Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska, Sędzia WSA Marta Koltun-Kulik (spr.), Sędzia WSA Tomasz Stawecki, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 14 lutego 2020 r. sprawy ze skargi M. J. na postanowienie Ministra Zdrowia z dnia [...] sierpnia 2019 r. znak [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia oddala skargę

[... (dalej: "[..]") ]postanowieniem z [..] sierpnia 2019 r. [...] - po rozpatrzeniu wniosku M. J.-K. (dalej: "skarżąca") - odmówił przywrócenia terminu do złożenia zażalenia na postanowienie Wojewody [..] z [..] sierpnia 2017 r., znak: [..-..], w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia jednocześnie stwierdzając w uzasadnieniu, że zażalenie na postanowienie Wojewody zostało wniesione z uchybieniem siedmiodniowego terminu.

Postanowienie Ministra zostało wydane w oparciu o następujący stan faktyczny i prawny sprawy.

Ww. postanowieniem z [..] sierpnia 2017 r. Wojewoda nałożył na skarżącą grzywnę w celu przymuszenia z powodu uchylania się od poddania małoletniej córki B. K. obowiązkowym szczepieniom ochronnym, zgodnie z załączonym tytułem wykonawczym z [..] listopada 2014 r. wystawionym przez Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...]. Jednocześnie Minister wezwał skarżącą do wykonania obowiązku poddania małoletniego dziecka szczepieniom ochronnym w terminie do dnia [..] grudnia 2017 r.

Postanowienie Ministra doręczono skarżącej [..] sierpnia 2017 r.

Pismem z [..] grudnia 2017 r. skarżąca wniosła zażalenie na postanowienie Wojewody z [..] sierpnia 2017 r. Jednocześnie, odrębnym pismem z tej samej daty, skarżąca złożyła wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia uzasadniając przekroczenie terminu skomplikowaną sytuacją życiową. Wskazała na rozwód, który (jak stwierdziła) doprowadził ją do złej kondycji psychicznej uniemożliwiającej złożenie zażalenia w ustawowym terminie. Jednocześnie do powyższego wniosku skarżąca załączyła zaświadczenie psychologiczne, wystawione w dniu [..] grudnia 2017 r. Z zaświadczenia wynika, że skarżąca - w okresie od [..] sierpnia 2017 r. Do[..] grudnia 2017 r. - z powodu obniżenia nastroju wynikającego z przewlekłej sytuacji stresowej nie była zdolna sporządzić i wysłać zażalenia.

W uzasadnieniu postanowienia z [..] sierpnia 2019 r. Minister uznał, że skarżąca nie uprawdopodobniła winy w uchybieniu terminu, w tym i tego, że nie mogła dokonać powyższej czynności w okresie do którego zaświadczenie nie odnosi się, tj. Od [..] sierpnia 2017 r. Do [..] sierpnia 2017 r.

Minister wskazał, że biorąc pod uwagę stan faktyczny sprawy, uchybienie terminu do wniesienia zażalenia wystąpiło, zaś przywrócenie terminu ma charakter wyjątkowy i nie jest możliwe w przypadku, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. Przywrócenie terminu może mieć miejsce tylko wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeciwności, której strona nie mogła usunąć, nawet przy zastosowaniu największego w danych okolicznościach wysiłku. Ta sytuacja, zdaniem organu, nie ma miejsca w przedmiotowej sprawie.

Minister podkreślił, że zgodnie z informacją zawartą w zaświadczeniu psychologicznym u skarżącej stwierdzono obniżenie nastroju wynikające z przewlekłej, nie zaś nagłej sytuacji stresowej. W ocenie Ministra, nie jest ono tożsame z niemożnością dokonania czynności procesowej i nadania pisma. Dodatkowo organ stwierdził, że zaświadczenie przedstawione przez skarżącą nie jest zwolnieniem lekarskim, lecz zaświadczeniem psychologicznym. Na podstawie stosowanego per analogia rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 10 listopada 2015 r. (Dz.U. 2015 poz. 2013) okres orzeczonej czasowej niezdolności do pracy może obejmować czas nie dłuższy niż 3 dni poprzedzające dzień, w którym przeprowadzono badanie. Zaświadczenie psychologiczne przedłożone przez skarżącą zostało wystawione w dniu [..] grudnia 2017 r. i obejmuje okres od [..] sierpnia 2017 r. Do [..] grudnia 2017 r. Jedynie okres czasowej niezdolności orzeczony przez lekarza psychiatrę może obejmować okres wcześniejszy niż 3 dni poprzedzające dzień, w którym przeprowadzono badanie w przypadku stwierdzenia lub podejrzenia zaburzeń psychicznych ograniczających zdolność podmiotu do oceny własnego postępowania. W konsekwencji, Minister stwierdził przekroczenie terminu do wniesienia zażalenia oraz w rozstrzygnięciu nie znalazł podstaw do jego przywrócenia.

Skargę na postanowienie z [..] sierpnia 2019 r. złożyła skarżąca, reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, wnosząc o jego uchylenie oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów mających istotny wpływ na wynik postępowania: tj. art. 58 w zw. z art. 6, 7, 8, 9 i 77 § 1 k.p.a. w zw. art. 18 u.p.e.a. poprzez wadliwe przyjęcie, że strona nie uprawdopodobniła braku winy w uchybieniu terminu, mimo że z dołączonego zaświadczenia lekarza psychologa wynika, iż ze względu na stan zdrowotny skarżącej nie mogła ona sporządzić oraz wysłać zarzutów i zażaleń w okresie od [..] sierpnia do[..] grudnia 2017 r.

Skarżąca podniosła, że art. 122 § 3 u.p.e.a. przewiduje siedmiodniowy termin do wniesienia zażalenia na postanowienie o nałożeniu grzywny. Co oznacza, iż mogła ona wnieść zażalenie w każdym z siedmiu dni od dnia odbioru pisma. Jednocześnie podniosła, że ustawodawca nie przesądza, iż czynność dokonana w pierwszym dniu terminu jest bardziej skuteczna od czynności dokonanej od ostatnim dniu terminu.

W odpowiedzi na skargę [..] wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd bada, czy organ administracji, orzekając w sprawie, nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Zgodnie zaś z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325, dalej: "p.p.s.a.") sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57 a.

Biorąc pod uwagę powyższe kryteria kontroli, w ocenie Sądu, skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Przedmiotem kontroli Sądu było postanowienie [....] z [..] sierpnia 2019 r. odmawiające przywrócenia terminu do złożenia zażalenia na postanowienie Wojewody z 8 sierpnia 2017 r. w przedmiocie nałożenia grzywny. Jednocześnie w uzasadnieniu Minister stwierdził, że zażalenie na postanowienie Wojewody zostało wniesione z uchybieniem siedmiodniowego terminu.

Stosownie do art. 134 k.p.a. organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Postanowienie w tej sprawie jest ostateczne.

Zgodnie natomiast z art. 58 § 1 i § 2 k.p.a. przesłankami przywrócenia uchybionego terminu w postępowaniu administracyjnym są: złożenie wniosku o przywrócenie terminu (w terminie 7 dni od ustania przyczyny uchybienia temu terminowi); uprawdopodobnienie, że uchybienie nastąpiło bez winy wnioskującego; dopełnienie czynności, dla której określony był termin.

Minister podkreślił, że przesłanka braku winy, szeroko komentowana w orzecznictwie i doktrynie, pojmowana jest jako uprawdopodobnienie, że czynności dokonano z uchybieniem terminu z uwagi na zajście sytuacji nadzwyczajnej, nie dającej się w żaden sposób uniknąć. Dalej organ podniósł, że to na osobie wnoszącej o przywrócenie terminu ciąży obowiązek uprawdopodobnienia, że uchybienie nastąpiło bez jej winy poprzez złożenie stosownych argumentów lub dowodów. Organ nie prowadzi z urzędu postępowania wyjaśniającego w celu ustalenia przyczyn uchybienia terminu, a jedynie poddaje ocenie argumenty i dowody przedstawione przez stronę.

W przedmiotowej sprawie nie jest kwestionowane, że postanowienie o nałożeniu grzywny zostało doręczone skarżącej [..] sierpnia 2017 r. Z akt sprawy bezspornie także wynika, że zażalenie skarżąca nadała w dniu [..] grudnia 2017 r., a więc po upływie ustawowego terminu.

Zdaniem Sądu, przedstawione okoliczności (rozwód, który w konsekwencji doprowadził skarżącą do złej kondycji psychicznej) nie uprawdopodabniają, że miała miejsce sytuacja nadzwyczajna, o której mowa w art. 58 § 1 k.p.a. Z akt sprawy wynika, że zgodnie z informacją zawartą w zaświadczeniu psychologicznym u skarżącej stwierdzono obniżenie nastroju wynikające z przewlekłej, nie zaś nagłej sytuacji stresowej. Ponadto, zaświadczenie przedstawione przez skarżącą nie jest zwolnieniem lekarskim, lecz zaświadczeniem psychologicznym.

Prawidłowo Minister stwierdził, że przywrócenie terminu ma charakter wyjątkowy i nie jest możliwe w przypadku, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. W związku z powyższym przywrócenie terminu może mieć miejsce tylko wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeciwności, której strona nie mogła usunąć, nawet przy zastosowaniu największego w danych okolicznościach wysiłku.

Mając na uwadze, że ciężar uprawdopodobnienia spoczywa na stronie, która wywodzi skutki prawne z własnych twierdzeń, a te (w ocenie Sądu) nie zostały w tej sprawie przedstawione, słusznie przyjął Minister, że wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia nie zasługiwał na uwzględnienie.

W konsekwencji, zestawienie przywołanych przez Ministra podstaw prawnych zawartych w osnowie zaskarżonego postanowienia i w uzasadnieniu (art. 134 i 58 § 1 i § 2 k.p.a.) oraz zestawienie sentencji postanowienia wraz z uzasadnieniem, pozwala przyjąć, że Minister obie kwestie (tj. odmowy przywrócenia terminu i stwierdzenia jego uchybienia) rozstrzygnął w jednym postanowieniu.

W ocenie Sądu, nie jest to naruszenie przepisów prawa procesowego, które ma wpływ na wynik sprawy.

W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie - na podstawie art. 151 p.p.s.a. - skargę oddalił.

Przedmiotowa sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym, na podstawie art. 119 pkt 3 i art. 120 p.p.s.a.