Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Góra-Błaszczykowska (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Aneta Dąbrowska, Sędzia WSA Tomasz Wykowski, Protokolant Marcin Lesner, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 lipca 2010 r. sprawy ze skarg W. G. i D. I. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2009 r. nr [...] w przedmiocie wymeldowania - oddala skargi -

Zaskarżoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego decyzją z dnia [...] grudnia 2009 r. Wojewoda [...] utrzymał w mocy decyzję Prezydenta W. z dnia [...] października 2009r., orzekającą o wymeldowaniu W. G. wraz z małoletnią córką A. G. z pobytu stałego z lokalu nr [...] przy ul. [...] w W.

W uzasadnieniu decyzji Wojewoda podniósł, że lokal nr [...] przy ul. [...] w W. na podstawie decyzji z dnia [...] marca 1996r. został przydzielony W. G. przez Komendanta Policji do wspólnego zamieszkiwania z E. G. oraz córkami O. i M. G. Obecnie w spornym lokalu zamieszkuje stale E. G. oraz jej córki – M. G. i O. G. wraz z mężem G. O. Natomiast W. G. wraz z małoletnią córką A. G. pomimo tego, że w lokalu nr [...] przy ul. [...] w W. są zameldowani na pobyt stały, to jednak tam nie zamieszkują. Fakt ten, zdaniem organu, potwierdzał wielokrotnie w toku postępowania wyjaśniającego sam W. G., jak również matka A. G. – D. I. W czasie postępowania W. G. wyjaśnił, że ani on, ani jego małoletnia córka A. G. (nad którą wymieniony sprawuje opiekę), nie zamieszkują stale w miejscu, w którym są zameldowani pobyt stały, natomiast zamieszkują w wynajętych mieszkaniach (zmieniają lokale dość często), korzystają również z gościnności rodziny. W. G. poinformował, iż w lokalu nr [...] przy ul. [...] w W. ostatni raz nocował pod koniec września 2008r.

Organ wskazał, że szczegółowa analiza dokumentów, zebranych w sprawie pozwoliła na ustalenie kluczowych kwestii. Na podstawie oświadczeń stron, ustaleń policji oraz innych organów, zeznań bezstronnych świadków ustalono, że W. G. wraz z małoletnią córką A. G. nie zamieszkuje w miejscu stałego zameldowania, a lokal ten opuścił dobrowolnie. Zdaniem Wojewody wywnioskować można to np. z treści protokołu z dnia 9 września 2008r., sporządzonego na okoliczność toczącej się z powództwa W. G. przeciwko E. G. sprawy o alimenty, z uzasadnienia wyroku Sądu Rejonowego [...] w W. [...] z dnia [...] grudnia 2007r, sygn. akt [...], protokołu z rozprawy z dnia [...] listopada 2007r., sygn. akt [...].

Organ zaznaczył, że W. G. wskazał, iż w lokalu nr [...] przy ul. [...] w W. przebywa średnio 2-3 razy w miesiącu, za każdym razem około godziny, przeważnie bowiem mieszka z małoletnimi dziećmi w B. Małoletnie dzieci W. G. nie mieszkają w spornym lokalu, przebywają w nim jedynie jeden -dwa razy w ciągu pół roku. Ostatnio wszyscy nocowali tam pod koniec lutego 2007 r. Fakt sporadycznego przebywania W. G. w lokalu nr [...] przy ul. [...] w W. potwierdziła dodatkowo E. G., M. G., O. G. oraz G. O. W łazience, w kuchni, ani w przedpokoju nie ma żadnych rzeczy, należących do wymienionego lub do A. G. Dzieci posiadają opiekę lekarską w B., tam też małoletnia A. G. uczęszcza do przedszkola. W dniu 24 grudnia 2008 r. oświadczenia do protokołu złożyła D. I., która wyjaśniła, że A. G. wraz z W. G. od urodzenia zamieszkuje w W. i tam koncentruje się ich życie. Bywają okresy, kiedy osoby te nie mogą fizycznie przebywać w tym lokalu z uwagi na ostry konflikt istniejący między W. G., a jego byłą żoną E. G. Stwierdziła, że dzieci korzystają z opieki medycznej zarówno w B., jak i w W. Oświadczenia D. I. pozostają jednak w sprzeczności z resztą zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, a nawet z oświadczeniami samego W. G., pod którego opieką znajduje się małoletnia A. G. W ocenie Wojewody [...] niesporna jest okoliczność, że W. G. wraz z małoletnią córką A. G. nie zamieszkuje w lokalu nr [...] przy ul. [...] w W., przy czym trudno jest ustalić kiedy dokładnie wymieniony wyprowadził się ze spornego lokalu, tym bardziej, że jego oświadczenia w wielu miejscach są niespójne. Z materiału dowodowego, zgromadzonego w sprawie, nie wynika natomiast w żaden sposób, aby wymieniony wyprowadził się niedobrowolnie. Choć W. G. wielokrotnie składał różnorodne zawiadomienia do prokuratury, to śledztwa te były umarzane z uwagi na brak danych, dostatecznie uzasadniających podejrzenie popełnienia przestępstwa. Podejmowane przez skarżącego kroki nie stanowiły właściwej drogi do obrony swoich praw do lokalu nr [...] przy ul. [...] w W.

Wojewoda wskazał, że ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika, że W. G. posiada klucze do spornego lokalu i ma do niego swobodny dostęp, a wyrokiem sądu został mu przydzielony jeden z pokoi, w którym może swobodnie zamieszkiwać. Pomimo to W. G. z prawa tego dobrowolnie zrezygnował, a swoje życie skoncentrował w innym miejscu. Zarówno W. G. jak i E. G. zgodnie potwierdzili, że odwołujący przychodzi do lokalu, w którym jest zameldowany, sporadycznie, jeden raz w miesiącu lub nawet rzadziej. Jego wizyty są krótkie, nigdy tam nie nocuje.

Analizując natomiast całość zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego Wojewoda [...] uznał, iż po stronie W. G. oraz małoletniej A. G. brak jest zamiaru stałego pobytu w przedmiotowym lokalu. Co więcej stwierdził też, że całokształt zachowań i twierdzeń odwołującego potwierdzają iż lokal nr [...] przy ul. [...] w W. już od wielu lat nie jest miejscem, w którym wymieniony koncentruje swoje życie i swoje sprawy. W konsekwencji w rozpoznawanej sprawie nie ma mowy o błędnej interpretacji czy błędnym zastosowaniu art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych.

Odnosząc się natomiast do zarzutów, podnoszonych w odwołaniach oraz do wniosku D. I. o przeprowadzenie kontroli meldunkowej w lokalu nr [...] przy ul. [...] w W., organ odwoławczy uznał, iż zebrany przez organ I instancji materiał dowodowy jest wystarczający do wydania rozstrzygnięcia w sprawie i w związku z tym nie zachodzi konieczność dodatkowego jego uzupełnienia, tym bardziej, iż z akt sprawy wynika, że w spornym lokalu znajdują się rzeczy W. G. i A. G. Ponadto organ odwoławczy stwierdził, że dla wydania rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie nie ma również znaczenia fakt, iż nie udało się ustalić aktualnego miejsca pobytu W. G. i małoletniej A. G.

Na powyższą decyzję Wojewody [...] skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wnieśli D. I. i W. G. D. I. zarzuciła, że Wojewoda błędnie zinterpretował, że W. G. wraz z małoletnią córką A., dobrowolnie opuścili lokal. Natomiast W. G. zarzucił zaskarżonej decyzji niewyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności, mających wpływ na wynik sprawy, zastosowanie błędnej interpretacji przepisów, rażące naruszenie zasad procesowych i oparcie rozstrzygnięcia na zeznaniach pochodzących z innych postępowań, a także przyjęcie mylnego założenia, że skarżący nie dopełnił obowiązku wymeldowania się z adresu stałego zameldowania (i uznania tej kwestii za dowód w końcowym wnioskowaniu przed wydaniem decyzji) oraz że skoncentrował swoje centrum życiowe w B. Podnosząc powyższe naruszenia wniósł o uchylenie zaskarżonej jak i poprzedzającej ją decyzji.

W uzasadnieniu skargi skarżący podniósł, że w postępowaniu prowadzonym przez organy nie ustalono, czy wraz z córką zamieszkuje pod adresem zameldowania - przy ul. [...] w W. Nadto nie ustalono, czy jego przebywanie w lokalu przy ul. [...] ma charakter trwały, czy też dobrowolnie opuścił ten lokal. Zdaniem skarżącego, bez zgromadzenia dowodów na okoliczność konfliktu między nim a byłą małżonką, nie sposób odnieść się do charakteru opuszczenia tego lokalu.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej uchylenie, podtrzymując argumentację, zaprezentowaną w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszym postępowaniu jest decyzja Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2009 r., którą utrzymano w mocy decyzję Prezydenta W. z dnia [...] października 2009 r., orzekającą o wymeldowaniu W. G. wraz z małoletnią córką A. G. z pobytu stałego z lokalu nr [...] przy ul. [...] w W.

Skargę do Sądu na tę decyzję wnieśli D. I. oraz W. G. O ile interes prawny W. G. do zaskarżenia nie budzi wątpliwości - ponieważ zaskarżona decyzja dotyczy go bezpośrednio, a tyle pozostaje do wyjaśnienia interes prawny skarżącej D. I. Jak wynika z akt administracyjnych sprawy, zaskarżona decyzja została doręczona D. I., W. G., E. G. oraz Prezydentowi W. Należy jednak pamiętać, że decyzją Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2009 r. wymeldowano z lokalu przy ul. [...] nie tylko W. G., ale także jego małoletnią córkę A. G. Jak wynika z akt sprawy, A. G. jest córką W. G. i D. I. Wobec tego stwierdzić należy, iż D. I. występowała w sprawie jako przedstawiciel ustawowy małoletniej A. G. Tymczasem pismem z dnia 24 maja 2010 r. skierowanym do Sądu D. I. oświadczyła, że nie została pozbawiona władzy rodzicielskiej, a skargę wniosła w imieniu własnym. Wobec tego stwierdzić należy, iż skarżąca D. I. nie ma interesu prawnego w kwestionowaniu decyzji Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2009 r. Z akt sprawy nie wynika także, by miała tytuł prawny do mieszkania, z którego wymeldowano jej córkę i W. G.

Odnosząc się z kolei do skargi W. G. należy stwierdzić, iż nie zasługuje ona na uwzględnienie.

Podstawą materialno - prawną orzekania w niniejszej sprawie stanowi art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz. U. z 2006 r., Nr 139, poz. 993 ze zm.) stanowiący, iż osoba, która opuszcza miejsce pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad 3 miesiące, jest obowiązana wymeldować się w organie gminy, właściwym ze względu na dotychczasowe miejsce jej pobytu, najpóźniej w dniu opuszczenia tego miejsca. W przypadku, gdy osoba taka nie dopełni tego obowiązku, organ gminy wydaje na wniosek strony lub z urzędu decyzję w sprawie jej wymeldowania (art. 15 ust. 2 powołanej ustawy).

O opuszczeniu miejsca stałego pobytu można mówić tylko wtedy, gdy dana osoba fizycznie nie przebywa w określonym lokalu i ma zamiar opuszczenia tego lokalu na stałe, a zamiar ten związany jest z koncentracją aktywności życiowej w nowym miejscu. Rezygnacja z przebywania w lokalu może nastąpić w sposób wyraźny - poprzez złożenie stosownego oświadczenia, ale również w sposób dorozumiany - poprzez zachowanie, które w sposób nie budzący wątpliwości wyraża wolę osoby skoncentrowania swojej aktywności życiowej w innym miejscu.

W zależności od okoliczności faktycznych konkretnej sprawy, oceniając zamiar danej osoby opuszczenia miejsca pobytu stałego, należy brać pod uwagę nie tylko długość czasu, przez jaki pozostaje ona poza tym miejscem, ale również jej zachowanie, wyrażające wolę zerwania więzi z miejscem stałego pobytu i równocześnie wyrażające wolę zamieszkania w innym miejscu oraz skoncentrowania tam swoich interesów osobistych i majątkowych. Dla oceny tego zamiaru przeważające znaczenie ma nie tyle ustalenie obecnego miejsca pobytu danej osoby, co stwierdzenie, czy osoba, wobec której wszczęto postępowanie o wymeldowanie, opuściła miejsce pobytu stałego dobrowolnie, jakie były przyczyny takiego zachowania oraz ustalenie, w jaki sposób dana osoba organizuje sobie życie w nowym miejscu pobytu, co świadczyć może o zerwaniu jej więzi z poprzednim miejscem pobytu stałego.

Przenosząc powyższe rozważania do niniejszej sprawy należy stwierdzić, iż zebrany w sprawie materiał dowodowy daje podstawy do uznania, że zachodzą przesłanki do wymeldowania W. G. i jego córki A. G. z lokalu nr [...] przy ul. [...] w W.

Bezspornym jest, że między W. G. a jego byłą żoną oraz córkami i zięciem istnieje konflikt i wzajemna niechęć. Potwierdzają to nadesłane przez skarżącego dokumenty. Wyrokiem rozwodowym z dnia 27 lutego 2001 r. Sąd Okręgowy w W. określił także sposób korzystania z lokalu nr [...] przy ul. [...] w ten sposób, że W. G. będzie korzystał z pokoju o powierzchni 11,5 m2. Jednak jak wynika z akt sprawy oraz dokumentów doręczonych przez skarżącego, nie korzystał on z tego uprawnienia. Na przykład z pisma z dnia 2 maja 2007 r. kierowanego do Komendanta Rejonowego Policji W. skarżący prosił o asystę policyjną na ok. 30 minut 2-3 razy w miesiącu w celu dostania się do mieszkania. Przyznał w tym piśmie, że ze względu na groźby zięcia nie wchodzi do mieszkania. Z protokołu przesłuchania E. G. z dnia 26 maja 2009 r. wynika, że W. G. nie zamieszkuje w lokalu nr [...] przy ul. [...]. Jeżeli przebywa w tym lokalu, to na krótko i bez zamiaru stałego zamieszkania. Również z protokołu przesłuchania M. G. wynika, iż skarżący nie zamieszkuje na stałe w przedmiotowym lokalu. Przesłuchania sąsiadów nic nie wniosły do sprawy, ponieważ nie byli oni w stanie wskazać kto zamieszkuje w wymienionym lokalu.

W ocenie Sądu organy prawidłowo ustaliły stan faktyczny sprawy i w sposób prawidłowy ustaliły, iż W. G. wraz z małoletnią córką nie zamieszkuje na stałe w W., przy ul. [...]. W ocenie Sądu należało dać wiarę zeznaniom E. G. i jej córek M. i O. Materiał zebrany w sprawie jest obszerny, opiera się nie tylko na dowodach zebranych przez organy administracji publicznej. Organy wzięły pod uwagę zarówno protokoły rozpraw, prowadzonych przed sądami powszechnymi, jak również własne ustalenia poczynione w sprawie.

Trafność rozstrzygnięcia, podjętego przez organy administracji, orzekające w sprawie, potwierdza protokół rozprawy przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym. W jej trakcie W. G. oświadczył, że lokal przy ul. [...] po 2005 r. traktował jako magazyn, w którym przechowywał broń a także rzeczy małoletniej A. G. Ponadto w lokalu przebywał, gdy przyjeżdżał do W. Wobec tego sam skarżący przyznał, iż sporny lokal nie jest miejscem, w którym koncentrują się jego interesy życiowe.

Stwierdzić także należy, iż o fakcie zamieszkiwania kogoś w lokalu nie może świadczyć fakt ponoszenia opłat z tytułu jego eksploatacji, choć i ta kwestia okazała się być wątpliwa. Jakkolwiek W. G. na rozprawie stwierdził, że ponosił częściowo opłaty za lokal, to jednak nie zakwestionował później złożonego oświadczenia E. G., że opłaty uiszczał nieregularnie, sporadycznie i tylko na skierowane do niego wezwanie do zapłaty.

Co prawda organom orzekającym w sprawie nie udało się ustalić aktualnego miejsca pobytu W. G. i jego małoletniej córki A., jednakże nie ma to znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy, ponieważ ustalono, że nie zamieszkują oni na stałe w mieszkaniu przy ul. [...]. Również okoliczność, iż w pokoju przyznanym w wyroku rozwodowym skarżącemu, znajdują się jego rzeczy, nie może świadczyć, iż zamieszkuje on tam na stałe. Trwałe i dobrowolne opuszczenie miejsca stałego pobytu przez daną osobę nie musi być połączone z opróżnieniem tego lokalu z rzeczy osobistych, zwłaszcza, że jak wynika z akta sprawy, skarżący sporadycznie bywa w mieszkaniu przy ul. [...].

Na marginesie należy jedynie wspomnieć, iż dokumenty przedłożone przez skarżącego w postaci stenogramów rozmów między domownikami, wniosków do prokuratury, sądów, policji, nie mogły mieć wpływu na treść rozstrzygnięcia. Sąd w niniejszym postępowaniu skontrolował jedynie ustalenia organów I i II instancji, czy zaistniały przesłanki do wymeldowania skarżącego wraz z małoletnią córką z lokalu przy ul. [...]. Kontrola ustalonego przez organy stanu faktycznego i prawnego sprawy doprowadziła Sąd do przekonania, że zaskarżone decyzje są prawidłowe. Natomiast przedstawione dokumenty potwierdzają że między byłymi małżonkami istnieje silny konflikt.

Podsumowując Sąd uznał, iż zaskarżona decyzja Wojewody [...] i poprzedzająca ją decyzja Prezydenta W. o wymeldowaniu skarżącego wraz z małoletnią A. G. są prawidłowe oraz zgodne z prawem.

Z tego względu wniesione skargi należało oddalić na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.). Zaznaczyć wypada, że skarga D. I. została oddalona z tego względu, iż nie posiada ona indywidualnego interesu prawnego do zaskarżenia decyzji Wojewody [...].