Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Aleksandra Łaskarzewska po rozpoznaniu w dniu 15 września 2020 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia J. K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 27 listopada 2019 r., sygn. akt III SA/Lu 562/19 o odrzuceniu skargi J. K. w sprawie ze skargi A. i J. K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...] sierpnia 2019 r. nr [...] w przedmiocie kosztów postępowania rozgraniczeniowego postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie postanowieniem z dnia 27 listopada 2019 r. odrzucił skargę J. K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...] sierpnia 2019 r. w przedmiocie kosztów postępowania rozgraniczeniowego. W motywach orzeczenia Sąd I instancji wskazał, że J. K. wniósł w imieniu własnym i małżonki A. K. skargę na opisane wyżej postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego. W wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z dnia 8 października 2019 r. skarżący został wezwany do uzupełnienia braków formalnych skargi przez podpisanie skargi, podanie numeru PESEL skarżących A. i J. K. oraz złożenie 2 odpisów skargi – w terminie 7 dni od dnia otrzymania wezwania, pod rygorem odrzucenia skargi. Skarżący został również wezwany w tym samym terminie do złożenia pełnomocnictwa procesowego do działania w imieniu A. K. przed wojewódzkim sądem administracyjnym lub przed sądami administracyjnymi wraz z wykazaniem, że może on być pełnomocnikiem w świetle art. 35 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm.) - dalej jako: "P.p.s.a.", pod rygorem pominięcia czynności dokonanych w sprawie przez pełnomocnika oraz pominięcia udziału pełnomocnika w dalszym postępowaniu.

Wezwanie do usunięcia powyższych braków formalnych skargi zostało doręczone skarżącemu w dniu 4 listopada 2019 r., stąd termin na ich uzupełnienie upływał 12 listopada 2019 r.

Pismem z dnia 12 listopada 2019 r. (data nadania) zatytułowanym "wyjaśnienie, wnioski i wniosek szczególny" J. K. oświadczył, że popiera w całości swoją skargę i wniósł o uznanie podpisu niniejszego pisma jako podpisu pod skargą. Jednocześnie podał numer PESEL swój i A. K. Do pisma załączył kserokopię karty informacyjnej leczenia szpitalnego w dniach od 19 września 2019 r. do 30 września 2019 r. oraz zaświadczenie lekarskie z dnia 4 listopada 2019 r. Wyjaśnił, że skargi nie podpisał, ponieważ sporządzał ją w szpitalu, z tego również powodu nie jest w stanie sporządzić dwóch odpisów skargi. Skarżący nie dołączył również pełnomocnictwa.

Uznając, że w zakreślonym terminie skarżący uzupełnił jedynie brak formalny dotyczący wskazania numerów PESEL, Sąd I instancji odrzucił jego skargę na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 i § 3 P.p.s.a.

Na powyższe postanowienie J. K. wniósł zażalenie.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Zażalenie jest zasadne.

W niniejszej sprawie skarga została odrzucona na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a. Przepis ten stanowi, że sąd odrzuca skargę, gdy nie uzupełniono w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi. Z art. 57 § 1 P.p.s.a. wynika, że skarga powinna czynić zadość pisma w postępowaniu sądowym, a zatem musi spełniać określone warunki formalne, które wymienia w sposób wyczerpujący przepis art. 46 P.p.s.a. Jednym z tych wymagań jest podpis strony lub jej przedstawiciela ustawowego lub pełnomocnika (art. 46 § 1 pkt 4 P.p.s.a.). Oprócz wymagań wskazanych w tym przepisie, przepis art. 47 § 1 P.p.s.a przewiduje, że do pisma należy dołączyć jego odpisy i odpisy załączników dla doręczenia ich stronom, a ponadto jeżeli w sądzie nie złożono załączników w oryginale, po jednym odpisie każdego załącznika do akt sądowych. Nieuzupełnienie w terminie braków formalnych skargi, o których mowa w powołanych przepisach, skutkuje odrzuceniem skargi (art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a.).

W niniejszej sprawie bezsporne jest, że wniesiona przez skarżącego skarga obarczona była brakami formalnymi, tj. nie została podpisana i nie załączono do niej wymaganej liczby odpisów.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie wzywając skarżącego do uzupełnienia braków formalnych skargi miał jednak świadomość, że skarga została sporządzona odręcznie w trakcie długotrwałego pobytu skarżącego w szpitalu, gdyż ta okoliczność wynikała z jej treści. W tej sytuacji, wskazane było zastosowanie art. 6 P.p.s.a. stanowiącego, iż sąd administracyjny w razie uzasadnionej potrzeby udziela stronom występującym w sprawie bez adwokata, radcy prawnego, niezbędnych pouczeń co do czynności procesowych i skutków ich zaniedbań. Obowiązek ten odnosi się do pouczeń celowych z punktu widzenia prawidłowego dokonania danej czynności procesowej. W rozpoznawanej sprawie, Sąd wzywając skarżącego do podpisania skargi i nadesłania jej odpisów, winien pouczyć stronę o możliwości osobistego podpisania skargi w siedzibie Sądu i sporządzenia kopii z oryginału znajdującego się w aktach sprawy, a przede wszystkim o możliwości zwrócenia się do Sądu o sporządzenie i przesłanie kopii skargi znajdującej się w aktach sprawy, w celu jej podpisania i sporządzenia wymaganej liczby odpisów tego pisma. Tym bardziej Sąd powinien obowiązek ten spełnić po uzyskaniu odpowiedzi skarżącego na wezwanie do uzupełnienia braków formalnych skargi, w którym skarżący poinformował o nieposiadaniu kopii skargi, której odręczny oryginał został sporządzony w szpitalu (na dowód czego skarżący przedłożył stosowną dokumentację lekarską) i załączony do akt sprawy. Mając na uwadze przedstawione okoliczności, jak również fakt, że w zakreślonym przez Sąd I instancji terminie skarżący odniósł się do wezwania o uzupełnienie braków formalnych skargi dążąc do jego wykonania, Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że pominięcie przez Sąd tej czynności stanowiło uchybienie, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd I instancji winien uwzględnić, że odrzucenie skargi pozbawia stronę prawa do sądu i zweryfikowania przez Sąd zaskarżonego postanowienia SKO w C. Skoro zaś podjęte na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a. rozstrzygnięcie rodzi tak poważne konsekwencje dla strony, Sąd powinien był dopilnować, aby wystosowane do strony wezwanie do usunięcia braków formalnych skargi było pełne i zawierało niezbędne wskazówki umożliwiające prawidłowe wykonanie wezwania, czego w niniejszej sprawie zabrakło.

Z wymienionych powodów, na podstawie art. 185 § 1 w zw. z art. 197 § 1 i § 2 P.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny postanowił jak w sentencji.