Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Dziedzic – Chojnacka (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Grzegorz Nowecki Sędzia WSA Grażyna Śliwińska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 10 lutego 2021 r. sprawy ze skargi E. Sp. z o.o. Sp. k. z siedzibą w W. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] lipca 2020 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej oddala skargę

Przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie jest decyzja Głównego Inspektora Transportu Drogowego ("GITD" lub "organ") z [...] lipca 2020 r. utrzymująca w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego ("WITD") z [...] lutego 2020 r. o nałożeniu kary pieniężnej na E. sp. z o.o. spółka komandytowa z siedzibą w [...] ("strona" lub "skarżąca") w wysokości 9300 zł (słownie: dziewięć tysięcy trzysta złotych).

Decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym.

6 września 2019 r. w [...] miała miejsce kontrola drogowa pojazdu marki Toyota o nr rej. [...] przeprowadzona przez inspektorów Inspekcji Transportu Drogowego. Kontrolowanym pojazdem kierował M. K.Podczas kontroli ustalono, że kierowca przewoził zarobkowo pasażera C. K., który zamówił kurs przez aplikację BOLT. Kurs miał miejsce w [...]. Pasażer zapłacił kartą płatniczą 7,30 zł, na potwierdzenie czego otrzymał wiadomość e-mail wysłaną z adresu receipts-poland@bolt.eu, w którym wskazano odległość, czas przejazdu oraz zaznaczono, że dostawcą usług jest skarżąca, tj. E. Sp. z o.o., spółka komandytowa z siedzibą w [...], przy ul. [...]. Kierowca okazał do kontroli dowód osobisty i oświadczył, że wykonuje przewozy na rzecz skarżącej, z którą zawarł umowę i od której otrzymuje wynagrodzenie. Kierowca nie pobrał należności za przewóz, oświadczył, że "otrzymała ją aplikacja". Kontrolowany pojazd był zaś konstrukcyjnie przystosowany do przewozu 5 osób łącznie z kierowcą. W związku z powyższym podczas kontroli stwierdzono następujące naruszenia: wykonywanie transportu drogowego bez wymaganego zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub bez wymaganej licencji oraz wykonywanie przewozu okazjonalnego pojazdem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego określonego w art. 18 ust. 4a ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (tj. Dz. U. z 2019 r. poz. 58, dalej: "utd"), z zastrzeżeniem przewozów, o których mowa w art. 18 ust. 4b tej ustawy. Podczas czynności kontrolnych wykonano dokumentację fotograficzną pojazdu i okazanych dokumentów. Kontrola została udokumentowana przesłuchaniami świadków: kierowcy oraz pasażera oraz protokołem kontroli drogowej, podpisanym przez kierowcę.

Pismem z 28 października 2019 roku WITD zawiadomił stronę o wszczęciu wobec niej postępowania administracyjnego z urzędu.

Następnie organ pierwszej instancji zwrócił się do Prezydenta [...] z prośbą o udzielenie informacji m.in., czy skarżąca posiadała ważną na dzień kontroli licencję na wykonywanie krajowego transportu drogowego osób i czy został do niej zgłoszony kontrolowany pojazd.

W odpowiedzi na powyższe pismo Prezydent [...] wskazał, że na dzień kontroli, tj. 6 września 2019 r. skarżąca posiadała licencję nr [...] na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób pojazdem samochodowym, udzieloną 11 kwietnia 2019 r. przez Prezydenta [...] w trybie zmiany licencji nr [...]. Strona posiadała także 2 licencje na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób taksówką. Prezydent [...] wskazał także, że pojazd kontrolowany nie został zgłoszony do powyższych licencji.

Zawiadomieniem z 30 grudnia 2019 r. WITD poinformował stronę o stwierdzeniu następujących naruszeń:

- niewyposażenie kierowcy w dokumenty, o których mowa w art. 87 utd – za każdy dokument,

- niezgłoszenie w formie pisemnej, w postaci papierowej lub elektronicznej, organowi, który udzielił zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub licencji, zmiany danych, o których mowa w art. 7a i art. 8 utd, w wymaganym terminie oraz

- wykonywanie przewozu okazjonalnego pojazdem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego określonego w art. 18 ust. 4a utd, z zastrzeżeniem przewozów, o których mowa w art. 18 ust. 4b tej ustawy.

Postępowanie zakończyło się wydaniem przez WITD decyzji administracyjnej z [...] lutego 2020 r. nakładającej na stronę karę pieniężną w łącznej wysokości 9300 zł (tj. 800 złotych z tytułu Ip. 1.5 załącznika nr 3 do utd – niezgłoszenie w formie pisemnej, w postaci papierowej lub elektronicznej, organowi, który udzielił zezwolenia, zmiany danych, o których mowa w art. 7a i art. 8 utd, w wymaganym terminie, 500 złotych z tytułu lp. 1.12 załącznika nr 3 do utd – niewyposażenie kierowcy w dokumenty, o których mowa w art. 87 utd – za każdy dokument i 8000 złotych z tytułu Ip. 2.11 załącznika nr 3 do utd - wykonywanie przewozu okazjonalnego pojazdem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego określonego w art. 18 ust. 4a utd, z zastrzeżeniem przewozów, o których mowa w art. 18 ust. 4b tej ustawy).

Decyzję WITD strona zaskarżyła odwołaniem do GITD.

Jak wspomniano powyżej, GITD skarżoną decyzją utrzymał w mocy decyzję WITD z [...] lutego 2020 r.

Organ zwrócił uwagę na fakt, iż naruszenie zostało stwierdzone protokołem kontroli, który jest dokumentem urzędowym.

Przeprowadzone postępowanie dowodowe wykazało, że w dniu 6 września 2019 r. kierujący wykonywał transport drogowy w zakresie przewozu osób samochodem osobowym w imieniu i na rzecz strony, co potwierdza bezsprzecznie zapłata za pomocą karty płatniczej przez pasażera na rzecz skarżącej kwoty 7,30 zł oraz wystawione na rzecz pasażera rozliczenie tej kwoty przez stronę, przesłane pasażerowi emailem, opiewające na powyższą kwotę 7,30 złotych (w którym wskazano jako dostawcę usług skarżącą) z tytułu usługi transportowej pojazdem, który nie spełniał wymogów konstrukcyjnych dla wykonywania przewozu okazjonalnego, ponieważ był wykonywany pojazdem przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu 5 osób łącznie z kierowcą. Nadto kontrolowany pojazd nie został zgłoszony do posiadanej przez stronę licencji nr [...], a kierowca nie został wyposażony w wymagane prawem dokumenty.

Mając na uwadze powyższe, GITD zauważył, iż skarżona decyzja odpowiada prawu. Zdaniem GITD słusznie WITD nałożył na stronę karę pieniężną w łącznej wysokości 9300 zł.

Skarżąca wniosła od powyższej decyzji skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, zarzucając jej:

1) naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na treść rozstrzygnięcia tj. art. 4 pkt 11, art. 18 ust 4a b utd w zw. z lp. 2.11 załącznika nr 3 do ustawy polegające na uznaniu, że czynności wykonywane przez stronę wyczerpywały definicję przewozu okazjonalnego, podczas gdy okoliczności niniejszej sprawy, w szczególności fakt skorzystania przez pasażera z aplikacji o nazwie Bolt, wykonanie tego przejazdu przez kierowcę M. K., nie zaś przez skarżącą (bądź jego pracownika), świadczą o tym, że przewóz ten nie był przewozem okazjonalnym w rozumieniu ustawy, a także nałożenie na skarżącą kary za wykonanie przewozu okazjonalnego, w sytuacji, w której czynności podejmowane przez skarżącą, w odniesieniu do tej konkretnej sprawy, nie mieszczą się w definicji krajowego transportu drogowego, o którym mowa w art. 4 pkt 1 utd;

2) naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na treść rozstrzygnięcia tj. art. 18 ust 4b pkt 1 lit c utd poprzez jego niezastosowanie (przy przyjęciu, że przejazd skarżącej był przewozem okazjonalnym) w sytuacji, w której zgodnie z zasadami aplikacji internetowej, z której korzystał pasażer, płatność za przejazd jest określona z góry i następuje na rzecz przedsiębiorcy, jakim jest Bolt;

3) naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na treść rozstrzygnięcia tj. art. 92a ust 1 i 6 w zw. z lp. 1.5, 1.12 oraz lp. 2.11 załącznika nr 3 do utd w zw. z 4 pkt. 6a utd poprzez nałożenia kary pieniężnej przewidzianej dla podmiotów świadczących przewóz drogowy w rozumieniu ustawy, pomimo braku spełnienia tego kryterium przez skarżącą;

4) naruszenie art. 7 i 77 § 1 kpa poprzez niepodjęcie wszelkich niezbędnych czynności oraz niezebranie i nierozpatrzenie materiału dowodowego, a w szczególności zaniechania ustalenia okoliczności mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy takich jak ustalenie, czy wykonywane przez kierującego czynności stwierdzone protokołem kontroli nosiły cechy wykonywania działalności gospodarczej, braku zweryfikowania przez organ, czy kierujący posiadał status przedsiębiorcy w chwili przeprowadzania kontroli oraz braku wyjaśnienia w oparciu o jaki stosunek prawny, kierujący miałby wykonywać przedmiotowy przewóz w imieniu skarżącej;

5) naruszenie art. 7 i 77 § 1 kpa poprzez niepodjęcie wszelkich niezbędnych czynności oraz niezebranie i nierozpatrzenie materiału dowodowego, a w szczególności zaniechania ustalenia okoliczności mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, takich jak ustalenie, w jaki sposób doszło do skojarzenia kierującego z pasażerem, w jaki sposób odbyła się płatność (w tym zakresie oparcie się wyłącznie na protokole kontroli), braku wyjaśnienia zasad działalności aplikacji, dzięki której doszło do wspólnego przejazdu;

6) naruszenie art. 7 i 77 § 1 kpa poprzez niepodjęcie wszelkich niezbędnych czynności oraz niezebranie i nierozpatrzenie materiału dowodowego, a w szczególności zaniechania ustalenia okoliczności mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy poprzez uznanie, że płatność za przejazd nastąpiła na rzecz skarżącej, podczas gdy powyższe nie znajduje potwierdzenia w zebranym materiale dowodowym i jest sprzeczne z istotą działania aplikacji, z której korzystał pasażer;

7) naruszenie przepisów postępowania, które miało wpływ na zaskarżone rozstrzygnięcie tj. art. 138 § 1 pkt 1 kpa poprzez utrzymanie w mocy wadliwej decyzji organu I instancji;

8) naruszenie art. 107 § 3 kpa poprzez brak jakiegokolwiek odniesienia się do zarzutów sformułowanych przez Skarżącego w odwołaniu od decyzji organu I stopnia w zakresie konieczności zweryfikowania zasad działalności aplikacji Bolt;

9) naruszenie art. 8 kpa poprzez procedowanie w sposób przeczący zasadzie pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa.

Ponadto skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego.

W odpowiedzi na skargę GITD wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko przedstawione w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

W pierwszej kolejności Sąd pragnie zwrócić uwagę na podstawę prawną sposobu procedowania w niniejszej sprawie, tj. na posiedzeniu niejawnym. Otóż w myśl art. 15zzs4 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. poz. 374 ze zm., dalej: "ustawa COVID") w wersji obowiązującej po 16 maja 2020 r.:

"2. W okresie obowiązywania stanu zagrożenia epidemicznego albo stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19 oraz w ciągu roku od odwołania ostatniego z nich wojewódzkie sądy administracyjne oraz Naczelny Sąd Administracyjny przeprowadzają rozprawę przy użyciu urządzeń technicznych umożliwiających przeprowadzenie jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku, z tym że osoby w niej uczestniczące nie muszą przebywać w budynku sądu, chyba że przeprowadzenie rozprawy bez użycia powyższych urządzeń nie wywoła nadmiernego zagrożenia dla zdrowia osób w niej uczestniczących.

3. Przewodniczący może zarządzić przeprowadzenie posiedzenia niejawnego, jeżeli uzna rozpoznanie sprawy za konieczne, a przeprowadzenie wymaganej przez ustawę rozprawy mogłoby wywołać nadmierne zagrożenie dla zdrowia osób w niej uczestniczących i nie można przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. Na posiedzeniu niejawnym w tych sprawach sąd orzeka w składzie trzech sędziów".

Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału VI WSA w Warszawie z 11 stycznia 2021 r. zostało zarządzone przeprowadzenie w dniu 10 lutego 2021 r. posiedzenia niejawnego na podstawie art. 15zzs4 ust. 3 ustawy COVID z uwagi na intensyfikację rozwoju epidemii i dalszy znaczny wzrost liczby zakażeń koronawirusem, wynikające stąd nadmierne zagrożenie dla zdrowia osób w sytuacji wyznaczenia rozprawy, co skutkuje wprowadzeniem dodatkowych ograniczeń, nakazów i zakazów, przy jednoczesnym braku możliwości przeprowadzenia rozprawy na odległość.

Rozpoznanie sprawy było konieczne, gdyż dotyczy ona żywotnego i realnego interesu prawnego strony. Z uwagi na fakt, iż nie wiadomo, kiedy zakończy się stan zagrożenia epidemiologicznego, Sąd był zobligowany do skorzystania z rozwiązania procesowego, wprowadzonego na mocy art. 15zzs4 ust. 3 ustawy COVID.

Sąd podkreśla, iż zastosowanie trybu procedowania przewidzianego w art. 15zzs4 ust. 3 ustawy COVID nie wymaga ani wniosku stron, ani ich zgody, ani też ich wcześniejszego poinformowania przez sąd – rozwiązanie proceduralne procedowania przed sądem administracyjnym jest w tym zakresie odmienne niż przed sądem powszechnym – por. a contrario przepisy art. 15zzs1 i 15zzs3 ustawy COVID. Dlatego też Sąd rozpoznał niniejszą sprawę w składzie trzech sędziów na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 15zzs4 ust. 3 ustawy COVID.

Sąd wskazuje, że zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2018 roku, poz. 2107), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów odnoszących się do słuszności rozstrzygnięcia. Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy – ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity Dz. U z 2018 r., poz. 1302 ze zm.; dalej jako "P.p.s.a.").

Rozpoznając skargę w świetle powołanych wyżej kryteriów, należy uznać, że nie zasługuje ona na uwzględnienie.

W niniejszej sprawie została na skarżącą nałożona kara pieniężna za dokonanie przewozu okazjonalnego samochodem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego umożliwiającego dokonywanie takiego rodzaju przewozu, jak również przesłanek z art. 18 ust. 4b pkt 2 utd, za niewyposażenie kierowcy w dokumenty, o których mowa w art. 87 utd, oraz za niezgłoszenie w formie pisemnej, w postaci papierowej lub elektronicznej, organowi, który udzielił zezwolenia, zmiany danych, o których mowa w art. 7a i art. 8 utd.

Zgodnie z art. 4 pkt 11 utd przewóz okazjonalny to przewóz osób, który nie stanowi przewozu regularnego, przewozu regularnego specjalnego albo przewozu wahadłowego.

Sporny w sprawie przewóz nie stanowił publicznego przewozu osób i ich bagażu w określonych odstępach czasu i określonymi trasami (przewóz regularny – art. 4 pkt 7 utd), niepublicznego przewozu regularnego określonej grupy osób, z wyłączeniem innych osób (przewóz regularny specjalny – art. 4 pkt 9 utd), ani wielokrotnego przewozu zorganizowanych grup osób tam i z powrotem, między tym samym miejscem początkowym a tym samym miejscem docelowym (przewóz wahadłowy – art. 4 pkt 10 utd).

Zgodnie z art. 5 ust. 1 utd, podjęcie i wykonywanie transportu drogowego, z zastrzeżeniem art. 5b ust. 1 i 2, wymaga uzyskania zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego, na zasadach określonych w rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1071/2009 z dnia 21 października 2009 r. ustanawiającym wspólne zasady dotyczące warunków wykonywania zawodu przewoźnika drogowego i uchylającym dyrektywę Rady 96/26/WE, zwanym dalej "rozporządzeniem (WE) nr 1071/2009". Jak wynika natomiast z art. 5b ust. 1 utd, uzyskania odpowiedniej licencji wymaga podjęcie i wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób: 1) samochodem osobowym, 2) pojazdem samochodowym przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 i nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą, 3) taksówką.

W kwestii licencji ustawodawca dokonał zatem w art. 5b ust. 1 utd rozróżnienia uprawnień do wykonywania krajowego transportu drogowego osób na trzy rodzaje licencji - na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób samochodem osobowym (1), pojazdem samochodowym przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 i nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą (2), taksówką (3).

Na podstawie art. 18 ust. 4a utd, przewóz okazjonalny wykonuje się pojazdem samochodowym przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 osób łącznie z kierowcą. Przewozu okazjonalnego dokonywanego tego rodzaju pojazdem samochodowym w ramach krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób dotyczy licencja, o której mowa w art. 5b ust. 1 pkt 2 utd. Natomiast w świetle art. 18 ust. 4b pkt 2 utd, dopuszcza się przewóz okazjonalny samochodami osobowymi niespełniającymi kryterium konstrukcyjnego określonego w ust. 4a i będącymi wyłączną własnością przedsiębiorcy lub stanowiącymi przedmiot leasingu tego przedsiębiorcy: a) prowadzonymi przez przedsiębiorcę świadczącego usługi przewozowe albo zatrudnionego przez niego kierowcę, b) na podstawie umowy zawartej w formie pisemnej w lokalu przedsiębiorstwa, c) po ustaleniu opłaty ryczałtowej za przewóz przed rozpoczęciem tego przewozu; zapłata za przewóz regulowana jest na rzecz przedsiębiorcy w formie bezgotówkowej; dopuszcza się wniesienie opłat gotówką w lokalu przedsiębiorstwa. Przewozu okazjonalnego dokonywanego na tej podstawie w ramach krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób samochodem osobowym dotyczy licencja, o której mowa w art. 5b ust. 1 pkt 1 utd.

Stosownie do art. 14 ust. 1 utd przewoźnik drogowy jest obowiązany zgłaszać w formie pisemnej, w postaci papierowej lub w postaci elektronicznej, organowi, który udzielił:

1) zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub licencji wspólnotowej, zmiany danych, o których mowa w art. 7a,

2) licencji, o której mowa w art. 5b ust. 1 i 2, zmiany danych, o których mowa w art. 8

- nie później niż w terminie 28 dni od dnia ich powstania.

Zgodnie z art. 87 ust. 1 pkt 1 utd podczas wykonywania przewozu drogowego kierowca pojazdu samochodowego, z zastrzeżeniem ust. 4, jest obowiązany mieć przy sobie i okazywać, na żądanie uprawnionego organu kontroli, kartę kierowcy, wykresówki, zapisy odręczne i wydruki z tąchografu oraz zaświadczenie, o którym mowa w art. 31 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o czasie pracy kierowców, a wykonując transport drogowy – wypis z zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego albo wypis z licencji.

W stanie faktycznym bezspornym jest, że kierowca nie okazał kontrolującym wymaganego dokumentu w postaci wypisu z licencji udzielonej wykonawcy przewozu. Zdaniem Sądu, skarżąca winna była upewnić się przed rozpoczęciem zadania przewozowego przez kierowcę, że kierowca jest wyposażony we wszystkie wymagane w związku z wykonywanym przewozem dokumenty, o których mowa w art. 87 utd, tj. m.in. wypis licencji. Z akt sprawy nie wynika, że strona dopełniła swoich obowiązków w tym zakresie. W związku z powyższym Sąd podziela ustalenia organu, że skarżąca nie dopełniła obowiązku wynikającego art. 87 ust. 1 pkt 1 utd.

W ocenie Sądu organy obu instancji prawidłowo uznały, że sporny w niniejszej sprawie przewóz stanowił przewóz okazjonalny, co oznacza, że w sprawie zastosowanie mają powyżej przytoczone przepisy. Z okoliczności stany faktycznego ustalonego przez organy w sposób wyczerpujący wynika, że przewóz został wykonany w celach zarobkowych, na zamówienie klienta poprzez aplikację Bolt, co wyjaśnił pasażer przewożony w trakcie kontroli, którzy dokonał zapłaty kartą płatniczą 7,30 zł na rzecz skarżącej (por. protokół przesłuchania pasażera), za co otrzymał e-mailem rozliczenie, w którym jako dostawcę usługi wskazano także skarżącą, potwierdzające ponadto fakt zapłaty za usługę na rzecz strony. Usługa transportowa (przewozu pasażerów) zgodnie z wystawionym rozliczeniem została wykonana przez skarżącą.

Powyższe ustalenia potwierdzają dokonane podczas kontroli przesłuchania świadków - kierowcy i pasażera. Świadek będący kierowcą zeznał, że przewóz wykonywał w imieniu skarżącej, od której raz w tygodniu otrzymuje wynagrodzenie za zrealizowane przewozy i z którą zawarł umowę zlecenia. Świadek M. K. wyjaśnił, że za wykonaną usługę pasażer uiszcza opłatę poprzez obciążenie jego karty płatniczej poprzez aplikację Bolt, a kierowca nie otrzymuje żadnego wynagrodzenia od pasażera. Kierowca nie posiada w aucie kasy fiskalnej. Kierowca zeznał, że przewóz został zamówiony przez aplikację Bolt. Z zeznań świadka wynikało ponadto, że nie prowadzi działalności gospodarczej i nie zna osób, które przewoził (protokół z przesłuchania M. K. - w aktach sprawy).

Z zeznań pasażera C. K. z kolei wynikało, że w dniu kontroli zamówił przejazd za pośrednictwem aplikacji Bolt. Przejazd miał się odbyć w [...] na lotnisko. Opłata za usługę miała wynieść 7,30 zł i została uiszczoną kartą płatniczą na konto E. sp. z o.o. sp. k. (protokół z przesłuchania C. K. - w aktach sprawy).

Zgodnie z art. 80 kpa organ administracji publicznej ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. W opinii Sądu zebrany w postępowaniu administracyjnym przez WITD i GITD materiał dowodowy w sposób wystarczający potwierdza wykonywanie przez stronę zarobkowych okazjonalnych przewozów osób.

Należy podkreślić, że powyższe ustalenia faktyczne wynikają z protokołu kontroli, zeznań świadków, jak też załączonej dokumentacji fotograficznej, w tym rozliczenia płatności otrzymanego przez pasażera w wiadomości e-mail za usługę transportową, w którym wskazano stronę jako dostawcę usług.

Sąd zwraca przy tym uwagę na fakt, iż protokół kontroli jako dokument urzędowy korzysta z wiarygodności zawartych w nim ustaleń. Dokument urzędowy stanowi podstawowy element materiału dowodowego w postępowaniu administracyjnym. Dokumenty urzędowe korzystają ze szczególnej mocy dowodowej, ponieważ stanowią dowód tego, co zostało w nich urzędowo stwierdzone. Z dokumentem urzędowym związane jest domniemanie prawdziwości jego treści. Organ prowadzący postępowanie nie może wobec tego swobodnie oceniać ani kwestionować treści dokumentu urzędowego. Istota protokołu z kontroli wyraża się w tym, że dokument ten odzwierciedla i potwierdza istniejący w momencie kontroli stan faktyczny.

Skarżąca nie zakwestionowała zatem skutecznie ustalonego przez WITD i GIDT stanu faktycznego ani przed tymi organami, ani przed sądem administracyjnym. Twierdzenia strony mają w tym zakresie jedynie walor polemiczny. Sąd podkreśla, że przy wszystkich czynnościach kontrolnych obecny był kierowca – zleceniobiorca skarżącej, który nie zgłosił żadnych uwag odnośnie ewentualnych nieprawidłowości.

Nie budzą również wątpliwości ustalenia faktyczne wskazujące, że strona posiadała licencję na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób samochodem osobowym, nie spełniła jednak wymogów wynikających z art. 18 ust. 4a oraz ust. 4b pkt 2 utd. Samochód osobowy, którym dokonano przewozu pasażerów, nie spełniał kryteriów konstrukcyjnych przewidzianych w art. 18 ust. 4a utd, nie był bowiem przeznaczony konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 osób łącznie z kierowcą, lecz do przewozu 5 osób wraz z kierowcą, co wynika z zapisów w protokole kontroli oraz z wyciągu z CEPIK (liczba miejsc – 5). Nie zostały również spełnione przesłanki, które umożliwiałyby niespełnienie przez skarżącą wymogów konstrukcyjnych pojazdu z art. 18 ust. 4a utd. Strona bowiem nie zawarła z pasażerem umowy w formie pisemnej w lokalu przedsiębiorstwa (choć zapłata za przewóz nie została uregulowana na rzecz przedsiębiorcy w formie bezgotówkowej). Jak natomiast wynika z treści art. 18 ust. 4a pkt 2 utd, przesłanki wymienione w tym przepisie muszą być spełnione łącznie, aby możliwe było zastosowanie uregulowanego w tym przepisie wyjątku od wymogów konstrukcyjnych samochodu, którym dokonywany jest przewóz okazjonalny.

Jak wynika z informacji z Urzędu Miasta [...] spółka posiadała licencję nr [...] na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób samochodem osobowym, udzieloną jej 11 kwietnia 2019 r. w trybie zmiany licencji nr [...], do której nie zgłosiła kontrolowanego pojazdu.

Dlatego też nie budzą wątpliwości ustalenia organów obu instancji, że skarżąca nie dokonała zmian danych do licencji poprzez zgłoszenie do niej samochodu, którym była wykonywana usługa transportowa, czym nie dopełniła obowiązku wynikającego z art. 14 ust. 1 pkt 2 utd, zgodnie z którym przewoźnik drogowy jest obowiązany zgłaszać w formie pisemnej, w postaci papierowej lub w postaci elektronicznej, organowi, który udzielił licencji, o której mowa w art. 5b ust. 1 i 2, zmiany danych, o których mowa w art. 8 - nie później niż w terminie 28 dni od dnia ich powstania.

W omawianym przypadku organy nie ustaliły, od kiedy strona wykonywała transport drogowy z użyciem kontrolowanego pojazdu. Należy jednak stwierdzić, że od 6 września 2019 r. (dzień kontroli) do dnia wydania decyzji w I instancji ([...] lutego 2020 r.) upłynęło ponad 28 dni. Do dnia wydania decyzji przez GITD ([...] lipca 2020 r.) strona nie przedłożyła dowodu na zgłoszenie pojazdu do licencji w terminie. Wobec powyższego należy stwierdzić, że WITD prawidłowo nałożył na stronę karę pieniężną w wysokości 800 (osiemset) złotych z tytułu popełnienia naruszenia z lp. 1.5 załącznika nr 3 do utd.

Organy drugiej instancji słusznie zatem wskazał, iż strona popełniła trzy naruszenia przepisów utd wymienione w lp. 1.5 1.12 i lp. 2.11 załącznika nr 3 do utd. Zgodnie z art. 92a ust. 1 i ust. 7 utd, w brzmieniu obowiązującym w dniu stwierdzonych naruszeń, podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego, podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 złotych do 12.000 złotych za każde naruszenie. Wykaz naruszeń obowiązków lub warunków przewozu drogowego, o których mowa w ust. 1, wysokości kar pieniężnych za poszczególne naruszenia, a w przypadku niektórych naruszeń numer grupy naruszeń oraz wagę naruszeń wskazane w załączniku I do rozporządzenia Komisji (UE) 2016/403: 1) popełnionych przez podmiot wykonujący przewóz drogowy określa lp. 1-9, 2) popełnionych przez przewoźnika drogowego w związku z wykonywaniem transportu drogowego określa lp. 10 - załącznika nr 3 do utd. Jak wynika z lp. 1.5 załącznika nr 3 do utd, niezgłoszenie w formie pisemnej, w postaci papierowej lub elektronicznej, organowi, który udzielił zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub licencji, zmiany danych, o których mowa odpowiednio w art. 7a i art. 8 utd, w wymaganym terminie - za każdą zmianę, jest zagrożone karą pieniężną w wysokości 800 zł. Natomiast zgodnie z lp. 2.11 załącznika nr 3 do utd, wykonywanie przewozu okazjonalnego pojazdem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego określonego w art. 18 ust. 4a utd, z zastrzeżeniem przewozów, o których mowa w art. 18 ust. 4b, jest zagrożone karą pieniężną w wysokości 8000 zł. W myśl zaś lp.1.12 załącznika nr 3 do utd niewyposażenie kierowcy w dokumenty, o których mowa w art. 87 utd jest zagrożone karą pieniężną w wysokości 500 zł za każdy dokument. Niezasadny jest zatem podnoszony przez stronę zarzut naruszenia art. 92a ust 1 i 6 w zw. z lp. 1.5 i lp. 2.10 załącznika nr 3 do utd w związku z art. 4 pkt 6a utd, zgodnie z którym przewóz drogowy to transport drogowy lub niezarobkowy przewóz drogowy, a także inny przewóz drogowy w rozumieniu przepisów Rozporządzenia (WE) nr 561/2006.

Sąd wskazuje, iż transportem drogowym jest podejmowanie i wykonywanie działalności gospodarczej w zakresie przewozu osób lub rzeczy pojazdami samochodowymi zarejestrowanymi w kraju, za które uważa się również zespoły pojazdów składające się z pojazdu samochodowego i przyczepy lub naczepy (art. 4 pkt 1 utd). Bezspornym jest zatem, że strona w dniu kontroli wykonywała przewóz okazjonalny w ramach transportu drogowego osób. Strona bowiem przewoziła pasażera odpłatnie pojazdem zarejestrowanym w kraju. Z akt sprawy wynika, że umowa na przejazd została zawarta przez klienta przez aplikację Bolt znajdującą się w telefonie, a przewóz został opłacony po jego wykonaniu.

Organ także prawidłowo ustalił, iż to skarżąca, a nie kierowca jest stroną przedmiotowego postępowania. Należy wskazać, że przeprowadzone postępowanie dowodowe bezspornie wykazało, że w dniu 6 września 2019 r. kierujący wykonywał transport drogowy w zakresie przewozu osób samochodem osobowym w imieniu i na rzecz E. Sp. z o.o. Spółka komandytowa z siedzibą w [...], co potwierdza bezsprzecznie wystawiona pasażerowi przez skarżącą rozliczenie usługi opiewające na kwotę 7,30 złotych z tytułu usługi transportowej (w którym jako dostawcę usługi wskazano stronę, a nie kierowcę). Należność także została opłacona kartą płatniczą przez pasażera na rzecz strony, a nie kierowcy. Ponadto kierowca wyraźnie oświadczył do protokołu kontroli, iż pracuje dla strony, jest bowiem jej zleceniobiorcą. Wbrew tezom zawartym w skardze, organ wykazał tym samym świadczenie usługi przez stronę, a nie przez kierowcę, a zatem to skarżąca była stroną umowy przewozu, a nie kierowca.

Tym samym niezasadny jest zarzut naruszenia przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na treść rozstrzygnięcia tj. art. 4 pkt 11, art. 18 ust 4a b utd w zw. z lp. 2.10 załącznika nr 3 do utd polegające na uznaniu, że czynności wykonywane przez stronę wyczerpywały definicję przewozu okazjonalnego.

Wskazać również trzeba na dokonaną przez Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej w wyroku z 20 grudnia 2017 r. (C- 34/15) analizę charakteru usługi pośrednictwa poprzez platformę informatyczną UBER, analogiczną do aplikacji Bolt. Trybunał wskazał, że usługę pośrednictwa, która polega na odpłatnym umożliwianiu nawiązywania kontaktów, poprzez aplikację na inteligentny telefon, między właścicielami pojazdów niebędącymi zawodowymi kierowcami a osobami chcącymi przebyć trasę miejską, należy uznać za usługę nierozerwalnie związaną z usługą przewozową, a tym samym za usługę wchodzącą w zakres "usług w dziedzinie transportu" w rozumieniu art. 58 ust. 1 Traktatu o Funkcjonowaniu Unii Europejskiej. Usługa pośrednictwa w przekazywaniu zleceń przewozowych złożonych za pomocą aplikacji mobilnych, pomiędzy pasażerami a kierowcami, nie ogranicza się do usługi pośrednictwa polegającej na umożliwianiu nawiązywania kontaktów poprzez aplikację na inteligentny telefon, między właścicielami pojazdów niebędącymi zawodowymi kierowcami a osobami chcącymi przebyć trasę miejską. Usługa pośrednictwa polega na selekcjonowaniu właścicieli pojazdów niebędących zawodowymi kierowcami, którym przedsiębiorstwo to dostarcza aplikację, bez której, po pierwsze, kierowcy nie świadczyliby usług przewozowych, a po drugie, osoby chcące przebyć trasę miejską nie miałyby dostępu do usług tych kierowców.

Omawianą usługę pośrednictwa pomiędzy klientem (pasażerem) a kierowcą, Trybunał uznał za integralną część złożonej usługi, której głównym elementem jest usługa przewozowa, wobec czego należy zakwalifikować ją jako usługę w dziedzinie transportu, a nie usługę społeczeństwa informacyjnego i podlega ona nie postanowieniom art. 56 TFUE dotyczącego swobodnego przepływu usług w ogólności, lecz postanowieniom art. 58 ust. 1 TFUE, będącego przepisem szczególnym, w myśl którego swobodę przepływu usług w dziedzinie transportu regulują postanowienia tytułu dotyczące transportu.

Powyższy wyrok potwierdził prawidłowość oceny charakteru wykonywanej usługi przez skarżącego (usługa transportowa). Skoro bowiem TSUE potraktował firmę UBER (platformę konkurencyjną do Bolt), jako wykonującego w części usługę transportową (w zakresie pośrednictwa), to oczywistym jest, że skarżąca jako realizator drugiej części usługi (przewóz pasażera), za którą pobiera opłatę w gotówce i wystawia paragon, również wykonywała usługę transportową (zob. wyrok WSA w Krakowie z 29 stycznia 2018 r., sygn. akt III SA/Kr 1141/17; wyrok WSA w Gliwicach z 1 kwietnia 2019 r., sygn. akt II SA/Gl 1048/18; wyrok WSA w Warszawie z 27 lutego 2018 r., sygn. akt VI SA/Wa 2358/17 i z 11 lipca 2019 r., sygn. akt VI SA/Wa 390/19).

Wskazane okoliczności przesądzają, że działanie skarżącej mieściło się w ramach pojęcia krajowego transportu drogowego, czyli podejmowania i wykonywania działalności gospodarczej w zakresie przewozu osób pojazdem samochodowym zarejestrowanym w kraju, niezależnie od tego, ile razy strona świadczyła w ten sposób usługi przewozu. W tej sytuacji na skarżącej ciążył nie tylko obowiązek posiadania licencji uprawniającej do wykonywania transportu drogowego (obowiązek ten strona wykonała), ale i obowiązek zgłoszenia spornego samochodu osobowego do licencji, obowiązek wyposażenia kierowcy w wymagane prawem dokumenty oraz obowiązek spełnienia przez pojazd wymogów wynikających z art. 18 ust. 4a oraz ust. 4b pkt 2 utd. Wszystkie te bowiem obowiązki spoczywają na podmiotach wykonujących faktyczną działalność, odpowiadającą definicji transportu drogowego, zawartej w art. 4 utd, a zatem nawet w przypadku, gdy taka działalność nie została zgłoszona jako przedmiot prowadzenia działalności gospodarczej.

W tych okolicznościach należy przyjąć, że skarżąca bezspornie wykonywała usługi w zakresie transportu drogowego. Jeżeli zaś chodzi o kwestionowanie wykonywania przez stronę przewozu okazjonalnego z powodu rzekomego braku wykazania przez organ, że przewóz ten nastąpił z inicjatywy kierującego lub pasażera, to wskazać należy, iż z przesłuchania świadka - pasażera wyraźnie wynika, iż zamówił on taksówkę, korzystając z aplikacji Bolt. Jest to zatem ewidentna inicjatywa pasażera do zainicjowania przejazdu okazjonalnego. Nie mają zatem znaczenia przywoływane przez stronę analogię do carpoolingu i carsharingu. Za niezasadny uznać zatem należy zarzut naruszenia przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na treść rozstrzygnięcia tj. art. 18 ust 4b pkt 1 lit c utd poprzez jego niezastosowanie (przy przyjęciu, że przejazd skarżącej był przewozem okazjonalnym) w sytuacji, w której zgodnie z zasadami aplikacji internetowej, z której korzystał pasażer, płatność za przejazd jest określona z góry (nawet jeśli określona jest jedynie w przybliżeniu) i następuje na rzecz przedsiębiorcy, który zapewnia usługę w ramach aplikacji Bolt.

Sąd uznał także, że ustalenia dokonane przez organy Inspekcji Transportu Drogowego odpowiadają wymogom postępowania administracyjnego uregulowanego w Kodeksie postępowania administracyjnego, w tym normom wynikającym z art. 7, art. 76 § 1 art. 77 § 1 art. 80, art. 86 oraz art. 107 § 3 kpa W ocenie Sądu, materiał dowodowy na którym organy obu instancji oparły swoje rozstrzygnięcie, stanowi wyczerpujący materiał dowodowy pozwalający na dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego i załatwienie sprawy. W sprawie zostały ustalone przez organy istotne dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności. Ustalenia te pozwalały na przyjęcie przez organy, że wykonywany przez stronę przewóz był przewozem okazjonalnym samochodem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego umożliwiającego dokonywanie takiego rodzaju przewozu, jak również przesłanek z art. 18 ust. 4b utd oraz bez zgłoszenia tego samochodu do licencji na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób samochodem osobowym, posiadanej przez skarżącą. W oparciu o te ustalenia organy dokonały prawidłowej subsumpcji prawnej stanu faktycznego do przepisów prawa materialnego, co skutkowało prawidłowym stwierdzeniem przez organy dwóch opisanych powyżej naruszeń prawa po stronie skarżącej, za które została na stronę nałożona kara pieniężna w prawidłowej wysokości. W konsekwencji należy stwierdzić, że GITD, zgodnie z art. 138 § 1 pkt 1 kpa, zasadnie utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji.

Wobec powyższego bezzasadny jest zarzut, że organy nie zebrały w sposób pełny materiału dowodowego, a ustalenia oparły jedynie na protokole kontroli, z którego - w ocenie skarżącej - nie wynika, by wykonywała on transport drogowy. W ocenie Sądu, materiał dowodowy, na którym organy obu instancji oparły swoje rozstrzygnięcie, został zgromadzony prawidłowo i w zakresie pozwalającym na rzetelne wyjaśnienie stanu faktycznego i załatwienie sprawy. Ustalenia faktyczne poczynione przez organy pozwalały na przyjęcie, że wykonywane przez skarżącego czynności stwierdzone protokołem kontroli nosiły cechy wykonywania działalności gospodarczej, która polegała na wykonywaniu transportu drogowego, tj. transportu okazjonalnego.

Należy ponadto zauważyć, że nie w każdym przypadku obowiązek zgromadzenia materiału dowodowego spoczywa na organach administracji, prowadzących postępowanie. Obowiązek wyczerpującego zebrania przez organy materiału dowodowego nie oznacza nieograniczonego obowiązku poszukiwania przez nie materiałów dowodowych, mających wykazać okoliczności korzystne dla stron postępowania. Zasada ta nie zwalnia strony postępowania administracyjnego z obowiązku zaoferowania takich dowodów, z których wywodzi korzystne dla siebie skutki. W niniejszej sprawie skarżąca dowodów takich nie zaoferowała.

Niezasadność zarzutów skargi i zgodność z prawem decyzji obu instancji, prowadzi także do wniosku, że organy w niniejszej sprawie nie naruszyły art. 8 kpa, gdyż nie prowadziły postępowania w sposób przeczący zasadzie pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa. Nie stanowi zaś naruszenia tej zasady fakt, iż strona nie zgadza się z rozstrzygnięciem organu.

Sąd nie stwierdził w niniejszej sprawie naruszenia przez GITD przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, ani naruszenia przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy.

Wyjaśniająco Sąd wskazuje, iż zgodnie z art. 92c ust. 1 utd nie wszczyna się postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w art. 92a ust. 1 utd, na podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, a postępowanie wszczęte w tej sprawie umarza się jeżeli:

1) okoliczności sprawy i dowody wskazują, że podmiot wykonujący przewozy lub inne czynności związane z przewozem nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których podmiot nie mógł przewidzieć, lub

2) za stwierdzone naruszenie na podmiot wykonujący przewozy została nałożona kara przez inny uprawniony organ,

3) od dnia ujawnienia naruszenia upłynął okres ponad 2 lat.

W myśl art. 189a § 2 kpa w przypadku uregulowania w przepisach odrębnych:

1) przesłanek wymiaru administracyjnej kary pieniężnej,

2) odstąpienia od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej lub udzielenia pouczenia,

3) terminów przedawnienia nakładania administracyjnej kary pieniężnej,

4) terminów przedawnienia egzekucji administracyjnej kary pieniężnej,

5) odsetek od zaległej administracyjnej kary pieniężnej,

6) udzielania ulg w wykonaniu administracyjnej kary pieniężnej - przepisów niniejszego działu w tym zakresie nie stosuje się.

Wyjaśnić trzeba, że w rozpatrywanej sprawie kary pieniężne są nakładane na podstawie art. 92a w zw. z art. 93 ust. 1 utd. Treść art. 92a ust. 1. 3 i 7 pkt 1 w zw. z załącznikiem nr 3 do utd określa w sposób sztywny wysokość kar pieniężnych za naruszenia przepisów załącznika nr 3 do utd. W tym zakresie organ nie ma możliwości miarkowania kar pieniężnych, a regulacja wynikająca z art. 189d kpa, na mocy art. 189a § 2 pkt 1 kpa nie ma zastosowania w niniejszej sprawie.

Zastosowania w sprawie nie znajdą również przepisy art. 189e oraz art. 189f kpa, które regulują przesłanki odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej oraz udzielenia pouczenia. Kwestie te zostały uregulowane odrębnie przez utd w art. 92c ust. 1 pkt 1, zaś w odniesieniu do naruszeń związanych z nieprzestrzeganiem przepisów o czasie prowadzenia pojazdów, wymaganych przerwach i okresach odpoczynku zastosowanie ma art. 92b ust. 1 utd. Reguła kolizyjna wyrażona w art. 189 § 2 kpa daje w tym zakresie pierwszeństwo przepisom odrębnym, a nie przepisom zawartym w dziale lVa kpa.

W związku z niezasadnością skargi oraz brakiem stwierdzenia z urzędu innych naruszeń prawa, skutkujących uchyleniem skarżonej decyzji, Sąd na podstawie art. 151 P.p.s.a. skargę oddalił.