Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Dominik Gajewski (sprawozdawca), Sędzia NSA Bogusław Woźniak, Sędzia NSA Paweł Borszowski, Protokolant Cezary Bajorek, po rozpoznaniu w dniu 18 listopada 2025 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej I. sp. z o.o. z siedzibą w S. (dawniej: I. sp. z o.o. w upadłości likwidacyjnej z siedzibą w S.) od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 18 lutego 2021 r., sygn. akt I SA/Go 447/20 w sprawie ze skargi I. sp. z o.o. z siedzibą w S. (dawniej: I. sp. z o.o. w upadłości likwidacyjnej z siedzibą w S.) na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 28 października 2020 r., nr SKO.Go/400-GM/1291/20 w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2020 r. oddala skargę kasacyjną.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim wyrokiem z 18 lutego 2021 r., sygn. akt I SA/Go 447/20 oddalił skargę I. sp. z o.o. w upadłości likwidacyjnej z siedzibą w S. (aktualnie: I. sp. z o.o. z siedzibą w S.; dalej: skarżąca, spółka) na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gorzowie Wielkopolskim (dalej: SKO, organ) z 28 października 2020r., w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2020 r.

Skargę kasacyjną na ww. złożył pełnomocnik skarżącej, wnosząc o jego uchylenie na podstawie art. 185 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.; dalej jako p.p.s.a.), bądź przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia Sądowi I instancji, zasądzenie kosztów postępowania sądowego wraz z kosztami zastępstwa procesowego według norm przepisanych oraz rozpoznanie sprawy na rozprawie.

Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono:

1. Na podstawie art. 174 pkt 1 p.p.s.a. naruszenie przepisów prawa materialnego:

1) art. 1a ust. 1 pkt 3 ustawy 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz.U. z 2019 r., poz. 900 ze zm.) - zwanej dalej u.p.o.l., poprzez uznanie, że o związaniu gruntu, budynku lub budowli z prowadzeniem działalności gospodarczej decyduje wyłącznie posiadanie gruntu, budynku lub budowli przez przedsiębiorcę,

2) art. 7 ust. 1 pkt 1 lit. a oraz ust. 1 pkt 10 u.p.o.l. poprzez uznanie, że w niniejszej sprawie przepisy te nie znajdują zastosowania,

2. Na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy:

1) art. 170 w związku z art. 171 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jedn. Dz. U. z 2019 r., poz. 900 ze zm., dalej: O.p.) polegające na rozstrzygnięciu w decyzji podatkowej zagadnień, które należą do właściwości innego organu,

2) art. 121 O.p. z uwagi na prowadzenie postępowania w sposób niebudzący zaufania do organu podatkowego,

3) art. 122 O.p. naruszenie zasady dochodzenia prawdy obiektywnej poprzez niezebranie całego materiału dowodowego istniejącego w sprawie,

4) art. 187 § 1 w związku z art. 191 O.p. poprzez niezebranie i nierozpatrzenie całego materiału istniejącego w niniejszej sprawie.

W niniejszej sprawie brak jest odpowiedzi na skargę kasacyjną.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznając sprawę w granicach skargi kasacyjnej, a z urzędu biorąc pod rozwagę nieważność postępowania (art. 183 § 1 p.p.s.a.), nie znalazł podstaw do uchylenia zaskarżonego wyroku. W rozpoznawanej sprawie nie zachodzą przesłanki nieważności postępowania, o których mowa w art. 183 § 2 p.p.s.a., a zarzuty skargi kasacyjnej są niezasadne.

W skardze kasacyjnej zarzucono naruszenie prawa materialnego, jak i naruszenie przepisów postępowania. W sytuacji, gdy skarga kasacyjna zarzuca naruszenie prawa materialnego oraz naruszenie przepisów postępowania, co do zasady w pierwszej kolejności rozpoznaniu podlegają zarzuty naruszenia przepisów postępowania (por. wyrok NSA z dnia 27 czerwca 2012 r., II GSK 819/11; wyrok NSA z dnia 26 marca 2010 r., II FSK 1842/08; wyrok NSA z dnia 4 czerwca 2014 r., II GSK 402/13; wyrok NSA z dnia 17 lutego 2023 r., II GSK 1458/19; wyrok NSA z dnia 1 marca 2023 r., I FSK 375/20; publik. CBOSA). Dopiero bowiem po przesądzeniu, że stan faktyczny przyjęty przez sąd w zaskarżonym wyroku jest prawidłowy, albo nie został dostatecznie podważony, można przejść do skontrolowania procesu subsumpcji danego stanu faktycznego pod zastosowany przez sąd pierwszej instancji przepis prawa materialnego.

W niniejszej sprawie sformułowano zarzut naruszenia przepisów postępowania, podobnie, jak miało to miejsce w postępowaniu przed Sądem I instancji, art. 170 O.p. w związku z art. 171 O.p. a także art. 121 O.p., art. 122 O.p., art. 187 § 1 w związku z art. 191 O.p.

Naczelny Sąd Administracyjny podziela ocenę wyrażaną w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, iż niewypełnienie dyspozycji art. 171 § 2a Ordynacji podatkowej, zgodnie z którym jeżeli podanie dotyczy kilku spraw, w tym spraw niepodlegających załatwieniu przez organy podatkowe, organ podatkowy, do którego wniesiono podanie zawiadamia wnoszącego, że w tych sprawach powinien wnieść odrębne podanie do właściwego organu, nie wpływa na wynik rozpoznawanej sprawy gdyż Skarżąca może jedynie ewentualnie wnieść w tym względzie skargę na bezczynność organu. Jak trafnie wskazano, to podatnicy podatku od nieruchomości powinni zgłaszać właściwemu staroście zmiany danych objętych ewidencją gruntów i budynków, w terminie 30 dni, licząc od dnia powstania tych zmian (art. 22 ust. 1 i 2 Prawa geodezyjnego i kartograficznego), a postępowanie podatkowe, czy też postępowanie przed sądami administracyjnymi, nie stanowi drogi prawnej zmiany danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków.

Przedmiot opodatkowania ustalony został na podstawie wypisu z ewidencji gruntów i budynków. Klasyfikacja gruntów wynikająca z ewidencji gruntów i budynków - jest wiążąca, tak dla podatnika, jak i dla organu podatkowego. Oznacza to, iż nie ma uzasadnienia przeprowadzenie oględzin. Dlatego też należy ocenić, iż także chybione było powołanie się na naruszenia art. 121 O.p., art. 122 O.p., art. 187 § 1 w związku z art. 191 O.p.

Przystępując do analizy zarzutów odnoszących się do naruszenia prawa materialnego należy w pierwszej kolejności stwierdzić, iż organy oraz WSA zasadnie przyjęły, iż fakt zakwalifikowania gruntów jako tereny kolejowe, nie oznacza, że grunty te, na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 1 u.p.o.l., bezwarunkowo zwolnione są z podatku od nieruchomości. Zgodnie z przytoczonym przepisem, zwalnia się od podatku od nieruchomości: 1) grunty, budynki i budowle wchodzące w skład infrastruktury kolejowej w rozumieniu przepisów o transporcie kolejowym, która: a) jest udostępniana przewoźnikom kolejowym lub b) jest wykorzystywana do przewozu osób, lub c) tworzy linie kolejowe o szerokości torów większej niż 1435 mm. Ponieważ ww. warunek nie został spełniony, gdyż Spółki, od razu po zakupie gruntów, rozpoczęły demontaż posadowionych na nich torów kolejowych.

Zwolnieniu podatkowemu podlegają grunty rozumiane jako całe działki ewidencyjne, na których znajdują się budynki i budowle infrastruktury kolejowej wchodzące w skład infrastruktury kolejowej w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 28 marca 2003 r. o transporcie kolejowym (Dz. U. z 2016 r. poz. 1727 ze zm.), która jest udostępniana przewoźnikom kolejowym. Przesłankę "udostępnienia infrastruktury kolejowej" należy rozpatrywać zgodnie z dosłownym brzmieniem, tj. chodzi o faktyczny sposób wykorzystania infrastruktury kolejowej. Zwolnienie podatkowe nie ma zastosowania w niniejszej sprawie, gdyż rozpoczęto demontaż posadowionych na nich torów kolejowych, a grunty te należy uznać za nieużytki i zastosować zwolnienie, o którym mowa w art. 7 ust. 1 pkt 10 u.p.o.l.

W myśl art. 7 ust. 1 pkt 10 u.p.o.l. zwalnia się od podatku od nieruchomości grunty stanowiące nieużytki, użytki ekologiczne, grunty zadrzewione i zakrzewione, z wyjątkiem zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej. Zarówno w doktrynie, jak i judykaturze przyjmuje się zatem, że grunty zajęte na działalność gospodarczą to grunty, na których w rzeczywistości wykonywane są czynności składające się na prowadzenie działalności gospodarczej, a więc grunty, na których mają miejsce działania powodujące osiągnięcie zamierzonych celów lub konkretnego rezultatu związanego z działalnością gospodarczą. Takie rozumienie pojęcia "zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej" pozwalałoby na stwierdzenie, że tylko grunty faktycznie zajęte na taką działalność podlegałaby opodatkowaniu według stawki kwalifikowanej jak dla przeznaczonych na działalność gospodarczą. Przyjmując wykładnię a contrario grunty stanowiące nieużytki niezajęte na prowadzenie działalności gospodarczej korzystałyby ze zwolnienia przedmiotowego na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 10 u.p.o.l., przy zastrzeżeniu, że przemawia za tym prawidłowo ustalony przez organy podatkowe stan faktyczny.

Jednakże organy podatkowe nie mogą dokonywać samodzielnych ustaleń co do klasyfikacji gruntu, gdyż jak już wskazano powyżej, wiążąca dla organów podatkowych jest klasyfikacja gruntów wynikająca z wyżej wskazanej ewidencji na podstawie art. 21 ust. 1 p.g.k. Według tego przepisu ewidencja gruntów i budynków jest urzędowym źródłem informacji faktycznych wykorzystywanych w postępowaniach administracyjnych, w tym i w postępowaniu podatkowym. Od tej reguły nie zostały przewidziane żadne wyjątki, a więc organy ustalające wysokość zobowiązań podatkowych nie są uprawnione do przyjęcia innej podstawy wymiaru podatku, niż dane zawarte w ewidencji gruntów.

Dlatego też należy podzielić ocenę Sądu I instancji, iż w sprawie nie znajduje zastosowania zwolnienie, o którym mowa w art. 7 ust. 1 pkt 10 u.p.o.l. gdyż jak wynika z wypisów z ewidencji gruntów działki zostały oznaczone w ewidencji gruntów jako "Tk" (tereny kolejowe), a nie "N" (nieużytki). Zastosowanie przedmiotowego zwolnienia wymaga spełniania warunku sklasyfikowania w ewidencji jako nieużytki "N" oraz grunty nie mogą być zajęte na prowadzenie działalności gospodarczej. Obu przesłanek skarżąca nie wykazała w toku toczącego się przed organami podatkowymi postepowania.

W świetle przedstawionej powyżej argumentacji żaden z postawionych w skardze kasacyjnej zarzutów nie okazał się zasadny, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. skargę tę oddalił.

SNSA Paweł Borszowski SNSA Dominik Gajewski SNSA Bogusław Woźniak