drukuj    zapisz    Powrót do listy

6192 Funkcjonariusze Policji, Policja, Komendant Policji, Oddalono skargę kasacyjną, I OSK 247/17 - Wyrok NSA z 2017-10-18, Centralna Baza Orzeczeń Naczelnego (NSA) i Wojewódzkich (WSA) Sądów Administracyjnych, Orzecznictwo NSA i WSA

I OSK 247/17 - Wyrok NSA

Data orzeczenia
2017-10-18 orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2017-02-03
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Jerzy Bortkiewicz /sprawozdawca/
Małgorzata Pocztarek /przewodniczący/
Zbigniew Ślusarczyk
Symbol z opisem
6192 Funkcjonariusze Policji
Hasła tematyczne
Policja
Sygn. powiązane
IV SA/Wr 375/15 - Wyrok WSA we Wrocławiu z 2016-09-21
Skarżony organ
Komendant Policji
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2011 nr 287 poz 1687 art. 41 ust. 2 pkt 9
Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji - tekst jednolity.
Sentencja

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Małgorzata Pocztarek sędzia NSA Zbigniew Ślusarczyk sędzia del. WSA Jerzy Bortkiewicz (spr.) Protokolant starszy inspektor sądowy Joanna Drapczyńska po rozpoznaniu w dniu 18 października 2017 roku na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej T. I. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 21 września 2016 r. sygn. akt IV SA/Wr 375/15 w sprawie ze skargi T. I. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji we Wrocławiu z dnia [...] czerwca 2012 r. nr [...] w przedmiocie zwolnienia ze służby w Policji oddala skargę kasacyjną.

Uzasadnienie

UZASADNIENIE:

Zaskarżonym wyrokiem z dnia 21 września 2016 r., sygn. akt IV SA/Wr 375/15, Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, oddalił skargę T. I. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji we W. z dnia [...] czerwca 2012 r. nr [...] w przedmiocie zwolnienie ze służby w Policji.

Sąd I instancji w uzasadnieniu wyroku przedstawił następujący stan faktyczny sprawy:

Rozkazem personalnym z dnia [...] kwietnia 2012 r., nr [...]Komendant Powiatowy Policji w K, zwolnił, zawieszonego w czynnościach służbowych, T. I. (zwanego dalej stroną lub skarżącym) ze służby w Policji z dniem [...] maja 2012 r.

W uzasadnieniu, jako podstawę prawną rozstrzygnięcia, organ pierwszej instancji podał art. 41 ust. 2 pkt 9 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (t. j. Dz. U. z 2011 r. nr 287, poz. 1687 ze zm., zwanej dalej: "ustawą o Policji", który pozwala przełożonemu właściwemu w sprawach osobowych na zwolnienie policjanta w przypadku upływu 12 miesięcy zawieszenia w czynnościach służbowych, jeżeli nie ustały przyczyny będące podstawą zawieszenia.

Przyczyną zawieszenia skarżącego w czynnościach służbowych były prowadzone śledztwa o sygn. akt [...] oraz o sygn. akt [...]. W dniu [...] listopada 2007 r. Prokurator Rejonowy w K. przedstawił skarżącemu zarzuty popełnienia przestępstw umyślnych, ściganych z oskarżenia publicznego, to jest o czyn z art. 231 § 1, art. 189 § 1, art. 158 § 1, art. 246 w związku z art. 11 § 2 kodeksu karnego. W ocenie organu pierwszej instancji do dnia wydania decyzji o zwolnieniu skarżącego ze służby w Policji nie ustały przyczyny będące podstawą zawieszenia w czynnościach służbowych, które to zawieszenie trwa od [...]kwietnia 2008 r., a więc ponad 48 miesięcy. Postępowanie karne przed Sądem Rejonowym w K. prowadzone pod sygnaturą akt [...] zostało zakończone wydaniem w dniu [...] marca 2012 r. nieprawomocnego wyroku, którym skarżącego uznano winnym popełnienia czynu z art. 231 § 1, art. 189 § 1 i art. 246 w zw. z art. 11 § 2 kodeksu karnego oraz czynu z art. 231 § 1 i art. 189 § 1 w zw. z art. 11 § 2 kodeksu karnego, za co orzeczono karę łączną 1 roku i 6 miesięcy pozbawienia wolności, zawieszając jej wykonanie na okres próby wynoszący 5 lat.

Komendant Powiatowy Policji podał dalej, że skarżący, będąc zawieszonym w czynnościach służbowych, nie realizował swoich zadań, wynikających z zakresu obowiązków referenta Wydziału Ruchu Drogowego KPP w K., a które wpływają bezpośrednio na zapewnienie bezpieczeństwa i porządku w ruchu drogowym na terenie powiatu k., stąd zagrożony jest z tego powodu interes społeczny.

Decyzją z dnia [...] czerwca 2012 r., nr [...]Komendant Wojewódzki Policji we W., działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2000 r. nr 98, poz. 1071 ze zm., zwanej dalej k.p.a.) w zw. z art. 41 ust. 2 pkt 9 ustawy o Policji, po rozpoznaniu odwołania pełnomocnika skarżącego, uchylił zaskarżony rozkaz personalny w części dotyczącej określenia daty zwolnienia policjanta ze służby oraz ustalił datę zwolnienia na dzień [...] czerwca 2012 r., utrzymując w mocy zakwestionowane rozstrzygnięcie w pozostałym zakresie.

W uzasadnieniu wskazał, że zgodnie z rozkazem personalnym Komendanta Powiatowego Policji skarżący został zwolniony ze służby z dniem [...] maja 2012 r. Z tą decyzją skarżący został zapoznany w dniu [...] maja 2012 r., a następnie wniósł odwołanie, co wstrzymało jednak wykonanie decyzji. W postępowaniu odwoławczym należało zmienić termin określony w decyzji Komendanta Powiatowego Policji ustalając nowy termin zwolnienia skarżącego ze służby na dzień [...] czerwca 2012 r.

Utrzymując zaś w mocy w pozostałej części zakwestionowane rozstrzygnięcie Komendant Wojewódzki podtrzymał ocenę dotychczasowych ustaleń faktycznych dokonanych przez organ pierwszej instancji. W szczególności zwrócił uwagę, że strona pozostaje zawieszona w czynnościach służbowych od 2008 r. w związku z wszczętym przeciwko niemu postępowaniem karnym, w toku którego aktualnie został wydany nieprawomocny wyrok Sądu Rejonowego w K. z dnia [...] marca 2012 r. o uznaniu funkcjonariusza winnym większości zarzucanych mu czynów i wymierzeniu kary łącznej 1 roku i 6 miesięcy pozbawienia wolności z zawieszeniem jej wykonania na okres próby wynoszącej 5 lat.

Zdaniem organu odwoławczego, choć decyzja o zwolnieniu funkcjonariusza Policji ze służby na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 9 ustawy o Policji jest decyzją uznaniową, to w niniejszej sprawie spełnione zostały wszelkie przesłanki do stwierdzenia, że wydane rozstrzygnięcie granic tego uznania nie przekracza. Charakter bowiem i okoliczności zarzucanych stronie przestępstw nie spowodowały dezaktualizacji przesłanek dalszego zawieszenia funkcjonariusza w czynnościach służbowych. Ponadto strona od ponad 4 lat pozostaje zawieszona w czynnościach służbowych, które jednocześnie muszą być wykonywane przez innych funkcjonariuszy, a waga zarzucanych stronie czynów oraz zaawansowany etap toczącego się w tej sprawie postępowania karnego nie pozwalał nie wziąć tej okoliczności pod uwagę. W takiej sytuacji nadrzędność interesu służby nad słusznym interesem strony wyrażającym się w woli dalszego pełnienia służby, przemawiała za podjęciem decyzji w zakwestionowanym kształcie, zwłaszcza że wszystkie zarzuty odwołania okazały się chybione.

W skardze złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, skarżący zarzucił zaskarżonej decyzji naruszenie przepisów procedury administracyjnej w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:

1) art. 8 k.p.a. – poprzez brak konsekwencji i zmienność rozstrzygnięć wydawanych w stosunku do skarżącego w przedmiocie zwolnienia ze służby w Policji w tym samym stanie faktycznym i prawnym sprawy, co podważa zaufanie do władzy publicznej;

2) art. 7 k.p.a. – poprzez podjęcie decyzji o zwolnieniu skarżącego ze służby mieszczącej się w ramach uznania administracyjnego bez należytego zbadania interesu społecznego i słusznego interesu strony przy niewłaściwym zinterpretowaniu interesu społecznego i z całkowitym pominięciem interesu strony;

3) art. 107 § 3 k.p.a. – poprzez nieprawidłowe uzasadnienie wydanego w ramach uznania administracyjnego rozstrzygnięcia, z pominięciem zasad ogólnych postępowania administracyjnego, takich jak zasada pogłębiania zaufania uczestników postępowania do władzy publicznej i konieczność należytego wyważenia interesu społecznego i interesu strony postępowania.

W uzasadnieniu podniósł, że nie spodziewał się wcześniejszego niż przed prawomocnym wyrokiem w jego sprawie zwolnienia ze służby, zwłaszcza, że od czasu poprzednich decyzji z 2008 r. i 2011 r. w jego sytuacji nie zmieniło się nic, gdyż wydanie nieprawomocnego wyroku przez Sąd Rejonowy w K. w dniu [...] marca 2012 r. w sprawie o sygnaturze akt [...] skazującego skarżącego za jedynie część z zarzucanych mu czynów, nie stanowi o ukończeniu postępowania karnego.

Argumentował, że w dalszym ciągu jest osobą niewinną i liczy na całkowite oczyszczenie z zarzutów. Wyjaśnił, że słuszny interes strony w jego przypadku polega na braku możliwości dochodzenia – w razie przywrócenia do służby – uposażenia za cały okres pozostawania poza służbą. Podniósł, że na przeszkodzie uwzględnieniu jego słusznego interesu nie stoi przy tym żaden interes społeczny.

W odpowiedzi na skargę Komendant Wojewódzki Policji wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko i argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.

W toku postępowania sądowego do sprawy przystąpiło stowarzyszenie zwykłe – Komitet Obrony Policjantów w S., reprezentowane przez R. O., które brało również udział w postępowaniu administracyjnym, lecz nie otrzymało decyzji organu drugiej instancji.

Wyrokiem z dnia 13 czerwca 2013 r., sygn. akt IV SA/Wr 542/13 Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji (I punkt), orzekł, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana (II punkt) oraz zasądził od Komendanta Wojewódzkiego Policji we W. na rzecz skarżącego kwotę 240,00 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego (III punkt).

W uzasadnieniu Sąd wskazał na niekonsekwencję w podejściu organów obu instancji do udziału Komitetu Obrony Policjantów w prowadzonym postępowaniu administracyjnym. Organy bowiem nie rozpoznały formalnie przystąpienia tej organizacji do sprawy, akceptując początkowo – na etapie pierwszej instancji – przedkładane przez nią pisma, by następnie pominąć ją przy doręczeniu wydanych decyzji. W takiej sytuacji żądanie organizacji społecznej winno zostać rozpatrzone z uwzględnieniem jej celów statutowych oraz kryterium interesu społecznego.

Naczelny Sąd Administracyjny, po rozpoznaniu skargi kasacyjnej wniesionej przez Komendanta Wojewódzkiego Policji, wyrokiem z dnia 12 marca 2015 r., sygn. akt I OSK 2363/13 uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu we Wrocławiu do ponownego rozpoznania.

W motywach orzeczenia Sąd drugiej instancji wskazał, że zaskarżony wyrok nie zawierał niezbędnej analizy wpływu sygnalizowanych uchybień na wynik sprawy administracyjnej. Sąd zaś skoncentrował się na zagadnieniach procesowych związanych z dopuszczeniem organizacji społecznej do udziału w postępowaniu administracyjnym, nie uwzględniając tej okoliczności, że sprawa dotyczyła zwolnienia funkcjonariusza ze służby.

Naczelny Sąd Administracyjny podkreślił, że w toku ponownego rozpoznania sprawy, Sąd winien ocenić legalność zaskarżonego rozkazu personalnego przez pryzmat wszystkich jego elementów, a następnie rozważyć prawdopodobieństwo oddziaływania naruszenia prawa na treść kontrolowanej decyzji. Sąd I instancji winien również mieć na uwadze, że Komitet nie jest organizacją społeczną w rozumieniu przepisów k.p.a. i p.p.s.a., a więc nie ma potrzeby sprawdzania, czy odpowiada on pozostałym rygorom warunkującym skuteczne zgłoszenie udziału w postępowaniu dotyczącym innej osoby.

W toku ponownego postępowania postanowieniem z dnia 13 sierpnia 2015 r., sygn. akt IV SA/Wr 375/15 Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu odmówił dopuszczenia R. O. w charakterze pełnomocnika Komitetu Obrony Policjantów do udziału w niniejszym postępowaniu.

Postanowieniem z dnia 13 maja 2016 r., sygn. akt I OZ 448/16 Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, wskazując, że odmowa dopuszczenia do udziału w postępowaniu sądowym danej osoby w charakterze pełnomocnika strony lub podmiotu działającego na prawach strony nie wiąże się z wydaniem w tym przedmiocie żadnego orzeczenia. W przypadku bowiem stwierdzenia nieprawidłowości umocowania należy poinformować o tym fakcie stronę, czy organizację społeczną, a w przypadku braku jej aktywności w tym zakresie, pominąć czynność zdziałaną przez osobę rzekomego pełnomocnika.

Zarządzeniem z dnia [...] czerwca 2016 r. Komitet Obrony Policjantów został wezwany do nadesłania pełnomocnictwa udzielonego R. O. pod rygorem pominięcia czynności podjętych przez osobę nieprawidłowo umocowanego pełnomocnika w toku postępowania sądowego. Komitet w wyznaczonym terminie nie nadesłał żądanego umocowania.

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu oddalając skargę, stwierdził, że na mocy art. 153 p.p.s.a. związany był ustaleniami wynikającymi z wcześniejszych orzeczeń Naczelnego Sądu Administracyjnego tj.: wyroku z dnia 12 marca 2015 r., sygn. akt I OSK 2363/13 oraz postanowienia z dnia 13 maja 2016 r., sygn. akt I OZ 448/16.

Wyjaśnił, że materialną podstawę prawną kwestionowanej decyzji stanowił art. 41 ust. 2 pkt 9 ustawy o Policji, zgodnie z którym policjanta można zwolnić ze służby w przypadku upływu 12 miesięcy zawieszenia w czynnościach służbowych, jeżeli nie ustały przyczyny będące podstawą zawieszenia.

Sąd I instancji wskazał, że zakres tej kontroli zaskarżonej decyzji jest ograniczony, albowiem Sąd nie bada celowości jej podjęcia. Kontrola tego rodzaju decyzji przez Sąd polega na ustaleniu, czy wydanie decyzji na podstawie obowiązujących przepisów prawa było dopuszczalne, czy organ przy jej wydaniu nie przekroczył granic uznania administracyjnego oraz czy uzasadnił rozstrzygnięcie dostatecznie zindywidualizowanymi przesłankami, w ten sposób, aby nie można mu było zarzucić dowolności. Jak dalej stwierdził Sąd I instancji, działanie organu korzystającego z możliwości podjęcia decyzji w ramach uznania administracyjnego musi mieścić się w granicach zakreślonych wynikającym z art. 7 k.p.a. dążeniem do wyjaśnienia prawdy obiektywnej i obowiązkiem załatwienia sprawy z uwzględnieniem interesu społecznego i słusznego interesu obywatela (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 21 października 2015 r., sygn. akt III SA/Kr 476/15 – dostępny w centralnej bazie orzeczeń sądów administracyjnych: http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

W ocenie tego Sądu, organ odwoławczy nie naruszył granic uznania administracyjnego i należycie rozważył kwestię interesu społecznego i słusznego interesu obywatela, o których mowa w art. 7 k.p.a., jak też prawidłowo sporządził uzasadnienie zakwestionowanej decyzji – wbrew podniesionemu zarzutowi naruszenia art. 107 § 3 k.p.a. – zawiera ono bowiem odniesienie się do konieczności uwzględnienia interesu służby jaką zobowiązana jest wykonywać Policja. Nieobecność jednego z funkcjonariuszy jednostki powiatowej przez ponad czteroletni okres, jak stwierdził ten Sąd nie pozostaje bez wpływu na obciążenie innych policjantów dodatkowymi obowiązkami, które nie mogły być wykonywane przez skarżącego, a charakter zarzucanych mu czynów przemawiał za koniecznością dalszego zawieszenia w czynnościach służbowych, co z kolei wiązało się z obowiązkiem wypłacania mu 50 % uposażenia.

Sąd I instancji nie uwzględnił podnoszonych przez skarżącego okoliczności związanych z jego sytuacją osobistą oraz wolą pozostawienia w służbie, stwierdzając, że uniemożliwienie wyrównania uposażenia w sytuacji całkowitego oczyszczenia z zarzutów, czy też pogorszenie sytuacji materialnej po zwolnieniu ze służby nie mogły stanowić argumentu za utrzymaniem dotychczasowego stanu, w którym skarżący nie realizował żadnych czynności służbowych, a jednocześnie zajmował etat przypisany do Komendy Powiatowej Policji. W interesie społecznym nie leżało zatem nadmiernie przedłużające się zawieszenie funkcjonariusza w czynnościach służbowych, które było nieefektywne i kosztowne.

Sąd I instancji odnosząc się do kwestii udziału w postępowaniu administracyjnym stowarzyszenia zwykłego – Komitetu Obrony Policjantów stwierdził, że jeśli nawet organ dopuścił się uchybienia procesowego w zakresie nierozpatrzenia żądania przystąpienia organizacji do udziału w sprawie, to jednakże naruszenie to nie miało istotnego wpływu na wynik sprawy, co wynika ze stanowiska Naczelnego Sądu Administracyjnego, wyrażonego w wyroku z dnia 12 marca 2015 r., sygn. akt I OSK 2363/13, w którym stwierdzono, że zgłoszenie przez Komitet Obrony Policjantów udziału w postępowaniu administracyjnym nie miało, z racji jego struktury organizacyjnej, znaczenia dla kwestii ukształtowania stosunku prawnego między skarżącym a formacją, w której służył.

W ocenie tego Sądu, organ odwoławczy zasadnie utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji w zakresie zwolnienia skarżącego ze służby w Policji, albowiem upłynął już dwunastomiesięczny okres zawieszenia go w czynnościach służbowych oraz nie ustały przyczyny będące podstawą tego zawieszenia. Organ zaś nie przekroczył granic dopuszczalnego uznania administracyjnego, w sposób wystarczający rozważając wszelkie okoliczności sprawy z uwzględnieniem kryterium interesu społecznego oraz słusznego interesu obywateli.

Mając powyższe na uwadze, Sąd I instancji, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2002 r. nr 153, poz. 1270), dalej: "p.p.s.a.", oddalił skargę.

Skarżący T. I. wniósł skargę kasacyjną od powyższego wyroku, zaskarżając go w całości, domagając się jego uchylenia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu we Wrocławiu, jak również zasądzenia kosztów postępowania kasacyjnego.

Na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. zaskarżonemu wyrokowi zarzucił naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:

1/ art. 13 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 7 i 77 § 1 oraz 107 § 3 k.p.a. poprzez uznanie, iż z ustalonego przez organy orzekające i przyjętego przez Sąd I instancji stanu faktycznego jednoznacznie wynika spełnienie się przesłanek wynikających z art. 41 ust. 2 pkt 9 ustawy o Policji, podczas gdy fakultatywna uznaniowość stosowania tego przepisu oznacza, że samo spełnienie się przesłanek w nim określonych nie jest wystarczające do jego zastosowania, a wymagane jest wykazanie, iż okoliczności faktyczne konkretnej zindywidualizowanej sprawy przemawiają za koniecznością zastosowania tego przepisu, tymczasem uzasadniając zwolnienie skarżącego organy administracji, co bezkrytycznie przyjął Sąd I instancji, poprzestały na wskazaniu, że sam brak realizacji zadań przez funkcjonariusza w okresie jego zawieszenia wpływa bezpośrednio na zapewnienie bezpieczeństwa i porządku w ruchu drogowym, a zatem zagrożony jest z tego powodu interes społeczny, które to ustalenie poczyniono bez przeprowadzenia w tym zakresie niezbędnego postępowania dowodowego, czy faktycznie zawieszenie skarżącego taki stan zagrożenia bezpieczeństwa wywołało.

2/ art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit, c p.p.s.a. oraz art. 190 p.p.s.a. w zw. z art. 31 § 2 k.p.a. poprzez uznanie, że jeśli nawet nierozpatrzenie żądania przystąpienia - stowarzyszeni zwykłego, Komitetu Obrony Policjantów do udziału w sprawie stanowiło uchybienie procesowe, to jednakże naruszenie to nie miało istotnego wpływu na wynik sprawy, którym to poglądem zdaniem Sądu I instancji był on związany w wyniku wiążącej na podstawie ad 190 p.p.s.a. wykładni NSA zawartej w wyroku z dnia 12 marca 2015r. (sygn. akt I OS 2363/13), podczas gdy w wyżej wskazanym wyroku nie przesądzono, iż organizacja ta nie jest organizacją społeczną w rozumieniu przepisów k.p.a. i p.p.s.a. a wprost nakazano Sądowi I instancji rozważenie prawdopodobieństwa oddziaływania zasygnalizowanych naruszeń prawa na treść kontrolowanej decyzji, a tym samym Sąd I instancji zobowiązany był samodzielnie takie prawdopodobieństwo rozważyć, czemu jednak nie sprostał.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej zarzucono, że Sąd I instancji dopuścił się naruszenia art. 134 § 1 p.p.s.a., albowiem z mocy tego przepisu jego obowiązkiem było dokonanie oceny prawnej zaskarżonego rozkazu personalnego o zwolnieniu skarżącego ze służby w Policji, niezależnie od zarzutów sformułowanych w skardze wobec tego rozkazu. Argumentowano, że w szczególności Sąd zobowiązany był dokonać oceny, czy organy orzekające w sprawie w wystarczający sposób wykazały konieczność zwolnienia skarżącego ze służby w Policji na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 9 ustawy o Policji, który określa przesłanki dopuszczalności takiego zwolnienia pozostawiając jego zastosowanie uznaniu organów orzekających.

Wywodzono, że Konstytucja RP nie zabrania wprowadzenia wysokich (uzasadnionych) warunków dostępu do służby publicznej, ale też z tak ukształtowanym dostępem do służby publicznej związany jest obowiązek ustawodawcy precyzyjnego określenia kryteriów zwalniania z niej, aby wykluczyć wszelką dowolność działania władz publicznych.

Zarzucono, że dojściu organów do ustalenia, że zawieszenie skarżącego w czynnościach służbowych wpływało bezpośrednio na zapewnienie bezpieczeństwa i porządku w ruchu drogowym na terenie powiatu kłodzkiego, nie towarzyszyło jednak przeprowadzenie w powyższym zakresie żadnego postępowania dowodowego.

Wywodzono, że skarżącemu nie można przypisać odpowiedzialności za długość toczącego się postępowania karnego, a tym samym brak jest podstaw do obarczania go winą za jak to określono nieefektywność i kosztowność trwającego zawieszenia z punktu widzenia interesu społecznego.

Wywodzono, że wyroku z dnia 12 marca 2015r. (sygn. akt I OS 2363/13), Naczelny Sąd Administracyjny nie wypowiedział się wiążąco co do udziału organizacji społecznej w postępowaniu administracyjnym prowadzonym w przedmiocie zwolnienia skarżącego ze służby i nie wskazał, by Komitet Obrony Policjantów nie mógł brać udziału w postępowaniu administracyjnym.

Argumentowano, że gdyby Komitet Obrony Policjantów nie był organizacją uprawnioną do działania także w postępowaniu sądowoadministracyjnym, Sąd I instancji nie powinien w ogóle wzywać Komitetu do przedłożenia listy jego członków, celem zweryfikowania podstawy dopuszczenia do udziału w postępowaniu jego przedstawiciela.

Zarzucono, że jako dowolne należy oceniać ustalenie Sądu I instancji, iż nierozpoznanie żądania przystąpienia organizacji do udziału w sprawie jeżeli nawet było uchybieniem to nie miało wpływu na wynik sprawy, co nie zostało uzasadnione

Wywodzono, że Naczelny Sąd Administracyjny jedynie sygnalizował Sądowi I instancji potrzebę rozważenia powyższych kwestii w odniesieniu do Komitetu Obrony Policjantów, przez co Sąd I instancji winien był dokonać własnej, pogłębionej analizy powyższego zagadnienia a czemu też nie sprostał.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw.

Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W rozpoznawanej sprawie nie zachodzi żadna z okoliczności skutkujących nieważnością postępowania, o jakich mowa w art. 183 § 2 p.p.s.a. i nie zachodzi żadna z przesłanek, o których mowa w art. 189 p.p.s.a., które Naczelny Sąd Administracyjny rozważa z urzędu dokonując kontroli zaskarżonego skargą kasacyjną wyroku. Wobec tego, Naczelny Sąd Administracyjny przeszedł do zbadania zarzutów kasacyjnych, będąc związany granicami skargi kasacyjnej.

Oceniając zarzuty podniesione w skardze kasacyjnej, Naczelny Sąd Administracyjny uznał je za nieusprawiedliwione.

Nie był zasadny zarzut naruszenia art. 13 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 7 i 77 § 1 oraz 107 § 3 k.p.a. wskazujący, że fakultatywna uznaniowość stosowania przepisu art. 41 ust. 2 pkt 9 ustawy o Policji, oznacza konieczność wykazania, iż okoliczności faktyczne konkretnej zindywidualizowanej sprawy, przemawiają za niezbędnością zastosowania tego przepisu, czego w sprawie zaniechano.

W omawianej podstawie kasacyjnej w sposób całkowicie niezrozumiały wskazano na przepis art. 13 § 1 p.p.s.a., który stanowi o tym, że wojewódzkie sądy administracyjne rozpoznają wszystkie sprawy sądowoadministracyjne z wyjątkiem spraw, dla których zastrzeżona jest właściwość Naczelnego Sądu Administracyjnego. Autor skargi kasacyjnej nie kwestionował właściwości Sądu I instancji do rozpoznania sprawy, ani też nie przedstawił jakiejkolwiek argumentacji natury prawnej i faktycznej wskazującej na naruszenie tego przepisu.

Istota zarzutu oparta na omawianej podstawie kasacyjnej sprowadza się natomiast do twierdzenia, że z zaakceptowanego przez Sąd I instancji stanu faktycznego przyjętego przez organy, nie wynika by wykazały one konieczność zastosowania przepisu art. 41 ust. 2 pkt 9 ustawy o Policji, przez co naruszyły art. 7 i 77 § 1 oraz 107 § 3 k.p.a. Z przepisu art. 107 § 3 k.p.a., wynika, że uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa. Uzasadnienie zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej, spełnia wymogi powyższego przepisu. Omówiono w nich podstawę prawną rozstrzygnięcia. Przytoczono istotne dla przedmiotowej sprawy okoliczności faktyczne, odnoszące się do faktu, okresu i przyczyn zawieszenia skarżącego w czynnościach służbowych. Wskazano też racje, dla których zastosowano przepis art. 41 ust. 2 pkt 9 ustawy o Policji (niemożność realizacji zadań przez zawieszonego w czynnościach służbowych skarżącego, co wpływało na obniżenie poziomu bezpieczeństwa i porządku w ruchu drogowym, a to z kolei powoduje zagrożenie interesu społecznego, jak też długi, czteroletni okres ww. zawieszenia, co wpływało na konieczność wykonywania zadań skarżącego przez innych funkcjonariuszy). Z powyższego wynika, że brak jest podstaw do wysuwania zarzutu naruszenia ww. przepisów postępowania, tak w zakresie wymogów uzasadnienia decyzji, jak i konieczności uzupełniającego zebrania czy też rozpatrzenia materiału dowodowego.

Należy zwrócić uwagę na okoliczność, że rozwiązanie stosunku służbowego z policjantem na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 9 ustawy o Policji ma charakter fakultatywny. Decyzje w tym zakresie podejmowane są w ramach tzw. uznania administracyjnego przyznanego właściwym organom Policji. W orzecznictwie sądów administracyjnych powszechnie przyjmuje się, że kontrola decyzji opartej na uznaniu administracyjnym ma ograniczony zakres i sprowadza się do zbadania, czy zaskarżona decyzja nie nosi cech dowolności, tj. czy organ administracji wybrał prawnie dopuszczalny sposób rozstrzygnięcia oraz czy wyboru takiego dokonał po ustaleniu i rozważeniu okoliczności istotnych dla sprawy. Kontrola w takich przypadkach dotyczy procesu wydania decyzji (spełnienia przez organ wymogów proceduralnych), ustalania stanu faktycznego jako elementu tego procesu oraz oceny faktów, które z punktu widzenia obowiązujących przepisów mogą mieć w danej sprawie istotne znaczenie prawne. Dotyczy ona tej części treści decyzji uznaniowej, która powiązana jest z określonymi i ostrymi kryteriami prawnymi, nie obejmuje zaś tej części treści rozstrzygnięcia, która wiąże się z realizowaniem określonej polityki administracyjnego stosowania prawa (rozumienia celowości administracyjnej czy roli słuszności w kształtowaniu treści decyzji) w ramach luzów decyzyjnych stworzonych przez podstawy decyzji uznaniowej. W przypadku tego typu decyzji kontroli sądowej podlega samo uzasadnienie decyzji uznaniowej z punktu widzenia powiązania ustaleń faktycznych z rekonstruowaną normą prawną oraz z wyrażeniami normatywnymi, określającymi przesłanki aktualizacji upoważnienia do decyzji uznaniowej (por. wyrok NSA z dnia 20 kwietnia 2010 r., sygn. akt I OSK 130/10). Sądy administracyjne nie są natomiast uprawnione do dokonywania oceny tego, w jaki sposób organy administracji wypełniają treści pozasystemowych kryteriów słusznościowych czy celowościowych, realizując określoną politykę stosowania prawa administracyjnego (por. wyrok NSA z dnia 19 maja 2011 r. sygn. akt I OSK 301/11). Innymi słowy sądy administracyjne w tego typu sprawach badają jedynie czy organy w konkretnej sprawie nie przekroczyły granic uznania, to jest czy ich decyzja nie jest arbitralna lub podjęta przy użyciu niedozwolonych kryteriów. Sądy nie mogą natomiast wkraczać w kompetencje organów Policji i oceniać słuszności realizowanej przez nie polityki kadrowej.

W rozpoznawanej sprawie niesporne jest, że skarżący w związku z prowadzonym przeciwko niemu postępowaniem karnym rozkazem personalnym z dnia [...] kwietnia 2008 r., został zawieszony w czynnościach służbowych. Okres tego zawieszenia został następnie przedłużony do czasu zakończenia postępowania karnego. W dniu rozwiązania stosunku służbowego upłynął wymagany, 12-miesięczny okres zawieszenia w pełnieniu obowiązków służbowych (zawieszenie trwało 48 miesięcy) i nie ustała przyczyna stanowiąca podstawę takiego zawieszenia. Postępowanie karne prowadzone przeciwko skarżącemu na etapie sądowym nadal trwało. Zapadły wyrok wydany przez Sąd Rejonowy w K. w dniu [...] marca 2012 r. w sprawie o sygnaturze akt [...], nie był prawomocny. Przesłanki przewidziane w art. 41 ust. 2 pkt 9 ustawy o Policji zostały zatem spełnione.

Jak już wskazano, organy w zaskarżonych przez skarżącego decyzjach podały, że powyższe okoliczności nie były jedynym powodem rozwiązania stosunku służbowego ze skarżącym, szczegółowo wskazując, jakie racje przemawiały za jego zwolnieniem ze służby. Dlatego też z wszystkich tych powodów, omawiany zarzut nie był usprawiedliwiony.

Nie mógł odnieść skutku również zarzut naruszenia art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit, c p.p.s.a. oraz art. 190 p.p.s.a. w zw. z art. 31 § 2 k.p.a., poprzez uznanie, że nierozpoznanie w postępowaniu administracyjnym wniosku Komitetu Obrony Policjantów dopuszczenia do udziału w sprawie, stanowiło uchybienie procesowe, niemające istotnego wpływu na wynik sprawy, którym to poglądem zdaniem Sądu I instancji był on związany w wyniku wiążącej na podstawie ad 190 p.p.s.a. wykładni NSA zawartej w wyroku z dnia 12 marca 2015r. (sygn. akt I OS 2363/13).

Ustosunkowując się do powyższego zarzutu, należy stwierdzić, że skoro odnosi się on do naruszenia przepisów postępowania, winien był wskazywać, czy i jaki istotny wpływ na wynik sprawy miało zarzucane naruszenie przytoczonych wyżej przepisów. Tymczasem, ani w omawianym zarzucie skargi kasacyjnej, ani w jej uzasadnieniu nie wykazano powyższego związku, którego obowiązek przedstawienia wynika z art. 174 ust. 2 p.p.s.a. Należy też zauważyć, że w skardze kasacyjnej nie przedstawiono też jakiejkolwiek argumentacji na okoliczność dowiedzenia, że brak rozpoznania wniosku o dopuszczenie ww. stowarzyszenia do udziału w postępowaniu administracyjnym wpłynął na jego wynik.

Wszystko to sprawia, że brak było warunków do merytorycznego ustosunkowania się do powyższego zarzutu.

W tym stanie Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, oddalił skargę kasacyjną, jako pozbawioną usprawiedliwionych podstaw.



Powered by SoftProdukt