Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Leszek Kamiński (spr.), , Sędzia WSA Tadeusz Nowak, Sędzia WSA Bożena Więch – Baranowska, , Protokolant Anna Mężyńska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 31 października 2006 r. sprawy ze skargi J. B. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2006 r. znak [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji umarzającej postępowanie administracyjne skargę oddala

Decyzją z dnia [...] marca 2006 r. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego na wniosek Prokuratora Prokuratury Rejonowej we [...], stwierdził nieważność decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego we [...] z dnia [...] listopada 2005 r. umarzającej postępowanie w sprawie schodów drewniano- metalowych i ogrodzenia działki nr [...] w [...].

Powodem stwierdzenia przez WINB nieważności decyzji umarzającej postępowanie było rażące naruszenie art. 105 k.p.a. Organ prowadzący postępowanie zwykłe umorzył postępowanie, nie stwierdzając podstaw do ingerencji organów nadzoru budowlanego, zamiast stwierdzić istnienie samowoli budowlanej polegającej na wybudowaniu przez J. B. ogrodzenia graniczącego z miejscem publicznym bez zgłoszenia wymaganego przez art. 30 ust. 1 pkt 3 znowelizowanej ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2003 r. Nr 207, poz. 2016 z późn. zm.). W ocenie WINB ustalenia, które poczynił PINB we [...] w postępowaniu zakończonym decyzją umarzającą postępowanie dawały podstawy do stwierdzenia istnienia samowoli budowlanej. Teren pomiędzy ogrodzeniem działki nr [...] a liną brzegową starorzecza rzeki [...] o nazwie [...] stanowi pas gruntu, o zmiennej szerokości, w zależności od poziomu rzeki (od 4,3 do 0,5 m). Sąsiaduje on bezpośrednio z linią brzegową rzeki i należy do Gminy [...]. Zdaniem PINB ze względu na porośnięcie terenu chwastami i niewykorzystywanie turystyczne tego terenu, a nawet trudność w dostępie osób postronnych, nie można było temu pasowi gruntu przypisać cech miejsca publicznego, a zatem obowiązek zgłoszenia zamiaru budowy ogrodzenia przez właściciela działki nr [...] w ogóle nie istniał, dlatego zasadne było umorzenie postępowania.

Organ nadzorczy w uzasadnieniu decyzji z dnia [...] marca 2006 r. uznał jednak, że wspominany pas gruntu stanowi miejsce publiczne nie tylko dlatego, że jest własnością Gminy, lecz dlatego, iż jest związany z eksploatacją rzeki i z tego powodu wybudowanie ogrodzenia w granicy z tym terenem wymagało zgłoszenia budowlanego.

Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] maja 2006 r. [...] utrzymał w mocy decyzję WINB, podzielając argumentację organu I instancji. Wyjaśnił też, że o publicznym charakterze miejsca nie przesądza jego faktyczne wykorzystanie a funkcja, jaką terenowi przypisano, tj. związanie z eksploatacją publicznych wód powierzchniowych.

J. B. złożył skargę na tę decyzję, ponawiając argumenty przytaczane we wcześniejszych pismach, podnosząc w szczególności brak wykorzystania przyległego do jego działki terenu na cele publiczne, a także to, że rażącość naruszenia prawa, jego zdaniem, organy przyjęły na skutek interpretacji stanów faktycznych, a nie z powodu oczywistości naruszenia prawa, organ zaś w odpowiedzi na skargę podtrzymał stanowisko zajęte w decyzjach.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje.

Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Oznacza to, że Sąd, rozpoznając skargę, ocenia czy zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa materialnego bądź przepisów postępowania administracyjnego.

Skarga nie jest zasadna a zaskarżona decyzja nie narusza prawa.

Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja stwierdzająca nieważność decyzji umarzającej postępowanie z powodu rażącego naruszenia art. 105 k.p.a. Taką bowiem podstawę prawną podał w swojej decyzji Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego we [...]. Przepis ten ma zastosowanie, jeżeli postępowanie z jakiegokolwiek powodu stało się bezprzedmiotowe. Powodem stwierdzenia rażącego naruszenia tego przepisu przez organ nadzoru pozainstancyjnego było to, iż postępowanie prowadzone przez PINB nie było ani też nie stało się bezpodstawne.

Bezsporne w sprawie jest to, że działka J. B. graniczy z pasem gruntu położonym wzdłuż wód powierzchniowych zbiornika wodnego o nazwie [...]. Właścicielem tego pasa gruntu jest Gmina [...]. Szerokość tego pasa gruntu uzależniona jest od poziomu wody w rzece i jest zmienna (od 4,3 do 0,5 m). Na granicy tych nieruchomości J. B.wybudował bez zgłoszenia ogrodzenie składające się z przęseł metalowych na fundamencie. Jak wynika z mapy załączonej do akt działka nr [...] położona jest na skarpie i sąsiaduje z opisaną działką gminną. Stan własności i przebiegu granic jest niesporny. Ze skarpy w kierunku wody prowadzą schody drewniano- metalowe pobudowane na terenie działki, a w granicy z działką gminną znajduje się ogrodzenie.

Z takiego stanu faktycznego sprawy, ustalonego przez organ prowadzący postępowanie zwykłe, wynikało, że teren gminny położony wzdłuż rzeki i graniczący z działką skarżącego jest miejscem publicznym, gdyż służy realizacji celów publicznych zapisanych w ustawie z dnia 8 lipca 2001 r. - Prawo wodne. Zgodnie z treścią art. 28 ust 1 tej ustawy właściciel nieruchomości przyległej do powierzchniowych wód publicznych (w tym przypadku Gmina) jest obowiązany umożliwić dostęp do wody na potrzeby wykonywania robót związanych z utrzymywaniem wód oraz dla ustawiania znaków żeglugowych lub hydrologiczno-meteorologicznych urządzeń pomiarowych. Jak z powyższego wynika, teren przylegający do powierzchniowych wód publicznych wykorzystywany jest m.in. dla ustawiania znaków żeglugowych lub hydrologiczno-meteorologicznych urządzeń pomiarowych, a także do wykonywania robót związanych z utrzymaniem tych wód. Tereny przyległe do takich wód wypełniają zatem funkcje publiczne związane z użytkowaniem tych wód. Stanowią zatem miejsce publiczne, a publiczny charakter takich terenów nie wynika z ich rzeczywistego użytkowania, jak przyjął PINB, lecz z przytoczonego przepisu prawa. Nie jest zatem kwestią interpretacji czy też ocen stanu faktycznego ustalanie przez organ władzy publicznej charakteru takiego miejsca, skoro o jego funkcji przesądza przepis prawa. Z tego względu podzielić należało stanowisko organów administracji co do charakteru nieruchomości graniczącej z działką J. B., a także co do rażącości naruszenia prawa przez PINB we W.. Nie miał on rzeczywiście podstaw do umorzenia postępowania, skoro należało je prowadzić w celu usunięcia skutków samowoli budowlanej, polegającej na zaniechaniu zgłoszenia organowi administracji budowlanej zamiaru realizacji ogrodzenia od strony terenu publicznego. Natomiast kwestia umorzenia postępowania odnośnie budowy schodów została zasadnie oceniona przez organy nadzoru jako nie dająca podstaw do stwierdzenia nieważności decyzji.

W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę oddalił.