Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Zbigniew Czarnik po rozpoznaniu w dniu 8 października 2019 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia Głównego Inspektora Farmaceutycznego na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 31 maja 2019 r. sygn. akt VI SA/Wa 701/19 w zakresie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi W i P D "Z " Sp.j. z siedzibą w S na decyzję Głównego Inspektora Farmaceutycznego z dnia [...] lutego 2019 r. nr [..] w przedmiocie cofnięcia zezwolenia na prowadzenie apteki ogólnodostępnej postanawia: oddalić zażalenie

Postanowieniem z dnia 31 maja 2019 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wstrzymał wykonanie zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi W i P D "Z" spółka jawna z siedzibą w S (dalej: spółka) na decyzję Głównego Inspektora Farmaceutycznego z dnia [..] lutego 2019 r. w przedmiocie cofnięcia zezwolenia na prowadzenie apteki ogólnodostępnej.

Sąd I instancji podał, że w dniu 26 lutego 2019 r. spółka wniosła skargę na decyzję Głównego Inspektora Farmaceutycznego z [..] lutego 2019 r. w przedmiocie cofnięcia zezwolenia na prowadzenie apteki ogólnodostępnej. W skardze zawarła również wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Skarżąca wskazała także, że prowadzona przez nią apteka jest jedyną apteką w miejscowości Siedlec. W ocenie skarżącej, wykonanie decyzji, spowoduje konieczność likwidacji spółki, zwolnienia pracowników, zwrotu leków i wypowiedzenia umów z hurtowniami, a zatem trudne do odwrócenia skutki. Do wniosku załączono zestawienie osiąganych przychodów i dochodów oraz trzy umowy o pracę. Do kolejnego pisma procesowego skarżąca załączyła czwartą umowę o pracę. Podkreśliła, że jako spółka jawna nie jest obowiązana do prowadzenia tak szerokiej dokumentacji, jak spółka z ograniczoną odpowiedzialnością i spółka akcyjna. Skarżąca nie jest też podmiotem zobowiązanym do opłacania podatku dochodowego PIT i CIT w związku z tym nie dysponuje dokumentami związanymi z tymi należnościami publicznymi.

WSA wstrzymał wykonanie zaskarżonej decyzji uznając, że skarżąca wykazała przesłanki wymienione w art. 61 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302); dalej: p.p.s.a. Sąd uznał, że wykonanie decyzji o cofnięciu zezwolenia na prowadzenie apteki może spowodować dla skarżącej poważne skutki w sferze kadrowej. Skarżące będzie zmuszona zaprzestać prowadzenia działalności gospodarczej oraz będzie musiała zwolnić czterech pracowników.

Główny Inspektor Farmaceutyczny zaskarżył powyższe postanowienie zażaleniem wnosząc o jego uchylenie oraz oddalenie wniosku o wstrzymanie wykonania. Zaskarżonemu postanowieniu organ zarzucił naruszenie art. 61 § 3 p.p.s.a. Organ podał, że spółka nie wykazała okoliczności przemawiających za wstrzymaniem wykonania decyzji, a Sąd oparł postanowienie na okolicznościach, które nie zostały uprawdopodobnione przez skarżącą. Inspektor zwrócił uwagę, że obowiązek uprawdopodobnienia przesłanek leży po stronie wnioskodawcy, a konieczność zaprzestania objętej zezwoleniem działalności nie jest sytuacją wyjątkową, wymagającą zastosowania art. 61 § 3 p.p.s.a.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 61 § 3 p.p.s.a. sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Sąd administracyjny rozstrzygając o wstrzymaniu wykonania zaskarżonego aktu powinien uwzględnić zarówno okoliczności podane we wniosku, jak i wynikające z akt sprawy i ocenić, czy występują przesłanki wymienione w art. 61 § 3 p.p.s.a. Uprawdopodobnienie okoliczności przemawiających za wstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji, spoczywa na stronie skarżącej.

Katalog przesłanek warunkujących wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest zamknięty. Sąd uprawniony jest do uwzględnienia wniosku o wstrzymanie, jeżeli: 1) zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub 2) spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Użyte przez ustawodawcę nieostre pojęcia "znaczna szkoda" lub "trudne do odwrócenia skutki" wymagają konkretyzacji przez wnioskodawcę. Możliwość udzielenia skarżącemu ochrony tymczasowej uzależniona jest zatem od uprawdopodobnienia niebezpieczeństwa wystąpienia wskazanych w przepisie skutków wykonania decyzji. Przesłanki wskazane w art. 61 § 3 p.p.s.a. dotyczą zdarzeń przyszłych, będących spodziewanym rezultatem wykonania aktu lub czynności, czy to w drodze egzekucji administracyjnej, czy to w wyniku działań osób trzecich realizujących swoje uprawnienia lub obowiązki.

Użyte przez ustawodawcę pojęcie "znacznej szkody" i "trudnych do odwrócenia skutków" są pojęciami nieostrymi, tj. takimi, które nabierają treści w realiach konkretnej sprawy sądowoadministracyjnej. Dlatego też strona zobowiązana jest we wniosku skonkretyzować rodzaj grożącej jej szkody na skutek wykonania aktu. W przeciwnym razie sąd badający wniosek nie będzie mógł dokonać analizy, czy wnioskodawca rzeczywiście spełnia przesłanki zastosowania wobec niego tymczasowej ochrony w postępowaniu sądowym, o której mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a.

W zaskarżonym postanowieniu Sąd I instancji uznał, że skarżąca uprawdopodobniła możliwość wystąpienia przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a. i NSA tę ocenę podziela.

Zdaniem NSA argumenty powołane przez spółkę oraz przedstawione przez nią dokumenty pozwalały na dokonanie oceny, że w sprawie istnieją podstawy do zastosowania ochrony tymczasowej w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Skarżąca powołała się na okoliczność, że będzie musiała zakończyć swą działalność, gdyż jest to jedyna apteka jaką prowadzi. Podała, że będzie się to wiązało z koniecznością zwolnienia pracowników, wypowiedzenia umów z hurtowniami oraz koniecznością rozpoczęcia procesu likwidacji. Spółka posiada zobowiązania z tytułu leasingu i pożyczkę gotówkową w jednej z hurtowni farmaceutycznych na kwotę 40.000 zł. Apteka jako jedyna w promieniu 15 km wykonuje leki recepturowe.

W ocenie NSA, w rozpoznawanej sprawie konieczność rozwiązania umów z pracownikami apteki, może powodować trudne do odwrócenia skutki, ponieważ zatrudniony personel może znaleźć nowe miejsce zatrudnienia, co utrudni ponowne uruchomienie apteki. Trudnym do odwrócenia skutkiem zaprzestania działalności jest utrata kontrahentów i klientów. Skutek ten z uwagi na spadek zaufania wymienionych podmiotów do skarżącej spółki, może mieć charakter nieodwracalny.

Zdaniem NSA, okoliczności sprawy pozwalają stwierdzić, że wykonanie zaskarżonej decyzji Inspektora przed prawomocnym zakończeniem postępowania sądowoadministracyjnego w przedmiocie tej decyzji, może spowodować trudne do odwrócenia skutki.

Jak podkreśla się w orzecznictwie sądów administracyjnych, z samej istoty decyzji cofającej zezwolenie na prowadzenie apteki wynika, że jej wykonanie spowoduje ziszczenie się przesłanek wstrzymania wykonania decyzji, tj. spowoduje znaczną szkodę i trudne do odwrócenia skutki (por. postanowienie NSA z dnia 18 maja 2016 r., sygn. akt II GZ 488/16).

Ze wskazanych powodów Naczelny Sad Administracyjny, działając na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.