Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Bąk-Marciniak Sędzia WSA Monika Świerczak (spr.) Sędzia WSA Katarzyna Witkowicz-Grochowska Protokolant starszy sekretarz sądowy Iwona Maciak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 lipca 2026 r. sprawy ze skargi A. P. na uchwałę Rady Miasta i Gminy Kórnik z dnia 28 stycznia 2026 r. nr XXI/316/2026 w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla części obrębu geodezyjnego Robakowo, w rejonie ulic: Szkolnej, Poznańskiej i Szerokiej do rowu składającego się z działek o numerach ewidencyjnych 177/1 i 177/2, gmina Kórnik - etap II 1. stwierdza nieważność zaskarżonej uchwały w części tj.: - § 3 ust. 1 pkt 3 w zakresie terenu zieleni urządzonej, oznaczonej na rysunku planu symbolem 1ZP odnośnie działki o numerze ewidencyjnym 184/5 w obrębie Robakowo; - § 3 ust. 1 pkt 4 w zakresie terenu zieleni urządzonej wysokiej, oznaczonej na rysunku planu symbolem 2ZPW odnośnie działki o numerze ewidencyjnym 184/5 w obrębie Robakowo; - § 17 w zakresie terenu 1ZP odnośnie działki o numerze ewidencyjnym 184/5 w obrębie Robakowo; - § 18 w zakresie terenu 2ZPW odnośnie działki o numerze ewidencyjnym 184/5 w obrębie Robakowo; 2. oddala skargę w pozostałym zakresie; 3. zasądza od Miasta i Gminy Kórnik na rzecz skarżącego A. P. kwotę 797 zł (słownie: siedemset dziewięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Rada Miasta i Gminy Kórnik działając na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 5 ustawy z dnia 08 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2025 r. poz. 1153 i 1436 dalej jako "u.s.g."), art. 20 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2024 r. poz. 1130,1907 i 1940 oraz z 2025 r. poz. 527,680 i 1668 dalej jako "u.p.z.p.") w związku z art. 67 ust. 3 ustawy z dnia 07 lipca 2023 r. o zmianie ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 1688) w dniu 28 stycznia 2026 roku, podjęła uchwałę Nr XXI/316/26 w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla części obrębu geodezyjnego Robakowo, w rejonie ulic: Szkolnej, Poznańskiej i Szerokiej do rowu składającego się z działek o numerach ewidencyjnych 177/1 i 177/2, gmina Kórnik - etap II (dalej MPZP lub Uchwała).

Uchwała ta została zaskarżona do tut. Sądu przez A. P. (dalej jako "skarżący") reprezentowanego przez zawodowego pełnomocnika w części dotyczącej lub związanej z nieruchomością składającą się z działki o numerze ewidencyjnym 185/4, w obrębie ROBAKOWO, objętej księgą wieczystą o numerze [...] (dalej jako "nieruchomość skarżącego"). W skardze skarżący zawarł wniosek o stwierdzenie nieważności:

- § 3 ust. 1 pkt 3) MPZP w zakresie przeznaczenia części nieruchomości skarżącego pod tereny zieleni urządzonej (1ZP), a nie pod zabudowę mieszkaniową jednorodzinną wolnostojącą,

- § 3 ust. 1 pkt 4) MPZP w zakresie przeznaczenia części nieruchomości skarżącego pod tereny zieleni urządzonej wysokiej (2ZPW), a nie pod zabudowę mieszkaniową jednorodzinną wolnostojącą,

- § 3 ust. 1 pkt 9) MPZP w zakresie skomunikowania nieruchomości skarżącego za pośrednictwem terenów komunikacji drogowej wewnętrznej 1KR oraz 5KR, podczas gdy Nieruchomość powinna być skomunikowana za pośrednictwem drogi publicznej (KDD),

- § 17 w odniesieniu do terenu 1ZP,

- § 18 w odniesieniu do terenu 2ZPW,

- § 23 w odniesieniu do terenu 1KR oraz 5KR,

Skarżący Uchwale zarzucił naruszenie interesu prawnego skarżącego wynikającego z przysługującego skarżącemu prawa własności.

Skarżący podniósł, że uchwalenie MPZP przez Radę Miasta i Gminy Kórnik w stosunku do jego nieruchomości nastapiła z istotnym naruszeniem niżej wymienionych przepisów prawa:

1) art. 1 ust. 1, art. 3 ust. 1, art. 6 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (dalej jako upzp), w zw. z art. 64 ust. 1 i ust. 3 oraz art. 31 ust. 3 Konstytucji RP, polegającym na nieuzasadnionym ograniczeniu prawa własności skarżącego, poprzez przekroczenie uprawnień planistycznych przez organ (tzw. władztwa planistycznego), a tym samym naruszenie zasady proporcjonalności określonej w Konstytucji RP, polegające na nadmiernym i nieuzasadnionym ograniczeniu prawa zabudowy nieruchomości skarżacego, jak również art. 1 ust. 2 pkt 6), 7) i 11) i art. 1 ust. 3 upzp, poprzez nieuwzględnienie przy sporządzaniu MPZP walorów ekonomicznych przestrzeni, prawa własności nieruchomości przysługującego skarżącemu, a także niezapewnienie udziału społeczeństwa w pracach nad planem zagospodarowania przestrzennego, a w konsekwencji określenie sposób zagospodarowania i korzystania z terenu bez uwzględnienia interesu prywatnego skarżącego, poprzez przeznaczenie części nieruchomości skarżącego (co wymaga podkreślenia aż 44,7 % jej całkowitej powierzchni) pod Tereny zieleni urządzonej wysokiej (2ZPW) oraz Tereny zieleni urządzonej (1ZP), w celu ograniczenia potencjalnie niekorzystnego oddziaływania terenów produkcyjno - magazynowych, położonych na północ od nieruchomości skarżącego, stanowiących własności osób trzecich, podczas gdy, to na terenie nieruchomości generujących negatywne oddziaływanie, należało ustalić obowiązek podjęcia skutecznych działań zaradczych zabezpieczających przenikanie uciążliwego oddziaływania na teren nieruchomości sąsiednich (co jest powszechną praktyką na gruncie prawa ochrony środowiska i planowania przestrzennego, chociażby poprzez wymogi dotyczące konieczności lokalizacji ekranów akustycznych lub technologicznych na terenie zakładu generującego uciążliwości, np. hałasowe), co doprowadziło do naruszenia interesu prawnego Skarżącego, będącego właścicielem Nieruchomości, w szczególności nieuzasadnionego i nadmiernego ograniczenia dopuszczalnego sposobu zagospodarowania Nieruchomości Skarżącego pod zabudowę mieszkaniową jednorodzinną wolnostojącą,

2) art. 1 ust. 2 pkt 7 upzp oraz art. 6 ust. 1 i 2 upzp, poprzez uchwalenie MPZP w sposób, który narzuca konieczność obsługi komunikacyjnej nieruchomości przez teren prywatny należący do osób trzecich (drogę wewnętrzną), zlokalizowaną w obrębie jednostki planistycznej 1KR (w części) oraz 5 KR (w całości), co stanowi nieproporcjonalne ograniczenie prawa własności, skutkuje pozostawieniem nieruchomości skarżącego bez realnego dostępu do drogi publicznej, jak również generuje po stronie skarżącego konieczność poniesienia znacznych kosztów związanych z koniecznością wykupu drogi i następnie jej budowy), podczas gdy możliwym i prawnie uzasadnionym oraz koniecznym było:

- zapewnienie dostępu do drogi publicznej od strony ul. Szerokiej przez teren aktualnie wyznaczony jednostką planistyczną 5KR, jednakże z ustaleniem statusu tej drogi jako drogi publicznej (KDD), co skutkowałoby brakiem komplikacji przy nabywaniu nieruchomości przeznaczonych pod drogę 1KR oraz 5KR (właściciele tych nieruchomości nie są zmuszenia do sprzedaży nieruchomości na rzecz skarżącego) oraz jeżeli udałoby się nabyć te nieruchomości - konieczności ponoszenia wyłącznie przez skarżącego kosztów związanych z nabyciem działek pod drogę i jej wybudowaniem, lub - skomunikowanie nieruchomości skarżacego bezpośrednio z drogą powiatową ul. Poznańską za pośrednictwem istniejącego zjazdu z drogi powiatowej ul. Poznańskiej (w również zaskarżonej przez Skarżącego Uchwale Rady Miasta i Gminy Kórnik nr XXI/315/2O26 Rady Miast I Gminy Kórnik z dnia 28 stycznia 2026 roku w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla części obrębu geodezyjnego Robakowo, w rejonie ulic: Szkolnej, Poznańskiej i Szerokiej do rowu składającego się z działek o numerach ewidencyjnych 177/1 i 177/2, gmina Kórnik - etap I. wykluczono możliwość skomunikowania nieruchomości skarżącego przez istniejący zjazd z drogi powiatowej ul. Poznańskiej).

Skarżący wniósł na podstawie art. 111 § 1 lub § 2 ppsa o połączenie spraw zainicjowanych niniejszą skargą oraz skargą wniesioną przez Skarżącego na Uchwałę Rady Miasta i Gminy Kórnik nr XXI/3i5/2O2ó Rady Miast I Gminy Kórnik z dnia 28 stycznia 2026 roku w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla części obrębu geodezyjnego Robakowo, w rejonie ulic: Szkolnej, Poznańskiej i Szerokiej do rowuskładającego się z działek o numerach ewidencyjnych 177/1 i 177/2, gmina Kórnik – etap I. oraz

Zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

W uzasadnieniu skargi skarzmy rozwiną podniesione zarzuty i jednocześnie wskazał, że jest właścicielem nieruchomości składającej się z działki o numerze ewidencyjnym 185/4, w obrębie Robakowo, objętej księgą wieczystą o numerze [...], która jest położona w obrębie uchwalonego MPZP.

Nieruchomość jest położona na terenie oznaczonym w MPZP jako 1 MNW – zabudowa mieszkaniowa jednorodzinna wolnostojąca, 1 KR - tereny komunikacji drogowej wewnętrznej, 6KR - tereny komunikacji drogowej wewnętrznej, 1ZP - tereny zieleni urządzonej oraz 2 ZPW - tereny zieleni urządzonej wysokiej.

Skarżący wskazał, że przedmiotowa Uchwała obok przekroczenia prawa wpływa także negatywnie na sferę prawnomaterialną, ponieważ narusza uprawnienia skarżącego (jako właściciela) w zakresie możliwości korzystania z przedmiotu własności stanowiącego jego nieruchomość. ska

Źródłem interesu prawnego, który został naruszony tą Uchwałą są przepisy prawa materialnego dotyczące prawa własności. Treść prawa własności ustanawia art. 140 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (dalej kc), w myśl którego w granicach określonych przez ustawy i zasady współżycia społecznego właściciel może, z wyłączeniem innych osób korzystać z rzeczy zgodnie ze społeczno-gospodarczym przeznaczeniem swego prawa, w szczególności może pobierać pożytki i inne dochody z rzeczy. W tych samych granicach może rozporządzać rzeczą.

Odnosząc się do uzasadnienia naruszeń prawa w powiązaniu z naruszeniem interesu prawnego skarżącego, przytoczył regulację art. 28 ust. 1u.p.z.p

Skarżący wskazał, że przedmiotowa Uchwała narusza w sposób istotny zasady sporządzania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.

Powołane istotne naruszenia prawa wynikają z dopuszczenia się przez Radę Miasta i Gminy Kórnik modyfikacji przepisów aktów wyższego rzędu w tym konstytucji i ustaw.

W niniejszej sprawie mamy do czynienia w szczególności z istotnym naruszeniem art. 1 ust. 1, art. 3 ust. 1, art. 6 ust. 1 i 2 upzp w zw. z art. 64 ust. 1 i ust. 3 oraz art. 31 ust. 3 Konstytucji RP, polegającym na nieuzasadnionym ograniczeniu prawa własności Skarżącego, poprzez przekroczenie uprawnień planistycznych przez organ (tzw. władztwa planistycznego), a tym samym naruszenie zasady proporcjonalności określonej w Konstytucji RP, polegające na nadmiernym i nieuzasadnionym ograniczeniu prawa zabudowy Nieruchomości, jak również art. 1 ust. 2 pkt 6), 7) i 11) i art. 1 ust. 3 upzp, poprzez nieuwzględnienie przy sporządzaniu MPZP walorów ekonomicznych przestrzeni, prawa własności Nieruchomości przysługującego

Skarżącemu, a także niezapewnienie udziału społeczeństwa w pracach nad planem zagospodarowania przestrzennego, a w konsekwencji określenie sposób zagospodarowania i korzystania z terenu bez uwzględnienia interesu prywatnego Skarżącego, poprzez przeznaczenie części nieruchomości skarżącego (co wymaga podkreślenia aż 44,7 % jej całkowitej powierzchni) pod Tereny zieleni urządzonej wysokiej (2ZPW) -27,1 % oraz Tereny zieleni urządzonej (1ZP) - 17,6 %. Tereny zieleni urządzonej wysokiej ustalono w celu ograniczenia potencjalnie niekorzystnego oddziaływania terenów produkcyjno - magazynowych, położonych na północ od Nieruchomości, stanowiących własności osób trzecich (a nie Skarżącego), podczas gdy, to na terenie nieruchomości generujących negatywne oddziaływanie, należało ustalić obowiązek podjęcia skutecznych działań zaradczych zabezpieczających przenikanie uciążliwego oddziaływania na teren nieruchomości sąsiednich (co jest powszechną praktyką na gruncie prawa ochrony środowiska i planowania przestrzennego, chociażby poprzez wymogi dotyczące konieczności lokalizacji ekranów akustycznych lub technologicznych na terenie zakładu generującego uciążliwości, np. hałasowe).

Wadliwym było również przeznaczenie części Nieruchomości pod tereny zieleni urządzonej (1ZP), bowiem tereny sąsiadujące z Nieruchomością to tereny antropogeniczne (hale produkcyjne, magazynowe, zabudowa mieszkaniowa), co dyskwalifikuje teren Nieruchomości pod kątem jego urodzajności. Brak jest również przesłanek, które przemawiałyby za skutecznością zlokalizowania zieleni urządzonej na terenie 1ZP w celu skutecznej ochrony przed uciążliwościami generowanymi na terenie nieruchomości sąsiadujących od północy z Nieruchomością. Co za tym idzie, Skarżący nie znajduje jakiekolwiek uzasadnienia w obowiązujących przepisach prawa, co do braku możliwości przeznaczenia terenu oznaczonego w MPZP aktualnie jako 1ZP oraz 2 ZPW na teren 1MNW.

Na marginesie powyższych rozważań należy wskazać, że skarżący odbywał szereg spotkań z osobami zajmującymi się przygotowaniem Uchwały z ramienia Rady Miasta i Gminy Kórnik, przedstawiając szereg propozycji kompromisowych, mając na celu uwzględnienie i wyważenie zarówno interesu publicznego, jak i interesu prywatnego (interesu Skarżącego) - m.in. uzgodniono za zgodą Skarżącego dopuszczalność ustanowienia na terenie Nieruchomości pasa zieleni urządzonej wysokiej od strony parku przemysłowego terenów 1 U-P i 2 U-P oraz 3U-P i 1 PS zmniejszając jego szerokość z 30 m do ok. 10 m. Niestety, pomimo zapewnień pracowników Organu złożonych przedstawicielom skarżącego, o możliwości uwzględnienia uzgodnionej kompromisowej koncepcji przedstawionej przez Skarżącego po 2 wyłożeniu projektu MPZP, żadne z propozycji skarżącego nie zostały uwzględnionego w ostatecznym brzmieniu MPZP.

W związku z powyższym bezsprzecznie doszło do naruszenia interesu prawnego skarżącego, będącego właścicielem nieruchomości, w szczególności nieuzasadnionego i nadmiernego ograniczenia dopuszczalnego sposobu zagospodarowania nieruchomości skarżącego.

Działanie to w ocenie skarżcego ogranicza prawo własności skarżącego uniemożliwiając mu zabudowę nieruchomości na około 45 % jej całkowitej powierzchni, pozostawiając jednocześnie skarżącemu możliwość urządzenia zieleni urządzonej wysokiej (w zasadzie izolacyjnej) chroniącej tereny mieszkaniowe przed potencjalnie negatywnymi skutkami działalności obszaru produkcyjno - magazynowych położonych na północ od nieruchomości skarżcego, które stanowią własność osób trzecich, a nie skarżącego, podczas gdy zobowiązany do tego powinien być właściciel nieruchomości generujących uciążliwości np. hałasowe.

Ustalenie terenów zieleni urządzonej wysokiej na blisko połowie powierzchni nieruchomości skarżącego stanowi faktyczne wywłaszczenie bez odszkodowania poprzez znaczące ograniczenie prawa zabudowy, bez wykazania, że jest to konieczne do osiągnięcia celów publicznych w sposób najmniej uciążliwy dla Skarżącego. Została zatem istotnie naruszona zasada proporcjonalności.

Ustalenia planu muszą być racjonalne i uwzględniać interes społeczny oraz uzasadnione interesy właścicieli. Wprowadzenie tak drastycznego ograniczenia zabudowy na terenie, który ma stanowić bufor dla istniejącej, uciążliwej zabudowy sąsiedniej, jest działaniem nieracjonalnym. Racjonalnym rozwiązaniem byłoby ustanowienie odpowiedniego pasa zieleni ochronnej na terenie nieruchomości uciążliwej. Zastosowane rozwiązanie nie wynika z analizy potrzeb gminy, lecz stanowi reakcję na potencjalnie mogący powstać stan uciążliwości, obciążając nim wyłącznie skarżącego, co jest sprzeczne chociażby z zasadą współżycia społecznego.

Odnosząc się do drugiego zarzutu skargi, tj. naruszenia art. 1 ust. 2 pkt 7 upzp oraz art. 6 ust. 1 i 2 upzp, poprzez uchwalenie MPZP w sposób, który narzuca konieczność obsługi komunikacyjnej nieruchomości skarżącego wyłącznie przez teren prywatny należący do osób trzecich

(drogę wewnętrzną), zlokalizowaną w obrębie jednostki planistycznej 1KR (w części) oraz 5 KR (w całości), co stanowi nieproporcjonalne ograniczenie prawa własności, skarżąc wskazał, że rozwiązanie to skutkuje pozostawieniem nieruchomości bez realnego dostępu do drogi publicznej, jak również generuje po stronie skarżącego konieczność poniesienia znacznych kosztów związanych z koniecznością wykupu drogi i następnie jej budowy), podczas gdy możliwym było odpowiednie skomunikowanie nieruchomości za pośrednictwem istniejącego zjazdu z drogi powiatowej ul. Poznańskiej (w zaskarżonej przez Skarżącego Uchwale Rady Miasta i Gminy Kórnik nr XXI/3i5/2O2ó Rady Miast I Gminy Kórnik z dnia 28 stycznia 2026 roku w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla części obrębu geodezyjnego Robakowo, w rejonie ulic: Szkolnej, Poznańskiej i Szerokiej do rowu składającego się z działek o numerach ewidencyjnych 177/1 i 177/2, gmina Kórnik - etap I wykluczono możliwość skomunikowania Nieruchomości poprzez istniejący zjazd z drogi powiatowej ul. Poznańskiej), lub chociażby zapewnienie dostępu do drogi publicznej od strony ul. Szerokiej przez teren aktualnie wyznaczony jednostką planistyczną 1KR i 5KR, jednakże z ustaleniem statusu tej drogi jako drogi publicznej (KDD), co skutkowałoby brakiem komplikacji przy nabywaniu nieruchomości przeznaczonych pod drogę 1KR oraz 5KR (właściciele tych nieruchomości nie są zmuszenia do sprzedaży nieruchomości na rzecz Skarżącego). W sytuacji zatem, gdy z różnych przyczyn takie współdziałanie nie będzie możliwe, nie będzie również możliwe prowadzenie procesu budowlanego na terenie nieruchomości skarżcego, co ewidentnie istotnie i w sposób nieuprawniony ogranicza prawo własności skarżącego. Skarżący podniósł, że ustawodawca wprowadził w definicję dostępu do drogi publicznej, zgodnie którą dostęp to bezpośredni dostęp do tej drogi albo dostęp do niej przez drogę wewnętrzną lub przez ustanowienie odpowiedniej służebności drogowej, przy czym jeżeli dostęp ten ma być zapewniony przez drogę wewnętrzną, to skarżący powinien posiadać co najmniej udział w prawie własności wszystkich działek składających się na jednostkę planistyczną 1KR i 5 KR lub odpowiednie służebności gruntowe, a tak w rzeczywistości nie jest. Skarżący ponadto wskazał, że podjął już rozmowy z aktualnymi właścicielami działek wchodzących w skład jednostki planistycznej 5 KR i nabycie tych działek od ww. osób, względnie uzyskanie odpowiedniej służebności gruntowej nie jest aktualnie możliwe.

W odpowiedzi na skargę Rada Miasta i Gminy Kórnik wniosła o jej oddalenie.

W uzasadnieniu Rada Miasta i Gminy Kórnik wskazała, że Uchwała będąca przedmiotem skargi została podjęta w ramach ustawowych kompetencji władztwa planistycznego przysługującego gminie oraz z zachowaniem procedury przewidzianej w u.p.z.p., w tym także zgodnie z zapisami obowiązującego studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy dla obszaru objętego uchwalonym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Odnosząc się do formułowanych przez skarżącego zarzutów powołała się na przepisy w oparciu, o które sporządzony został MPZP oraz jego zgodność ze studium. W odpowiedzi wskazano, że skarżący, w świetle art. 101 ust. 1 u.s.g., ma interes prawny do wniesienia przedmiotowej skargi, bowiem nieruchomość skarżącego jest objęta MPZP. Ponadto Rada Miasta i Gminy Kórnik podniosła, iż procedura planu przeszła pozytywną weryfikację organu nadzorczego, tj. Wojewody Wielkopolskiego i została opublikowana w dzienniku urzędowym. Skoro organ nadzorczy (Wojewoda) nie stwierdził nieważności uchwały w trybie nadzorczym, a tym samym potwierdził zgodność z przepisami prawa (brak istotnych naruszeń trybu i zasad sporządzania planu), akt ten korzysta z pełnego domniemania legalności.

Wojewódzki Sad Administracyjny zważył co następuje.

Skarga zasługuje na częściowe uwzględnienie.

Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2026r., poz. 143 ze zm.– dalej p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej. Stosownie zaś do przepisu art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r.- Prawo o ustroju sądów administracyjnych (j.t. Dz. U. z 2024 r. poz. 1267) kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach tej kognicji Sąd zgodnie z art. 3 § 2 pkt 5 p.p.s.a. powołany został do orzekania w sprawach skarg na akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej.

Zgodnie z art. 147 § 1 p.p.s.a. sąd uwzględniając skargę na uchwałę organu jednostki samorządu terytorialnego, stwierdza nieważność tej uchwały w całości lub w części albo stwierdza, że została wydana z naruszeniem prawa, jeżeli przepis szczególny wyłącza możliwość stwierdzenia jej nieważności. Przepis ten pozostaje w związku z art. 91 ust. 1 i 4 u.s.g., stosownie do którego nieważna jest uchwała organu gminy sprzeczna z prawem, chyba że naruszenie prawa ma charakter nieistotny. Pojęcie sprzeczności z prawem w rozumieniu art. 91 u.s.g. obejmuje sprzeczność postanowień uchwały z jakimkolwiek aktem prawa powszechnie obowiązującego. W judykaturze do istotnych naruszeń prawa zalicza się naruszenie przepisów dotyczących kompetencji do podejmowania uchwał, podstawy prawnej podejmowania uchwał, przepisów prawa ustrojowego, przepisów prawa materialnego – poprzez wadliwą ich wykładnię, a także przepisów regulujących procedurę podejmowania uchwał (por. wyrok NSA z dnia 11 lutego 1998r. sygn. akt II SA/Wr 1459/97, OwSS 1998, nr 3, poz. 79).

Przedmiotem kontroli sądowej w niniejszej sprawie jest uchwała Rady Miasta i Gminy Kórnik Nr XXI/316/2026 z dnia 28 stycznia 2026 r. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla części obrębu geodezyjnego Robakowo, w rejonie ulic: Szkolnej, Poznańskiej i Szerokiej do rowu składającego się z działek o numerach ewidencyjnych 177/1 i 177/2, gmina Kórnik - etap II.

Zaskarżona uchwała, jak każda podjęta w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, jest aktem prawa miejscowego – o czym stanowi przepis art. 14 ust. 8 u.p.z.p. zaskarżalnym do sądu administracyjnego zgodnie z art. 3 § 2 pkt 5 p.p.s.a.

Skarżący posiada interes prawny w zaskarżeniu przedmiotowej uchwały, gdyż dysponuje prawem własności nieruchomości położonej na terenie objętym MPZP. Okoliczność ta nie jest kwestionowana. Według ugruntowanego orzecznictwa sądów administracyjnych legitymacja do wniesienia skargi w trybie art. 101 ust. 1 u.s.g. wymaga, aby zaskarżony akt aktualnie i realnie godził w sferę prawną podmiotu przez wywołanie negatywnych następstw prawnych. Naruszenie interesu prawnego podmiotu składającego taką skargę musi mieć przy tym charakter bezpośredni, zindywidualizowany, obiektywny i realny.

Tym samym oceny, czy zaskarżony plan miejscowy jest obarczony wadą skutkującą stwierdzeniem jego nieważności przez sąd administracyjny na podstawie art. 147 § 1 P.p.s.a., należało dokonać przez pryzmat art. 28 ust. 1 u.p.z.p., w myśl którego istotne naruszenie zasad sporządzania planu miejscowego, istotne naruszenie trybu jego sporządzania, a także naruszenie właściwości organów w tym zakresie, powoduje nieważność uchwały rady gminy w całości lub części.

Pojęcie "trybu sporządzania planu miejscowego" (zwanego też potocznie "procedurą planistyczną") – którego zachowanie stanowi przesłankę formalną zgodności planu miejscowego z przepisami prawa – odnosi się do sekwencji czynności, jakie podejmuje organ w celu doprowadzenia do uchwalenia planu miejscowego, począwszy od uchwały o przystąpieniu do sporządzania planu, a na jego uchwaleniu skończywszy. Z kolei, pojęcie "zasad sporządzania planu miejscowego" – których przestrzeganie stanowi przesłankę materialną zgodności planu miejscowego z przepisami prawa – należy wiązać z samym sporządzeniem (opracowaniem) aktu planistycznego, oraz z merytoryczną zawartością tego aktu (część tekstowa, graficzna, załączniki), zawartych w nim ustaleń, a także standardów dokumentacji planistycznej (por. m.in. wyroki NSA z dnia: 25 maja 2009 r. sygn. akt II OSK 1778/08; 11 września 2008 r. sygn. akt II OSK 215/08, wszystkie wyroki w sprawie opubl. w CBOSA).

Jak słusznie zauważa organ, stosownie do art. 3 ust. 1 u.p.z.p. do zadań własnych gminy należy kształtowanie i prowadzenie polityki przestrzennej na terenie gminy, w tym uchwalenia studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania gminy oraz miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego. Gmina zgodnie z tymi przepisami ma prawo do samodzielnego i zgodnego z jej interesami kształtowania polityki przestrzennej, w ramach czego może dokonywać władczego przeznaczenia terenu pod określone funkcje i ustalania zasad zagospodarowania terenu. Co więcej podkreśla się, że samodzielność gminy w tym zakresie uznawana jest za podstawową cechę samorządu gminnego. Jest wartością chronioną Konstytucją RP, jako jeden z fundamentów ustroju terytorialnego Państwa.

Co jasne, zamieszczając w planie miejscowym ustalenia co do przeznaczenia terenu oraz sposobów jego zagospodarowania i warunków zabudowy gmina we władczy sposób reguluje również sposób korzystania z nieruchomości objętych tym planem. Stanowi o tym art. 6 ust. 1 u.p.z.p., według którego ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego kształtują, wraz z innymi przepisami, sposób wykorzystywania prawa własności. Oznacza to, jak zresztą zauważył organ, że prawo własności, mimo iż jest najsilniejszym prawem podmiotowym do nieruchomości, korzystającym z gwarancji ustawowych i ponadustawowych, nie ma charakteru absolutnego i nieograniczonego. Ograniczenia w tym zakresie przewiduje wprost Konstytucja RP w art. 64 ust. 3 stanowiącym, że własność może być ograniczona, ale w drodze ustawy i tylko w takim zakresie, w jakim nie narusza to istoty prawa własności. Takie właśnie ograniczenia, jak już wspomniano, wprowadza ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. W tym kontekście w rozpoznawanej sprawie problem nie sprowadza się do zagadnienia prawnej dopuszczalności wprowadzenia ograniczeń jako takich, ale do dochowania konstytucyjnych ram w jakich podlegające konstytucyjnej ochronie prawo własności może być ograniczane.

W wyroku z dnia 16 lutego 2022 r. (sygn. akt II OSK 729/21) Naczelny Sąd Administracyjny zaznaczył, że obok wad planu, które są wynikiem naruszenia procedury jego uchwalania bądź sprzeczności z przepisami odrębnymi wyznaczającymi treść jego postanowień, istnieją także takie, które naruszają inne kryteria oceny legalności uchwały rady gminy, w szczególności kryterium proporcjonalności ingerencji. Poza regulacjami ustawodawstwa zwykłego, organy gminy przy stanowieniu treści aktu planistycznego muszą uwzględniać również normy konstytucyjne statuujące m.in. zasadę równości, czy proporcjonalności. Gminy, wprowadzając ograniczenia w korzystaniu z konstytucyjnie chronionego prawa własności, obowiązane są stosować takie środki prawne, które będą najmniej uciążliwe dla poszczególnych podmiotów oraz pozostaną w racjonalnej proporcji do zamierzonych celów.

W orzecznictwie podkreśla się, że postanowienia miejscowych planów powinny być realistyczne tj. możliwe do zrealizowania i nie ograniczające nadmiernie chronionych konstytucyjnie praw obywateli (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 stycznia 2011 r. sygn. akt II OSK 83/10). Z tego też względu, ingerencja w prawo własności osób, których nieruchomość pozostaje w obszarze objętym zapisami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wymaga wyważenia interesów publicznych i prywatnych, co ma szczególne znaczenie w przypadku ich kolizji. Każde zaś ograniczenie prawa własności winno znaleźć swoje uzasadnienie w wyważeniu wartości tych interesów (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 października 2012 r. sygn. akt II OSK 1665/12).

Skoro uchwalając plan miejscowy, rada gminy może ingerować w wykonywanie prawa własności, to taka ingerencja musi także uwzględniać zasadę proporcjonalności wynikającą z art. 31 ust. 3 Konstytucji RP, zgodnie z którym ograniczenia w zakresie korzystania z konstytucyjnych wolności i praw mogą być ustanawiane tylko w ustawie i tylko wtedy, gdy są konieczne w demokratycznym państwie dla jego bezpieczeństwa lub porządku publicznego, bądź dla ochrony środowiska, zdrowia i moralności publicznej, albo wolności i praw innych osób, a same ograniczenia nie mogą naruszać istoty wolności i praw. Ingerując w prawo własności organy planistyczne gminy muszą wskazać, jakie to wartości (cele) są na tyle istotne (ważnie społecznie), aby uzasadniały ograniczenie prawa własności podmiotu prywatnego. Ingerencja w sferę własności musi pozostawać w racjonalnej, odpowiedniej proporcji do wskazanych celów (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 stycznia 2010 r. sygn. akt II OSK 1708/09).

W ocenie Sądu organ planistyczny nie wykazał, że ograniczenie prawa własności w stosunku do skarżącego, będącego właścicielem działki nr 185/4 położonej w granicach uchwalonego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego ma umocowanie w wyżej opisanych zasadach.

W zaskarżonej Uchwale teren działki nr 185/4 oznaczono symbolami 1MNW, 2ZPW, 1ZP. W sprawie bezsporne jest, że na nieruchomości skarżącego tereny 2ZPW oraz 1ZP zajmują 44,7% jej całkowitej powierzchni.

Z analizy akt sprawy i materiałów planistycznych wynika, że po sąsiedzku z nieruchomością skarżącego znajdują się tereny objęte planem przyjętym uchwałą Nr XXI/315/2026 z dnia 2026-01-28 w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla części obrębu geodezyjnego Robakowo, w rejonie ulic: Szkolnej, Poznańskiej i Szerokiej do rowu składającego się z działek o numerach ewidencyjnych 177/1 i 177/2, Gmina Kórnik - etap I., obszary oznaczone symbolami PS – tereny składów i magazynów i U-P tereny usług lub produkcji. Przyjęty uchwałą Nr XXI/315/2026 plan przewiduje stosunkowo wąski obszar 2ZPW na terenach objętych obszarami PS – tereny składów i magazynów i U-P tereny usług lub produkcji.

Z analizy i porównania rysunków planów przyjętych uchwałami Nr XXI/315/2026 i Nr XXI/316/2026 wynika, że obszar zdecydowanie większy powierzchniowo - obszar 2ZPW znajduje się na terenie działki skarżącego, który zgodnie ze studium przeznaczony jest na zabudowę oznaczoną symbolem MN,U - tereny zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej i tereny zabudowy usługowej

Takie uregulowanie, które w swej istocie przerzuca obowiązek separacji od obszarów produkcyjnych na właściciela nieruchomości, który z takiego przeznaczenia nie korzysta w ocenie Sądu narusza zasadę proporcjonalności i jest sprzeczne z zapisami Studium stanowiącego Zał. nr 1 do uchwały Rady Miejskiej w Kórniku z dnia 25 kwietnia 2012 r. nr. XX/237/2012 dotycząca zmiany Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy Kórnik., które wprost przewidują, że na terenach obiektów produkcyjnych, składów i magazynów (P) również z usługami (P,U) ustalając zasady zabudowy i zagospodarowania terenów w miejscowych planach, na terenach w władaniu inwestora, należy wyznaczać pasy zieleni ekologicznej – zadrzewień o charakterze ochronnym i krajobrazowym, stanowiące ich teren biologicznie czynny; pasy zieleni ekologicznej na terenach przemysłowych należy łączyć w ciągi ekologiczne poprzez nadanie im ciągłości w skali całych obszarów zabudowy przemysłowej i dalej łączyć je z terenami otwartymi. W odpowiedzi na zarzut skarżącego, że w celu ograniczenia potencjalnie niekorzystnego oddziaływania terenów produkcyjno - magazynowych, położonych na północ od nieruchomości skarżącego, stanowiących własności osób trzecich należało ustalić obowiązek podjęcia skutecznych działań zaradczych zabezpieczających przenikanie uciążliwego oddziaływania na teren nieruchomości sąsiednich organ wskazał, że z uwagi na odszkodowania jakie musiałby zapłacić właścicielom działek sąsiednich oznaczonych symbolami 3U-P i 1PS z uwagi na spadek wartości działek wywołany zmianą przeznaczenia funkcji terenu, zdecydowano o wprowadzeniu pasa zieleni na działce sąsiedniej, na której wcześniej plan nie obowiązywał.

W ocenie Sądu przyjęte przez Radę Miasta i Gminy Kórnik środki, są rażąco nieproporcjonalne do osiągnięcia powyższego celu.

Natomiast co do obszaru 1ZP w zakresie części nieruchomości skarżącego nr 185/4 wskazać należy że, z analizy planistycznej wynika, iż działka skarżącego nr 185/4 położona jest w pobliżu cieku wodnego (obszar 1 WS)

W tym miejscu przywołać należy zatem zapisy Studium, z których wynika, że: na terenach zabudowy mieszanej (obszar działki skarżącego w studium oznaczony jest symbolem MN,U) ustala się następujące zasady zabudowy: zabudowa mieszkaniowa jest funkcją wiodącą, która musi być każdorazowo uzupełniona terenami zieleni (boiskami i skwerami, parkami osiedlowymi lub parkami wiejskimi), usługami bytowymi i społecznymi oraz drobnym handlem; zasadność i zakres wprowadzenia funkcji uzupełniających z wymienionych wyżej należy przeanalizować każdorazowo dla obszaru objętego miejscowym planem; uwzględnić wskazane w niniejszym studium łączniki ekologiczne o szerokości 30 m licząc od wskazanych na rysunku cieków wodnych; w uzasadnionych przypadkach w miejscowym planie można zmniejszyć szerokość łącznika ekologicznego, o ile wynikać to będzie z wydanych decyzji o warunkach zabudowy, lokalnych warunków terenowych lub istniejącej na gruncie sytuacji ekofizjograficznej i substancji budowlanej; dopuszcza się również prowadzenie infrastruktury technicznej oraz dróg w łącznikach ekologicznych, o ile inny sposób ich prowadzenie byłby niekorzystny technicznie lub niewskazany do zastosowania ze względów własnościowych i technicznych; wskazane w Studium ciągi ekologiczne należy uzupełniać na terenach zabudowy miejscowo poprzez wykluczenie z zabudowy obniżeń terenów o walorach krajobrazowych oraz stanowiących cenne zbiorowiska roślin, terenów podmokłych, wartościowych przyrodniczo skupisk drzew i krzewów lub stanowiących ostoje ptactwa; ponadto, w przypadku, gdy tereny leżące w łączniku ekologicznym, w chwili uchwalania miejscowego planu były przeznaczone na cele rolnicze, dopuszcza się zachowanie dotychczasowego przeznaczenia; Lokalizacja inwestycji nie powinna naruszać terenów m.in. terenów cieków wodnych i nie powinna zmieniać istniejących stosunków wodnych oraz kierunku odpływu wód opadowych. Podczas posadowienia budynków nie należy dokonywać makroniwelacji terenu. Wycinanie drzew powinno być ograniczone do minimum i stosowane jedynie na terenie przeznaczonym bezpośrednio na cele lokalizowania budynków i infrastruktury technicznej, z zachowaniem procedur określonych w przepisach odrębnych. Nasadzenia wprowadzane na terenach przeznaczonych na cele inwestycyjne powinny kontynuować rodzimy charakter zadrzewień, poprzez wprowadzanie nasadzeń wyłącznie typowych dla rodzimej flory leśnej: liściastej i iglastej, traktowanych jako uzupełnianie istniejącego drzewostanu. Obce gatunki nasadzeń drzew nie powinny przekraczać 10% ogólnej powierzchni terenu

Z rysunku Studium wynika, że obszar działki skarżącego znajduje się poza wyznaczonym w Studium łącznikiem ekologicznym wyłączonym z zabudowy. Do obszaru działki skarżącego z uwagi na bezpośrednie sąsiedztwo z ciekiem wodnym zastosowane mają przywołane wyżej zapisy Studium. W ocenie Sądu organ nie wykazał, aby zasadnym było wytyczenie obszaru 1ZP, aż w takim wymiarze, który łącznie z terenem 2ZPW wyłącza prawie 44,7 % działki skarżącego z zabudowy dopuszczalnej na obszarze oznaczonym w Studium jako MN,U (obszar 1ZP 17,6 % pow. działki a obszar 2 ZPW 27,10 % pow. działki skarżącego).

Rada Miasta i Gminy Kórnik nie uzasadniła w sposób przekonujący i dostateczny tak daleko idącego ograniczenia prawa własności Skarżącej, jakim jest przeznaczenie części nieruchomości skarżącego pod Tereny zieleni urządzonej wysokiej 2ZPW-27,1% oraz Tereny zieleni urządzonej 1ZP-17,6%. Przy tym zignorowano interes skarżącego oraz przysługujące jej prawo własności, które - choć nie jest nieograniczone - to jednak powinno być w wysokim stopniu chronione prawem.

Nie budzi wątpliwości Sądu, że względy ochrony środowiska, ekonomiczne (kwestia wypłata przez Miasto i Gminę Kórnik potencjalnych odszkodowań) i komfort mieszkańców gminy poprzez ich ochronę od uciążliwości terenów uprzemysłowionych powinny być uważane za podstawę uzasadniającą wprowadzenie daleko idących ograniczeń prawa własności. Tym niemniej wprowadzane przez organ planistyczny postanowienia, mające na uwadze wskazany cel, skutkujące ustanowieniem na danym terenie Terenów zieleni urządzonej wysokiej, w celu potencjalnego niekorzystnego oddziaływania terenów produkcyjno magazynowych, stanowiących własność osób trzecich, w znacznie większym rozmiarze na działce skarżącego, a nie terenach generujących negatywne oddziaływanie oraz co wyżej wskazano brak przesłanek, które uzasadniałyby skuteczność zlokalizowania zieleni urządzonej w takim rozmiarze na terenie 1ZP, powinny spełniać test proporcjonalności, który obejmuje konieczność oceny tychże postanowień m.in. z punktu widzenia ich konieczności oraz przydatności, co w przedmiotowej sprawie nie miało miejsca (por. wyrok NSA z 15 września 2022 r., II OSK 3332/19; wyrok NSA z 7 kwietnia 2022 r., II OSK 1565/19; CBOS). Należało zatem uznać, że Rada Miasta i Gminy Kórnik dopuściła się przekroczenia władztwa planistycznego. Wbrew stanowisku prezentowanemu w odpowiedzi na skargę ograniczenie zabudowy nieruchomości skarżącej w takim rozmiarze poprzez wprowadzenie terenów zielonych w okolicznościach tej sprawy, nie może być traktowane jako środek racjonalny i niezbędny, a przy tym najmniej uciążliwy, służący osiągnięciu wskazanego celu.

Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 147 § 1 p.p.s.a. Sąd stwierdził nieważność uchwały w części tj.: § 3 ust. 1 pkt 3 w zakresie terenu zieleni urządzonej, oznaczonej na rysunku planu symbolem 1ZP odnośnie działki o numerze ewidencyjnym 154/5; § 3 ust. 1 pkt 4 w zakresie terenu zieleni urządzonej wysokiej, oznaczonej na rysunku planu w zakresie terenu zieleni urządzonej wysokiej, oznaczonej na rysunku planu symbolem 2ZPW; § 17 odnośnie działki o numerze ewidencyjnym 154/5; §18 w zakresie terenu 2WZP odnośnie działki o numerze ewidencyjnym 154/5, o czym orzeczono w punkcie 1 wyroku.

Sąd nie podzielił natomiast zarzutów dot. § 23 w odniesieniu do terenu 1KR oraz 5KR i § 3 ust. 1 pkt 9 MPZP w zakresie skomunikowania nieruchomości skarżącego za pośrednictwem terenów komunikacji drogowej wewnętrznej 1KR oraz 5KR.

Zdaniem skarżącego nieruchomość ta powinna być skomunikowana za pośrednictwem drogi publicznej (KDD).

W tym miejscu należało wskazać, że zasady sporządzania planu miejscowego w aspekcie jego wymaganej oraz dopuszczalnej treści zawiera art. 15 ust. 2 i 3 u.p.z.p. Natomiast mając na uwadze art. 15 ust. 2 u.p.z.p., zgodnie z którym plan miejscowy musi zawierać poszczególne ustalenia, o których mowa w tym przepisie, to wskazać należy, że okoliczności faktyczne dotyczące obszaru objętego planem, wynikające zwłaszcza z istniejącego lub planowanego przeznaczenia i sposobu zagospodarowania terenu, uzasadniają dokonanie takich ustaleń (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia: 23 kwietnia 2010 r. sygn. akt II OSK 311/10; Planowanie i zagospodarowanie przestrzenne. Komentarz, pod red. Z. Niewiadomskiego, Warszawa 2016).

Jak już wcześniej wskazano kształtowanie i prowadzenie polityki przestrzennej na terenie gminy należy do zadań własnych gminy, a rada gminy jest organem ustawowo odpowiedzialnym za uchwalenie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego powinien być tak skonstruowany, aby była zapewniona możliwość obsługi komunikacyjnej terenów nim objętych, w tym postanowienia planu powinny przewidywać rozwiązania określające dostęp do drogi publicznej działek, przede wszystkich tych przeznaczonych pod budownictwo.

Stąd w sprawie zgodnie z powołanym art. 15 ust. 2 pkt 10 u.p.z.p. określenie zasad budowy systemów komunikacji stanowi obligatoryjną jego część w przeciwieństwie do tych ustaleń, które w myśl art. 15 ust 3 u.p.z.p. mogą się w nim znaleźć w zależności od potrzeb. Dodatkowo, zgodnie z art. 7 ust 1 pkt 1 i pkt 2 u.s.g., do zadań własnych gminy należy zaspakajanie zbiorowych potrzeb wspólnoty, w ramach których mieszczą się m.in. ład przestrzenny i gminne drogi

Nie może budzić zatem wątpliwości, że lokalny prawodawca ma obowiązek tak ukształtować przeznaczenie terenów objętych planem, by w sposób racjonalny zapewnić dostępność komunikacyjną poszczególnych obszarów, ze szczególnym uwzględnieniem tych obszarów, które z natury tej dostępności wymagają. Władztwo planistyczne obejmuje przyjmowanie rozwiązań komunikacyjnych na terenie objętym planem, komunikowanie z drogą publiczną i ujęcie dróg w pewien układ komunikacyjny. Takie kształtowanie ładu przestrzennego poprzez zaplanowanie siatki terenów komunikacyjnych ma służyć wszystkim korzystających z tego terenu.

Skarżący będący właścicielem działki 185/4 ma zapewniony dostęp do drogi publicznej przez sieć dróg wewnętrznych w tym 1KR, 5KR.

Brzmienie ustaleń MPZP, odnoszące się do wyznaczenia drogi wewnętrznej 1 KR i 5KR, wprowadza jedynie ograniczenia w sposobie zagospodarowania nieruchomości, pozostawiając pełne władztwo nad nieruchomością właścicielom, czyli min. skarżącemu. Okoliczność, że drogi wewnętrzne wyznaczono na terenach prywatnych (niepublicznych) i tym samym doszło do ingerencji we własność poszczególnych właścicieli, jest również konsekwencją ustawowego przyjęcia, że plan miejscowy może ograniczać prawo własności, np. gdy celem wydzielenia drogi jest zapewnienie obsługi komunikacyjnej terenów mieszkaniowych (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 4 grudnia 2012 r., sygn. akt II OSK 2249/12). Przyjęcie w planie miejscowym rozwiązania polegającego na przeznaczeniu określonego terenu pod drogę wewnętrzną oznacza, że teren ten nadal pozostaje własnością jego dotychczasowego właściciela. Plan miejscowy określa przeznaczenie terenu, a nie obowiązek realizacji określonych inwestycji. To, czy zostanie ona zrealizowana zależy już wyłącznie od właściciela (por. wyroki Naczelnego Sadu Administracyjnego z dnia 20 października 2017 r., sygn. akt II OSK 301/16; z 12 czerwca 2015 r., sygn. akt II OSK 2646/13; z 10 sierpnia 2011 r., sygn. akt II OSK 1121/11). Należy zauważyć, że nieruchomość skarżącego znajduje się w obszarze inwestycyjnych i stopniowo zabudowywanych terenów porolniczych i jest przewidziana pod zabudowę mieszkaniową, w którym Studium nie wprowadza zakazu wyznaczenia dróg wewnętrznych.

Jak już wskazano wymóg proporcjonalności, zwany także zakazem nadmiernej ingerencji, oznacza konieczność zachowania proporcji pomiędzy ograniczeniem danego konstytucyjnego prawa lub wolności (czyli nałożonymi na jednostkę obciążeniami), a zamierzonym celem (pozytywnym efektem) danej regulacji prawnej. Wiąże się to z koniecznością wyważania dwóch dóbr (wartości), których pełna realizacja jest niemożliwa. W planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym uwzględnia się nie tylko prawo własności i interesy właścicieli, ale również potrzeby interesu publicznego (art. 1 ust. 2 pkt 7, 9 u.p.z.p.). Wyznaczenie terenów pod zabudowę mieszkaniową wymaga zapewnienia dojazdu do nich oraz możliwości bezpiecznego funkcjonowania przyszłych mieszkańców.

Reasumując, powyższe pozwoliło Sądowi przyjąć, że wprowadzone regulacje dotyczące układu komunikacyjnego służą uporządkowaniu przestrzeni i pozostają uzasadnione uwarunkowaniami funkcjonalnymi tego obszaru. Zastosowane w niniejszej sprawie rozwiązania planistyczne nie ograniczają więc w sposób nieproporcjonalny praw skarżącego pozostawiając prawo do korzystania z nieruchomości stanowiącej jego własność.

W ocenie Sądu, pomimo że w subiektywnej ocenie skarżącego w tym zakresie doszło do naruszenia czy też ograniczenia prawa własności skarżącego poprzez uchwalenie dostępu do drogi publicznej przez sieć dróg wewnętrznych (w tym nieznajdujących się na nieruchomości skarżącego), to z pewnością mieści się ono ww. granicach wynikających z powołanych wyżej przepisów. Brak jest więc podstaw do czynienia organowi uchwałodawczemu zarzutów w powyższym zakresie.

W konsekwencji Sąd w tym zakresie na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił, o czym orzeczono w punkcie 2 wyroku.

O kosztach, na które składają się wpis od skargi (300 zł), wynagrodzenie pełnomocnika (480 zł), orzeczono w punkcie 3 wyroku na podstawie art. 200, art. 205 § 2 p.p.s.a. oraz § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. z 2026 r., poz. 215 ze zm).