Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Wojciech Stachurski, , , po rozpoznaniu w dniu 14 października 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia M. K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 14 lipca 2022 r., sygn. akt I SA/Lu 318/22, w przedmiocie odmowy wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi M. K. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Lublinie z dnia 20 kwietnia 2022 r., nr 0601-IEW-4123.7.2021, w przedmiocie odpowiedzialności podatkowej osób trzecich p o s t a n a w i a oddalić zażalenie.

Postanowieniem z 14 lipca 2022 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny Lublinie odmówił M. K. (dalej: "skarżący") wstrzymania wykonania decyzji Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Lublinie z 20 kwietnia 2022 r., nr 0601-IEW-4123.7.2021, w przedmiocie solidarnej odpowiedzialności podatkowej wraz ze spółką za zaległości podatkowe spółki z tytułu podatku od towarów i usług.

Z uzasadnienia postanowienia wynika, że przyczyną odmowy wstrzymania zaskarżonej decyzji jest brak udokumentowania jakichkolwiek faktów, dotyczących stanu majątkowego i finansowego, które umożliwiłyby obiektywną ocenę i stwierdzenie, czy w rzeczywistości wstrzymanie wykonania decyzji jest konieczne z uwagi na wystąpienie jednej z przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a. Zdaniem sądu, argumentacja przedstawiona przez skarżącego ogranicza się jedynie do wskazania, że jego jednym źródłem utrzymania jest emerytura oraz, że zaprzestanie uiszczania zasądzonej grzywny może doprowadzić do jej zamiany na zastępczą karę pozbawienia wolności.

W zażaleniu na powyższe postanowienie skarżący wniósł o jego zmianę i wstrzymanie wykonania decyzji. W uzasadnieniu zażalenia skarżący podtrzymał dotychczasową argumentację dodając, że egzekucja zaskarżonej decyzji została wszczęta w czerwcu 2022 roku, tj. już po złożeniu skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego Lublinie. W maju 2022 r., jeszcze przed wniesieniem skargi , skarżący został wezwany do zapłaty wszystkich należności z zaskarżonej decyzji. Zdaniem skarżącego, zaistniała zatem zmiana okoliczności, w postaci rzeczywistego wszczęcia egzekucji decyzji, a nie jedynie, jak dotychczas zagrożenia egzekucją, co uzasadnić mogłoby wydanie przez sąd odmiennego postanowienia w przedmiocie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Do zażalenia skarżący dołączył: zawiadomienie o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego z 23 czerwca 2022 r.; upomnienie z 10 maja 2022 r.; zajęcie wierzytelności z 20 stycznia 2022 r.; zawiadomienie o wszczęciu egzekucji dotyczące kary grzywny wraz z odsetkami z 20 stycznia 2022 r.; notatkę służbową Urzędu Celno-Skarbowego.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zażalenie nie ma usprawiedliwionych podstaw i podlega oddaleniu.

Stosownie do treści art. 61 § 2 pkt 1 i § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329, dalej: "p.p.s.a.") w razie wniesienia skargi na decyzję lub postanowienie organ, który wydał decyzję lub postanowienie, może wstrzymać, z urzędu lub na wniosek skarżącego, ich wykonanie w całości lub w części, chyba że zachodzą przesłanki, od których w postępowaniu administracyjnym uzależnione jest nadanie decyzji lub postanowieniu rygoru natychmiastowej wykonalności albo, gdy ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Odmowa wstrzymania wykonania aktu lub czynności przez organ nie pozbawia skarżącego możliwości złożenia wniosku do sądu. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy.

Rozstrzygając na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a. sąd orzeka na podstawie akt sprawy (art. 133 § 1 w zw. z art. 166 p.p.s.a.), co nie wpływa jednakże na to, że przesłanką wydania postanowienia o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności jest wykazanie przez wnioskodawcę okoliczności określonych w art. 61 § 3 p.p.s.a. Przepis ten wskazuje przesłanki pozytywne uwzględnienia wniosku, które stanowią: niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody oraz niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.

W rozpoznawanej sprawie w pełni należy podzielić stanowisko sądu pierwszej instancji odnośnie do braku udokumentowania faktów dotyczących stanu majątkowego i finansowego wnioskodawcy, co umożliwia obiektywną ocenę i stwierdzenie, że wstrzymanie wykonania decyzji jest konieczne z uwagi na wystąpienie jednej z przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a. Oceny tej nie zmieniają dołączone na etapie postępowania zażaleniowego dokumenty potwierdzające m.in. wszczęcie wobec skarżącego postępowania egzekucyjnego, czy też zajęcie rachunków bankowych. Zestawienie dat wystawienia przedmiotowych dokumentów (zostały one sporządzone w okresie od 20 stycznia do 23 czerwca 2022 r.) z datą wydania kwestionowanego rozstrzygnięcia sądu pierwszej instancji, tj. 14 lipca 2022 r. pozwala zauważyć, że skarżący dysponował wzmiankowanymi wyżej dowodami jeszcze przed wydaniem tego postanowienia. Okoliczność dołączenia dokumentów wspierających wniosek o wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji dopiero wraz z wniesionym środkiem odwoławczym nie może podważać prawidłowości zaskarżonego postanowienia.

W tym miejscu podkreślenia wymaga, że Naczelny Sąd Administracyjny nie rozpatruje ponownie wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji, a jedynie bada zgodność z prawem podjętego w tej materii rozstrzygnięcia sądu pierwszej instancji (postanowienie NSA z 5 października 2022 r., III FZ 443/22, publ. www.cbois.nsa.gov.pl). Instytucja wstrzymania przez sąd wykonania zaskarżonej decyzji lub postanowienia ma charakter uznaniowy, dlatego też NSA dokonując kontroli instancyjnej, nie może odnosić się do merytorycznej strony rozstrzygnięcia, wkraczałby bowiem wówczas w zakres władzy dyskrecjonalnej przyznanej mocą przepisów ustawy sądowi rozpoznającemu wniosek. Z powyższych względów kontrola instancyjna dotyczyć może jedynie proceduralnej strony postępowania wpadkowego (postanowienie NSA z 1 lipca 2021 r., III FZ 474/21, publ. www.cbois.nsa.gov.pl). Ponadto, faktu egzekwowania obowiązku pieniężnego nie można utożsamiać z niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody czy spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Samo bowiem wykonanie świadczenia pieniężnego nie wywoła nieodwracalnych skutków, gdyż ewentualne uchylenie zaskarżonej decyzji spowoduje konieczność zwrotu wyegzekwowanej należności wraz z odsetkami.

Podsumowując, sąd pierwszej instancji prawidłowo uznał, że wniosek skarżącego o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji był sformułowany w sposób niewystarczający dla jego uwzględnienia, w szczególności nie został w żaden sposób uprawdopodobniony. WSA w Lublinie uzasadnił swoje rozstrzygnięcie w sposób prawidłowy oraz dokładnie wyjaśnił, że powodem odmowy wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji jest brak uprawdopodobnienia przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a.

Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a.