Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie Przewodniczący Sędzia NSA Krystyna Anna Stec po rozpoznaniu w dniu 2 października 2015 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia Dyrektora Izby Celnej w W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 9 lipca 2015 r., sygn. akt V SA/Wa 2261/15 w zakresie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi "O. Spółki z o.o." w R. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia [...] lutego 2015 r., nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej z tytułu urządzania gry na automacie poza kasynem gry postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w W.

Postanowieniem z dnia 9 lipca 2015 r., sygn. akt V SA/Wa 2261/15, Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. wstrzymał wykonanie zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi O. Sp. z o.o. w W. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia [...] lutego 2015 r. w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej z tytułu urządzenia gry na automacie poza kasynem gry.

W uzasadnieniu wniosku wskazała, że dopatruje się niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody w pozbawieniu jej możliwości dysponowania kwotą orzeczonej kary pieniężnej w czasie trwania ewentualnych postępowań w tym zakresie. Ponadto wskazała, że jej średni przychód za ostatnie pół roku na terenie województwa mazowieckiego waha się w granicach 290.577,45 zł. Zdaniem skarżącej wysokość nałożonej kary (12.000 zł) jest zatem znaczna. Dodatkowo Spółka wskazała, że na dzień 31 marca 2015 r. kwota należnych zobowiązań wynosiła 18.129.283,69 zł.

W załączonym oświadczeniu spółka wskazała, że po nowelizacji ustawy hazardowej znalazła się w trudnej sytuacji finansowej. Ograniczenie działalności poprzez brak uzyskiwania kolejnych zezwoleń i jednoczesne usztywnienie polityki banków w stosunku do podmiotów działających w tej branży spowodowało utratę płynności finansowej spółki. Kolejnym czynnikiem jest ponad dwu i pół krotny wzrost obciążeń podatkowych. Obecnie wprowadzany jest program naprawczy. Każda zmiana powodująca zmniejszenie przychodów skutkuje brakiem możliwości terminowego regulowania zobowiązań. Uwzględnienie wniosku pozwoliłoby skarżącej dokonać spłaty całości zobowiązań, w tym również na rzecz Skarbu Państwa oraz utrzymać zatrudnienie na dotychczasowym poziomie.

Sąd I instancji uzasadniając swoje rozstrzygnięcie w sprawie stwierdził, że skarżąca przytoczyła szereg argumentów przemawiających za uwzględnieniem jej wniosku, między innymi: zła kondycja finansowa spółki, utrata płynności finansowej, liczne zobowiązania, czy zagrożenie utrzymania zatrudnienia na dotychczasowym poziomie. W świetle okoliczności faktycznych sprawy Sąd uznał, że w przypadku wykonania zaskarżonej decyzji, sytuacja strony uległaby poważnej komplikacji wobec problemów z dalszym prowadzeniem działalności gospodarczej, w tym utrzymaniem zatrudnienia na dotychczasowym poziomie.

Zażalenie na to postanowienie wniósł Dyrektor Izby Celnej w W., wnosząc o uchylenie tego postanowienia i zwrot wpisu. Postanowieniu zarzucił brak szerszego uzasadnienia dla zastosowania w sprawie wstrzymania wykonania decyzji oraz pominięcie przez Sąd niedołączenia do wniosku Spółki dokumentów zawierających informacje o jej sytuacji majątkowej, uprawdopodabniających zasadność zastosowania omawianej instytucji.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Zażalenie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 61 § 3 p.p.s.a. sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Oznacza to, że chodzi o taką szkodę, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego bądź wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do pierwotnego stanu. Wprowadzona w omawianym przepisie ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym stanowi wyjątek od zasady wynikającej z art. 61 § 1 p.p.s.a., w myśl której wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności.

Skoro sąd orzeka o wstrzymaniu aktu lub czynności na wniosek skarżącego, to na wnioskodawcy spoczywa obowiązek uzasadnienia wniosku, tak aby przekonać sąd do zasadności zastosowania ochrony tymczasowej. Dla wykazania, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków nie jest wystarczające samo stwierdzenie strony. Uzasadnienie takiego wniosku powinno odnosić się do konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest zasadne w stosunku do wnioskodawcy.

W niniejszej sprawie wniosek o wstrzymanie wykonania dotyczył decyzji w przedmiocie nałożenia na stronę skarżącą kary pieniężnej w wysokości 12.000 zł.

W zaskarżonym postanowieniu Sąd pierwszej instancji uznał, że we wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji uprawdopodobniono wystąpienie niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków w razie wykonania zaskarżonej decyzji.

NSA podzielił ocenę organu, który w zażaleniu stwierdził, że analiza treści zaskarżonego postanowienia wskazuje na brak rozważań WSA w zakresie konkretnych przesłanek uzasadniających zastosowanie instytucji wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Uchybienie to niemożliwia dokonanie kontroli prawidłowości zastosowania przez WSA art. 61 § 3 p.p.s.a.

Ze wskazanych powodów Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 185 w zw. z art. 197 § 1 i § 2 p.p.s.a. uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.

Naczelny Sąd Administracyjny nie znalazł podstaw do uwzględnienia wniosku organu o zwrot kosztów postępowania. Jak stanowi bowiem art. 209 p.p.s.a. o zwrocie kosztów sąd rozstrzyga w każdym orzeczeniu uwzględniającym skargę oraz w orzeczeniu, o którym mowa w art. 201, art. 203 i art. 204 p.p.s.a. Zgodnie z powyższą zasadą, Naczelny Sąd Administracyjny obowiązany jest rozstrzygać o kosztach postępowania kasacyjnego w orzeczeniu wydanym w wyniku rozpoznania skargi kasacyjnej od wyroku, natomiast rozpatrywana sprawa toczyła się w trybie zażaleniowym i zakończyła się postanowieniem.