Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Jan Rudowski po rozpoznaniu w dniu 4 października 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia S. sp. z o.o. sp.k. z siedzibą w W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 13 kwietnia 2023 r. sygn. akt III SA/Wa 362/23 w przedmiocie sprostowania oczywistej omyłki pisarskiej w sprawie ze skargi S. sp. z o.o. sp.k. z siedzibą w W. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie z dnia 6 grudnia 2022 r. nr 1401-IEE1.711.1.243.2022.6.MO w przedmiocie określenia wysokości nieprzekazanej kwoty zajętej wierzytelności postanawia oddalić zażalenie. NSA/post.1 - postanowienie "ogólne"

1. Postanowieniem z 13 kwietnia 2023 r., III SA/Wa 362/22, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie sprostował z urzędu oczywistą omyłkę pisarską w sentencji postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 29 marca 2023 r., III SA/Wa 362/22 w ten sposób, że w miejsce oznaczenia zaskarżonego aktu, gdzie użyto określenia "decyzja" wpisał prawidłowe jego oznaczenie tj. "postanowienie" i w miejsce mylnie oznaczonego przedmiotu rozstrzygnięcia, gdzie wskazano: "określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2021 r." wpisał prawidłowy przedmiot tego rozstrzygnięcia "określenia wysokości nieprzekazanej części wierzytelności przez dłużnika zajętej wierzytelności", które zostało wydane w sprawie skargi S. sp. z o.o. sp.k. z siedzibą w W. (dalej: "skarżący") na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie z 6 grudnia 2022 r. nr 1401-IEE1.711.1.243.2022.6.MO w przedmiocie określenia wysokości nieprzekazanej kwoty zajętej wierzytelności. Jako podstawę orzeczenia wskazano art. 156 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 259 ze zm., dalej "p.p.s.a.").

2. W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia wskazano, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z 29 marca 2023 r., sprostował oczywistą omyłkę pisarską we własnym postanowieniu wydanym 16 marca 2023 r., III SA/Wa 362/22, którym odrzucił skargę skarżącego na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie w przedmiocie określenia wysokości nieprzekazanej części wierzytelności przez dłużnika zajętej wierzytelności.

Omyłka ta polegała na wpisaniu w komparycji postanowienia, że postanowienie podlegające zaskarżeniu zostało wydane 29 kwietnia 2022 r., i oznaczono je nr 101-IOV-4.4103.18.2022.MCz, podczas gdy w rzeczywistości wydano je 6 grudnia 2022 r. pod nr 1401-IEE;1.711.1.243.2022.6.MO. Dokonując rzeczonego sprostowania sąd mylnie wskazał w sentencji i uzasadnieniu, że akt, podlegający zaskarżeniu przez skarżącego stanowił decyzję, a jej przedmiot to określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2021 r., podczas, gdy akt podlegający zaskarżeniu odrzuconą skargą stanowił postanowienie wydane w przedmiocie określenia wysokości nieprzekazanej części wierzytelności przez dłużnika zajętej wierzytelności. W ocenie sądu pierwszej instancji był to oczywisty błąd, który podlegał sprostowaniu.

3. Skarżący pismem z 24 kwietnia 2023 r. złożył zażalenie na wskazane wcześniej postanowienie sądu z 13 kwietnia 2023 r. wnosząc o jego uchylenie. W uzasadnieniu zażalenia wskazano, że w ocenie skarżącego sąd narusza zasady postępowania sądowego, własne kardynalne błędy identyfikuje jako oczywiste błędy pisarskie, tymczasem małego przedsiębiorcę lekceważy i bezprawnie odrzuca jego skargę z błahych wadliwości w dokumentacji.

4. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 156 § 1 p.p.s.a., sąd z urzędu może sprostować w wyroku niedokładności, błędy pisarskie albo rachunkowe lub inne oczywiste omyłki. Na podstawie art. 166 p.p.s.a. przepis ten stosuje się odpowiednio do postanowień.

Sprostowanie orzeczenia sądowego jest konstrukcją procesową, która ma na celu naprawienie jego wadliwości przez nadanie mu takiego brzmienia, jakie sąd zamierzał, a przy tym nie prowadzi do zmiany lub uchylenia tego orzeczenia, albowiem takie działanie dopuszczalne jest wyłącznie w drodze zaskarżenia orzeczenia we właściwym trybie.

Przedmiotem sprostowania wyroku (postanowienia) mogą być niedokładności, błędy pisarskie albo rachunkowe lub inne oczywiste omyłki.

Niedokładność lub omyłka może dotyczyć np. błędnego oznaczenia imion stron czy innych uczestników postępowania (por. wyrok SN z dnia 18 czerwca 1998 r., II CKN 817/97, OSNC 1999, nr 1, poz. 16, i postanowienie NSA z dnia 27 września 2011 r., I FSK 1208/10, publik. w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl/, dalej: "CBOSA", oraz szerzej H. Pietrzkowski, Zarys metodyki..., s. 356–357), oznaczenia (daty, znaku, sygnatury) zaskarżonego aktu lub czynności oraz nazwy organu, który wydał zaskarżony akt lub podjął zaskarżoną czynność (por. postanowienia NSA: z 17 grudnia 2010 r., I OZ 962/10, z 2 października 2012 r., II OSK 631/12, i z 3 września 2013 r., II OZ 665/13, CBOSA). Jako niedokładność może być np. potraktowane nieumieszczenie w wyroku faktu uczestnictwa w rozprawie prokuratora.

Wykładnia gramatyczna art. 156 § 1 p.p.s.a. wskazuje, że wszystkie opisane w nim nieprawidłowości muszą mieć charakter oczywisty, tzn. niebudzący wątpliwości, bezsporny, pewny. Oczywistość wadliwości może wynikać z samej natury niedokładności, błędu lub omyłki, jak również z porównania ich z innymi niebudzącymi wątpliwości okolicznościami. Nie ma charakteru oczywistego omyłka, której stwierdzenie wymaga głębszej analizy akt postępowania (por. B. Dauter [w:] A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, B. Dauter, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, wyd. II, LEX/el. 2021, art. 156). Oczywistość omyłki wyraża się w tym, że jest ona natychmiast rozpoznawalna i wynika jednoznacznie z treści orzeczenia.

W kontekście powyższych rozważań, w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, w przedmiotowym postanowieniu wystąpiła pomyłka, która miała charakter oczywisty. Jej stwierdzenie nie wymagało głębszej analizy akt postępowania i nie skutkowało merytoryczną zmianą rozstrzygnięcia zawartego w postanowieniu sądu pierwszej instancji z 16 marca 2023 r.

Jednocześnie, mając na uwadze treść zażalenia, należy wskazać, że przedmiotem rozpoznania przez Naczelny Sąd Administracyjny jest postanowienie w przedmiocie sprostowania oczywistej omyłki pisarskiej a nie postanowienie o odrzuceniu złożonej przez skarżących skargi. Tym samym kwestia prawidłowości odrzucenia skargi przez sąd pierwszej instancji nie jest objęta zakresem kontroli sądu drugiej instancji.

Nie znajdując podstaw do uwzględnienia zażalenia, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.