II OSK 545/09 - Wyrok

Data orzeczenia	2010-05-27	
Data wpływu	2009-03-30	
Sąd	Naczelny Sąd Administracyjny	
Sędziowie	Andrzej Gliniecki
Andrzej Jurkiewicz /przewodniczący sprawozdawca/
Arkadiusz Despot - Mładanowicz	
Symbol z opisem	6312 Odmowa   wydania       pozwolenia    na       broń	
Hasła tematyczne	Broń i materiały wybuchowe	
Sygn. powiązane	VI SA/Wa 1418/08	
Skarżony organ	Komendant Policji	
Treść wyniku	Oddalono skargę kasacyjną	
Powołane przepisy	Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270;  art. 134;  Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071;  art. 155; Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
Dz.U. 1999 nr 53 poz 549;  art. 10,  art. 12  ust. 2; Ustawa z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji.	
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz (spr.) Sędziowie sędzia NSA Andrzej Gliniecki sędzia NSA Arkadiusz Despot –Mładanowicz Protokolant Edyta Balcer-Szczęsna po rozpoznaniu w dniu 13 maja 2010 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej J.L. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 października 2008 r. sygn. akt VI SA/Wa 1418/08 w sprawie ze skargi J.L. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] maja 2008 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zmiany decyzji w zakresie ilości egzemplarzy broni posiadanych w celu sportowym oddala skargę kasacyjną	
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 22 października 2008r., sygn. akt VI SA/Wa 1418/08, oddalił skargę J. L. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] maja 2008r., nr [...], w przedmiocie odmowy zmiany decyzji w zakresie ilości egzemplarzy broni posiadanych w celu sportowym.

Wyrok został wydany w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy.

J. L. jest posiadaczem broni palnej sportowej w ilości 22 egzemplarzy. W dniu 19 listopada 2007r. złożył wniosek o zmianę decyzji w zakresie ilości egzemplarzy broni, a mianowicie wydanie mu pozwolenia na kolejne 3 jednostki broni: pistolet sportowy centralnego zapłonu, karabin centralnego zapłonu i jedną strzelbę śrutową. Wskazał, że jest czynnym instruktorem strzelectwa sportowego i wiceprezesem klubu sportowego, w którym prowadzi zawody i treningi. Co roku uczestniczy jako instruktor i zawodnik w kilkudziesięciu zawodach, w tym rangi ogólnopolskiej i międzynarodowej. Jest także sędzią klasy państwowej, członkiem Kolegium Sędziów PZSS i przewodniczącym NROI Regionu IPSC. Dodatkowe egzemplarze są mu niezbędne do dalszego uprawiania sportu. Dodał, że przepisy techniczne kilku konkurencji uległy ostatnio zmianie, wymuszając zmianę broni. Posiadane dotychczas egzemplarze będzie nadal używać do treningów. Jednocześnie podkreślił, że intensywność treningów wpływa na szybkie zużycie broni, dlatego potrzebuje oddzielnych egzemplarzy treningowych. Do wniosku dołączył komunikaty z zawodów z lat 2006-2007 oraz informacje z klubu, którego jest współzałożycielem, o czynnym uprawianiu sportu strzeleckiego w konkurencjach dynamicznych z broni bocznego i centralnego zapłonu podkreślając, iż pozwolenie na broń posiada od kilkunastu lat.

Komendant Stołeczny Policji w Warszawie w decyzji z dnia [...] marca 2008 r. odmawiającej zmiany decyzji w zakresie liczby egzemplarzy broni palnej sportowej - nie kwestionował okoliczności powołanych we wniosku. Podkreślił jednak, powołując się na poprzednie decyzje, że strona ma obecnie pozwolenie na kilkanaście egzemplarzy broni palnej sportowej. Analizując materiał dowodowy także z poprzednich wniosków i przedkładanych wykazów startów w zawodach w latach 2001 - 2004 - 2005 ocenił, że osiągane rezultaty w strzelectwie sportowym nie różnią się znacząco od wyników uzyskiwanych przez stronę w latach 2006-2007, tj. po wydaniu w 2005r. decyzji uprawniającej do zakupu i posiadania kolejnych 6 egzemplarzy broni palnej sportowej.

Na tej podstawie wywiódł, że wydanie decyzji zezwalającej na posiadanie kolejnych egzemplarzy broni palnej sportowej nie wpłynęło w istotnym stopniu na poprawę osiąganych wyników sportowych. Zatem argument, że posiadanie obecnie kolejnych trzech egzemplarzy przyczyni się w znaczącym stopniu do poprawy rezultatów w strzelectwie sportowym uznał za nieprzekonywujący. Wskazał natomiast, że indywidualne oczekiwania co do rodzaju broni sportowej może strona realizować w ramach posiadanego już pozwolenia, zbywając aktualnie posiadaną broń i w jej miejsce nabyć nowy, najbardziej odpowiadający jej egzemplarz broni palnej sportowej, może także na podstawie art. 28 ustawy o broni i amunicji użyczać broni od osób posiadających pozwolenie, jeśli nie chce rozstawać się z egzemplarzami nie nadającymi się już do używania w czasie zawodów czy treningów, może pozostawić je - po uzyskaniu pozwolenia - w celu pamiątkowym, a w to miejsce zakupić nowe jednostki odpowiedniej jakości, które jej odpowiadają.

Z drugiej strony organ I instancji dodał, że wszystkie kluby i organizacje strzeleckie maja prawną możliwość zakupu broni "na świadectwo" i zaopatrzenie w taką ilość i rodzaj broni jaka jest potrzebna jego członkom. Umożliwia to dodatkowo zaspokojenie indywidualnych potrzeb strony, która jako wiceprezes Towarzystwa Strzeleckiego i jego członek ma statutowe możliwości wpływania na politykę zakupu i dostępu do broni.

Organ I instancji, działając w ramach art. 155 k.p.a., nie znalazł podstaw do zmiany decyzji uznając, że słuszny interes strony, jakim jest możliwość uprawiania strzelectwa nie został naruszony poprzez odmowę zwiększenia o trzy posiadanych egzemplarzy broni palnej sportowej. Uwzględnił przy tym interes społeczny wskazując, że z istoty reglamentacyjnego charakteru ustawy o broni i amunicji wynika, by pozwolenia na broń nie były wydawane ponad faktyczną i rzeczywistą potrzebę, określoną celem, dla którego broń ma być przeznaczona.

W odwołaniu złożonym do Komendanta Głównego Policji J. L. zarzucił, że w poprzednich decyzjach organ stwierdzał istnienie okoliczności uzasadniających mu wydanie pozwolenia na broń. Podkreślił, że założeniem trybu określonego w art. 155 k.p.a. jest ograniczenie postępowania do zgody strony, interesu indywidualnego lub społecznego oraz braku przeciwwskazań z przepisu szczególnego. Organ I instancji nie powołał przepisu szczególnego, a zgoda strony została wyrażona.

Komendant Główny Policji decyzją z dnia [...] maja 2008r. nr [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Rozpoznając odwołanie odniósł się do normy art. 155 k.p.a. wskazując, że organ administracyjny oceniając zasadność wzruszenia decyzji, czy pozostawienia jej w obrocie prawnym bez zmiany, był zobowiązany do uwzględnienia wymagań interesu społecznego lub słusznego interesu strony - a tym samym wyważenia obu interesów, co ma znaczenie szczególne w wypadku decyzji uznaniowych.

Organ odwoławczy przyznał fakt czynnego uprawiania strzelectwa przez stronę, jej osiągnięcia sportowe i rangę zawodów w jakich bierze udział. Ustalił i podkreślił, że właśnie z tego powodu strona w ramach pozwolenia dysponuje 22 egzemplarzami broni, które może dowolnie zbywać, by w miejsce egzemplarzy przestarzałych technicznie i wyeksploatowanych nabywać nowe, może je dowolnie przeznaczać do treningów i do zawodów sportowych. W ocenie Komendanta Głównego Policji, jest to tak duża ilość broni, że brak jest podstaw do przyjęcia, że strona jest ograniczana w jakikolwiek sposób w zakresie postępowania z bronią, a odmowa zmiany decyzji rozszerzającej prawo do posiadania broni palnej sportowej o kolejne trzy jednostki nie uniemożliwi jej dalszego uprawiania strzelectwa. Wskazał także, że odmowa zmiany decyzji nie narusza interesu skarżącego, który ponadto nie przekonał organów Policji o konieczności posiadania dodatkowych jednostek broni do celów sportowych. Podkreślił, że w interesie społecznym nie jest posiadanie przez osoby fizyczne więcej broni, niż to wynika z autentycznej potrzeby realizacji celu, dla którego pozwolenie na broń przyznano. Bezpieczne posiadanie broni przez stronę od blisko 20 lat nie stanowią w ocenie organu argumentu uzasadniającego rozszerzanie posiadanych uprawnień o dodatkowe 3 egzemplarze.

Powyższa decyzja stała się przedmiotem skargi J. L. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w której zarzucił on:

- obrazę art. 107 § 3 k.p.a. w związku z art. 155 k.p.a. poprzez brak w decyzji okoliczności wskazujących za odmową zmiany rozszerzenia pozwolenia na broń sportową w odniesieniu do interesu publicznego oraz indywidualnego,

- naruszenie prawa materialnego w postaci art. 10 ust. 3 pkt 3 ustawy z dnia 21 maja 1999r. o broni i amunicji (tj. Dz. U. z 2004r. Nr 52 poz.525) poprzez odmowę wydania pozwolenia na dodatkowe jednostki broni sportowej, pomimo tego, że skarżący wykazał sportowy cel oraz zakres uprawianego sportu strzeleckiego, a jego twierdzenia nie zostały poddane w wątpliwość przez oba organy Policji.

Podzielając pogląd organu co do reglamentacyjnego charakteru ustawy o broni i amunicji skarżący zarzucił, że jej celem jest zapewnienie bezpieczeństwa publicznego, a nie określenie, ile jednostek broni zaspakaja "autentyczne potrzeby". Zatem wykładnia i praktyka powinny służyć celowi regulacji, co oznacza, że o ile zapewnione jest bezpieczeństwo od nieodpowiedniego użycia broni, to tylekroć pozwolenie na bron powinno być obywatelowi udzielone. Według skarżącego ograniczenia podyktowane względami bezpieczeństwa mogą być określone w trybie art. 10 ust. 4 ustawy, przy czym on zasadom bezpieczeństwa nigdy nie uchybił.

Zarzucił, że organ w trybie art. 155 k.p.a. mógł jedynie ustalać interes społeczny, dokonywać jego konfrontacji z interesem indywidualnym Natomiast interes indywidualny wyłącznie definiuje strona i już samo złożenie wniosku wskazuje, że on rzeczywiście istnieje. Organ tylko wyjątkowo, gdy dysponuje wiedzą specjalną, której nie może ujawnić, może zastąpić stronę w rozstrzyganiu o jej interesie indywidualnym. Wobec tego, że strona w okresie prawie 20 lat nie uchybiła jakimkolwiek powinnościom wynikającym z przepisów ustawy o broni i amunicji, to oba interesy: indywidualny i publiczny nie stoją w opozycji i wniosek o zmianę decyzji powinien być uwzględniony.

Komendant Główny Policji w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie po rozpoznaniu skargi uznał, iż nie zasługuje ona na uwzględnienie stąd też, działając na podstawie art.151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), skargę oddalił.

W uzasadnieniu wyroku podał, iż poza sporem jest, że przedmiotem prowadzonego postępowania nie było badanie kwalifikacji sportowych skarżącego, do czego organy Policji nie mają żadnych uprawnień, ale wyłącznie ocena, czy zachodzą przesłanki określone w art. 155 k.p.a. uzasadniające objętą wnioskiem zmianę decyzji o wydaniu pozwolenia na broń w przedmiocie zwiększenia o trzy ilości posiadanych już egzemplarzy broni.

Zgodnie z art. 155 k.p.a. decyzja ostateczna, na mocy której strona nabyła prawo, może być w każdym czasie za zgodą strony uchylona lub zmieniona przez organ administracji publicznej, który ją wydał lub przez organ wyższego stopnia, jeżeli przepisy szczególne nie sprzeciwiają się uchyleniu lub zmianie takiej decyzji i przemawia za tym interes społeczny lub słuszny interes strony.

Innymi słowy, istotą postępowania nadzwyczajnego, w którym decyzja ostateczna może być uchylona lub zmieniona jest jedynie ustalenie, czy za uwzględnieniem wniosku przemawiają przesłanki: zarówno interesu społecznego i słusznego interesu strony, jak i czy przepisy szczególne nie sprzeciwiają się ewentualnemu uchyleniu lub zmianie decyzji. W piśmiennictwie i orzecznictwie utrwalony jest pogląd, nie kwestionowany w niniejszej sprawie, że decyzje podejmowane w trybie art. 155 k.p.a. mają charakter decyzji uznaniowych, na co wskazuje użycie przez ustawodawcę słowa "może".

Sąd wskazał, że zagadnienie zmiany nabycia praw z decyzji ostatecznej powinno być rozważane także na płaszczyźnie przepisów prawa materialnego. Prawo materialne stanowi bowiem podstawę decyzji ostatecznej, wynika z jej osnowy (J. Borkowski Komentarz, 1996, s. 691). Innymi słowy, skoro warunkiem zmiany decyzji ostatecznej jest zgoda strony, a rozstrzygnięcie organu administracji dotyczy wypowiedzenia się w sprawie weryfikacji uprawnień otrzymanych decyzją ostateczną, a tym samym zmiany merytorycznego rozstrzygnięcia, wobec czego powinna być rozpatrywana wyłącznie w kategoriach materialnych. (także wyrok NSA z dnia 27 stycznia 2000r., SA/Bk 700/99, ONSA 2001, nr 2, nr 71).

Sąd I instancji stwierdził, że mimo nie ujęcia w osnowie decyzji podstawy opartej również o prawo materialne - art. 10 ust. 1 ustawy o broni i amunicji, z jej uzasadnienia wynika jednoznacznie, że rozstrzygnięcie zostało przeanalizowane z uwzględnieniem podstawy materialnoprawnej. Brak wskazania w sentencji decyzji tej normy prawa materialnego nie ma jednak istotnego wpływu na rozstrzygnięcie, bowiem materiał dowodowy został prawidłowo oceniony w oparciu także o tę podstawę prawa materialnego.

Sąd zaznaczył, że jej zastosowanie wiąże się także z art. 12 ust. 2 ustawy o broni i amunicji, który określa elementy pozwolenia na broń (cel, rodzaj, liczbę). Innymi słowy, każda decyzja administracyjna dotycząca pozwolenia na broń określa ilość broni, ich rodzaj i cel do jakiego służy. Zatem zmiana jej w zakresie zwiększenia ilości broni o dodatkowe egzemplarze, badana być musi przez organ w kontekście celu jakiemu ma służyć, a co za tym idzie przez pryzmat art. 9 ust. 1 i art. 10 ust. 1 ustawy o broni i amunicji.

To właśnie z pierwszego z nich, co podkreślają w obu uzasadnieniach organy wynika, że dostęp osób fizycznych do broni jest w Polsce reglamentowany (art. 9 ust. 1). Drugi stanowi, że organ Policji wydaje pozwolenie na broń - czyli na podstawie art. 10 ust. 1 i art. 12 ust. 2 - także w zakresie kolejnych egzemplarzy, jeżeli okoliczności, na które powołuje się osoba ubiegająca się o pozwolenie, uzasadniają jego wydanie.

Z kolei z art. 155 k.p.a. wynika, że organ Policji mógł, czyli na zasadzie uznania, zmienić tę decyzję, jeżeli spełnione byłyby łącznie następujące przesłanki:

- strona wyraziła zgodę na zmianę decyzji,

- przepisy szczególne nie sprzeciwiają się zmianie decyzji,

- za zmianą decyzji przemawia interes społeczny lub słuszny interes strony.

Zdaniem Sądu, ustalony w sprawie stan faktyczny, który jest bezsporny, pozwolił organom Policji na dokonanie prawidłowej oceny materiału dowodowego w oparciu o powołane normy. Wprawdzie strona wyraziła wolę (zgodę) zmiany decyzji, ale pozostałe przesłanki nie zostały spełnione. Przeprowadzony przez organ administracji w uzasadnieniach wywód i dokonana ocena pozwalają Sądowi orzekającemu na uznanie za przekonywujące przyjęcie, że okoliczności, na które powołał się skarżący ubiegając się o rozszerzenie pozwolenia o dodatkowe trzy jednostki broni - nie uzasadniają zmiany pozwolenia w żądanym zakresie. Zasady określone w przepisach prawa materialnego art. 10 ust. 1 i art. 12 ust. 2 ustawy o broni i amunicji odsyłają każdorazowo do badania, czy zmiana pozwolenia w zakresie kolejnych egzemplarzy broni - możliwa co do zasady w oparciu o art. 155 k.p.a. - jest uzasadniona przy uwzględnieniu okoliczności, na które powołuje się wnioskodawca.

Niesporny stan faktyczny, co do czynnego uprawiania strzelectwa przez stronę, jej osiągnięcia sportowe i ranga zawodów w jakich bierze udział pozwoliły organowi na istotną - i pozostającą wyłącznie w jego uznaniowej sferze działania - ocenę, że właśnie z tego powodu skarżący w ramach pozwolenia dysponuje aż 22 egzemplarzami broni.

Zdaniem Sądu, organy Policji profesjonalnie zajmujące się m.in. wydawaniem i cofaniem pozwoleń na broń palną, w tym broń sportową, kompetentne są do uznania, że posiadanie przez osobę fizyczną (także wybitnego zawodnika sportowego) - 22 (dwudziestu dwóch) jednostek broni sportowej do jej indywidualnego użytku, jest ilością wystarczającą.

Podkreślono, że skarżący tej ocenie nie zarzuca dowolności. Jego argumentacja sprowadza się do twierdzenia, że organ nie ma podstawy w trybie art. 155 k.p.a. do ograniczania mu ilości posiadanych egzemplarzy broni - w ramach posiadanego już zezwolenia. Ani wniosek o zmianę decyzji, który wprawdzie konkretnie wskazywał, o jakie jednostki broni ma być rozszerzone pozwolenie, ani odwołanie, nie uzasadniały, dlaczego nie może nabyć wnioskowanych dodatkowo trzech egzemplarzy broni w ramach wymiany egzemplarzy broni zużytej i przestarzałej na nowoczesne i spełniające jego wymagania.

W ocenie Sądu należy przyznać rację organom Policji co do tego, że reglamentacyjny charakter ustawy o broni i amunicji, wynika w szczególności z potrzeby zapewnienia bezpieczeństwa i szeroko rozumianego porządku publicznego. Nie może zatem oznaczać, uprawnienia beneficjenta pozwolenia na broń do celów sportowych - a priori - do posiadania nieograniczonej ilości egzemplarzy takiej broni. Gdyby taka regulacja była zamysłem ustawodawcy, to przepis art. 12 ust. 2 ustawy byłby zbędny. Wystarczałoby ogólne pozwolenie przesądzające co do zasady prawo do posiadania broni i określenie celu (np. sportowa). Kwestia rodzaju tej broni i liczba egzemplarzy broni uzależniona byłaby wyłącznie od zamożności zawodnika, a nie od wykazania okoliczności uzasadniających ich wydanie, o których mowa w art. 10 ust.1 ustawy.

Za nietrafną zatem uznano argumentację skarżącego, że posiadane pozwolenie na broń palną do celów sportowych oznacza jego prawo do posiadania nieograniczonej ilości egzemplarzy i rodzajów broni do celów sportowych. Także nieprzekonywujące jest twierdzenie skarżącego przed organem I instancji, że posiadanie kolejnych trzech egzemplarzy przyczyni się w znaczącym stopniu do poprawy jego rezultatów w strzelectwie sportowym.

Zaznaczono także, iż organ I instancji stosownie do art. 107 § 3 k.p.a. odniósł się do argumentacji opartej o dotychczasowe osiągnięcia sportowe skarżącego i ocenił, że jego wyniki utrzymują się na podobnym poziomie, mimo zwiększania w ciągu ostatnich lat posiadanych jednostek broni sportowej. Przy tym dokładnie wskazał sposoby, jak skarżący może realizować swoje indywidualne oczekiwania co do rodzaju broni sportowej - w ramach posiadanego już pozwolenia na 22 egzemplarze. Może je dowolnie zbywać, by w miejsce egzemplarzy przestarzałych technicznie i wyeksploatowanych nabywać nowe, może je dowolnie przeznaczać do treningów i do zawodów sportowych. Także odniósł się do postępowania z tymi egzemplarzami broni, z którymi nie chce się rozstawać, a które nie nadają się już do używania w czasie zawodów czy treningów.

W ocenie Sądu, organy obu instancji prawidłowo przyjęły, że z uzasadnienia wniosku strony nie wynika autentyczna potrzeba, by w rękach skarżącego znajdowało się broni więcej, niż wynika to z realizacji celu, dla którego przyznano jej pozwolenie na broń.

Zdaniem Sądu, także prawidłowo została ustalona ostatnia przesłanka art. 155 k.p.a. gdzie organy ustaliły, że za zmianą decyzji nie przemawia interes społeczny lub słuszny interes strony. Jak już wskazano skarżący w uzasadnieniu argumentów interesu strony i złożonych dowodach nie przekonał organów Policji co do konieczności posiadania dodatkowych jednostek broni do celów sportowych. Z drugiej strony w interesie społecznym, jak słusznie ocenił organ, nie leży posiadanie przez osoby fizyczne więcej broni, niż to wynika z autentycznej potrzeby realizacji celu, dla którego pozwolenie na broń zostało wydane. Nie jest też uzasadnione interesem publicznym posiadanie broni palnej, także sportowej, przez jedną osobę w nieograniczonej liczbie egzemplarzy.

Natomiast argumenty skarżącego co do nie uwzględnienia bezpiecznego korzystania z broni przez blisko 20 lat nie mają znaczenia dla oceny zasadności zmiany decyzji. Gdyby organ miał uzasadnioną obawę co do bezpiecznego posiadania broni przez stronę, rozważać mógłby cofnięcie pozwolenia na broń, a nie zasadność rozszerzenia pozwolenia.

Niewątpliwie Sąd przyznał rację skarżącemu co do tego, że interes indywidualny wyłącznie definiuje strona, skoro domaga się w trybie nadzwyczajnym zmiany decyzji ostatecznej. Nie zgodził się jednak z twierdzeniem, co ma miejsce w niniejszej sprawie, że już samo złożenie wniosku wskazuje, iż on rzeczywiście istnieje. Zadaniem strony jest wykazanie jej słusznego interesu, czyli przekonanie o tym organu zarówno poprzez argumenty pisemne, jak i dowody złożone na ich poparcie. Ocena tego materiału należała do organu i dokonana została zgodnie z zasadami określonymi w art. 107 § 3 k.p.a. w związku z art. 7 i 77 § 1 k.p.a.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł do Naczelnego Sądu Administracyjnego J. L. i zaskarżając go w całości zarzucił naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, tj. art. 134 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi poprzez wybiórcze rozpoznanie niektórych tylko zagadnień prawnych w sprawie (uznaniowego charakteru decyzji wydawanej na podstawie art. 155 k.p.a., reglamentacyjnego charakteru ustawy z dnia 21 maja 1999r. oraz rzekomych roszczeń skarżącego do posiadania nieograniczonej ilości broni) bez odniesienia się do zagadnienia konkretności przesłanek jakimi organa Policji winny kierować się rozpoznając sprawy o zmianę decyzji administracyjnej w sprawie pozwolenia na broń palną sportową, co skutkowało utrzymaniem w obrocie całkowicie dowolnego, a tym samym sprzecznego z prawem administracyjnym rozstrzygnięcia organów administracji publicznej.

Wskazując na powyższe podstawy skargi kasacyjnej wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej wskazał, iż tak w postępowaniu administracyjnym, jak sądowo administracyjnym nigdy nie uzurpował sobie prawa do posiadania nieograniczonej ilości broni palnej. Przeciwnie, skarżący w toku postępowania niniejszego konsekwentnie wskazywał, że do posiadanych 22 sztuk broni palnej sportowej chce dodać 3 nowe sztuki konkretnego typu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchyla się w uzasadnieniu skarżonego orzeczenia od wskazania, jakie okoliczności przemawiają przeciwko takiej zmianie decyzji i dlaczego konkretnie decyzja Komendanta Głównego Policji odpowiada prawu. Wskazano jedynie na reglamentacyjny charakter ustawy o broni i amunicji, na uznaniowy charakter decyzji wydawanej w trybie art. 155 k.p.a. oraz rzekomy brak uzasadnienia potrzeby nabycia i posiadania trzech nowych egzemplarzy broni palnej.

W ocenie skarżącego, zbadanie sprawy w rzeczywistych jej granicach winno prowadzić do wskazania konkretnych okoliczności, na jakie mogła powoływać się strona ubiegające się o pozwolenie na posiadanie większej ilości broni oraz wskazania konkretnych okoliczności, jakie legitymowałyby organa administracji do negatywnego załatwienia wniosku. Brak takiego wskazania prowadzi do sytuacji, w której strona nie otrzymuje wnioskowanego uprawniania, a zarazem nie jest w stanie przedsiębrać działań, które w przyszłości mogłyby ją przynajmniej zbliżyć do uczynienia zadość oczekiwaniom organów Policji.

Skarżący zaznaczył, że granica pomiędzy dowolnością, a uznaniowością w sprawie rozstrzyganej w oparciu o art. 155 k.p.a. w związku z art. art. 10 - 12 ustawy o broni i amunicji polega na wyjaśnieniu w decyzji odmownej, iż przedstawione przez stronę racje nie mogły doprowadzić do zmiany pozwolenia na broń z jednoczesnym wskazaniem jaka zamiana stanu rzeczy doprowadziłaby jednak do wydania zgody na posiadanie dodatkowych egzemplarzy broni palnej. Podniósł, iż art. 155 k.p.a. wskazuje na interes indywidualny, jako jedną z podstaw zmiany decyzji. Podkreślił, iż jednoznacznie zamanifestował swój interes składając umotywowany wniosek do Komendy Stołecznej Policji. W takiej sytuacji ma on prawo powziąć wiedzę, jakie konkretnie okoliczności stają naprzeciw załatwieniu jej wniosku negatywnie. Poprzestanie na twierdzeniach o reglamentacyjnym charakterze ustawy nie czyni zadość ani prowadzeniu postępowania administracyjnego w sposób budzący zaufanie, ani sprawowaniu kontroli nad administracją publiczną z punktu widzenia legalności jej działania.

Komendant Główny Policji w odpowiedzi na skargę kasacyjną wniósł o jej oddalenie.

W trakcie rozprawy pełnomocnik skarżącego złożył wniosek o dopuszczenie jako dowodu z dokumentu dwóch decyzji Komendanta Stołecznego Policji: jednej z dnia [...] grudnia 2009r. orzekającej o zmianie w trybie art. 155 k.p.a. decyzji w zakresie liczby egzemplarzy broni i zezwalającej w celu ochrony osobistej, na zakup i posiadanie dodatkowo jednego egzemplarza broni palnej bojowej oraz drugiej decyzji z dnia [...] grudnia 2009r. zezwalającej J. L. w celach szkoleniowych na zakup i posiadanie czterech egzemplarzy broni palnej sportowej w związku z zatrudnieniem w firmie "[...]" Spółka z o.o.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Stosownie do postanowień art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153 , poz. 1270 ze zm.). -zwanej w dalszej części tego uzasadnienia ustawą procesową - Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej z urzędu biorąc pod uwagę tylko nieważność postępowania. W rozpoznawanej sprawie nie zachodzi żadna z przesłanek nieważności postępowania, wymienionych w art. 183 § 2 ustawy procesowej tym samym sprawa ta mogła być rozpoznana przez Naczelny Sąd Administracyjny wyłącznie w granicach zakreślonych w skardze kasacyjnej.

Natomiast rozpoznając skargę w ramach przedstawionego zarzutu skargi kasacyjnej uznać należy, iż w okolicznościach rozpoznawanej sprawy nie jest on usprawiedliwiony.

Przystępując do rozpoznania wniesionej skargi kasacyjnej zauważyć należy , iż istota sądowej kontroli legalności zaskarżonych do sądu administracyjnego rozstrzygnięć polega na tym, że oceny tej dokonuje się na podstawie stanu faktycznego i prawnego ustalonego do dnia wydania decyzji ostatecznej. Zmiana stanu faktycznego czy też prawnego po tej dacie nie może mieć wpływu na wynik sądowej kontroli legalności zaskarżonej decyzji. Również i Naczelny Sąd Administracyjny respektuje w/w reguły rozpoznając skargę kasacyjną. Uwaga ta została uczyniona albowiem w na rozprawie pełnomocnik skarżącego przedstawił dowód z dokumentu w postaci dwóch decyzji Komendanta Stołecznego Policji z dnia [...] i [...] grudnia 2009r., które wskazywać miały na fakt zmiany decyzji o pozwoleniu na posiadanie broni w zakresie jej ilości. Niezależnie od tego, że jedna z tych decyzji dotyczyła broni palnej w celu ochrony osobistej a druga zezwalała na zakup broni w celach szkoleniowych w związku z zatrudnieniem w firmie [...] Spółka z o.o. to przede wszystkim są to już niewątpliwie akty wydane po podjęciu zaskarżonego w tej sprawie rozstrzygnięcia Komendanta Głównego Policji z dnia [...] maja 2008r.w przedmiocie odmowy zmiany decyzji w zakresie ilości egzemplarzy broni posiadanych w celach sportowych. Tym samym wskazywane decyzje nie mogły być brane pod uwagę przy rozpoznawaniu przedmiotowej kasacji, jak też nie mogły wpłynąć na wynik sądowej kontroli legalności decyzji wydanych w sprawie.

Natomiast skarga kasacyjna w niniejszej sprawie została oparta o zarzut naruszenia przez Sąd I instancji art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - zwanej dalej p.p.s.a., poprzez wybiórcze rozpoznanie niektórych tylko zagadnień pranych sprawy. Jednakże mając na uwadze uzasadnienie zaskarżonego wyroku nie można go uznać za usprawiedliwiony.

Stosownie do treści powołanego przepisu Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Wniesienie skargi powoduje jedynie wszczęcie postępowania sądowoadministracyjnego. W tym zakresie jest ono oparte na zasadzie kontradyktoryjności. Nie będąc związany granicami skargi, sąd zobowiązany jest do wzięcia pod uwagę z urzędu (zasada oficjalności) wszelkich naruszeń prawa, a także wszystkich przepisów, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i zarzutów podniesionych w skardze. Niezwiązanie granicami skargi nie oznacza, że sąd może czynić przedmiotem swych rozważań i ocen wszystkie aspekty skargi, bez względu na treść zaskarżonego aktu lub czynności. Oznacza ono natomiast, że sąd ten ma prawo, a także obowiązek dokonać oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został podniesiony w skardze. Nie jest przy tym skrępowany sposobem sformułowania skargi, użytymi argumentami, a także podniesionymi wnioskami, zarzutami i żądaniami. Co do zasady ten przepis obliguje sąd do ustosunkowania się do zarzutów które miałyby istotny wpływ na wynik sprawy. W konsekwencji sąd nie musi odnosić się do wszystkich zagadnień podniesionych w skardze, jeśli nie mają one istotnego znaczenia dla końcowego wyniku kontroli zgodności z prawem zaskarżonego aktu lub czynności (por. wyrok NSA z dnia 24 czerwca 2005r., FSK 2633/04, LEX Nr 173345).

W ocenie skarżącego naruszenie przez Sąd pierwszej instancji art. 134 § 1 p.p.s.a. polegało na braku wskazania przesłanek jakimi powinien kierować się organ rozpoznając sprawę o zmianę decyzji dotyczącej pozwolenia na broń palną sportową.

Wskazać zatem należy, iż granice niniejszej sprawy wyznacza treść art. 155 k.p.a., który stanowi podstawę wydania zaskarżonej decyzji. W myśl tego przepisu dla wydania decyzji uchylającej, bądź zmieniającej decyzję ostateczną muszą być spełnione następujące przesłanki: 1) strona na podstawie decyzji administracyjnej nabyła prawo i wyraża zgodę na zmianę lub uchylenie decyzji; 2) przepisy szczególne nie sprzeciwiają się tej zmianie lub uchyleniu decyzji; 3) za uchyleniem lub zmianą decyzji przemawia interes społeczny lub słuszny interes strony. Przesłanki te muszą istnieć łącznie, aby organ administracji mógł w oparciu o powołany przepis zmienić lub uchylić ostateczną decyzję, gdyż celem postępowania prowadzonego na podstawie art. 155 k.p.a. nie jest ponowne merytoryczne rozstrzygnięcie zaskarżonej sprawy, lecz dokonanie weryfikacji wydanej już decyzji ostatecznej z punktu widzenia czy za zmianą (uchyleniem) przemawia interes społeczny lub słuszny interes strony.

Postępowanie w sprawie uchylenia lub zmiany decyzji ostatecznej w trybie powołanego przepisu jest samodzielnym postępowaniem administracyjnym, którego istotą jest jedynie ustalenie, czy zachodzą przesłanki określone w art. 155 k.p.a. uzasadniające uchylenie bądź zmianę decyzji. Decyzje wydawane na podstawie art. 155 k.p.a. mają charakter decyzji uznaniowych, gdyż określone w nim przesłanki nie są w żaden sposób zdefiniowane. Wymagania interesu społecznego lub słusznego interesu strony muszą być więc ustalone w konkretnej sprawie i muszą uzyskać zindywidualizowaną treść, wynikającą ze stanu faktycznego i prawnego sprawy. W postępowaniu takim badaniu ulega zatem w szczególności zgodność złożonego przez ubiegającego się wniosku z interesem społecznym lub/i słusznym interesem strony (uprawnionego).

Z analizy akt niniejszej sprawy wynika, iż Sąd I instancji badając prawidłowość zaskarżonej decyzji odniósł się do każdej z przesłanek określonych w powołanym przepisie, w tym do przesłanki interesu społecznego lub słusznego interesu strony. Sąd podzielił stanowisko organu, iż powołane przez skarżącego argumenty, które w jego ocenie uzasadniają wydanie mu pozwolenia na broń w ilości większej niż dotychczas nie zasługują na uwzględnienie. Sąd zgodził się z poglądem organu, iż osiągnięcia sportowe i ranga zawodów w jakich uczestniczy skarżący nie stanowią przesłanki do zmiany zaskarżonej decyzji, tym bardziej, iż nie budzi wątpliwości Naczelnego Sądu Administracyjnego, że wcześniej a to decyzją z dnia [...] stycznia 2005r. w trybie art. 155 k.p.a. zmieniono również decyzję w zakresie liczby egzemplarzy broni sportowej zwiększając skarżącemu stan ilościowy w tym zakresie o dalsze 6 egzemplarzy. Sąd uznał ponadto, iż za zmianą decyzji nie przemawia także interes społeczny, gdyż z istoty reglamentacyjnego charakteru ustawy o broni i amunicji wynika, iż pozwolenia na broń nie powinny być wydawane ponad faktyczną i rzeczywistą potrzebę określoną celem, dla którego broń ma być przeznaczona. Na marginesie dodać należy, iż wbrew twierdzeniom skarżącego sam wniosek o zmianę decyzji nie przesądza jeszcze o słuszności interesów strony, wniosek uprawnionego do posiadania broni o zwiększenie liczby egzemplarzy broni traktowany jest jedynie jako jego zgoda na zmianę pozwolenia na broń . Natomiast jednoznacznie należy to podkreślić, iż zgoda aczkolwiek niezbędna nie jest wystarczającym warunkiem uwzględnienia wniosku o zmianę decyzji w opisanym trybie, co trafnie ocenił Sąd pierwszej instancji w zaskarżonym wyroku.

Przede wszystkim o słusznym interesie strony decyduje argumentacja wniosku wskazująca na niezbędność ( konieczność) zmiany decyzji w trybie art. 155 k.p.a. Wniosek skarżącego z dnia 19 listopada 2007r. wszczynający postępowanie w tej sprawie wskazywał na niezbędność posiadania nowych sztuk broni do dalszego uprawniania sportu strzeleckiego w sytuacji kiedy zmiana przepisów technicznych wymaga zmiany broni. Taka argumentacja została właściwie oceniona w zaskarżonym wyroku w zakresie wymagań interesu społecznego oraz słusznego interesu strony przy uwzględnieniu okoliczności przedmiotowej sprawy w tym w zakresie dotychczasowej ilości posiadanej broni sportowej ( 22 sztuki), możliwości wymiany części posiadanej już broni na nową, potrzeby zachowania bezpieczeństwa jak i osiągnięć sportowych strony w strzelectwie. Tym samym trafnie organy orzekające w sprawie kierując się ogólną zasadą wskazaną w art. 7 k.p.a. przy uwzględnieniu powyższych przesłanek odmówiły stronie zmiany decyzji w zakresie ilości egzemplarzy broni do celów sportowych. Sąd również prawidłowo dokonał kontroli legalności zaskarżonych decyzji, zasadnie oddalając skargę. Należy w tym miejscu zwrócić uwagę na tezę i uzasadnienie wyroku Sądu Najwyższego z dnia 2 grudnia 1998r. sygn. akt III RN 92/98 ( publikowany OSN 1999r., Nr 18 , poz. 570) w którym wskazano, że wzruszenie decyzji na podstawie art. 155 k.p.a. pozostaje w sferze uznania administracyjnego i dlatego nie stanowi naruszenia prawa sytuacja, w której organ administracyjny nie skorzystał z możliwości wzruszenia decyzji na podstawie art. 155 k.p.a.

Tym samym wbrew zarzutom skargi kasacyjnej w zaskarżonych decyzjach wskazano jakie konkretnie okoliczności nie pozwolił uwzględnić przedmiotowego wniosku o zmianę wskazanej wyżej decyzji w trybie art. 155 k.p.a. Jednocześnie wydanie decyzji odmawiającej zmiany decyzji w trybie art. 155 k.p.a. w żadnym stopniu nie ogranicza skarżącego w uprawianiu sportu strzeleckiego.

Mając powyższe na względzie, zarzut skargi kasacyjnej, iż Sąd I instancji przy rozpoznawaniu skargi nie ustosunkował się do przesłanek jakimi powinien kierować się organ przy rozpoznawaniu sprawy o zmianę decyzji w przedmiocie pozwolenia na broń palną sportową, należy uznać za nietrafny.

W tym stanie rzeczy, skoro skarga kasacyjna nie został oparta na usprawiedliwionych podstawach, na mocy art. 184 powołanej ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji.