Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Kube (spr.), Sędzia WSA Iwona Maciejuk, Sędzia WSA Agnieszka Góra-Błaszczykowska, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 8 maja 2019 r. sprawy ze skargi J. K. na postanowienie Szefa Krajowej Administracji Skarbowej z dnia [...] listopada 2018 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia oddala skargę

Szef Krajowej Administracji Skarbowej postanowieniem z [...] listopada 2018 r. nr [...]., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2017 r. poz. 1257, z późn. zm.); zwanej dalej K.p.a., po rozpatrzeniu zażalenia J. K., utrzymał w mocy postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w [...] nr [...] z dnia [...] września 2018 r., odmawiające wydania zaświadczenia o żądanej treści.

J. K. wnioskiem z dnia [...] listopada 2017 r. wystąpił do Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w [...] o wydanie zaświadczenia o przebiegu służby dla celów emerytalnych z oznaczeniem lat przy wykonywaniu zadań policyjnych przez okres co najmniej 5 lat służby.

Organ, powołując się na przeprowadzoną analizę dokumentów zgromadzonych w aktach osobowych J. K., danych w systemach informatycznych znajdujących się w zasobach Izby Administracji Skarbowej a dotyczących przebiegu służby, jak również dokumentacji personalnej złożonej przez wnioskodawcę, potwierdził wykonywanie przez stronę zadań, o których mowa w art. 12 ust. 2 pkt 1 i pkt 2 ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Służby Ochrony Państwa, Państwowej Straży Pożarnej, Służby Celno-Skarbowej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (tekst jedn.: Dz. U. z 2019 r. poz. 288), dalej: ustawy zaopatrzeniowej, przez 4 lata, 2 miesiące i 18 dni we wskazanych poniżej okresach:

• od dnia 01 lipca 2000 r. do dnia 29 czerwca 2003 r. - służba w Oddziale Celnym

w [...]/Referacie Kontroli Celnej Urzędu Celnego w [...].

Realizację przez ww. zadań, określonych w art. 1 ust. 2 pkt 4 i 5 ustawy z dnia 24 lipca 1999 r. o Służbie Celnej (tekst jedn. Dz. U. z 2004 r., Nr 156, poz. 1641 ze zm.), w powyższym okresie, potwierdzają zapisy kart zakresów obowiązków i uprawnień zgromadzonych w aktach osobowych, tj.:

- w karcie zakresu obowiązków i uprawnień z dnia 01 sierpnia 2000 r. określone zostało następujące zadanie: "zwalczanie i ściganie przestępstw i wykroczeń w zakresie ustalonym kodeksem karnym skarbowym".

- w karcie zakresu obowiązków i uprawnień z dnia 5 czerwca 2002 r. określone zostały następujące zadania: "zwalczanie i ściganie przestępstw i wykroczeń w zakresie ustalonym kodeksem karnym skarbowym", "wymierzanie kary grzywny za wykroczenia skarbowe w drodze mandatu karnego".

• od dnia 1 maja 2004 r. do dnia 19 września 2004 r. - służba w Oddziale Celnym w [...].

Realizację przez ww. zadań, określonych w art. 1 ust. 2 pkt 4 i 5 ustawy z dnia 24 lipca 1999 r. o Służbie Celnej, we wskazanym okresie, potwierdzają zapisy w karcie zakresu obowiązków i uprawnień z dnia 19 maja 2004 r. o treści: "zwalczanie i ściganie przestępstw i wykroczeń w zakresie ustalonym kodeksem karnym skarbowym", "wszczynanie postępowania karnego skarbowego", "prowadzenie postępowania mandatowego", "występowanie przed sądami w charakterze oskarżyciela publicznego w postępowaniu w sprawach o przestępstwa skarbowe i wykroczenia skarbowe oraz w sprawach o przepadek rzeczy".

• od dnia 1 września 2007 r. do dnia 31 marca 2008 r. - służba w Sekcji ds. Deklaracji dla Podatku Akcyzowego w Urzędzie Celnym w [...].

Realizację zadań, określonych w art. 1 ust. 2 pkt 4 i 5 ustawy z dnia 24 lipca 1999 r. o Służbie Celnej, we wskazanym okresie, potwierdza zapis w karcie zakresu obowiązków i uprawnień z dnia 3 września 2007 r. o treści "prowadzenie postępowania mandatowego",

• od dnia 1 marca 2017 r. do dnia 31 maja 2017 r. wnioskodawca posiadał status funkcjonariusza Służby Celno-Skarbowej.

Nie uznano natomiast za tzw. "zadania policyjne", zadań wykonywanych przez

J. K. w okresach: od 30 czerwca 2003 r. do 30 kwietnia 2004 r., od 20 września 2004 r. do 31 sierpnia 2007 r. oraz od 1 kwietnia 2008 r. do dnia 28 lutego 2017 r., tj. okresów służby w komórkach kontroli wewnętrznej oraz Referacie Ogólnym i Informatyki Urzędu Celnego w [...]. Wskazano, że pełniąc służbę w tych komórkach organizacyjnych, J. K. nie wykonywał bezpośrednio zadań polegających na rozpoznawaniu, wykrywaniu, zapobieganiu, zwalczaniu oraz ściganiu sprawców przestępstw i wykroczeń skarbowych, które określone są w art. 1 ust. 2 pkt 4 i 5 ustawy z dnia 24 lipca 1999 r. o Służbie Celnej (Dz. U. Nr 156, poz. 1641 z późn. zm.) oraz w art. 2 ust. 1 pkt 4-6 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o Służbie Celnej (tekst jednolity; Dz. U. z 2016 r. poz. 1799 z późn. zm.).

Organ stwierdził, że nie było podstaw do przeprowadzenia dowodu z akt spraw, prowadzonych przez J. K. na okoliczność, że w kwestionowanych okresach realizował zadania o charakterze policyjnym, ponieważ ogólne zapisy znajdujące się w aktach osobowych, dane z systemów informatycznych znajdujących się w zasobach Izby Administracji Skarbowej w [...], stanowią wystarczającą podstawę do oceny charakteru wykonywanych przez niego zadań.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie J. K. zarzucił zaskarżonemu postanowieniu Szefa Krajowej Administracji Skarbowej z [...] listopada 2018 r.:

1. naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:

- art. 7 w zw. z art. 77 § 1 i art. 80 w zw. z art. 218 k.p.a., polegające na niewyczerpującym rozpatrzeniu materiału dowodowego oraz na jego dowolnej ocenie

i oparciu ustaleń wyłącznie na dokumentacji dostarczonej przez skarżącego, podczas gdy organowi znany jest z urzędu zakres obowiązków i prowadzonych spraw, jakimi zajmował się skarżący w spornym okresie, co skutkować winno zwróceniem się z urzędu przez organ do jednostki, w której pełnił obowiązki w celu uzyskania informacji, czy skarżący w spornych okresach wykonywał w drodze poleceń służbowych inne obowiązki niż to wynika z karty zakresu obowiązków, a jeżeli tak, to jakie i czy miały charakter zadań policyjnych. Powyższe skutkowało oparciem rozstrzygnięcia na niepełnym materiale dowodowym.

- art. 138 § 1 pkt. 1 k.p.a., poprzez utrzymanie w mocy wadliwej decyzji organu instancji.

2. naruszenie prawa materialnego:

art. 2 ust. 1 pkt 4-6 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o Służbie Celnej, poprzez niewłaściwe zastosowanie, polegające na przyjęciu, że skarżący w spornych okresach nie wykonywał zadań o charakterze policyjnym, podczas gdy wniosek przeciwny można wyprowadzić z zakresu zadań i obowiązków skarżącego.

W związku z powyższym skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz utrzymanego nim w mocy postanowienia organu I instancji, zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Wnioskował również o dopuszczenie dowodów z dokumentów oraz zobowiązanie jednostki, w której skarżący pełnił służbę, do przedstawienia wykazu prowadzonych przez skarżącego spraw i czynności, które wykonywał w drodze polecenia służbowego.

W odpowiedzi na skargę Szef Krajowej Administracji Skarbowej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe argumenty faktyczne i prawne.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Stosownie do treści art. 119 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm.); zwanej dalej p.p.s.a., sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę, co do istoty oraz postanowienie wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. W związku z powyższym Sąd rozpoznał sprawę w trybie postępowania uproszczonego.

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem postanowienie Szefa Krajowej Administracji Skarbowej z [...] listopada 2018 r. nr [...]. oraz utrzymane nim w mocy postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w [...] o nr [...] z dnia [...] września 2018 r. odmawiające wydania zaświadczenia o żądanej treści nie naruszają prawa.

Postępowanie w sprawie wydawania zaświadczeń uregulowane zostało w przepisach działu VII (art. 217 i nast.) k.p.a. Zaznaczyć należy, że postępowanie w sprawie wydawania zaświadczeń jest postępowaniem uproszczonym i w znacznym stopniu odformalizowanym. Jego istotą jest jedynie urzędowe poświadczenie istniejącego stanu prawnego lub faktycznego. Podkreślić należy, że zaświadczenie jest aktem wiedzy, a nie woli organu i nie ma charakteru prawotwórczego. Zaświadczenie nie rozstrzyga żadnej sprawy, nie tworzy nowej sytuacji prawnej, ani też nie kształtuje bezpośrednio stosunku prawnego. Tym samym nie jest dopuszczalne dokonywanie, w trybie dotyczącym wydawania zaświadczeń, jakichkolwiek ustaleń faktycznych i prawnych, niewynikających z prowadzonych przez ten organ ewidencji, rejestrów bądź z innych danych, znajdujących się w jego posiadaniu (por. wyrok NSA z 26 lutego 2013 r., sygn. akt I OSK 1778/11). Postępowanie, o jakim mowa w art. 218 § 2 k.p.a. spełnia tylko pomocniczą rolę przy ustalaniu treści zaświadczenia, a jego przedmiotem są okoliczności, wynikające z istniejących ewidencji, rejestrów i innych danych, czy też wyjaśnienie, czy dane te odnoszą się do osoby wnioskodawcy, faktów oraz stanu prawnego, którego poświadczenia domaga się zainteresowany, a także ustalenia, jakiego rodzaju ewidencje lub rejestry mogą zawierać żądane dane i ustalenia ewentualnych ich dysponentów (por. wyrok NSA z 15 stycznia 2014 r., sygn. I OSK 1518/12).

Z tego też względu nie mogły mieć w powyższym zakresie zastosowania przepisy art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., co czyni zarzut naruszenia tych przepisów niezasadnym. Zaś wnioskowane przez skarżącego przedstawienie wykazu dokumentacji ze spraw prowadzonych przez niego i czynności, które wykonywał, realizując polecenia służbowe, zmierza w istocie do tworzenia nowych faktów i z tego powodu nie może być przeprowadzone w postępowaniu o wydanie zaświadczenia.

Zdaniem Sądu, nie budzi wątpliwości, że okresy pełnienia służby, które należało zaliczyć do okresu realizacji przez skarżącego tzw. zadań policyjnych, wskazano po wnikliwej analizie dokumentacji, znajdującej się w zasobach Izby Administracji Skarbowej w [...], a także materiałów przedstawionych przez skarżącego.

W oparciu o kwerendę tej dokumentacji i jej wyniki organ prawidłowo przyjął, że skarżący nie realizował "zadań policyjnych", określonych w art. 1 ust. 2 pkt 4 i 5 ustawy z dnia 24 lipca 1999 r. o Służbie Celnej lub w art. 2 ust. 1 pkt 4-6 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o Służbie Celnej, o których mowa w art. 12 ust. 2 pkt 1 i 2 ustawy zaopatrzeniowej w czasie pełnienia służby w okresach: od 30 czerwca 2003 r. do 30 kwietnia 2004 r., od 20 września 2004 r. do 31 sierpnia 2007 r. oraz od 1 kwietnia 2008 r. do 28 lutego 2017 r. na stanowiskach w komórkach kontroli wewnętrznej, Referacie Ogólnym i Informatyki Urzędu Celnego w [...].

Z uwagi na to, że posiadana przez organ dokumentacja nie potwierdza, aby skarżący realizował w kwestionowanych przedziałach czasowym zadania, określone w art. 1 ust. 2 pkt 4 i 5 ustawy z dnia 24 lipca 1999 r. o Służbie Celnej oraz w art. 2 ust. I pkt 4-6 ww. ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o Służbie Celnej, nieuzasadniony jest zarzut naruszenia prawa materialnego, tj. art. 2 ust. 1 pkt 4-6 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o Służbie Celnej. Organ zasadnie, zatem odmówił wydania zaświadczenia o żądanej przez skarżącego treści.

Jak słusznie podniósł Szef Krajowej Administracji Skarbowej, nie wszystkie zadania realizowane przez funkcjonariuszy Służby Celnej są zadaniami o charakterze policyjnym i nie zawsze w związku z tym istnieje obowiązek objęcia systemem zaopatrzenia emerytalnego.

Trybunał Konstytucyjny w uzasadnieniu do wyroku z dnia 3 marca 2015 r. sygn. akt K 39/13 (OTK-A 2015/3/27) stwierdził, że funkcjonariusze Służby Celnej, którzy bezpośrednio rozpoznają, wykrywają, zapobiegają i zwalczają określone typy przestępstw i wykroczeń wykonują zadania podobne do ustawowych zadań funkcjonariuszy Policji oraz, że to podobieństwo wykonywanych zadań przekłada się na zakres faktycznie podejmowanych czynności i stopień narażenia życia i zdrowia. Z tej racji Trybunał uznał, że funkcjonariusze Służby Celnej, wykonujący zadania określone w art. 2 ust. 1 pkt 4-6 ustawy o Służbie Celnej, są podobni do funkcjonariuszy Policji. Tym samym przyjął, że nie znajduje konstytucyjnego uzasadnienia odmienne potraktowanie tej grupy funkcjonariuszy Służby Celnej wobec funkcjonariuszy Policji w zakresie prawa do zabezpieczenia społecznego.

W świetle powołanego wyroku TK, to wykonywanie zadań o ściśle policyjnym charakterze, a nie fakt pozostawania w stosunku służbowym i realizacji wszystkich zadań powierzonych Służbie Celnej, jest decydującym warunkiem niezbędnym do spełnienia przesłanek nabycia uprawnień emerytalnych. Trybunał Konstytucyjny zwrócił uwagę, że w ramach struktur organizacyjnych Służby Celnej wyodrębnione były różne komórki organizacyjne, którym przypisane były zróżnicowane zadania. Niektóre z nich bezpośrednio rozpoznawały, wykrywały, zapobiegały oraz zajmowały się zwalczaniem przestępczości, inne zaś w sposób pośredni przyczyniały się do realizacji tych zadań.

Zdaniem Sądu, przyjęcie przez organ tak interpretowanego zakresu podmiotowego art. 2 ust. 1 pkt 4-6 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o Służbie Celnej, ograniczającego go do tych funkcjonariuszy, którzy realizowali zadania określone w ww. przepisach w sposób bezpośredni, warunkowało przyjęcie, iż zadania realizowane przez J. K. w okresie pełnienia służby w komórkach kontroli wewnętrznej oraz w Referacie Ogólnym i Informatyki Urzędu Celnego w [...] nie były zadaniami o charakterze policyjnym.

Natomiast argumenty skarżącego i zapisy, dotyczące wykonywanych zadań w trakcie pełnienia służby w ww. komórkach organizacyjnych, wskazują na udział w realizacji zadań, określonych w art. 1 ust. 2 pkt 4 i 5 wyżej powołanej ustawy z dnia 24 lipca 1999 r. o Służbie Celnej oraz w art. 2 ust. 1 pkt 4-6 ww. ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o Służbie Celnej, w sposób pośredni.

Reasumując stwierdzić należy, że zaskarżone postanowienie Szefa Krajowej Administracji Skarbowej z dnia [...] listopada 2018 r., nie narusza prawa, a zarzuty skargi nie zasługują na uwzględnienie.

Mając powyższe na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji wyroku.