Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Zbigniew Ślusarczyk Sędziowie: sędzia NSA Mirosław Wincenciak (spr.) sędzia del. WSA Ireneusz Dukiel po rozpoznaniu w dniu 27 czerwca 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku Marszałka Województwa Opolskiego o rozstrzygnięcie sporu o właściwość pomiędzy Marszałkiem Województwa Opolskiego a Starostą Kędzierzyńsko-Kozielskim w przedmiocie wskazania organu właściwego w sprawie o wydanie pozwolenia na wytwarzanie odpadów wskazać Marszałka Województwa Opolskiego jako organ właściwy w sprawie.

Marszałek Województwa Opolskiego pismem z dnia 11 marca 2024 r. wystąpił do Naczelnego Sądu Administracyjnego o rozstrzygnięcie negatywnego sporu o właściwość pomiędzy nim a Starostą Kędzierzyńsko-Kozielskim w sprawie o wydanie pozwolenia na wytwarzanie odpadów w związku z utrzymaniem i konserwacją instalacji do dystrybucji gazu koksowniczego w obrębie powiatu kędzierzyńsko-kozielskiego, której właścicielem jest A. Sp. z o.o. z siedzibą w [...], poprzez wskazanie Starosty Kędzierzyńsko-Kozielskiego jako organu właściwego do rozpoznania wniosku o wydanie w/w pozwolenia na wytwarzanie odpadów. W motywach wniosku poinformował, że pismem z dnia 19 października 2023 r. A. Sp. z o.o. z siedzibą w [...] wystąpiła do Starosty Kędzierzyńsko-Kozielskiego o wydanie pozwolenia na wytwarzanie odpadów w związku z utrzymaniem i konserwacją instalacji do dystrybucji gazu koksowniczego w obrębie powiatu kędzierzyńsko-kozielskiego. Po zapoznaniu się z tym wnioskiem Starosta Kędzierzyńsko-Kozielski uznał, że instalacja jest powiązana technologicznie z instalacją pieców koksowniczych z przeznaczeniem do produkcji koksu, zlokalizowaną na terenie Spółki B. S.A. Oddział w [...], tj. instalacją zaklasyfikowaną do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko. Ponadto instalacja eksploatowana przez Spółkę B. S.A. Oddział w [...] została wymieniona w ust. 1 pkt 3 załączniku do rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 27 sierpnia 2014 r. w sprawie instalacji mogących powodować znaczne zanieczyszczenie poszczególnych elementów przyrodniczych albo środowiska jako całości (Dz. U. z 2014 r., poz. 1169), a więc jest instalacją objętą wymogiem uzyskania pozwolenia zintegrowanego, dla którego organem właściwym jest Marszałek Województwa Opolskiego. W konsekwencji Starosta Kędzierzyńsko-Kozielski, działając na podstawie art. 65 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, pismem z dnia 2 listopada 2023 r. przesłał w/w wniosek Marszałkowi Województwa Opolskiego. W ocenie Marszałka nie można natomiast uznać, że zachodzi tzw. powiązanie technologiczne, bowiem są to odrębne instalacje, do których tytułem prawnym dysponują odrębne podmioty i nie są one położone na terenie jednego zakładu.

Starosta Kędzierzyńsko-Kozielski pismem z dnia 10 kwietnia 2024 r. udzielił odpowiedzi na powyższy wniosek, opisując wymianę korespondencji pomiędzy organami. Ze stanowiska Starosty wynika, że organem właściwym w tej sprawie jest Marszałek Województwa Opolskiego.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2023 r. poz. 1634 ze zm., dalej w skrócie "p.p.s.a."), sądy administracyjne rozstrzygają spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej, oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek, a organami administracji rządowej. Rozstrzyganie sporów polega na wskazaniu organu właściwego do rozpoznania sprawy (art. 15 § 2 p.p.s.a.).

Ogólna właściwość organów ochrony środowiska została uregulowana w art. 378 ust. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (t.j.: Dz. U. z 2022 r., poz. 2556 ze zm., dalej w skrócie "p.o.ś."), z którego wynika, że organem ochrony środowiska właściwym między innymi w sprawach decyzji z art. 183 p.o.ś., jest starosta. Wyjątek od tej zasady przewiduje art. 378 ust. 2a pkt 2 p.o.ś., który stanowi, że marszałek województwa jest właściwy między innymi w sprawie przedsięwzięcia mogącego zawsze znacząco oddziaływać na środowisko w rozumieniu ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (t.j.: Dz. U. z 2023 r., poz. 1094 ze zm., dalej w skrócie "ustawa środowiskowa"), realizowanego na terenach innych niż wymienione w pkt 1. W tej sprawie zaistniał negatywny spór o właściwość pomiędzy Starostą Kędzierzyńsko-Kozielskim a Marszałkiem Województwa Opolskiego, ponieważ oba organy twierdzą, że nie są właściwe do rozpoznania wniosku A. Sp. z o.o. z siedzibą w [...] o wydanie pozwolenia na wytwarzanie odpadów w związku z utrzymaniem i konserwacją instalacji do dystrybucji gazu koksowniczego. Spór o właściwość pomiędzy organami powstał na tle kwalifikacji prawnej przedsięwzięcia w relacji do instalacji producenta gazu koksowniczego Spółki B. S.A. Oddział w [...]. Właściwa kwalifikacja prawna tego przedsięwzięcia jest zatem kluczowa dla zastosowania odpowiednich przepisów wskazujących na właściwość organu w przedmiocie wydania pozwolenia na wytwarzanie odpadów w związku z utrzymaniem i konserwacją instalacji do dystrybucji gazu koksowniczego. Zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 13 ustawy środowiskowej, przez przedsięwzięcie rozumie się zamierzenie budowlane lub inną ingerencję w środowisko polegającą na przekształceniu lub zmianie sposobu wykorzystania terenu, (...), a przedsięwzięcia powiązane technologicznie kwalifikuje się jako jedno przedsięwzięcie, także jeżeli są realizowane przez różne podmioty. Brak jest ustawowej definicji powiązania technologicznego. W ocenie NSA, przyjąć należy, że powiązaniem technologicznym jest taki związek pomiędzy przedsięwzięciami, który powoduje, że wspólnie tworzą one zorganizowaną całość w postaci jednej spójnej infrastruktury ukierunkowanej na ten sam cel gospodarczy. Powyższe planowane przedsięwzięcie mieści się w ramach tak sformułowanej definicji, ponieważ instalacja przesyłowa A. Sp. z o.o. z siedzibą w [...], wraz z instalacją Spółki B. S.A. Oddział w [...], stanowią spójną całość (przesyłanie gazu koksowniczego w instalacjach A. Sp. z o.o. z siedzibą w [...] jest konsekwencją jego wytworzenia przez koksownię Spółki B. Zakład w [...]). Okoliczność ta miała wpływ na rozstrzygnięcie, ponieważ koksownie są zaliczane do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko – § 2 pkt 16 w zw. z pkt 23 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. z 2019 r., poz. 1839 ze zm.).

Powyższe oznacza, że organem właściwym w niniejszej sprawie, na podstawie art. 378 ust. 2a pkt 2 p.o.ś., jest Marszałek Województwa Opolskiego.

Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 4 oraz art. 15 § 1 pkt 4 i § 2 p.p.s.a., orzekł, jak w sentencji postanowienia.