I SA/Po 167/26 - Wyrok

Data orzeczenia	2026-02-24	
Data wpływu	2026-01-02	
Sąd	Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu	
Sędziowie	Zbigniew Kruszewski /przewodniczący sprawozdawca/	
Symbol z opisem	6559	
Skarżony organ	Zarząd Województwa	
Treść wyniku	Oddalono skargę	
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Paluszyńska Sędziowie Sędzia WSA Zbigniew Kruszewski (sprawozdawca) Sędzia WSA Piotr Ławrynowicz Protokolant: st. sekretarz sąd. Agnieszka Raczkowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 lutego 2026 r. sprawy ze skargi O. Sp. z o.o. w P. na orzeczenie Zarządu Województwa z dnia 4 grudnia 2025 r. nr [...] w przedmiocie nieuwzględnienia protestu oddala skargę.	
Uzasadnienie
Pismem z dnia 13 grudnia 2025 r. O. sp. z o.o. z siedzibą w P. (skarżąca), reprezentowana przez r. G. K., wniosła skargę na orzeczenie Zarządu Województwa (instytucji zarządzającej) z dnia 4 grudnia 2025 r., nr [...]. W orzeczeniu tym nie uwzględniono protestu dotyczącego oceny merytorycznej wniosku o dofinansowanie projektu. Zaskarżone orzeczenie zostało podjęte w oparciu o poniżej przedstawione okoliczności faktyczne i prawne. Wszystkie orzeczenia sądowe powołane w uzasadnieniu niniejszego wyroku są dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie: publ. CBOSA, chyba że wyraźnie zostanie wskazane inne źródło publikacji orzeczenia.

Orzeczenie zapadło w następującym stanie sprawy:

Spółka wystąpiła z wnioskiem o dofinansowanie w ramach Programu Regionalnego Fundusze Europejskie dla [...] 2021-2027. Projekt został zatytułowany "Kompleksowy system zwiększający produkcję i autokonsumpcję produkowanej energii przy wykorzystywaniu autorskich rozwiązań OZE". Wartość całkowita projektu to kwota 10.135.693,46 zł. Projekt realizuje Działanie 1.2. – "Wsparcie działalności B+R przedsiębiorstw i konsorcjów przedsiębiorstw z organizacjami badawczymi, w tym w zakresie infrastruktury B+R".

Zarząd Województwa, będący instytucją zarządzającą programem Fundusze Europejskie dla [...] 2021-2027 zawiadomił spółkę, że jej wniosek został poddany ocenie merytorycznej w zakresie kryteriów merytorycznych. Projekt uzyskał ocenę negatywną z powodu niespełnienia kryteriów formalnych wybory projektów. Zgodnie z postanowieniami Regulaminu wyboru projektów nr [...], z uwagi na stwierdzenie w dokumentacji projektowej błędów lub braków obejmujących zakres kryteriów formalnych, Zarząd Województwa wezwał spółkę do poprawy dokumentacji aplikacyjnej. Spółka uzupełniła braki, ale nadal zawiera błędy. W załączniku do wysłanej wiadomości instytucja zarządzająca przedstawiła orzeczenie Komisji Oceny Wniosków zawierające uzasadnienie wyniku oceny merytorycznej.

W wyniku rozpoznania protestu, Zarząd Województwa orzeczeniem z dnia 30 maja 2025 r. uwzględnił go.

Dokonując ponownej oceny, Zarząd Województwa wystawił negatywną ocenę wobec wniosku spółki. Projekt nie spełnił wszystkich kryteriów dopuszczających i nie uzyskał wymaganych 60% możliwych do uzyskania punktów. Zdaniem Zarządu Województwa , projekt nie spełnił kryterium [...], [...], [...], [...] oraz [...] Ocena końcowa – 9 pkt, co wynosi 42,86%.

Spółka wniosła protest przeciwko ww. ocenie swojego projektu. Spółka wskazała kryteria wyboru, z którymi nie zgodziła się. Wykaz kryteriów objął także kryteria merytoryczne, tj. pkt [...]-[...]. Ponadto spółka podniosła, że procedura konkursowa została przeprowadzona w sposób niepełny, nieprzejrzysty i nierzetelny, a więc dowolny i nieuwzględniający treści wniosku o dofinansowanie oraz projektu i pomijający istotne informacje zawarte w dokumentacji projektowej, bez przedstawienia konkretnego uzasadnienia dla dokonanej oceny, przy jednoczesnym stosowaniu nietransparentnych narzędzi oceny oraz zaniechaniu wezwania wnioskodawcy do złożenia wyjaśnienia istniejących wątpliwości, które powinny były się nasunąć przy ocenie , a przez to pozbawiono spółkę możliwości przedstawienia swojego stanowiska.

Orzeczeniem z dnia 4 grudnia 2025 r., nr [...], komisja odwoławcza instytucji zarządzającej nie uwzględniła protestu. W uzasadnieniu orzeczenia podniosła, że zarzut korzystania ze sztucznej inteligencji nie sprawia, że cały proces oceny jest naznaczony wadą, bowiem to człowiek zawsze podejmuje decyzję ostateczną. Ponadto nie ma dowodów na to, jakoby którykolwiek z ekspertów korzystał z pomocy sztucznej inteligencji.

W odniesieniu do zarzutu niewezwania spółki do złożenia wyjaśnień, organ zgodził się, że postanowienie regulaminowe nakazujące każdorazowe wzywanie wnioskodawcy do złożenia wyjaśnień przy pojawiających się wątpliwościach, powinno być stosowane. Spółka jednak myli to z negatywną oceną. Jeżeli komisja ekspercka negatywnie ocenia jakiś walor wniosku, to nie oznacza to, że pojawiają się wątpliwości i tak też nie można tego postrzegać.

Odnosząc się do zarzutu naruszenia kryterium merytorycznego horyzontalnego nr [...], wskazano, że podczas oceny wykazano nadmierne wykorzystanie podwykonawstwa oraz zaangażowanie personelu własnego o charakterze marginalnym, struktura kosztów podważa zasadność finansowania projektu w formule ukierunkowanej na rozwój potencjały B+R przedsiębiorstwa.

Organ podniósł, że kryterium nr [...] nie wskazuje limitu podwykonawstwa. W kryterium tym mowa jest nie o procentowym udziale podwykonawstwa, ale o racjonalnym, zasadnym i adekwatnym finansowaniu projektu, jego zakresu rzeczowego oraz potencjału wnioskodawcy. Wskazanie, że podwykonawstwo jest częstą praktyką z uwagi na charakter branży np. wyspecjalizowane badania naukowe, jest niewystarczające.

Pomimo posiadania w swoim zespole fachowców, jak deklaruje spółka, większość struktury budżetowej jest przeznaczona na podwykonawstwo. Wątpliwy jest zatem realny udział personelu w projekcie. Nie ma zatem racjonalności kosztowej dla omawianego projektu. Transfer wiedzy i nauki od podwykonawców nie wpisuje się w projekt B+R, ponieważ badania powinien realizować zespół ekspercki spółki.

Odnosząc się do kryterium nr [...], komisja odwoławcza instytucji zarządzającej stwierdziła, iż w ramach tego kryterium bada się rozwój infrastrukturalny pod wytwarzanie i wprowadzanie nowy produktów, procesów lub usług oraz inwestycję w aparaturę niezbędną do prowadzenia działalności badawczo-rozwojowej. Skoro ma to być B+R, to musi istnieć zaplecze technicznej do badań naukowych. Spółka podnosi, że posiada laboratorium prototypowania, biuro projektowe oraz moduł wdrożeniowy objęty warunkową umową najmu. Cały sprzęt ma być ulokowany w tworzonej hali. Spółka, zdaniem Zarządu Województwa , jest niekonsekwentna, ponieważ w proteście mówi o dużych urządzeniach produkcyjnych, a nie wprost o infrastrukturze B+R. Infrastruktura ma więc służyć produkcji, a nie celom B+R. Spółka dąży zatem celowo do produkcji, a nie do tworzenia warunków badawczo-rozwojowych i produkcyjnych. W połączeniu ze współpracą biznesową z podwykonawcami, opis działań spółki odnosi się raczej do działań marketingowych, a nie tych, o których powinna być mowa we wniosku.

W kontekście sprzętu, jaki ma być zakupiony, wniosek sugeruje jego umieszczenie w laboratorium, a nie w hali, gdzie miały stanąć duże urządzenia produkcyjne.

Odnosząc się do kryterium nr [...], organ wskazał, że spółka powinna opisać prace B+R, jakie mają być realizowane. Ocenia się tutaj to, czy cel projektu jest adekwatny do zaplanowanych prac B+R, realizacji potrzeb innowacyjnych, potrzeb ekonomicznych oraz ryzyka. Eksperci wskazali konkretne elementy związane z ryzykiem prac B+R i te powinny być ujęte w planie prac tego typu.

Kryterium nr [...] zostały ostatecznie uznane za spełnione pomimo niedoskonałości w argumentacji spółki.

W kryterium [...] sprawdza się, czy planowany zakres rzeczowy jest niezbędny do kompleksowej realizacji projektu. Spółka powinna wykazać, że nie posiada albo posiada w ograniczonym zakresie infrasktrukturę do realizacji projektu. Nie przedstawiono danych, które mogłyby wskazywać na konkurencyjność innych rozwiązań niż zaplanowane przez spółkę. Spółka nie ujęła we wniosku również tego, jakie jest ryzyko związane z wdrożeniem rozwiązań na rynek. To co jest we wniosku nie pozwala na ocenę konkurencyjności technologicznej dla osoby spoza branży.

Przy kryterium [...], komisja odwoławcza uznała protest za uzasadniony i przyznała 3 punkty. Kryterium [...] – utrzymano ocenę. Zgodzono się z tym, że kadra pracownicza spółki zdobędzie duże doświadczenie, ale dominujący udział podwykonawstwa jest nie do zaakceptowania.

Kryterium [...] zakłada wdrożenie wyników prac B+R. Prace wykonane przez spółkę niosą ze sobą pewne ryzyka, ale te nie zostały uwzględnione. W ramach kryterium [...] bada się przełożenie projektu na rozwój gospodarczy w województwie [...]. Zarząd Województwa przedstawił niedostateczny wpływ na rozwój gospodarczy. Jest on na poziomie 3 punktów. Ostatnie kryterium, tj. [...] – zostało uwzględnione.

Spółka, na skutek rozpoznania protestu posiada łącznie 13 punktów, ale to nadal za mało, aby przyznać dofinansowanie.

W skardze na orzeczenie w części dotyczącej kryteriów horyzontalnych: [...], [...] i [...] oraz punktowych – [...], skarżąca domagała się stwierdzenia, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo, przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia przez Zarząd Województwa oraz zasądzenie kosztów postępowania sądowego. Podniesiono zarzut naruszenia:

1) art. 45 ust. 1 w związku z art. 54 ust. 1 ustawy z dnia 28 kwietnia 2022 r. o zasadach realizacji zadań finansowanych ze środków europejskich w perspektywie finansowej 2021-2027 (t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1733, zwanej dalej "ustawą wdrożeniową") oraz w związku rozdziałem IV procedury wyboru projektów podrozdział C pkt 9 lit. a regulaminu wyboru oraz kryteriów wyboru projektów poprzez dokonanie oceny projektu w kryteriach horyzontalnych [...], [...] i [...] w ramach protesty w sposób nierzetelny i nieprzejrzysty, co miało istotny wpływ na wynik oceny projektu, bowiem bezpodstawna ocena projektu w ramach odnośnych kryteriów doprowadziła do nierekomendowania go do dofinansowania – tymczasem gdyby ocena została zmieniona w tych kryteriach wtedy projekt, niezależnie od liczby punktów uzyskanych już w ramach kryteriów punktowych zostały rekomendowany;

2) art. 69 ust. 2 pkt 1 w związku z art. 45 ust. 1 ustawy wdrożeniowej poprzez jego niezastosowanie prowadzące do zaniechania uwzględnienia protesty, wybrania projektu do dofinansowania i aktualizacji informacji o projektach wybranych do dofinansowania;

3) art. 69 ust. 2 pkt 2 w związku z art. 45 ust. 1 ustawy wdrożeniowej poprzez ich niezastosowanie prowadzące do bezpodstawne nieuwzględnienia protestu;

4) art. 45 ust. 1 w związku z art. 54 ust. 1 ustawy wdrożeniowej w związku z rozdziałem IV procedury wyboru projektów podrozdział D pkt 4 poprzez dokonanie oceny projektu w kryterium punktowym nr [...] w ramach rozstrzygnięcia protestu w sposób nierzetelny i nieprzejrzysty, co doprowadziło do przyznania 3 punktów zamiast 6;

5) art. 69 ust. 2 pkt 1 w związku z art. 45 ust. 1 ustawy wdrożeniowej poprzez jego niezastosowanie prowadzące do zaniechania uwzględnienia protesty, wybrania projektu do dofinansowania i aktualizacji informacji o projektach wybranych do dofinansowania;

6) art. 69 ust. 2 pkt 2 w związku z art. 45 ust. 1 ustawy wdrożeniowej poprzez ich pominięcie prowadzące do bezpodstawnego nieuwzględnienia protestu.

W uzasadnieniu skargi podniesiono, że projekt ostatecznie został oceniony na poziomie 13 punktów, co stanowi 60% kryteriów punktowych. Spełnienie kryteriów horyzontalnych [...], [...] i [...] to jedyna już przeszkoda do otrzymania dofinansowania.

Skarżąca uważa, że organ nie miał prawa kwestionować jej modelu biznesowego. To, czy pracownicy są zatrudnieniu na etacie, czy na zasadzie B2B, to jest jej wewnętrzna sprawa. Z uzasadnienia oceny nie wynika, aby jakakolwiek pozycja kosztowa została uznana za niepotrzebną, jakikolwiek wydatek był niezwiązany bezpośrednio z działaniami projektu, jakakolwiek pozycja była przeszacowana kwotowo i zastosowana metodyka szacowania została uznana za niewiarygodną. Skoro organ uznał, iż projekt mógł zostać zrealizowany z uwzględnieniem większego zespołu własnego. Nie stwierdził on jednak, że obecna struktura kwotowa jest wadliwa. Na wskazanych stronach studium wykonalności projektu wyjaśniono, dlaczego tak potrzebne jest podwykonawstwo. Skoro w kryterium nr [...] nie ma mowy o procentowym progu struktury podwykonawstwa, to nie można czynić zarzutu, który przekłada się na ocenę negatywną.

Skarżąca uważa, że zdaniem organu B+R wymaga istnienia efektu przed złożeniem projektu. Wiadome jest, że podwykonawstwo jest istotną częścią. Skarżąca opisała np. jakie zadania są przed Uczelnią. Sama skarżąca będzie wdrażać wyniki, testy laboratoryjne. Omawiając kryterium [...], skarżąca podniosła, że Zarząd Województwa nie powinien odwoływać się do oddziaływania projektu na region. Element infrastrukturalny nie ma charakteru dominującego. Skarżąca nie jest tylko jednostką badawczą. Elementem jej działalności jest także produkcja. Kryterium [...] odnosi się tylko do tworzenia przestrzeni infrastrukturalnej do dalszej działalności. Nie wpływa na to, jak pracuje skarżąca. W studium wykonalności, na s. [...], opisano jaki sprzęt będzie zakupiony do badań technologicznych.

Kryterium [...] – skarżąca podniosła, że to kryterium wcale nie dotyczy konkurencyjności z innymi rozwiązaniami. Ocena oparta na dorozumianym kryterium jest chybiona i nie zasługuje na uwzględnienie.

Z ostrożności procesowej skarżąca odniosła się także do kryterium [...] – jej zdaniem doszło do zbyt literalnego rozumienia kryterium, a Zarząd Województwa przyjął autorską skalę ocen.

W odpowiedzi na skargę Zarząd Województwa , reprezentowany przez pełnomocnika – r. pr. J. D. – wniósł o jej oddalenie. Organ podtrzymał stanowisko, jakie zajął w zaskarżonym postanowieniu, a zarzuty uznał za nieuzasadnione. Instytucja Zarządzająca uważa, że skarżąca nie oceniła, jak sprzęt będzie wykorzystywany w przyszłości. To, co będzie się działo z tym sprzętem, opisano ogólnikowo. Używa się języka marketingowego, jak np. bycie liderem na rynku odnawialnych źródeł energii; współpraca z Uczelnią w celu optymalizacji inwestycji. Zakupywane elementy będą służyć wyłącznie w laboratorium, a nie w tworzonej hali.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:

Kontrola sądowa legalności działań instytucji zarządzającej w procesie wyboru projektu do dofinansowania jest ograniczona. Sąd administracyjny co do zasady nie jest uprawniony do weryfikacji oceny projektu dokonanej przez organ, jeśli nie zostanie stwierdzone, że naruszono prawo w zakresie procedury konkursowej lub też przepisów ustawy wdrożeniowej. Sąd nie jest uprawniony do weryfikacji dokonanej przez ekspertów oceny pod względem merytorycznym np. przez odmienną ocenę projektu, lecz wyłącznie do kontroli oceny projektu dokonanej przez organ co do przestrzegania kryteriów oceny zgodnie z art. 45 ust. 1 ustawy wdrożeniowej tj. zgodnie z zasadami przejrzystości, rzetelności i bezstronności, a także w zakresie kompletności oceny i jasności przyjętych kryteriów. Sąd administracyjny nie dokonuje zatem ponownej oceny projektu, nie zastępuje komisji, lecz jedynie jest uprawniony do kontroli spełnienia przez ocenę projektu wspomnianych ustawowych kryteriów.

Zgodnie z art. 56 ust. 7 ustawy wdrożeniowej, w przypadku negatywnej oceny projektu, informacja przekazana wnioskodawcy zawiera uzasadnienie wyniku tej oceny. Sporządzenie prawidłowego uzasadnienia wyniku negatywnej oceny projektu oraz prawidłowe sporządzenie uzasadnienia rozstrzygnięcia protestu jest zatem niezbędnym warunkiem umożliwiającym sądowi administracyjnemu wykonanie kontroli działalności administracji publicznej.

Trzeba też wyjaśnić, że tryb konkursowy wyboru projektów do dofinansowania wymaga, aby wnioskodawca ubiegający się o określone dofinansowanie w ramach danego postępowania konkursowego rzetelnie i wyczerpująco przygotował swój wniosek w sposób, który przekona instytucję zarządzającą do wybrania tego konkretnego projektu. Instytucja ta jest przy tym związana złożonym wnioskiem oraz załączoną do niego dokumentacją. Ewentualne braki w złożonej aplikacji, czy jej niespójność z zapisami regulaminu niosą ze sobą ujemne skutki dla wnioskodawcy i jest to oczywiste. Sformalizowanie postępowania konkursowego ma na celu zdyscyplinowanie wnioskodawców, zachowanie ich wysokiej staranności, tak aby w konsekwencji doszło do ułatwienia wyłonienia zwycięzcy konkursu i szybkiego załatwienia sprawy w związku z koniecznością terminowego rozdysponowania środków finansowych (por. wyroki NSA: z 24 maja 2017 r., II GSK 1028/17; z 15 października 2019 r., sygn. akt I GSK 2236/18). Rola organu sprowadza się natomiast do kompleksowej oceny wniosku i nie ma prawa wkraczać w meritum, zmieniać zapisów wniosku, modyfikować ich w sposób umożliwiający uzyskanie przez wnioskodawcę dofinansowania, domniemywać treści z wniosku nie wynikających - wbrew jego zapisom. Takie działanie organu naruszałoby bowiem zasady uczciwej konkurencji i dawałoby podstawę do postawienia zarzutu uchybienia obowiązkowi bezstronności (por. wyrok NSA z 5 stycznia 2022 r. I GSK 1641/21).

Jak wskazuje się w piśmiennictwie system kontroli sądowoadministracyjnej na podstawie art. 45 ustawy wdrożeniowej nie wyłącza spod jej zakresu oceny działań ekspertów oraz zrealizowanych przez nich działań. Ocena opinii eksperta polega na badaniu, czy jest ona spójna, wyczerpująca, logiczna. W orzecznictwie sądów administracyjnych podkreśla się, że argumentacja ekspertów powinna odpowiadać generalnym standardom prawa i doświadczenia życiowego, a także pozostawać w związku z ustalonymi kryteriami wyboru. Stanowisko oceniających musi charakteryzować się brakiem błędów logicznych oraz spójnością, a przyznana punktacja musi być zawsze uzupełniona o szczegółowe wyjaśnienie zasad oceny, wskazanie przyczyn spełnienia bądź braku spełnienia kryteriów oceny, a także jasne i logiczne uzasadnienie stanowiska członków KOP. Jeżeli ocena dokonana przez ekspertów byłaby na tyle niejasna, iż nie mogłaby zostać poddana ocenie sądu administracyjnego, świadczyłoby to o tym, że narusza ona art. 45 ustawy wdrożeniowej. Powinna ona być bowiem tak sformułowana, aby była zrozumiała w powiązaniu z kryteriami wyboru i treścią wniosku o dofinansowanie projektu. Należy również przypomnieć, iż za ocenę i wybór projektów odpowiada właściwa instytucja, a nie powołani przez nią eksperci. Dlatego nie będzie zgodne z zasadą rzetelności zastąpienie oceny instytucji przekazaniem kart ocen ekspertów. W ramach kontroli na podstawie art. 45 ustawy wdrożeniowej mieści się badanie, czy oceny projektu dokonano zgodnie z prawidłowo odczytaną treścią (wymogami) kryteriów. Przeprowadzona procedura naboru oraz dokonana w jej trakcie ocena projektu nie naruszają zasad określonych w art. 45 ust. 1 i 2 ustawy wdrożeniowej, jeżeli dokonana ocena nie jest dowolna, mieści się w granicach logicznego rozumowania, jest spójna, zawiera wyczerpujące uzasadnienie, odpowiada generalnym standardom prawa, zasadom doświadczenia życiowego, pozostaje w zgodzie z dokumentacją i ustalonymi kryteriami wyboru, a także w sposób jasny, niebudzący wątpliwości, prezentuje przesłanki wyboru projektów (tak R. Poździk, A. Brzyska, P. Budyńczuk, E. Pachowska-Kurzepa [w:] Ustawa o zasadach realizacji zadań finansowanych ze środków europejskich w perspektywie finansowej 2021-2027. Komentarz, red. M. Perkowski, Warszawa 2023, uwagi do art. 45).

Ocena dokonana w sprawie skarżącej miała takie właśnie cechy.

Co do spornego kryterium nr [...] "Koszty kwalifikowane są uzasadnione i zaplanowane w odpowiedniej wysokości", Sąd podzielił stanowisko instytucji zarządzającej o tym, że dokonana ocena nie wykraczała poza opis znaczenia kryterium.

Należy bowiem dostrzec, że instytucja zarządzająca sama przyznała w zaskarżonym orzeczeniu, że kryterium nie jest sparametryzowane, co rozumieć należy jako nakaz dla instytucji do oceny spełnienia przez (upraszczając) projekt określonych parametrów (liczbowych bądź jakościowych). Badaniu w jego ramach podlagało m. in.: czy przedstawione w projekcie wydatki są uzasadnione i racjonalne z punktu widzenia realizacji danego projektu oraz adekwatne do jego zakresu i celu, np. czy poszczególne wydatki nie zostały w sposób znaczący przeszacowane. Przez "uzasadnione" kryteria rozumiały wydatki koszty kwalifikowane muszą być potrzebne i bezpośrednio związane z realizacją działań uznanych za kwalifikowane w projekcie; Każda pozycja zawarta w harmonogramie rzeczowo-finansowym musi być odpowiednio opisana i uzasadniona. Przez "racjonalne" rozumiano, że ich wysokość musi być dostosowana do zakresu zaplanowanych czynności / potrzeb inwestycyjnych. Przez "adekwatne" należy rozumieć, iż muszą być także odpowiednie (rodzajowo i pod względem wysokości) do zakresu poszczególnych działań w projekcie oraz do rezultatów tych działań. W ramach kryterium oceniano również planowaną strukturę wydatków pod kątem optymalności względem celów FEW 2021+ oraz danego projektu. Wnioskodawca był zobowiązany przedstawić opis, w którym dla poszczególnych grup wydatków (tj. kategorii i zadań) wykaże ich zasadność (tj. niezbędność dla osiągnięcia celów projektu) i odpowiednią wysokość (tj. oszacowanie w oparciu o wiarygodną metodykę).

W uzasadnieniu oceny instytucja zarządzająca jasno i przekonująco wyjaśniła dlaczego uznała kryterium za niespełnione.

Nie można odmówić racjonalności argumentowi o tym, że spółka nie zawarła we wniosku ani innych dokumentach analizy porównawczej innego, potencjalnie mniej kosztownego, wariantu prowadzenia prac w ramach poszczególnych zadań, a ściśle uzasadnienia odstąpienia od szerszego wykorzystania własnej kadry na rzecz korzystania, w kluczowych elementach prac badawczo - rozwojowych, z usług osób i podmiotów zewnętrznych. Nie budzi zastrzeżeń wniosek o tym, że nie pozwoliło to na stwierdzenie, czy w ostatecznym rozrachunku nie doprowadziłoby to do obniżenia kwot wydatków projektu. Taka analiza mieściła się w ocenie pod kątem tego czy wydatki były "uzasadnione" w rozumieniu wskazanym w opisie kryterium. Przez uzasadnione należy bowiem rozumieć nie tylko przeznaczenie wydatku, ale również jego wysokość. A zatem choć planowane wydatki na usługi podwykonawców były bezpośrednio związane z realizacją działań uznanych za kwalifikowane w projekcie, to jednak nie znajdowały pełnego wyjaśnienia co do ich wysokości.

Nadto, instytucja zarządzająca logicznie wytknęła niewielkie zaangażowanie personelu spółki w kontekście tego, że projekt powinien doprowadzić do podniesienia kompetencji kadry spółki w zakresie prac badawczo - rozwojowych. W ramach projektu zaplanowano bowiem stworzenie infrastruktury mającej w przyszłości służyć do takich prac przez spółkę. Wskazywano je zresztą jako służące eliminacji ryzyka związanego z rozwojem technologii konkurencyjnych. Dostrzec należy, że zasadniczo budowaniu takiej kompetencji miały szkolenia w zakresie prowadzenia badań, które miały odbywać 3 osoby. Te okoliczności zasadnie zestawiono z planowanym zatrudnieniem, po wdrożeniu prac badawczo rozwojowych, nowych pracowników, lecz na stanowiskach produkcyjnych, a nie związanych z badaniami czy rozwojem technologicznym produkowanych urządzeń, których opracowanie i późniejszy rozwój miał stanowić przedmiot projektu. Osoby wskazane w Planie B+R jako kadra naukowo - badawcza zaangażowana w projekt, poza trzema osobami, nie stanowiła stałej kadry własnej skarżącej. Były to osoby, które na podstawie umów cywilnoprawnych świadczyć miały usługi wyłącznie w ramach realizacji projektu. Dodatkowo zapisy planu wskazywały, że osoby te, w większości, były zatrudnione przez inne podmioty.

Nie budzi zastrzeżeń co do zgodności ze opisem kryterium wskazanie na brak uzasadnienia wysokiej wartości inwestycji w infrastrukturę w powiązaniu z potencjałem wnioskodawcy. Podstawowym zadaniem instytucji zarządzającej była bowiem ocena tego, czy przedstawione w projekcie wydatki są uzasadnione i racjonalne z punktu widzenia realizacji danego projektu. W ramach tej oceny instytucja zarządzająca musiała zbadać, czy wysokość wydatków jest dostosowana do potrzeb inwestycyjnych. Obowiązkiem wnioskodawcy było natomiast wykazanie zasadności wydatków (tj. niezbędność dla osiągnięcia celów projektu). W ocenie Sądu w zakresie tak opisanego kryterium oceny mieściło się zestawienie wysokości planowanych wydatków z zasadniczym długofalowym celem projektu jakim było zaprojektowanie, wdrożenie do produkcji oraz - co tu kluczowe - dalsza sprzedaż i rozwój urządzeń tworzących nowatorski system do produkcji i autokonsumpcji energii elektrycznej z odnawialnego źródła energii. Obowiązek takiej oceny nakładała na instytucję zarządzającą również generalna zasada, zgodnie z którą każde wykorzystanie środków finansowych Unii opiera się na zasadzie gospodarności, wydajności i skuteczności (art. 317 TFUE). Toteż nie naruszało zasad oceny wskazanie na brak rzetelnej i przekonującej analizy rynku oraz analizy ekonomicznej jak również wykazania czy i jak infrastruktura, której stworzenie miano dofinansować ze środków UE, będzie wykorzystywana w realizacji projektu.

Odpowiadając tu na zastrzeżenia skarżącej podnoszone w skardze należy stwierdzić, że lektura uzasadnienia zaskarżonego orzeczenia nie wskazuje, że instytucja zarządzająca zakwestionowała możliwość korzystania z usług podwykonawców, lecz oceniła planowane wydatki w kontekście wskazań płynących z opisu znaczenia kryterium nr [...]. Podobnie nie kwestionowała merytorycznego uzasadnienia przeprowadzenia prac, które planowano zlecać podwykonawcom. Przeciwnie, przyjęła, że były one konieczne do stworzenia systemu do produkcji i autokonsumpcji energii elektrycznej z odnawialnego źródła energii. Nie znalazła jedynie uzasadnienia poczynienia wysokich wydatków przy braku uwiarygodnienia perspektyw rynkowych dla sprzedaży produktów.

W stopniu rzutującym na wynik oceny nie prawa także ocena w zakresie kryterium [...] nazwanym: "Projekt dotyczy infrastruktury B+R". W definicji kryterium wskazano, że konieczna jest odpowiedź na pytania: (1) czy przedmiotem projektu jest tworzenie warunków infrastrukturalnych dla działalności badawczo-rozwojowej przedsiębiorstwa / przedsiębiorstw, ukierunkowanej w szczególności na wytworzenie i wprowadzenie do działalności gospodarczej nowych produktów, procesów lub usług oraz (2) czy projekt obejmuje inwestycje w aparaturę badawczą oraz innego typu infrastrukturę niezbędną do prowadzenia działalności badawczo-rozwojowej. Opis definicji kryterium uzupełniono jednocześnie wskazaniem, że "[p]rojekt dotyczący zakupu lub utworzenia infrastruktury badawczej powinien zawierać opis przyszłego wykorzystania infrastruktury B+R do prowadzenia badań przemysłowych, czy też eksperymentalnych prac rozwojowych".

Odczytując tak zdefiniowane kryterium nie można mieć wątpliwości, że będzie ono spełnione przy jedynie w przypadku zawarcia w dokumentacji aplikacyjnej opisu przyszłego wykorzystania infrastruktury badawczo - rozwojowej do badań przemysłowych. Wątpliwości Sadu nie budzi, że opis przyszłego wykorzystania infrastruktury również podlega ocenie. W razie gdyby opis nie dawał jasnego, konkretnego i wiarygodnego obrazu planowanych badań przemysłowych, czy też eksperymentalnych prac rozwojowych, instytucja zarządzająca miała prawo uznać kryterium za niespełnione. Definicja kryterium nakazuje wziąć pod uwagę zatem nie tylko techniczną przydatność inwestycji do badań, ale również jej "ukierunkowanie w szczególności na wytworzenie i wprowadzenie do działalności gospodarczej nowych produktów, procesów lub usług". Właśnie wyjaśnieniu tej kwestii musi służyć informacja o planowanym przyszłym wykorzystaniu infrastruktury badawczo - rozwojowej. Z wniosku musi bowiem wynikać, że infrastruktura badawcza będzie wykorzystywana efektywnie i w zgodzie z deklarowanymi celami projektu, tak by środki z programu operacyjnego były wykorzystane efektywnie. O czym już była bowiem mowa, istotnym kontekstem normatywnym oceny projektów są zasady wynikające choćby z art. 317 TFUE, czyli gospodarności, wydajności i skuteczności przy wydatkowaniu środków pochodzących z budżetu Unii Europejskiej.

Zdaniem Sądu instytucja zarządzająca przy ocenie nie wyszła poza granice tak rozumianego kryterium.

Prawidłowo oceniono, że spółka nie przedstawiła przekonującego, gdyż rzetelnego i skonkretyzowanego planowanego wykorzystania infrastruktury badawczo - rozwojowej. Trafnie uznano, że opis wykorzystania infrastruktury badawczo - rozwojowej w okresie trwałości projektu jest ogólnikowy. Zacytowane w zaskarżonym orzeczeniu (str. [...]-[...] orzeczenia, k. [...]-[...] akt WSA) sformułowania użyte w dokumentacji konkursowej cechuje hasłowość. Potwierdza to m. in. lektura studium wykonalności, gdzie zawarto oświadczenia o planowanym wykorzystaniu urządzeń do współpracy z Uczelnią (str. [...]-[...] studium, k. [...] akt WSA). Nie ma tam mowy o konkretnych planach. Nie przedstawiono również żadnych dowodów dotyczących warunków takiej współpracy. Do protestu dołączono wyłącznie list intencyjny zawarty 16 stycznia 2025 r. z przedstawicielami dwóch instytutów Uczelni (k. [...] -[...] akt WSA), który jednak również ogólnie określa przedmiot przyszłej współpracy. Ów dokument przewidywał w § 4 ust. 2 wprost uregulowanie formy organizacyjnej i harmonogramu współpracy. Tych uzgodnień jednak nie przedstawiono.

Zasadnie również odwołano się do ustaleń dotyczących własnej kadry badawczej spółki, jako argumentu świadczącego o niewiarygodności deklaracji o wykorzystaniu infrastruktury do przyszłych badań. Jak bowiem wskazano definicja kryterium nakazywała ocenę tego, czy projekt gwarantuje przyszłe zgodne z przeznaczeniem wykorzystanie urządzeń służących do prac badawczo - rozwojowych.

Tym niemniej zgodzić się należy ze skarżącą, że wskazanie na umieszczenie urządzeń mających służyć do prac badawczo - rozwojowych w pomieszczeniach produkcyjnych nie stanowi okoliczności podważającej wiarygodność deklaracji o możliwym prowadzeniu przy ich wykorzystaniu prac badawczo - rozwojowych, więc ten argument komisji odwoławczej nie mógł stanowić przekonującego, a więc rzetelnego w rozumieniu art. 45 ust. 1 ustawy wdrożeniowej, uzasadnienia dla negatywnej oceny projektu.

Podobnie za nieuzasadnione uznał Sąd zarzuty dotyczące oceny w ramach kryterium 10: "Przedsiębiorstwo dysponuje rzetelnym planem B+R", w sposób zgodny z definicją kryterium. Wskazano tam, że ocenie podlegać będzie, czy zaplanowane, prace B+R są adekwatne do wskazanego celu projektu, realizacji potrzeb innowacyjnych (zniesienia barier technologicznych) oraz potrzeb ekonomicznych przedsiębiorstwa (poprawa pozycji biznesowej i dalszy rozwój przedsiębiorstwa).

Należy zwrócić uwagę, że komisja oceny wniosków sformułowała jasne uwagi dotyczące realności perspektyw sprzedaży urządzeń przydomowych elektrowni wiatrowych odwołując się do konkretnych publikacji. Skarżąca do tych zastrzeżeń się nie odniosła. W dokumentacji projektowej i Planie B + R nie potwierdzono przekonująco twierdzenia o rosnącym zainteresowaniu rynkowym dla urządzeń. Nie wskazano prognoz zawierających dane liczbowe, czy też wartość rynku takich produktów. Podano przykład jednego dostawcy, który spotyka się z wzrostem zainteresowania turbinami małej mocy oraz twierdzenia o wzroście zainteresowania w związku z wprowadzonym programem dofinasowania przydomowych elektrowni wiatrowych. Brak było więc rzetelnych danych wskazujących na perspektywę gospodarczego zdyskontowania kosztownej inwestycji w rozwój technologii.

Dostrzec należy, że ocena z tego punktu widzenia z pewnością mieści się w definicji kryterium, która nakazuje ocenić również wpływ inwestycji na poprawę pozycji biznesowej i rozwój przedsiębiorstwa.

Nadto trafnie wytknięto, że w opisie w opisie ryzyk nie zidentyfikowano ryzyk technicznych, jakie wiązały się z pracami badawczo - rozwojowymi.

Co do oceny w ramach kryterium nr [...] ("Wpływ projektu na rozwój gospodarczy województwa [...] ") Sąd ocenił, że przekonująco uzasadniono ocenę punktową (3 na 6 punktów). W przypadku każdej z ocenianych kwestii wskazano argumenty przyjęte za podstawę przyznania punktacji niższej od maksymalnej. Oceniając perspektywiczność technologii, logicznie wskazano na ograniczoność znaczenia dla rozwoju regionu oraz niepotwierdzenie wpływu inwestycji na deklarowany "przełomowy wzrost potencjału badawczo - rozwojowego regionu". Przy ocenie "zwiększenia zdolności przedsiębiorstw do tworzenia produktów i usług o wysokiej wartości dodanej, charakteryzujących się dużym potencjałem eksportowym" logicznie i w zgodzie z definicją kryterium wskazano na niepotwierdzony potencjał eksportowy. Badając pod kątem "komercjalizacji B+R, gotowości technologicznej, umiejętności cyfrowych, green skills i nowych modeli biznesowych", przekonująco wskazano na niepewność rynkowego sukcesu produktów planowanych do wdrożenia. W zakresie oceny punktowej, Sąd badał zaskarżone orzeczenie wyłącznie w zakresie rzetelności uzasadnienia przyznanej punktacji.

Z opisanych tu przyczyn Sąd oddalił skargę na podstawie art. 73 ust. 8 pkt 2 ustawy wdrożeniowej.