Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Dnia 6 września 2017 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Maria Myślińska (spr.) Sędzia NSA Ludmiła Jajkiewicz Sędzia del. WSA Barbara Mleczko – Jabłońska po rozpoznaniu w dniu 6 września 2017 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi [...] na przewlekłość postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Lublinie w sprawie o sygn. akt I SA/Lu 992/16 ze skargi [...] na akt [...] z dnia [...] listopada 2015 r. nr [...] w przedmiocie dofinansowania ze środków Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych na likwidację barier w komunikowaniu się oraz barier technicznych postanawia: odrzucić skargę.

Dnia 17 lutego 2017 r. wpłynęła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie skarga [...] na przewlekłość postępowania toczącego się przed tym Sądem pod sygn. akt I SA/Lu 992/16 w sprawie ze skargi ww. na akt Starosty [...] z dnia [...] listopada 2015 r. w przedmiocie dofinansowania ze środków Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych na likwidację barier w komunikowaniu się oraz barier technicznych.

W skardze wniesiono o stwierdzenie naruszenia prawa do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, tj. o stwierdzenie przewlekłości postępowania, której skarga dotyczy, a nadto o zasądzenie na rzecz skarżącego kwoty 10.000 zł.

W uzasadnieniu skargi skarżący wskazał, że w dniu 31 grudnia 2015 r. złożył skargę do w WSA w Lublinie na czynność Starosty [...] w przedmiocie dofinansowania ze środków Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych na likwidację barier w komunikowaniu się oraz barier technicznych.

Skarżący podkreślił, że od dnia 1 lutego 2016 r. do dnia 8 lutego 2017 r. WSA w Lublinie nie dokonał żadnej czynności w sprawie.

W piśmie z dnia 27 kwietnia 2017 r. zatytułowanym "UZUPEŁNIENIE SKARGI Z DNIA 15 LUTEGO 2017 R...." skarżący podniósł, że WSA w Lublinie przekazał jego skargę o przewlekłość postępowania do Naczelnego Sądu Administracyjnego dopiero w dniu 5 kwietnia 2017 r., tj. 47 dni od dnia jej złożenia. Zatem WSA w Lublinie w dalszym ciągu przewlekle prowadzi postępowanie.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga na przewlekłość postępowania podlega odrzuceniu.

Stosownie do art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (Dz. U. Nr 179, poz. 1843 ze zm. – dalej: ustawa) skargę o stwierdzenie, że w postępowaniu nastąpiła przewlekłość postępowania, wnosi się w toku postępowania w sprawie.

W orzecznictwie sądowym skarga na przewlekłość traktowana jest jako doraźna interwencja przeciwdziałająca trwającej przewlekłości postępowania (por. postanowienie SN z dnia 8 lipca 2005 r., III SPP 120/05, OSNP 2006 nr 5-6, poz. 102), jako środek zapewniający szybką reakcję na trwającą zwłokę w czynnościach sądu i służący dyscyplinowaniu czynności podejmowanych na danym etapie toczącego się jeszcze postępowania w określonej sprawie (por. uchwałę SN z dnia 16 listopada 2005 r., III SPP 42/04, OSNP 2005 nr 5, poz. 71; postanowienie SN z dnia 19 stycznia 2006 r., III SPP 162/05; postanowienie SN z 18 lutego 2005 r., III SPP 19/05, OSNP 2005 nr 17, poz. 277). Podnosi się bowiem, że celem skargi jest zlikwidowanie opieszałości sądu, przed którym sprawa zawisła, poprzez wymuszenie należytej sprawności sądu i nadanie sprawie odpowiedniego biegu (por. uchwałę SN z dnia 18 stycznia 2005 r., III SPP 113/04, OSNP 2005 nr 9, poz. 134, czy postanowienie SN z dnia 12 maja 2005 r., III SPP 76/05, OSNP 2005 nr 21, poz. 345). Natomiast jak wskazał Sąd Najwyższy w uzasadnieniu uchwały z dnia 17 listopada 2004 r., III SPP 42/04 (OSNP 2005 nr 5, poz. 71) - w ustawie z dnia 17 czerwca 2004 r. przewidziano szczególny środek odwoławczy (prawny) przeciwdziałający przewlekłości postępowania w czasie jego trwania, nazwany skargą na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki. Z art. 15 i 16 ustawy wynika, że po prawomocnym zakończeniu postępowania co do istoty sprawy, strona może dochodzić od Skarbu Państwa (ewentualnie solidarnie z komornikiem) naprawienia szkody wynikłej z przewlekłości postępowania, przy czym dotyczy to zarówno sytuacji, gdy strona nie wniosła skargi na przewlekłość postępowania w jego toku, jak i sytuacji, gdy jej skargę w toku postępowania uwzględniono. Odpowiednia suma pieniężna, którą można przyznać w wyniku uwzględnienia skargi, nie stanowi więc pełnego zaspokojenia ewentualnych roszczeń odszkodowawczych. Wynika z tego, że skarga na przewlekłość w toku postępowania ma charakter wstępny i stanowi doraźną interwencję przeciwdziałającą bieżącej (trwającej) przewlekłości postępowania. Jej funkcją jest przede wszystkim wymuszenie nadania sprawie odpowiedniego, sprawnego biegu procesowego (por. uchwałę SN z dnia 28 marca 2013 r., III SPZP 1/13).

Konsekwencją takiej interpretacji przepisów ustawy jest stwierdzenie, że postępowanie ze skargi powinno koncentrować się na aktualnym etapie postępowania w sprawie, wobec czego za spóźnione uznaje się zarzuty dotyczące poprzedniego (zamkniętego) jego etapu, gdyż nie pozwalają one osiągnąć zakładanego przez ustawodawcę celu (por. postanowienia SN z dnia: 12 maja 2005 r., III SPP 76/05, 27 lipca 2005 r., III SPP 127/05, PiZS 2005 nr 11, poz. 25, 9 lutego 2011 r., III SPP 34/10, 21 kwietnia 2011 r., III SPP 2/11; 26 stycznia 2012 r., III SPP 42/11, 27 marca 2012 r., III SPP 8/12; 9 września 2012 r., III SPP 20/11).

Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy należy wskazać, że jak wynika z jej akt, postępowanie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w lublinie nie toczy się, ponieważ zostało zakończone wyrokiem tego Sądu z 22 lutego 2017 r. Odpis tego wyroku wraz z uzasadnieniem został doręczony 20 kwietnia 2017 r. skarżącemu. Wobec braku sporządzenia skargi kasacyjnej i tym samym skutecznego podważenia powyższego wyroku, stał się on prawomocny. Skarga na przewlekłość postępowania w tej sprawie została rozpoznana 6 września 2017 r., tj. już po prawomocnym zakończeniu postępowania sądowego. Natomiast o czym była już mowa, skarga na przewlekłość traktowana jest jako doraźna interwencja przeciwdziałająca trwającej przewlekłości. Jej celem skargi jest zlikwidowanie opieszałości sądu, przed którym sprawa zawisła, poprzez wymuszenie należytej sprawności sądu i nadanie sprawie odpowiedniego biegu.

Mając na uwadze powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 178 i 180 w zw. z art. 197 § 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) oraz w zw. z art. 8 ustawy, orzekł jak w sentencji.