem, a nie obowiązkiem sądu. Zatem gdyby taki dowód był oferowany przez stronę w postępowaniu sądowoadministracyjnym, jego nieprzeprowadzenie przez sąd i uchylenie decyzji, czy postanowienia, jak w tym wypadku, nie mogłoby być oceniane jako naruszenie prawa procesowego, i to naruszenie istotne, mające wpływ na wynik sprawy (wyroki NSA: z dnia 12 stycznia 2005 r., sygn. akt OSK 1595/04, LEX nr 489587; z dnia 7 listopada 2014 r., sygn. akt I FSK 1555/13, LEX nr 1590692). Nade wszystko przepis ten nie jest instrumentem służącym do ustalania stanu faktycznego sprawy administracyjnej albo kontynuowania postępowania dowodowego prowadzonego przez organy, czy też zwalczenia ustaleń faktycznych, z którymi strona skarżąca się nie zgadza (por. wyrok NSA z dnia 20 stycznia 2010 r., sygn. akt II FSK 1306/08, LEX nr 558886). W związku z powyższym, mając na uwadze postanowienia art. 106 § 3 P.p.s.a., Sąd nie skorzystał z urzędu z tego uprawnienia.

W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, uznając kontrolowane decyzje za prawidłowe, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2026 r., poz. 143), orzekł, jak w sentencji wyroku.