III SA/Łd 633/09 - Wyrok

Data orzeczenia	2010-02-17	
Data wpływu	2009-12-23	
Sąd	Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi	
Sędziowie	Janusz Furmanek /sprawozdawca/
Janusz Nowacki /przewodniczący/
Krzysztof Szczygielski	
Symbol z opisem	6339 Inne o symbolu podstawowym 633	
Hasła tematyczne	Pomoc publiczna	
Skarżony organ	Wojewoda	
Treść wyniku	Oddalono skargę	
Powołane przepisy	Dz.U. 1996 nr 5 poz 32; art. 3 ust. 1 pkt 1, ust. 3, 5, 6, art. 4; Ustawa z dnia 30 listopada 1995 r. o pomocy państwa w spłacie niektórych kredytów mieszkaniowych, refundacji bankom wypłaconych premii gwarancyjnych oraz zmianie niektórych ustaw.	
Sentencja
Dnia 17 lutego 2010 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Janusz Nowacki Sędziowie Sędzia NSA Janusz Furmanek (spr.) Sędzia WSA Krzysztof Szczygielski Protokolant asystent sędziego Anna Łuczyńska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 lutego 2010 roku sprawy ze skargi A. P. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania pomocy w spłacie kredytu mieszkaniowego oddala skargę.	
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.) oraz art. 18, w związku z art. 1 ust. 1 i art. 3 ust. 1 pkt 1, ust. 4, art. 6 ust. 1, art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 19 czerwca 2009 roku o pomocy państwa w spłacie niektórych kredytów mieszkaniowych udzielonych osobom, które utraciły pracę (Dz. U. z 2009 r. Nr 115, poz. 964) oraz art. 2 ust. 1 pkt 2 i pkt 43, art. 9 ust. 1 pkt 14 lit. a, lit. b ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 roku o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. z 2008 r. Nr 69, poz. 415 z późn. zm.), Wojewoda Ł. utrzymał w mocy decyzję Starosty P. z dnia [...], nr [...] orzekającą o odmowie przyznania A. P. pomocy w spłacie kredytu mieszkaniowego.

Powyższe rozstrzygnięcie wydane zostało w oparciu o następujący stan faktyczny:

W dniu 29 września 2008 roku A. P. dokonała rejestracji w charakterze osoby bezrobotnej w Powiatowym Urzędzie Pracy w P. T. Starosta P. decyzją z dnia [...] nr [...] przyznał A. P. status osoby bezrobotnej od dnia 29 września 2008 roku oraz prawo do zasiłku od dnia 7 października 2008 roku do dnia 6 kwietnia 2009 roku. Przed dokonaniem rejestracji w Powiatowym Urzędzie Pracy w P. T. A. P. była bowiem zatrudniona w pełnym wymiarze czasu pracy w Centrum Handlu i Dystrybucji Mięsa C w W. N. S. od dnia 5 września 2007 roku do dnia 14 czerwca 2008 roku, a ponadto po ustaniu zatrudnienia pobierała zasiłek chorobowy od dnia 15 czerwca 2008 roku do dnia 23 września 2008 roku. Z treści świadectwa pracy A. P., wystawionego przez jej ostatniego pracodawcę wynikało, że bezpośrednio przed ustaniem stosunku pracy zainteresowana była również niezdolna do pracy, od dnia 11 czerwca 2009 roku do dnia 14 czerwca 2008 roku. Stosunek pracy A. P. został rozwiązany za wypowiedzeniem przez pracodawcę.

W dniu 7 września 2009 roku A. P. złożyła wniosek w Powiatowym Urzędzie Pracy w P. T. o przyznanie pomocy państwa w spłacie kredytu udzielonego jej w dniu 24 kwietnia 2007 roku. Z treści tego wniosku wynika m.in., że mieszka ona w P. T. przy ul. Ż. Nr [...] i jest zobowiązana do spłaty kredytu mieszkaniowego na podstawie umowy zawartej z bankiem w dniu 24 kwietnia 2007 roku. Ponadto z treści tego wniosku wynika, że nie jest ona właścicielem innego lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego, jak również nie jest najemcą innego lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego, a ponadto nie posiada innego spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego, spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego, prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej lub prawa do domu jednorodzinnego lub lokalu mieszkalnego budowanego w celu przeniesienia ich własności na rzecz członków. Do powyższego wniosku A. P. załączyła m.in. oświadczenie instytucji kredytującej. Z treści tego oświadczenia wynika, że w dniu 24 kwietnia 2007 roku A. P. udzielono kredytu na spłatę innego kredytu, który jest kredytem mieszkaniowym w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 19 czerwca 2009 roku o pomocy państwa w spłacie niektórych kredytów mieszkaniowych udzielonych osobom, które utraciły pracę. Z treści tegoż oświadczenia instytucji kredytującej wynika również, że jest ona nadal obowiązana do spłaty kredytu udzielonego jej w dniu 24 kwietnia 2007 roku, przy czym do spłacenia pozostało jej co najmniej 12 rat kredytu płatnych co miesiąc, do dnia 25 sierpnia 2010 roku.

W związku z wniesieniem wniosku, A. P. w dniu 15 września 2009 roku okazała ponadto w Powiatowym Urzędzie Pracy w P. T. akt notarialny z dnia 28 czerwca 1993 roku potwierdzający oddanie przez Gminę P. T. gruntu w użytkowanie wieczyste małżonkom M. i A. P. Z treści aktu notarialnego wynika, że małżonkowie M. i A. P. z dniem 28 czerwca 1993 roku wyrazili zgodę na oddanie im w użytkowanie wieczyste nie zabudowanej działki położonej w P. T. przy ul. Ż. Nr [...], na prawach ustawowej wspólności. Z treści powyższego aktu notarialnego wynika również, że na użytkownikach wieczystych i ich następcach prawnych ciążył obowiązek wybudowania na oddanej im w użytkowanie wieczyste działce domu mieszkalnego jednorodzinnego w terminie dwóch lat, oraz zakończenia budowy w terminie pięciu lat. A. P. okazała również pismo z Powiatowego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego dla Miasta P. T., z treści którego wynikało, że z dniem 3 marca 2004 roku A. i M. P. mogą przystąpić do użytkowania budynku mieszkalnego wybudowanego na działce przy ul. Ż. nr [...] w P. T., a także do użytkowania przyłącza energetycznego i wodociągowego.

W dniu [...] roku Starosta Powiatu P. wydał decyzję nr [...] o odmowie przyznania A. P. pomocy w spłacie kredytu mieszkaniowego. Stwierdził, iż nie spełnia ona jednego z warunków określonych w art. 3 ust. 1 ustawy o pomocy państwa w spłacie niektórych kredytów mieszkaniowych udzielonych osobom, które utraciły pracę, tj. z uwagi na utratę zatrudnienia przed dniem 1 lipca 2008 roku. Starosta Powiatu P. wyjaśnił ponadto stronie, iż rozpatrując wniosek o udzielenie pomocy w spłacie kredytu mieszkaniowego uwzględnił, że zainteresowana utraciła zatrudnienie z dniem 14 czerwca 2008 roku, a po ustaniu zatrudnienia pobierała zasiłek chorobowy - od dnia 15 czerwca 2008 roku do dnia 23 września 2008 roku.

A. P. złożyła odwołanie od powyższej decyzji. Podniosła, iż nie zgadza się z wydanym rozstrzygnięciem, gdyż chorowała i pobierała zasiłek chorobowy wcześniej, a nie jak to wskazał organ pierwszej instancji, od dnia 15 czerwca 2008 roku. Podniosła, że w jej przypadku zakończenie stosunku pracy miało miejsce z dniem 23 września 2009 roku, czyli z ostatnim dniem jej choroby, tj. już po dniu 1 lipca 2008 roku. Skarżąca dodała, że zarejestrowała się jako bezrobotna w dniu 29 września 2008 roku i nabyła prawo do zasiłku, a ponadto nadal legitymuje się statusem osoby bezrobotnej. A. P. podniosła również, że znajduje się w trudnej sytuacji, ponieważ jej mąż M. także jest osobą bezrobotną, gdyż utracił pracę w styczniu 2008 roku.

W dniu [...] Wojewoda Ł. wydał zaskarżoną decyzję. W jej uzasadnieniu stwierdził, że pomoc państwa w spłacie kredytu mieszkaniowego możliwa jest w dwóch przypadkach, tj. w sytuacji określonej w art. 3 ust. 1 ustawy o pomocy (...) oraz w sytuacji określonej w art. 3 ust. 4 ustawy. Ponadto ustawodawca określił w wyżej wymienionej ustawie kilka przesłanek uniemożliwiających przyznanie pomocy państwa w spłacie kredytu mieszkaniowego (art. 3 ust. 3, ust. 5, ust. 6, art. 4 ustawy o pomocy państwa w spłacie niektórych kredytów mieszkaniowych udzielonych osobom, które utraciły pracę).

Po przytoczeniu wskazanych przepisów Wojewoda wskazał, iż pojęcia z zakresu bezrobocia oraz zadania państwa w zakresie łagodzenia jego skutków określone zostały w ustawie z dnia 20 kwietnia 2004 roku o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. z 2008 r. nr 69 poz. 415 z późn. zm.).Po obszernym przytoczeniu brzmienia przepisów powyższej ustawy wskazał, iż w związku z argumentacją skarżącej podniesioną w odwołaniu wyjaśnić należy również, że Kodeks pracy (Dz. U. z 1998 nr 21poz. 94 z późn. zm.) wyraźnie określa kiedy następuje rozwiązanie umowy o pracę w przypadku wypowiedzenia umowy przez którąkolwiek ze stron (tj. przez pracownika lub przez pracodawcę) i przytoczył brzmienie art. 32 § 2 tejże ustawy.

Wojewoda Ł. stwierdził, iż Starosta Powiatu P. słusznie uznał, że skarżącej należy odmówić przyznania pomocy w spłacie kredytu mieszkaniowego. Podkreślił jednakże, iż z treści uzasadnienia zaskarżonej decyzji oraz materiału dowodowego zgromadzonego przez organ pierwszej instancji przed jej wydaniem wynika, że Starosta P. nie wyjaśnił, czy w przypadku skarżącej mogłyby mieć zastosowanie wszystkie z przesłanek stanowiących o możliwości przyznania jej pomocy państwa w spłacie kredytu mieszkaniowego. Organ pierwszej instancji, oparł bowiem swoje rozstrzygnięcie wyłącznie o przesłanki określone w art. 3 ust. 1 ustawy o pomocy państwa w spłacie niektórych kredytów mieszkaniowych udzielonych osobom, które utraciły pracę, pomijając całkowicie rozważenie możliwości przyznania jej pomocy w spłacie kredytu mieszkaniowego na podstawie art. 3 ust. 4 cytowanej powyżej ustawy. Uchybienie to zostało jednakże naprawione w trakcie postępowania odwoławczego i Wojewoda Ł. po dokonaniu analizy zgromadzonego materiału dowodowego stwierdził, że skarżąca nie spełnia ani warunków określonych w art. 3 ust. 1, ani w art. 3 ust. 4 ustawy o pomocy państwa w spłacie niektórych kredytów mieszkaniowych udzielonych osobom, które utraciły pracę, niezbędnych do przyznania takiej pomocy państwa. Wojewoda Ł. podkreślił, że Starosta P. słusznie uznał, że skarżąca nie jest osobą, która po dniu 1 lipca 2008 roku pracę utraciła. Podkreślił, że rozwiązanie umowy o pracę w przypadku wypowiedzenia umowy przez pracodawcę następuje z upływem okresu wypowiedzenia. W przypadku skarżącej był to dzień 14 czerwca 2008 roku, a nie jak to wskazywała skarżąca – 23 września 2008 roku. Bez znaczenia dla niniejszej sprawy jest argument skarżącej dotyczący tego, że zaczęła chorować i pobierać zasiłek chorobowy przed dniem 15 czerwca 2008 roku, czego nie wskazał w swojej decyzji Starosta P. Stosunek pracy, a tym samym okres zatrudnienia, nie przedłuża się bowiem o czas pobierania zasiłku chorobowego po dniu rozwiązania umowy o pracę. Skarżąca nie wykazała zaś i nie podnosiła, że prowadzi spór z jej dotychczasowym pracodawcą o przywrócenie do pracy lub rozwiązanie stosunku pracy z innym dniem, np. z uwagi na niezdolność do pracy powstałą przed upływem okresu wypowiedzenia umowy o pracę. Wojewoda Ł. stwierdził, że w przypadku skarżącej nie może mieć zastosowania art. 3 ust. 4 ustawy o pomocy państwa (...), chociaż pomiędzy małżonkami A. i M. P. istnieje wspólność majątkowa i bank, jak twierdzą, im obojgu udzielił w 2007 roku kredytu mieszkaniowego (do spłaty którego są obecnie zobowiązani), gdyż małżonek skarżącej przed dniem 1 lipca 2008 roku utracił pracę w rozumieniu ustawy o pomocy państwa (...), a sama skarżąca (jak wykazano powyżej) nie spełnia wszystkich warunków, o których mowa w art. 3 ust. 1. Tym samym, sytuacja określona w przepisie art. 3 ust. 4 ustawy o pomocy państwa (...) nie dotyczy małżonków A. i M. P. Jednocześnie Wojewoda Ł. wskazał, iż ustawa o pomocy państwa w spłacie niektórych kredytów mieszkaniowych udzielonych osobom, które utraciły pracę ma charakter bezwzględnie obowiązujący i nie przewiduje możliwości przyznania pomocy w drodze wyjątku.

Niezależnie od powyższego Wojewoda Ł. wskazał, iż sentencja decyzji Starosty P. z dnia [...] roku, poza rozstrzygnięciem wskazującym, że A. P. odmówiono przyznania pomocy w spłacie kredytu mieszkaniowego, winna zawierać nazwę i adres instytucji kredytującej zgodnie z art. 7 ust. 1 ustawy o pomocy państwa w spłacie niektórych kredytów mieszkaniowych (...). Wojewoda Ł. uznał jednak, że powyższe uchybienie organu pierwszej instancji nie jest na tyle istotne, aby miało wpływ na rozpatrzenie odwołania skarżącej i dlatego również nie uchylił zaskarżonej decyzji.

A. P. wniosła skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi kwestionując jej zasadność i wskazując na swoją trudną sytuację materialną.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda Ł. wniósł o jej oddalenie powtarzając argumentację zwartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i wskazując, że ustawa o pomocy (...) nie przewiduje innych, wyjątkowych zasad udzielana tej pomocy np. ze względu na trudną sytuację materialną w rodzinie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

W myśl art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153 poz. 1269) sądy administracyjne sprawują kontrolę wykonywania administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Zatem rozpoznając skargę na decyzję Sąd dokonuje oceny, czy przy jej wydaniu nie zostały naruszone przepisy prawa materialnego bądź też procesowego, obowiązujące w dacie orzekania przez organy administracji, nie będąc przy tym związanym zarzutami i wnioskami skargi.

W niniejszej sprawie ani zaskarżona decyzja, ani utrzymana nią w mocy decyzja organu pierwszej instancji nie naruszają przepisów prawa.

Istotą postępowania w rozpatrywanej sprawie było ustalenie, czy skarżącej przysługuje pomoc państwa w spłacie zaciągniętego kredytu mieszkaniowego.

Art. 3 ustawy z dnia 19 czerwca 2009 roku o pomocy państwa w spłacie niektórych kredytów mieszkaniowych udzielonych osobom, które utraciły pracę (Dz. U. z 2009 r. Nr 115, poz. 964) określa warunki przyznania takiej pomocy. Zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 1 tego przepisu, pomoc może być przyznana kredytobiorcy zobowiązanemu do spłaty kredytu mieszkaniowego, który po dniu 1 lipca 2008 r. utracił pracę rozumianą jako zatrudnienie lub inną pracę zarobkową. W myśl zaś ust. 4 w przypadku gdy kredytobiorcą jest jeden z małżonków, między którymi istnieje wspólność majątkowa, a kredytobiorca nie utracił pracy, pomoc może być przyznana, jeżeli małżonek niebędący kredytobiorcą spełnia warunki, o których mowa w ust. 1, i nie utracił zatrudnienia w sposób określony w ust. 3.

Z powyższego wynika, że pomoc państwa w spłacie kredytu mieszkaniowego możliwa jest w dwóch przypadkach, tj. w sytuacji określonej w art. 3 ust. 1 ustawy o pomocy (...) oraz w sytuacji określonej w art. 3 ust. 4 ustawy. Ponadto ustawodawca określił w wyżej wymienionej ustawie kilka przesłanek uniemożliwiających przyznanie pomocy państwa w spłacie kredytu mieszkaniowego (art. 3 ust. 3, ust. 5, ust. 6, art. 4 ustawy o pomocy państwa w spłacie niektórych kredytów mieszkaniowych udzielonych osobom, które utraciły pracę).

Skarżąca złożyła odpowiedni wniosek o udzielenie jej wyżej opisanej pomocy. Wykazała, że jest zobowiązana do spłaty kredytu mieszkaniowego na podstawie zawartej z bankiem umowy. Gmina P. oddała małżonkom P. w użytkowanie wieczyste grunt na prawach ustawowej wspólności. Mieli oni obowiązek wybudowania na powyższym gruncie budynku i zakończenia budowy w terminie 5 lat. W odwołaniu od decyzji organu I instancji skarżąca wskazała na trudną sytuację finansową jej męża. Zatem w niniejszej sprawie zbadania wymagało zarówno ustalenie daty i okoliczności zakończenia stosunku pracy skarżącej, jak i zbadanie sytuacji majątkowej jej małżonka, z uwagi na istniejącą między nimi ustawową wspólność. Miało to na celu sprawdzenie, czy sytuacja skarżącej odpowiada warunkom określonym w powyższych przepisach.

Jak wskazał organ odwoławczy stosunek pracy skarżącej ustał z dniem 14 czerwca 2008 roku, a nie jak to wskazywała skarżąca – 23 września 2008 roku. Przesłanka z art. 3 ust. 4 wprawdzie nie została uwzględniona przez organ I instancji, ale w postępowaniu odwoławczym organ wyczerpująco wyjaśnił sytuację skarżącej i jej męża. Poproszono ich o złożenie oświadczeń dotyczących wspólności majątkowej oraz kredytu udzielonego w 2007 r. W dniu 23 października małżeństwo P. oświadczyli, że nie posiadają rozdzielności majątkowej oraz, że bank udzielił kredytu mieszkaniowego im obojgu. Mąż skarżącej oświadczył ponadto, że nie ubiegał się o pomoc państwa w spłacie kredytu mieszkaniowego. Jest osoba bezrobotną od stycznia 2008 r., wcześniej prowadził działalność gospodarczą. Oświadczenia męża skarżącej oraz dokumenty związane z jego rejestracją w charakterze osoby bezrobotnej przekazano organowi odwoławczemu w związku z postępowaniem odwoławczym od decyzji I instancyjnej. Mąż skarżącej dokonał rejestracji w Powiatowym Urzędzie Pracy w P. T. w dniu 7 stycznia 2008 r. w związku z wykreśleniem go z dniem 30 grudnia 2007 r. z ewidencji działalności gospodarczej.

Powyższe świadczy o dopełnieniu przez organ wszystkich czynności procesowych, informowaniu skarżącej o bieżącym stanie sprawy oraz umożliwieniu jej czynnego uczestniczenia w postępowaniu. Organy zbadały również w sposób wyczerpujący sytuację finansową skarżącej i jej męża celem zbadania, czy spełniają oni przesłanki określone w art. 3.

Reasumując - z ustaleń organów wynika, iż skarżąca i jej mąż są osobami bezrobotnymi w myśl przepisów ustawy z dnia 20 kwietnia 20004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. z 2008 r. nr 69 poz. 415 z późn. zm.) zaś umowa o pracę została skarżącej wypowiedziana zgodnie z art. 32 Kodeksu pracy (Dz. U. z 1998 r. nr 21 poz. 94 z późn. zm.).

Zasadnie zatem organy uznały, że sytuacja skarżącej nie wypełnia przesłanek określonych w art. 3 ust. 1 ani w art. 3 ust. 4 ustawy, niezbędnych do przyznania pomocy przez państwo. Nie jest ona osobą, która utraciła zatrudnienie po 1 lipca 2008 r. Nie zasługuje również na uwzględnienie argument, że utraciła zatrudnienie ale pobierała zasiłek. Jak słusznie bowiem podkreślił organ odwoławczy, rozwiązanie umowy o pracę w przypadku wypowiedzenia umowy przez pracodawcę następuje z upływem czasu wypowiedzenia. W przypadku skarżącej nastąpiło to z datą 16 czerwca 2008 r. Nie ma przy tym w sprawie znaczenia fakt pobierania przez skarżącą zasiłku chorobowego przed dniem 15 czerwca 2008 r. Stosunek pracy a tym samym okres zatrudnienia nie przedłuża się bowiem o czas pobierania zasiłku chorobowego po dniu rozwiązania umowy o pracę a ponadto, jak słusznie zauważyły organy administracji, skarżąca nie wykazała istnienia sporu między nią a pracodawcą o przywrócenie jej do pracy lub rozwiązanie stosunku pracy z innym dniem.

Nadto należy stwierdzić, że opisywana przez A. P. w skardze jej ciężka sytuacja finansowa, nie ma dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy znaczenia. Przedmiotem postępowania sądowoadministracyjnego jest bowiem ocena rozstrzygnięcia w indywidualnej sprawie administracyjnej, dokonywana wyłącznie pod kątem zgodności z przepisami prawa. W sprawie niniejszej decyzje organów są zgodne z prawem – sytuacja określona w art. 3 ustawy o pomocy państwa nie ma charakteru uznaniowego, tylko bezwzględnie obowiązujący i nie przewiduje możliwości przyznania pomocy w drodze wyjątku przy nie spełnianiu ściśle określonych w nim przesłanek.

Wobec powyższego skargę jako niezasadną należało oddalić na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270).

A. B.