Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Dnia 8 listopada 2023 roku Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Robert Sawuła po rozpoznaniu w dniu 8 listopada 2023 roku na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia Z.B. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 21 kwietnia 2023 r., sygn. akt II SA/Kr 242/23 oddalające wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia w sprawie ze skargi Z.B. na postanowienie nr 957/2022 Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie z dnia 6 grudnia 2022 r., znak: WOB.7722.67.2022.NOGI w przedmiocie wstrzymania robót budowlanych postanawia: oddalić zażalenie.

Postanowieniem z 21 kwietnia 2023 r., II SA/Kr 242/23, Wojewódzki Sąd Administracyjny (dalej WSA) w Krakowie oddalił wniosek Z.B. (skarżąca) dotyczący wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia nr 957/2022 Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie (MWINB) z 6 grudnia 2022 r., znak: WOB.7722.67.2022.NOGI, w przedmiocie wstrzymania robót budowlanych.

W uzasadnieniu postanowienia sąd pierwszej instancji wskazał, że skarżąca we wniosku z 20 marca 2023 r. domagała się wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia wskazując, iż jego realizacja może spowodować niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody oraz spowodować trudne do odwrócenia skutki.

Wskazując na powyższe sąd pierwszej instancji stwierdził, że wniosek skarżącej nie zawierał takiego uprawdopodobnienia istnienia wymienionych w przepisie art. 61 § 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2023, poz. 259, Ppsa) przesłanek tj. niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, albowiem ewentualny nakaz rozbiórki lub obowiązek uiszczenia opłaty legalizacyjnej, nie są bezpośrednia konsekwencją zaskarżonego postanowienia. Stąd sąd ten uznał, że wniosek podlegał oddaleniu.

Zażalenie na powyższe postanowienie złożyła skarżąca.

Skarżąca zarzuca naruszenie art. 61 § 3 Ppsa poprzez błędne uznanie, że nie uprawdopodobniła ona spełnienia ustawowych przesłanek udzielenia ochrony tymczasowej, polegającej na wstrzymaniu wykonania zaskarżonego postanowienia utrzymującego w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z 4 marca 2022 r., nr 65/22, którym na podstawie art. 48 ust. 1 i 3 ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. 2021, poz. 2351 ze zm.) w związku z prowadzonym z urzędu postępowaniem administracyjnym w sprawie samowolnej budowy budynku na terenie działki nr [...] w K., wstrzymano prowadzoną budowę ww. obiektu budowlanego na terenie działki nr [...] w K.

Na podstawie art. 197 Ppsa w zw. z art. 185 § 1 tej ustawy skarżąca wnosi o uchylenie zaskarżonego postanowienia sądu pierwszej instancvji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.

Zdaniem skarżącej, bez wątpienia wykazała ona związek przyczynowo-skutkowy z wykonaniem zaskarżonego postanowienia oraz grożącą jej znaczną szkodą i trudnym do odwrócenia skutkom. Rozbiórka przedmiotowego obiektu budowlanego pociągnie bowiem za sobą znaczne koszty, które w sposób znaczący mogą wpłynąć na budżet skarżącej i tym samym spowodować trudne do usunięcia skutki w postaci konieczności zaprzestania prowadzenia działalności gospodarczej. Skarżąca kwestionuje ocenę zawartą w zaskarżonym zażaleniem postanowieniu, gdzie do wniosku źródłowego odniesiono się w jednym zdaniu. W zażaleniu ponadto przywołano tezy kilku judykatów, które mają wzmacniać argumentację strony żalącej się.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Zażalenie nie zasługiwało na uwzględnienie.

Zgodnie z treścią art. 61 § 3 Ppsa (Dz. U. 2023, poz. 1634), sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Zatem to na wnioskodawcy spoczywa obowiązek wykazania, że w danej sprawie zachodzą okoliczności uzasadniające wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności. Jeżeli we wniosku o wstrzymanie nie zawarto stosownej argumentacji, to sąd I instancji niewadliwie ocenił, że przedmiotowy wniosek nie podlega uwzględnieniu. Poza tym przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu nie można utożsamiać z oceną legalności wydanych rozstrzygnięć administracyjnych. Celem instytucji wstrzymania wykonania aktu (czynności) jest jedynie tymczasowe ukształtowanie stosunków do czasu merytorycznego rozpoznania sprawy przez sąd. Z powyższego wynika, że sąd wyłącznie bada zaistnienie przesłanek określonych w art. 61 § 3 Ppsa przede wszystkim w oparciu o okoliczności wskazane we wniosku.

Sprawa, w której zostało wydane zaskarżone postanowienie MWINB dotyczy oceny legalności wykonywanych robót budowlanych, czemu służy wdrożenie trybu tzw. legalizacyjnego, który przewidują przepisy Prawa budowlanego, w którym, o ile zachodzą przesłanki, możliwe jest wstrzymanie przez organ nadzoru budowlanego robót budowlanych. Tego rodzaju wstrzymanie robót budowlanych to kwestie merytoryczne w sprawie, które nie mogą być przedmiotem oceny na etapie wniosku o wstrzymanie wykonania aktu administracyjnego. Wynika z tego, że na aktualnym etapie postępowania władnym do wstrzymania robót budowlanych jest organ nadzoru budowlanego, oczywiście tylko w przypadku spełnienia przesłanek przewidzianych w Prawie budowlanym. Poza tym zaskarżone postanowienie MWINB nie wywołuje skutku w postaci nakazu rozbiórki, ponieważ to dopiero w odrębnej decyzji organ nadzoru budowlanego będzie mógł wydać stosowny nakaz, który ewentualne w wyniku jej zaskarżenia do sądu administracyjnego będzie uprawniał skarżącą do skorzystania z ochrony tymczasowej jaką przewiduje art. 61 § 3 Ppsa. Dodatkowo tak w zażaleniu, jak i w źródłowym wniosku nie wyłuszczono, jakie to konkretnie szkody miałaby ponieść skarżąca w wyniku dostosowania się do zaskarżonego postanowienia MWINB, nie sprecyzowano rozmiaru tej szkody. Żaląca się poza ogólnikową argumentacją nie wskazuje także na czym miałyby polegać "trudne do odwrócenia skutki", uwzględniając treść zaskarżonego postanowienia organu nadzoru budowlanego.

Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, w oparciu o art. 184 w zw. z art. 197 § 2 Ppsa, orzekł jak w sentencji postanowienia.