drukuj    zapisz    Powrót do listy

6179 Inne o symbolu podstawowym 617, Spółdzielnie, Inne, Oddalono skargę kasacyjną, II GSK 2321/25 - Wyrok NSA z 2026-01-08, Centralna Baza Orzeczeń Naczelnego (NSA) i Wojewódzkich (WSA) Sądów Administracyjnych, Orzecznictwo NSA i WSA

II GSK 2321/25 - Wyrok NSA

Data orzeczenia
2026-01-08 orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-10-20
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Dariusz Zalewski /sprawozdawca/
Karolina Kisielewicz-Sierakowska
Wojciech Kręcisz /przewodniczący/
Symbol z opisem
6179 Inne o symbolu podstawowym 617
Hasła tematyczne
Spółdzielnie
Skarżony organ
Inne
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 593 art. 91 § 4(1) i § 5
Ustawa z dnia 16 września 1982 r. Prawo spółdzielcze
Sentencja

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Wojciech Kręcisz Sędzia NSA Dariusz Zalewski (spr.) Sędzia del. WSA Karolina Kisielewicz-Sierakowska Protokolant asystent sędziego Paweł Cholewski po rozpoznaniu w dniu 8 stycznia 2026 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej Zarządu Krajowej Rady Spółdzielczej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 26 czerwca 2025 r. sygn. akt VI SA/Wa 4338/24 w sprawie ze skargi M. K. na uchwałę Zarządu Krajowej Rady Spółdzielczej z dnia 23 maja 2023 r. nr 18/2023 w przedmiocie pozbawienia uprawnień lustracyjnych oddala skargę kasacyjną

Uzasadnienie

I. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, wyrokiem z 26 czerwca 2025 r., sygn. akt VI SA/Wa 4338/24, po rozpoznaniu skargi M. K. (dalej: "skarżący", "lustrator") na uchwałę Zarządu Krajowej Rady Spółdzielczej (dalej: "organ", "zarząd", "ZKRS") z 23 maja 2023 r. nr 18/2023 w przedmiocie pozbawienia uprawnień lustracyjnych, uchylił zaskarżoną uchwałę oraz zasądził na rzecz skarżącego kwotę 697 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.

II. Rozstrzygnięcie zapadło w następującym stanie faktycznym:

1. Zaskarżoną uchwałą z 23 maja 2023 r. organ, na podstawie art. 91 § 5 ustawy z dnia 16 września 1982 r. Prawo spółdzielcze (Dz.U. z 2021 r. poz. 648, dalej: "p.s.") w zw. z § 9 ust. 5 Statutu Krajowej Rady Spółdzielczej (M.P. z 1996 r. nr 7, poz. 86) oraz § 6 ust. 1 Uchwały nr 21/2018 Zgromadzenia Ogólnego Krajowej Rady Spółdzielczej z dnia 19 grudnia 2018 r. w sprawie kryteriów kwalifikacyjnych lustratorów, szkolenia lustratorów oraz nadawania i pozbawiania uprawnień lustratorom (dalej: "uchwała w sprawie kryteriów"), pozbawił skarżącego uprawnień lustracyjnych nr (...).

Organ wskazał, że skarżący dopuścił się naruszenia przepisów oraz zasad Kodeksu Etyki Lustratora, polegającego na tym, że lustrator, będąc jednocześnie prezesem KZRS, wyznaczył samego siebie do przeprowadzenia lustracji SM "P" we W. za okres 1 stycznia 2018 r. – 31 grudnia 2020 r., będąc osobą zależną służbowo od ówczesnego prezesa lustrowanej spółdzielni, który pełnił w okresie przeprowadzania badania lustracyjnego również funkcję przewodniczącego Rady Nadzorczej KZRS.

2. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, postanowieniem z 11 grudnia 2023 r., sygn. akt VI SA/Wa 4907/23, odrzucił skargę na ww., uznając, że sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego.

3. W wyniku rozpoznania skargi kasacyjnej wniesionej przez skarżącego od tego postanowienia, Naczelny Sąd Administracyjny, postanowieniem z 6 grudnia 2024 r., sygn. akt II GSK 792/24, uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.

4. W wyniku ponownego rozpoznania sprawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wskazał, że – będąc związanym wykładnią dokonaną przez NSA – na gruncie reguł wykładni językowej art. 91 § 6 p.s. nie można mieć uzasadnionych wątpliwości, że de lege lata zaskarżony typ uchwały organu wykonawczego Krajowej Rady Spółdzielczej stanowi szczególny rodzaj decyzji administracyjnej ingerującej ostatecznie w sferę praw nabytych osoby, która uzyskała uprawnienia lustracyjne nadane przez Krajową Radę Spółdzielczą, zgodnie z kryteriami kwalifikacyjnymi określonymi przez ten podmiot, będący z mocy ustawy "naczelnym organem samorządu spółdzielczego".

Zastrzeżenie odpowiedniego stosowania przepisów k.p.a. odnosi się natomiast do postępowania prowadzonego przed Krajową Radą Spółdzielczą (jej organem wykonawczym) w sprawie pozbawienia danej osoby uprawnień lustratora (art. 91 § 6 p.s.), a nie do samej kategorii administracyjnoprawnej formy działania, która jedynie ze względu na kolegialny charakter organu wykonawczego Rady przyjmuje postać uchwały. NSA podkreślił, że nie budzi także wątpliwości administracyjnoprawny charakter kompetencji organu wykonawczego Krajowej Rady Spółdzielczej do nadawania i pozbawiania uprawnień lustratora działalności spółdzielni (w tym znaczeniu podmiot ten jest organem administracji publicznej w znaczeniu funkcjonalnym), a także publicznoprawny status uprawnień i czynności samego lustratora.

W ocenie Sądu wojewódzkiego dokonana przez organ wykładnia art. 91 § 4¹ p.s. jest niezgodna z ratio legis powołanego przepisu. Przepis ten należy czytać ściśle i w tym znaczeniu podleganie lustratora pod członka zarządu należy odnosić do struktury jakiejkolwiek spółdzielni mieszkaniowej, a nie jakiejkolwiek innej jednostki, w tym przypadku Krajowego Związku Rewizyjnego Spółdzielczości. Gdyby prawodawcy chodziło w przywołanym fragmencie ("Zakaz ten stosuje się także do innych osób, o ile podlegają członkowi zarządu, likwidatorowi lub głównemu księgowemu") o jakiekolwiek, dowolne, a w szczególności wywodzące się spoza obszaru spółdzielni mieszkaniowej, podleganie lustratora pod członka zarządu, likwidatora czy głównego księgowego spółdzielni mieszkaniowej, to wówczas racjonalny prawodawca uczyniłby z zapisu zdania ostatniego odrębny paragraf, odseparowując przedmiotowy stan podległości (mający być sankcjonowanym z punktu widzenia możności bycia lustratorem) od obszaru zagadnienia spółdzielczości mieszkaniowej. Tymczasem redakcyjne umiejscowienie przez prawodawcę omawianego tu zdania w obrębie treści art. 91 § 4¹ ustawy świadczy o konkretnym i jednym polu oceny, tj. spółdzielni mieszkaniowej.

Tym samym uznano, że przyjęta przez organ podległość nie może wynikać z faktu, że skarżący, będący prezesem KZRS, podlegał członkowi zarządu, tj. prezesowi lustrowanej spółdzielni mieszkaniowej, bowiem ten pełnił w okresie przeprowadzenia lustracji również funkcję Przewodniczącego Rady Nadzorczej KZRS, która zdaniem organu nadzorowała skarżącego. Dodatkowo wskazano, że skarżący, stosownie do wymogu § 6 ust. 4 Trybu i zasad przeprowadzania lustracji organizacji spółdzielczych, stanowiącego załącznik do uchwały nr 10/2020 Zgromadzenia Ogólnego Krajowej Rady Spółdzielczej z 7 lipca 2020 r. - złożył stosowne oświadczenie z 2 czerwca 2021 r. o niezależności od podmiotu lustrowanego i wykazał w nim, że nie istnieją w stosunku do niego żadne powiązania z lustrowaną spółdzielnią mieszkaniową oraz że spełnia wymogi określone w art. 91 § 4(1) ustawy.

5. Skargę kasacyjną wniósł organ, zaskarżając wyrok w całości i zarzucając mu naruszenie:

a) prawa materialnego przez błędną jego wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, tj. art. 91 § 4(1) p.s. polegające na przyjęciu zbyt wąskiej, literalnej interpretacji przepisu, która nie uwzględnia jego celu i ratio legis, podczas gdy ostatnie zdanie art. 91 § 4(1) ("Zakaz ten stosuje się także do innych osób, o ile podlegają członkowi zarządu, likwidatorowi lub głównemu księgowemu") ma charakter klauzuli rozszerzającej obejmującej wszelkie formy faktycznej zależności od osób pełniących funkcje w lustrowanej spółdzielni, niezależnie od formalnego umiejscowienia tej zależności, co miało istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż skutkowało bezpodstawnym uchyleniem uchwały organu wydanej w zgodzie z prawem,

b) prawa materialnego przez błędną jego wykładnię, tj. art. 91 § 4(1) p.s. poprzez ignorowanie ratio legis przepisu, którym jest zapewnienie rzeczywistej i pełnej niezależności lustratora od lustrowanego podmiotu w celu zagwarantowania obiektywizmu, bezstronności i rzetelności lustracji, podczas gdy w stanie faktycznym sprawy istniała oczywista zależność służbowa między lustratorem a prezesem lustrowanej spółdzielni, co rodzi konflikt interesów i podważa niezależność lustratora, co miało istotny wpływ na wynik sprawy,

c) prawa materialnego przez błędną jego wykładnię, tj. błędną wykładnię funkcjonalną art. 91 § 4(1) p.s., gdyż przyjęcie przez WSA interpretacji ograniczającej zakaz wyłącznie do zależności w ramach struktury wewnętrznej spółdzielni mieszkaniowej prowadzi do sytuacji prawnie nielogicznych, gdzie osoby faktycznie powiązane z lustrowanym podmiotem mogą przeprowadzać lustracje, co podważa cały sens istnienia przepisów o niezależności lustratora, co miało istotny wpływ na wynik sprawy,

d) przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 141 § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (obecnie tekst jedn. Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm.; dalej: "p.p.s.a.") oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. poprzez błędną ocenę dowodów polegającą na uznaniu za wiarygodne oświadczenia lustratora, gdyż w momencie składania oświadczenia istniała faktyczna zależność służbowa między lustratorem a prezesem lustrowanej spółdzielni, co oznaczało, że oświadczenie było obiektywnie nieprawdziwe, a WSA nie wyjaśnił w uzasadnieniu wyroku, dlaczego uznał je za wiarygodne mimo tych oczywistych przesłanek, co skutkowało błędnym ustaleniem stanu faktycznego i miało istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż prawidłowa ocena tego dowodu powinna była prowadzić do utrzymania w mocy uchwały organu.

Podnosząc te zarzuty organ wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku i oddalenie skargi; o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego oraz o rozpoznanie sprawy na rozprawie.

6. Skarżący w odpowiedzi na skargę kasacyjną wniósł o jej oddalenie oraz zrzekł się przeprowadzenia rozprawy.

III. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

1. Zarzuty skargi kasacyjnej nie są uzasadnione i dlatego skarga nie może być uwzględniona.

2. Zgodnie z art. 174 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Dodać należy, że w przypadku oparcia skargi kasacyjnej na naruszeniu prawa procesowego (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.) wnoszący skargę kasacyjną musi mieć na uwadze, że dla ewentualnego uwzględnienia skargi kasacyjnej niezbędne jest wykazanie wpływu naruszenia na wynik sprawy. Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, bowiem stosownie do treści art. 183 § 1 p.p.s.a., rozpoznając sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze z urzędu pod uwagę jedynie nieważność postępowania.

Ze wskazanych przepisów wynika, że wywołane skargą kasacyjną postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym podlega zasadzie dyspozycyjności i nie polega na ponownym rozpoznaniu sprawy w jej całokształcie, lecz ogranicza się do rozpatrzenia poszczególnych zarzutów przedstawionych w skardze kasacyjnej w ramach wskazanych podstaw kasacyjnych. Istotą tego postępowania jest bowiem weryfikacja zgodności z prawem orzeczenia wojewódzkiego sądu administracyjnego oraz postępowania, które doprowadziło do jego wydania. Wychodząc z tego założenia, należy na wstępie zaznaczyć, że wobec niestwierdzenia z urzędu nieważności postępowania (art. 183 § 2 p.p.s.a.) Naczelny Sąd Administracyjny ogranicza swoje rozważania do oceny zagadnienia prawidłowości dokonanej przez sąd I instancji wykładni wskazanych w skardze kasacyjnej przepisów prawa. Rozpoznając skargę kasacyjną w tak zakreślonych granicach, stwierdzić należy, że skarga kasacyjna nie znajduje usprawiedliwionych podstaw.

3. W pierwszej kolejności rozważenia wymaga zarzut naruszenia przepisów postępowania, gdyż jego ewentualne uwzględnienie mogłoby czynić bezprzedmiotowym badanie zarzutów odnoszących się do prawa materialnego. W tym zakresie ocenie podlega podniesiony w pkt 4 petitum skargi kasacyjnej zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. w związku z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a., który – jak zostanie wykazane poniżej – nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z utrwalonym stanowiskiem orzecznictwa, wyrażonym m.in. w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 19 listopada 2025 r., I OSK 2196/24 (wszystkie orzeczenia sądów administracyjnych powoływane w niniejszym uzasadnieniu są dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych: https://orzeczenia.nsa.gov.pl): "Z naruszeniem art. 141 § 4 p.p.s.a. możemy mieć do czynienia w sytuacji, w której uzasadnienie wyroku wojewódzkiego sądu administracyjnego sporządzone zostało w taki sposób, że niemożliwa jest kontrola instancyjna zaskarżonego wyroku. Zarzutu naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. nie może zatem uzasadniać nieuwzględnieniem wszystkich zarzutów skargi czy nieodniesieniem się przez Sąd do wszystkich kwestii podnoszonych przez stronę. To, że skarżący kasacyjnie nie jest przekonany o trafności rozstrzygnięcia sprawy przez Sąd, nie oznacza jeszcze wadliwości uzasadnienia wyroku. Brak przekonania strony o trafności rozstrzygnięcia sprawy, w tym co do przyjętego kierunku wykładni i zastosowania prawa, czy też oceny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, która nie koresponduje z oczekiwaniami skarżącego kasacyjnie, nie oznacza wadliwości uzasadnienia wyroku. Polemika z merytorycznym stanowiskiem sądu pierwszej instancji nie może czynić skutecznym zarzutu naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a.".

W realiach niniejszej sprawy uzasadnienie wyroku Sądu pierwszej instancji w pełni odpowiada wskazanemu standardowi. Sąd przedstawił stan faktyczny, wskazał podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz wyjaśnił motywy, dla których nie podzielił stanowiska organu co do istnienia "faktycznej zależności służbowej" lustratora. Rozstrzygnięcie oparto na wykładni art. 91 § 4(1) i § 5 Prawa spółdzielczego, przyjmując, że "podleganie" w rozumieniu tego przepisu odnosi się do relacji w strukturze spółdzielni mieszkaniowej, a nie do powiązań organizacyjnych w ramach innego podmiotu.

Zarzut, jakoby Sąd bezkrytycznie uznał za wiarygodne oświadczenie lustratora, pomija fakt, że ocena tego dowodu nie miała charakteru autonomicznego ani rozstrzygającego. Nawet przy założeniu istnienia określonych relacji organizacyjnych w strukturze KZRS, Sąd uznał, że nie wypełniają one hipotezy art. 91 § 4(1) p.s. Spór co do wiarygodności oświadczenia nie mógł zatem przesądzać o wyniku sprawy, skoro decydujące znaczenie miała wykładnia prawa materialnego.

Niezależnie od powyższego, uchylenie aktu na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. wymaga wykazania, że naruszenie przepisów postępowania mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Skarga kasacyjna takiego wpływu nie wykazuje. W konsekwencji zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. stanowi w istocie polemikę z oceną prawną dokonaną przez Sąd pierwszej instancji i nie uzasadnia ingerencji kasacyjnej.

4. Przechodząc do oceny zarzutów naruszenia prawa materialnego zawartych w skardze kasacyjnej, zarzut błędnej wykładni art. 91 § 4(1) p.s., polegającej – zdaniem skarżącego kasacyjnie organu – na przyjęciu przez Sąd pierwszej instancji nadmiernie literalnej interpretacji przepisu, nie zasługuje na uwzględnienie. WSA nie ograniczył się bowiem do wykładni językowej w oderwaniu od kontekstu systemowego, lecz dokonał interpretacji uwzględniającej strukturę normy i jej miejsce w systemie prawa.

Art. 91 § 4(1) p.s. wprowadza wyjątek od zasady dopuszczalności wykonywania czynności lustracyjnych przez osobę posiadającą uprawnienia lustratora. Jako przepis ograniczający możliwość wykonywania określonej funkcji o charakterze publicznoprawnym, musi on podlegać wykładni ścisłej. Ostatnie zdanie tego przepisu ("Zakaz ten stosuje się także do innych osób, o ile podlegają członkowi zarządu, likwidatorowi lub głównemu księgowemu") nie stanowi samodzielnej, generalnej klauzuli obejmującej wszelkie możliwe formy faktycznej zależności, lecz doprecyzowuje zakres podmiotowy zakazu w ramach tej samej konstrukcji normatywnej.

Analiza systemowa prowadzi do wniosku, że wszystkie wskazane w art. 91 § 4(1) p.s. sytuacje odnoszą się do relacji zachodzących w obrębie spółdzielni mieszkaniowej. Ustawodawca operuje bowiem kategoriami członka zarządu, likwidatora oraz głównego księgowego spółdzielni mieszkaniowej. Brak jest podstaw do przyjęcia, że ostatnie zdanie przepisu tworzy klauzulę obejmującą zależności powstałe w ramach innych podmiotów, w tym związków rewizyjnych. Gdyby intencją ustawodawcy było objęcie zakazem każdej faktycznej zależności, niezależnie od jej źródła, uczyniłby to w sposób jednoznaczny i normatywnie wyodrębniony.

Przyjęcie wykładni proponowanej w skardze kasacyjnej prowadziłoby do rozszerzenia zakresu zastosowania przepisu sankcyjnego poza wyraźnie określoną hipotezę normy. Tymczasem pozbawienie lustratora uprawnień na podstawie art. 91 § 5 p.s. stanowi ingerencję w sferę praw nabytych, a zatem wymaga jednoznacznej podstawy ustawowej. WSA trafnie uznał, że przyjęta przez organ koncepcja "faktycznej zależności" wykracza poza zakres normy art. 91 § 4(1) p.s., a tym samym nie mogła stanowić podstawy zastosowania art. 91 § 5 p.s.

Nie można zatem podzielić stanowiska, że Sąd dokonał wykładni nadmiernie zawężającej. Przeciwnie, przyjął interpretację respektującą granice kompetencji organu i zasadę legalizmu, co czyni zarzut bezzasadnym.

5. W ocenie NSA również zarzut błędnej wykładni art. 91 § 4(1) p.s. poprzez rzekome pominięcie jego ratio legis nie znajduje usprawiedliwionych podstaw. Niewątpliwie celem omawianej regulacji jest zapewnienie niezależności lustratora od lustrowanej spółdzielni, a tym samym zagwarantowanie obiektywizmu i rzetelności lustracji. Nie oznacza to jednak, że cel ten może prowadzić do rozszerzającej wykładni przepisu w sposób wykraczający poza jego brzmienie.

Ustawodawca zdecydował się na model regulacji enumeratywnej, wskazując konkretne sytuacje, w których lustrator nie może przeprowadzać lustracji spółdzielni mieszkaniowej. Nie wprowadził natomiast ogólnej klauzuli zakazującej wykonywania czynności w razie jakiejkolwiek potencjalnej zależności czy konfliktu interesów. Tym samym ratio legis zostało zrealizowane poprzez precyzyjne określenie przypadków wyłączenia, a nie poprzez ustanowienie nieostrej, ocennej przesłanki "braku niezależności".

Stan faktyczny sprawy wskazuje na relację organizacyjną wynikającą z funkcjonowania lustratora w strukturze KZRS, w której osoba pełniąca funkcję prezesa lustrowanej spółdzielni była jednocześnie przewodniczącym rady nadzorczej tego związku. Jednakże taka zależność nie mieści się w pojęciu "podlegania" w rozumieniu art. 91 § 4(1) p.s., skoro przepis odnosi się do relacji w obrębie spółdzielni mieszkaniowej.

Przyjęcie odmiennego stanowiska prowadziłoby do sytuacji, w której organ administracji mógłby – w oparciu o ocenę stopnia "faktycznej zależności" – samodzielnie rozszerzać zakres ustawowych wyłączeń. Taka konstrukcja pozostawałaby w sprzeczności z zasadą pewności prawa oraz z wymaganiem ścisłej interpretacji norm ingerujących w prawa jednostki.

Sąd I instancji nie zignorował zatem ratio legis przepisu, lecz uznał, że cel regulacji nie może prowadzić do zastąpienia treści normy ogólnym kryterium potencjalnego konfliktu interesów. W konsekwencji zarzut ten nie może odnieść skutku.

6. Nie zasługuje również na uwzględnienie zarzut błędnej wykładni funkcjonalnej art. 91 § 4(1) p.s., polegającej – według organu – na przyjęciu interpretacji prowadzącej do "prawnie nielogicznych" konsekwencji. Argumentacja ta sprowadza się do twierdzenia, że przyjęta przez sąd I instancji wykładnia dopuszcza możliwość przeprowadzania lustracji przez osoby faktycznie powiązane z lustrowanym podmiotem, co podważa sens regulacji.

Tego rodzaju argument nie może jednak stanowić podstawy do rozszerzającej interpretacji normy ograniczającej prawa jednostki. Wykładnia funkcjonalna nie może abstrahować od brzmienia przepisu i zastępować wyraźnie określonej hipotezy normy oceną co do pożądanego modelu regulacji. Jeżeli ustawodawca uznałby za konieczne objęcie zakazem także innych form zależności, uczyniłby to wprost.

WSA trafnie przyjął, że ewentualne wątpliwości co do celowości obecnego brzmienia przepisu nie mogą być usuwane w drodze wykładni rozszerzającej. Sąd jest związany ustawą, a nie jej postulowaną modyfikacją. Ocena, czy regulacja w pełni realizuje założony cel, należy do ustawodawcy.

Nie można przy tym pomijać, że sankcją za naruszenie art. 91 § 4(1) p.s. jest pozbawienie uprawnień lustracyjnych na podstawie art. 91 § 5 p.s. Środek ten ma charakter dotkliwy i ingeruje w sferę praw nabytych. Tym bardziej wymaga on jednoznacznej podstawy prawnej, a nie konstrukcji opartej na ocenie funkcjonalnej.

W konsekwencji przyjęta przez sąd I instancji wykładnia nie prowadzi do "nielogiczności", lecz respektuje zasadę legalizmu i ścisłej interpretacji norm ograniczających prawa jednostki. Zarzut naruszenia prawa materialnego w tym zakresie jest zatem bezzasadny.

7. Reasumując, wszystkie podniesione w skardze kasacyjnej zarzuty naruszenia prawa materialnego okazały się nieusprawiedliwione. Sąd pierwszej instancji dokonał wykładni art. 91 § 4(1) p.s. z poszanowaniem reguł wykładni językowej, systemowej i funkcjonalnej, nie wykraczając poza granice wyznaczone przez brzmienie przepisu. Trafnie przyjął, że ustawowy zakaz wykonywania czynności lustracyjnych odnosi się do relacji zachodzących w strukturze spółdzielni mieszkaniowej, a nie do wszelkich możliwych form zależności organizacyjnej występujących w innych podmiotach.

Nie sposób również podzielić stanowiska, jakoby Sąd pierwszej instancji zignorował ratio legis regulacji. Przeciwnie, uwzględnił cel przepisu, jednak słusznie uznał, że nie może on prowadzić do rozszerzającej interpretacji normy o charakterze ograniczającym prawa jednostki. Argument o "nielogicznych konsekwencjach" przyjętej wykładni nie może zastępować wyraźnej podstawy ustawowej ani usprawiedliwiać wykładni contra legem.

W konsekwencji należy stwierdzić, że zaskarżony wyrok odpowiada prawu, a jego motywy pozostają spójne i przekonujące. Skarga kasacyjna sprowadza się w istocie do polemiki z przyjętą przez Sąd interpretacją przepisów, nie wykazując jednak ich naruszenia. Z tych względów skarga kasacyjna podlega oddaleniu na podstawie art. 184 p.p.s.a.



Powered by SoftProdukt