Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz po rozpoznaniu w dniu 23 września 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia K. P., R. P., D. K. i D. K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 12 czerwca 2025 r. sygn. akt VII SA/Wa 575/24 w przedmiocie odrzucenia skargi w sprawie ze skargi K. P. i D. K. na postanowienie Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 5 stycznia 2024 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia zażalenia postanawia: 1. oddalić zażalenie K. P. i D. K.; 2. odrzucić zażalenie R. P. i D. K..

Postanowieniem z dnia 12 czerwca 2025 r. sygn. akt VII SA/Wa 575/24, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę K. P. i D. K. na postanowienie Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 12 czerwca 2024 r. Nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia zażalenia.

W uzasadnieniu powyższego postanowienia Sąd wskazał, że zarządzeniami Przewodniczącego Wydziału VII z 3 grudnia 2024 r. i 22 stycznia 2025 r. K. P. i D. K. zostały wezwane do uiszczenia wpisu sądowego od skargi na postanowienie Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z 5 stycznia 2024 r. nr [...], w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi. W odpowiedzi na powyższe wezwania skarżące złożyły wnioski o przyznanie prawa pomocy, które zostały rozpoznane postanowieniami referendarza sądowego odpowiednio z dnia 11 września 2024 r. i 19 listopada 2024 r. w sprawach o sygn. akt VII SPP/Wa 309/24 i VII SPP/Wa 310/24 przez odmowę przyznania skarżącym prawa pomocy. Postanowienia te następnie zostały utrzymane w mocy przez Sąd postanowieniami odpowiednio z dnia 3 grudnia 2024 r. i 17 stycznia 2025 r. Wobec powyższego zarządzeniami z dnia 24 kwietnia 2025 r. skarżące zostały wezwane do wykonania prawomocnych zarządzeń Przewodniczącego Wydziału z dnia 3 grudnia 2024 r. i 22 stycznia 2025 r. o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie po 100 zł, w terminie siedmiu dni pod rygorem odrzucenia skargi. Wezwania te, wraz ze stosownymi pouczeniami o konsekwencjach ich niewykonania, zostały skutecznie doręczone skarżącym D.K. i K. P. odpowiednio w dniach 19 maja 2025 r. i 21 maja 2025 r. Zatem siedmiodniowy termin do dokonania powyższych czynności bezskutecznie upłynął skarżącym odpowiednio z dniem 26 maja 2025 r. i z dniem 28 maja 2025 r. Pomimo tego, do dnia podjęcia niniejszego rozstrzygnięcia, skarżące nie uiściły wymaganych wpisów od skargi. Z tych przyczyn Sąd odrzucił skargę.

Zażaleniem K. P., R.P., D. K. i D. K. zaskarżyli powyższe postanowienie.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zażalenie K. P. i D. K. nie zasługuje na uwzględnienie i podlega oddaleniu.

Zgodnie z art. 230 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935, dalej: p.p.s.a.) od skargi pobiera się wpis stosunkowy lub stały. Stosownie natomiast do treści art. 220 § 3 p.p.s.a. skarga, od której pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlega odrzuceniu przez sąd. Z powyższych przepisów wynika, że zasadą jest obowiązek uiszczenia wpisu sądowego od wnoszonego przez stronę pisma (skargi). Wyjątki od takiego obowiązku wymieniają przepisy ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi i są to przedmiotowo-podmiotowe zwolnienia z obowiązku ponoszenia kosztów (art. 239 p.p.s.a.) czy też instytucja prawa pomocy (art. 243 p.p.s.a. i następne).

W niniejszej sprawie skarżące nie były zwolnione z obowiązku uiszczenia wpisu sądowego od skargi z mocy przepisów powołanej wyżej ustawy i nie zostały zwolnione z tego obowiązku na podstawie orzeczenia sądu, pomimo wszczęcia postępowań w przedmiocie prawa pomocy w związku z wydaniem przez Sąd pierwszej instancji zarządzeń z dnia 3 grudnia 2024 r. i 22 stycznia 2025 r. wzywających je do uiszczenia wpisu sądowego od ich skargi na postanowienie Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 5 stycznia 2024 r. nr [...] (sprawy o sygn. akt VII SPP/Wa 309/24 i VII SPP/Wa 310/24). Mając powyższe na względzie, a także okoliczność, iż ww. zarządzenia stały się prawomocne na skutek postanowień Naczelnego Sądu Administracyjny z dnia 8 kwietnia 2025 r. (sygn. akt II OZ 501/25 i II OZ 502/25) zarządzeniami z dnia 24 kwietnia 2025 r. wezwano skarżące do wykonania prawomocnych zarządzeń z dnia 3 grudnia 2024 r. i 22 stycznia 2025 r. wzywających je do uiszczenia przedmiotowego wpisu od skargi w kwocie po 100 zł w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi. Z akt sprawy wynika, że pomimo powyższego wezwania skarżące nie uiściły przedmiotowego wpisu. Sąd I instancji prawidłowo w tych okolicznościach przyjął, że skarżące nie uzupełniły braku fiskalnego skargi i na podstawie art. 220 § 3 p.p.s.a. odrzucił skargę. Z tych względów zażalenie K. P. i D. K. należało oddalić.

Zażalenie wniesione przez R. P. i D. K. podlegało natomiast odrzuceniu jako niedopuszczalne. Zarówno bowiem R. P. jak i D. K. nie byli stronami postępowania – nie byli adresatami zaskarżonego postanowienia Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, nie wnosili skargi i nie wykazali, aby wynik przedmiotowego postępowania sądowoadministracyjnego dotyczył ich interesów prawnych.

W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w pkt 1 sentencji na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a. oraz jak w pkt 2 w oparciu o art. 178 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a.