Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Dnia 25 maja 2023 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jarosław Czerw, Sędziowie Sędzia WSA Agnieszka Grosińska-Grzymkowska, Asesor WSA Tomasz Porczyński (spr.), po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 25 maja 2023 roku sprawy ze skargi M. M. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi z dnia 23 lutego 2023 r. nr SKO.4119.125.2023 w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania od decyzji odmawiającej przyznania prawa do dodatku dla gospodarstw domowych z tytułu wykorzystywania niektórych źródeł ciepła oddala skargę. ał

Postanowieniem z dnia 23 lutego 2023 r., nr 4119.125.2023 wydanym na podstawie art. 134 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn.: Dz.U. z 2022 r. poz. 2000)- dalej: k.p.a., Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Prezydenta Miasta Łodzi z dnia 6 listopada 2022 r., znak SOCII.537.123504.2022.148744.000001 o odmowie przyznania M.M. dodatku dla gospodarstw domowych.

Z akt sprawy wynika, iż powyżej wskazana decyzja Prezydenta Miasta Łodzi z dnia 6 listopada 2022 r. podjęta została wskutek rozpatrzenia wniosku skarżącej z dnia 24 października 2022 r. Wydane rozstrzygnięcie przesłane zostało na adres skarżącej wskazany we wniosku i uznane za doręczone z dniem 1 grudnia 2022 r., w trybie art. 44 k.p.a.

W dniu 16 stycznia 2023 r. M.M. wniosła odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi, w którym zarzucała brak przeprowadzenia weryfikacji wykorzystywanego przez nią źródła ciepła. Strona zarzucała nadto brak doręczenia jej kwestionowanej decyzji listem poleconym wskazując, iż zgodnie z informacją udzieloną jej w placówce pocztowej, żadne listy ani awiza nie były dostarczone na jej adres. Wnosiła o pozytywne rozpatrzenie odwołania.

Zaskarżonym niemniejszą skargą postanowieniem z dnia 23 lutego 2023 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Uzasadniając Kolegium przywołało przepis art. 129 § 1 i § 2 k.p.a., w myśl którego odwołanie od rozstrzygnięcia podjętego w pierwszej instancji wnosi się do właściwego organu odwoławczego za pośrednictwem organu, który wydał decyzję, w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie - od dnia jej ogłoszenia stronie. Dalej organ odwoławczy wskazał, iż w sprawie bezspornym pozostaje, że decyzja Prezydenta Miasta Łodzi z dnia 6 listopada 2022 r. została przesłana na wskazany przez skarżącą we wniosku z dnia 24 października 2022 r. adres i uznana za doręczoną z dniem 1 grudnia 2022 r., w trybie określonym przepisami art. 44 k.p.a. Wobec powyższego ustawowy, 14 dniowy termin do wniesienia odwołania rozpoczął swój bieg w dniu 2 grudnia 2022 r. i upłynął z dniem 15 grudnia 2022 r. Przedmiotowe odwołanie skarżąca wniosła w dniu 16 stycznia 2023 r., a więc z uchybieniem terminu, co obligowało organ do podjęcia postanowienia na podstawie art. 134 k.p.a. Jednocześnie skarżąca nie wnosiła o przywrócenie uchybionego terminu.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi M.M. kwestionowała zasadność podjętego postanowienia wskazując jedynie, że czekała "na potwierdzenie z Zarządu Lokali Miejskich, a poza tym to trochę trwało".

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi wnosiło o jej odrzucenie, z uwagi na niezachowanie warunków określonych w art. 57 § 1 p.p.s.a., ewentualnie o oddalenie skargi jako niezasadnej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

W pierwszej kolejności wskazać należy, że skarga M.M. została rozpoznana w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym stosownie do uprawnienia wynikającego z art. 119 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz.U. z 2023 r. poz. 259) - dalej: p.p.s.a. W myśl powołanego przepisu sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. W trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawy na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów (art. 120 p.p.s.a.).

Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn.: Dz. U. z 2022 r. poz. 2492) w związku z art. 3 § 1 p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach tej kontroli sąd administracyjny nie przejmuje sprawy administracyjnej do jej końcowego załatwienia, lecz ocenia, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie naruszono reguł postępowania administracyjnego i czy prawidłowo zastosowano prawo materialne. Uchylenie zaskarżonej decyzji lub postanowienia w całości albo w części następuje w przypadku stwierdzenia przez sąd naruszenia przepisów prawa materialnego, jeżeli miało ono wpływ na wynik sprawy, lub naruszenia przepisów prawa procesowego, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a także w przypadku zaistnienia przesłanek do wznowienia postępowania - art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. W razie nieuwzględnienia skargi, podlega ona oddaleniu odpowiednio w całości albo w części (art. 151 p.p.s.a.). Ponadto, zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a.

W niniejszej sprawie, jak już wcześniej wskazano przedmiotem skargi M.M. uczyniła postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi z dnia 23 lutego 2021 r. o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Prezydenta Miasta Łodzi z dnia 6 listopada 2022 r. o odmowie przyznania skarżącej dodatku dla gospodarstw domowych, o którym mowa w art. 24 ustawy z dnia 15 września 2022 r. o szczególnych rozwiązaniach w zakresie niektórych źródeł ciepła w związku z sytuacją na rynku paliw (Dz.U. z 2022 r. poz. 1967 ze zm.).

Podstawę prawną zaskarżonego rozstrzygnięcia stanowił przepis art. 134 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn.: Dz.U. z 2022 r. poz. 2000) - dalej: k.p.a., zgodnie z którym organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Postanowienie w tej sprawie jest ostateczne.

Powyżej powołany przepis nakłada na organy administracji obowiązek przeprowadzenia kontroli danego środka odwoławczego pod względem formalnym. Inaczej mówiąc pierwszą czynnością jaką winien podjąć organ po otrzymaniu odwołania jest sprawdzenie, czy wniesiony środek zaskarżenia jest dopuszczalny i czy został wniesiony w przepisanym terminie. Stwierdzenie przez organ odwoławczy, iż przysługujący stronie środek zaskarżenia został wniesiony z uchybieniem terminu, powoduje bezskuteczność odwołania czego następstwem jest ostateczność decyzji wykluczająca merytoryczną kognicję organu odwoławczego. Wskazać również należy, że kategoryczne określenie "organ odwoławczy stwierdza" oznacza obowiązek organu odwoławczego stwierdzenia uchybienia terminu w sytuacji, gdy odwołanie zostało wniesione po jego upływie. Nie jest to zależne od swobodnego uznania organu, lecz wynika z bezwzględnie obowiązującej normy prawnej. Przy czym pamiętać należy, iż stwierdzenie uchybienia terminu do wniesienia odwołania na podstawie art. 134 k.p.a. winno być poprzedzone dokładnym wyjaśnieniem stanu faktycznego, co do tego czy strona odwołująca się przekroczyła termin określony w art. 129 § 2 k.p.a.

Sąd rozpoznający niniejszą skargę stwierdza, iż objęte nią postanowienie odpowiada prawu, co czyni wniesioną skargę niezasadną.

Z załączonych do skargi akt administracyjnych bezspornie wynika, iż kwestionowana odwołaniem decyzja Prezydenta Miasta Łodzi z dnia 6 listopada 2022 r. została przesłana na wskazany we wniosku skarżącej z dnia 24 października 2022 r. adres - ul. [...], [...] Ł. Adres ten jest aktualny, co potwierdza późniejsza korespondencja skarżącej kierowana zarówno do organów administracji, jak i do sądu.

Dalej wskazać należy, iż jak wynika z akt sprawy kierowana do skarżącej na powyższy adres przesyłka polecona o nr [...], zawierająca decyzję z dnia 6 listopada 2022 r., została doręczona w trybie art. 44 k.p.a. Zgodnie z § 1 powołanego przepisu w razie niemożności doręczenia pisma w sposób wskazany w art. 42 i 43: 1) operator pocztowy w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe przechowuje pismo przez okres 14 dni w swojej placówce pocztowej - w przypadku doręczania pisma przez operatora pocztowego; 2) pismo składa się na okres czternastu dni w urzędzie właściwej gminy (miasta) - w przypadku doręczania pisma przez pracownika urzędu gminy (miasta) lub upoważnioną osobę lub organ. Zawiadomienie o pozostawieniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w terminie siedmiu dni, licząc od dnia pozostawienia zawiadomienia w miejscu określonym w § 1, umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy nie jest to możliwe, na drzwiach mieszkania adresata, jego biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe, bądź w widocznym miejscu przy wejściu na posesję adresata (art. 44 § 2 k.p.a.). W przypadku niepodjęcia przesyłki w terminie, o którym mowa w § 2, pozostawia się powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru przesyłki w terminie nie dłuższym niż czternaście dni od daty pierwszego zawiadomienia (art. 44 § 3 k.p.a.). Doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1, a pismo pozostawia się w aktach sprawy (art. 44 § 4 k.p.a.).

Z umieszczonych na załączonej do akt sprawy kopercie adnotacjach operatora pocztowego wynika, iż kierowana do skarżącej przesyłka po raz pierwszy awizowana była w dniu 17 listopada 2022 r., o czym pozostawiono zawiadomienie w oddawczej skrzynce pocztowej adresata. Kolejna awizacja miała miejsce w dniu 25 listopada 2022 r. Z uwagi na upływ przewidzianego prawem terminu na jej podjęcie, przesyłka została zwrócona do nadawcy w dniu 5 grudnia 2022 r., z adnotacją "Zwrot, nie podjęto w terminie".

Wobec powyższego Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi zasadnie uznało, iż kwestionowana odwołaniem decyzja została doręczona skarżącej z dniem 1 grudnia 2022 r., a co za tym idzie 14 dniowy termin, o którym mowa w art. 129 § 2 k.p.a. rozpoczął swój bieg w dniu 2 grudnia 2022 r. i upłynął w dniu 15 grudnia 2022 r. Tym samym wniesione w dniu 16 stycznia 2023 r. odwołanie, jako wniesione po terminie nie mogło zostać rozpatrzone merytorycznie, a organ zobligowany był do podjęcia kwestionowanego skargą rozstrzygnięcia. Jednocześnie skarżąca nie występowała z wnioskiem o przywrócenie uchybionego terminu do dokonania czynności procesowej.

Odnosząc się do zawartego w odpowiedzi na skargę żądania organu, co do jej odrzucenia z uwagi na brak spełnienia wymogów formalnych skargi, określonych w art. 57 § 1 p.p.s.a. wskazać należy, że przyjęte w powołanym przepisie rozwiązanie jest zgodne z tendencją ustawodawcy do odformalizowania postępowania sądowoadministracyjnego, a przede wszystkim pozostaje w zgodzie z zasadą niezwiązania sądu administracyjnego granicami skargi. W myśl analizowanej normy prawnej skarga powinna czynić zadość wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym, a ponadto zawierać: 1) wskazanie zaskarżonej decyzji, postanowienia, innego aktu lub czynności; 2) oznaczenie organu, którego działania, bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania skarga dotyczy; 3) określenie naruszenia prawa lub interesu prawnego. Przez pojęcia naruszenia prawa oraz naruszenia interesu prawnego, o których mowa w pkt 3 wskazanego przepisu, należy rozumieć podanie przyczyny uzasadniającej wniesienie skargi do sądu administracyjnego. Wniesiona przez skarżącą skarga, pomimo jej niewątpliwej "zwięzłości", spełnia w ocenie Sądu wymogi z art. 46 § 1 p.p.s.a., gdyż wskazuje organ, którego rozstrzygnięcie obejmuje, jak również pozwala na stwierdzenie, iż strona kwestionuje zasadność zarzucanego jej uchybienia terminu do wniesienia odwołania w sprawie wypłaty dla gospodarstw domowych. Tym samym wniosek organu o odrzucenie skargi nie znajduje uzasadnienia.

Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.

is