Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska (spr.) po rozpoznaniu w dniu 31 sierpnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o Wojewody P. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej uchwały w sprawie ze skargi Wojewody P. na uchwałę Sejmiku Województwa P. z dnia [...] lutego 2015 r. nr [...] w przedmiocie likwidacji szkoły p o s t a n a w i a odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej uchwały

Wojewoda P. wniósł do sądu administracyjnego skargę na uchwałę Sejmiku Województwa P. z dnia [...] lutego 2015 r., nr [...] w sprawie likwidacji Szkoły Policealnej Nr [...] P. M. i S. w B. Na rozprawie w dniu 27 sierpnia 2015 r. pełnomocnik Wojewody P. złożył wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej uchwały z uwagi na fakt, że za kilka dni będzie 1 września a nie wiadomo jaki będzie rezultat sprawy, natomiast szkoła prowadzi rekrutację.

Pełnomocnik organu – Sejmiku Województwa wniósł o oddalenie wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej uchwały, twierdząc iż jest to wniosek spóźniony. Złożył do akt odpisy 2 uchwał. Jedną na okoliczność, że nie został zatwierdzony arkusz organizacyjny szkoły i w związku z tym szkoła nie ma prawa prowadzić dalszej działalności – uchwała Zarządu Województwa P. z dnia [...] maja 2015 r. nr [...] w sprawie zatwierdzenia arkusza organizacyjnego Szkoły Policealnej Nr [...] O. Z. w B. na rok szkolny 2015/2016. Drugą na okoliczność rozdysponowania majątku szkoły – uchwała Zarządu Województwa P. z dnia [...] sierpnia 2015 r. nr [...] w sprawie sposobu zagospodarowania mienia Szkoły Policealnej Nr [...] P. M. i S. w B. Nadto dołączył do akt kserokopię porozumienia zawartego w dniu [...] lutego 2015 r. pomiędzy Szkołą Policealną Nr [...] O. Z. w B. a Szkołą Policealną nr [...] P. M. i S. w B. Z § 1 tego porozumienia wynika, że Szkoła Policealna Nr [...] w związku z likwidacją z dniem 31 sierpnia 2015 r. Szkoły Policealnej Nr [...] zatrudni wszystkich nauczycieli oraz wszystkich pracowników administracji i obsługi zatrudnionych w szkole likwidowanej na czas nieokreślony w formie umowy o pracę zawartej na czas nieokreślony w warunkach finansowych w zakresie płac nie niższych niż otrzymywane dotychczas, zaliczając dotychczasowy staż.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył co następuje.

Wniosek nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), powoływanej dalej jako p.p.s.a., po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1 (w tym uchwał organów jednostek samorządu terytorialnego), jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania.

Jak wynika z treści cytowanego przepisu:

- wstrzymanie wykonania zaskarżonego do sądu administracyjnego aktu jest oparte na zasadzie skargowości. Sąd wydaje orzeczenie w przedmiocie wstrzymania tylko na wniosek skarżącego;

- skutecznie wstrzymać można jedynie taki akt, który posiada cechę wykonalności;

- wstrzymanie zależy od wykazania, że w wypadku wykonania zaskarżonego aktu wystąpi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowane zostaną trudne do odwrócenia skutki. Wykazanie tych okoliczności ciąży na wnioskodawcy.

W rozpoznawanej sprawie strona skarżąca żąda wstrzymania wykonania uchwały o likwidacji szkoły.

Zdaniem Sądu jest to akt podlegający wykonaniu, bowiem – w przypadku jego realizacji – następują konkretne zmiany w rzeczywistości, wskutek których przestaje funkcjonować placówka oświatowa, rozwiązywane są umowy o pracę z jej pracownikami i następuje zmiana miejsca kształcenia uczniów. Jest to zatem akt, co do którego może – po spełnieniu warunków ustawowych - zostać udzielona ochrona tymczasowa na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a.

Jednolicie również przyjmuje się obecnie w orzecznictwie sądów administracyjnych, że uchwała o likwidacji szkoły podjęta na podstawie art. 59 ust. 1 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (tekst jedn. Dz. U. z 2004 r. nr 256, poz. 2572 ze zm.) nie ma charakteru aktu prawa miejscowego. Nie ma zatem do niej zastosowania przepis art. 61 § 3 in fine p.p.s.a. wykluczający wstrzymywanie wykonania aktów prawa miejscowego, które weszły w życie. Wskazuje się obecnie w orzecznictwie, że uchwała o likwidacji szkoły jest aktem sformułowanym "w sposób konkretny (tak pod względem podmiotowym - jego adresaci to rodzice i dzieci likwidowanej jednostki, jak i przedmiotowym - skonkretyzowana jest dokładnie likwidowana szkoła). [...] ulega jednokrotnemu wykonaniu, a nie jak to jest właściwe dla aktów normatywnych o stricte takim charakterze (np. akty prawa miejscowego), wielokrotnie. Nadto, sam ustawodawca nie uznał (nie nazwał) uchwały o likwidacji szkoły aktem prawa miejscowego ani bezpośrednio, ani też pośrednio, np. poprzez wskazanie, że akt ten podlega opublikowaniu w dzienniku urzędowym województwa (vide postanowienia NSA z 31 sierpnia 2012 r., I OZ 670/12 oraz z 18 września 2012 r., I OZ 691/12, dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl, powoływanej dalej w skrócie jako CBOSA).

Jak wyżej wskazano, wniosek o udzielenie ochrony tymczasowej powinien zawierać uzasadnienie, w którym zostaną przedstawione okoliczności przemawiające za wstrzymaniem tj. niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków (art. 61 § 3 p.p.s.a.). Zdaniem Sądu wymaganiom tym nie sprostał wniosek złożony w sprawie niniejszej, szczególnie w kontekście okoliczności faktycznych występujących na dzień jego złożenia, tj. na dzień 27 sierpnia 2015 r. Należy bowiem wziąć pod uwagę, że uchwała o likwidacji szkoły została podjęta w dniu [...] lutego 2015 r. Z uwagi na znaczny upływ czasu od podjęcia uchwały do momentu przedstawienia wniosku do rozpoznania (sześć miesięcy) należało zatem wziąć pod uwagę stopień zaawansowania procesu likwidacji szkoły. Bezprzedmiotowe byłoby bowiem udzielenie ochrony tymczasowej w sytuacji, gdy proces likwidacyjny jest wysoce zaawansowany lub ukończony. Jak wynika z dokumentacji przedłożonej przez pełnomocnika Sejmiku Województwa stopień zaawansowania likwidacji w przypadku spornej placówki jest znaczny: nie został bowiem zatwierdzony arkusz organizacyjny szkoły a jej majątek został rozdysponowany. Nie ulega zatem wątpliwości, że faktycznie doszło już do likwidacji placówki. Podnoszona we wniosku okoliczność prowadzenia przez szkołę rekrutacji dokonywana jest zatem bez podstawy prawnej.

Dlatego też stwierdzić należało brak podstaw do wstrzymania wykonania zaskarżonej uchwały. Marginalnie podać należy, że likwidacja szkoły nie jest zmianą nieodwracalną. Jak wskazał NSA w postanowieniu z dnia 31 sierpnia 2012 r. w sprawie I OZ 670/12 "Jeżeli okaże się, że w ramach kontroli sądowoadministracyjnej uchwała o likwidacji szkoły zostanie, nawet nieprawomocnie, wyeliminowana z obrotu prawnego [...], wówczas Gmina [...] będzie zobowiązana do zapewnienia funkcjonowania zlikwidowanej placówki w poprzedniej formule. Gmina poniesie także odpowiedzialność odszkodowawczą za ewentualne szkody powstałe w związku z wadliwą likwidacją publicznej szkoły podstawowej [...]" (CBOSA).

Mając na uwadze powyższe orzeczono jak w sentencji postanowienia na podstawie art. 61 § 3 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.