Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Stosownie do par. 323-327 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 r. /Dz.U. 1995 nr 10 poz. 46 ze zm./ instalacje i urządzenia stanowiące techniczne wyposażenie lokalu powinny być połączone z przewodami w taki sposób aby nie powodowały powstawaniu i rozchodzeniu się hałasu w pomieszczeniach mieszkalnych.

Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu sprawy ze skargi Krystyny T. i Mariana T. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 5 sierpnia 1999 r. (...) w przedmiocie nakazania wykonania robót budowlanych - skargę oddala.

Decyzją z dnia 5 sierpnia 1999 r. (...) Wojewódzki Inspektora Nadzoru Budowlanego w K., na podstawie art. 138 par. 1 pkt 1 Kpa, po rozpatrzeniu odwołania Krystyny i Mariana T. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Miasta K. z dnia 26 maja 1999 r. (...) podjętej po rozpatrzeniu sprawy rozbudowy budynku mieszkalnego przy ul. T. 73 w K. wykonanej niezgodnie z wydanym pozwoleniem na budowę, nakazującej Krystynie i Marianowi T. wykonać w terminie do dnia 30 sierpnia 1999 r. następujące przeróbki mające na celu doprowadzenie budynku do odpowiedniego stanu:

- usunąć z istniejących przewodów kominowych we wspólnej ścianie grubości 38 cm piony kanalizacyjne i wodociągowe oraz usunąć odgałęzienia boczne przewodów wodociągowych i kanalizacyjnych znajdujących się w ścianie wspólnej,

- istniejące przewody kominowe wykonane niezgodnie z wydanym pozwoleniem na budowę należy wypełnić materiałem tłumiącym hałas lub zabetonować na całej wysokości /łącznie z kondygnacją piwnic/ wystający ponad dach komin należy zlikwidować,

- wykonać ścianę budynku od strony granicy z działką Anny i Jana G., jako samodzielną ścianę graniczną tak, jak to przewidywało wydane pozwolenie na budowę z dnia 22 stycznia 1993 r. (...), tj. w części muru bez przewodów - grubości co najmniej 25 cm oraz w części muru z przewodami kominowymi grubości co najmniej 38 cm licząc od istniejącej ściany wspólnej pomiędzy budynkami nr 71 i 73, która pokrywa się z granicą pomiędzy działkami, ścianę należy wykonać na całej wysokości budynku w ten sposób, że na odcinkach, gdzie grubość istniejącej ściany wspólnej wynosi 25 cm domurować warstwę z cegły pełnej o grubości 12 cm od strony budynku Państwa T., natomiast w pozostałej części, tj. na odcinku gdzie obecnie występują przewody kominowe, po ich likwidacji należy wykonać poza licem ściany odrębny mur grubości 38 cm z kanałami rozmieszczonymi tak, jak w projekcie technicznym stanowiącym załącznik do pozwolenia na budowę z dnia 22 stycznia 1993 r. /w tym miejscu organ wskazał rozwiązanie alternatywne/,

- ruraż instalacji wodociągowo-kanalizacyjnej wraz z rozgałęzieniami bocznymi należy umieścić poza licem pogrubionej ściany lub ze względów estetycznych w bruzdach, ale nie w kanałach, tak aby w miejscu bruzdy powstała grubość muru 25 cm licząc do linii rozgraniczającej zbliźniaczone budynki tj. osi obecnej ściany wspólnej,

- dokonać izolacji rurażu wodociągowo-kanalizacyjnego materiałem dźwiękochłonnym w celu zapobieżenia powstawaniu i rozchodzeniu się hałasów, z jednoczesnym stwierdzeniem, że roboty powyższe należy wykonać pod nadzorem osoby uprawnionej, a inwestor zobowiązany jest zawiadomić organ I instancji o wykonaniu robót budowlanych przedkładając opinię, stwierdzającą prawidłowość ich wykonania - utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu decyzji organ stwierdził, że przedmiotową decyzją podjętą na podstawie art. 66 pkt 1 i art. 80 ust. 2 pkt 1, art. 81 ust. 1 pkt 2 i 83 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane /Dz.U. nr 89 poz. 414 ze zm./, art. 104 Kpa i art. 41 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną /Dz.U. nr 133 poz. 872/, organ I instancji nakazał Krystynie i Marianowi T. wykonanie określonych robót budowlanych.

W odwołaniu od tej decyzji Państwo T. podnieśli, że warunkiem rozbudowy obydwu budynków mieszkalnych były szczegółowe uzgodnienia między inwestorami, w myśl których ściana o grubości 38 cm z kanałami wykonana została przez Państwa T., a ściana o grubości 25 cm przez Państwa G., przy czym ci ostatni mieli wykonać ścianę o grubości 38 cm a wykonali go o grubości 25 cm. W odwołaniu skarżący wskazali trzy propozycje zakończenia sprawy i wnieśli o uchylenie decyzji organu I instancji.

Po rozpatrzeniu sprawy w trybie odwoławczym organ II instancji ustali następujący stan faktyczny:

Decyzją z dnia 22 stycznia 1993 r. (...) wydaną dla Krystyny i Mariana T. oraz decyzją z tej samej daty (...) wydana dla Anny i Jana G. organ I instancji udzielił inwestorom pozwoleń na rozbudowę ich budynków mieszkalnych znajdujących się na ul. T. 73 i 71 w K., przy czym obie rozbudowy zostały zaprojektowane w ten sposób, że budynki zostały zbliźniaczone w granicy działek. Projekty techniczne na rozbudowę istniejących budynków przewidywały odrębne ściany szczytowe dla każdego budynku, usytuowane przy granicy działek. Ściana szczytowa Państwa G. zgodnie z projektem powinna posiadać grubość 25 cm, a ściana szczytowa budynku Państwa T. zaprojektowana została o zmiennej grubości - na długości odcinka ściany, w którym zaprojektowano kanały kominowe grubość ściany wynosić powinna 40 cm, natomiast na pozostałych odcinkach 25 cm. Inwestorzy odstąpili od warunków zawartych w wydanych pozwoleniach na budowę w ten sposób, że w granicy działek wykonano jedną wspólną ścianę dla obu budynków. Wymieniona wyżej wspólna ściana posiada na odcinkach bez kanałów kominowych grubość 25 cm, a na odcinku z kanałami grubość ściany wynosi 38 cm. Państwo T. Użytkują 10 z 14 przewodów kominowych a ponadto dwa przewody kominowe wykorzystano jako bruzdy do przeprowadzenia w nich pionów kanalizacyjnego i wodociągowego, natomiast dwa kanały nie są wykorzystane. Państwo Anna i Jan G. wystąpili do Urzędu Miejskiego w K. pismem z dnia 6 listopada 1996 r. o interwencję w sprawie zamontowania urządzeń wodno-kanalizacyjnych we wspólnej ścianie nośnej budynków. Organ I instancji dokonał w dniu 9 grudnia 1996 r. oględzin budynków stwierdzając odstępstwa od warunków wydanych pozwoleń na budowę, wobec czego w dniu 28 marca 1997 r. wydał dwa postanowienia zobowiązujące inwestorów do przedłożenia ekspertyz technicznych robót budowlanych. Każdy z inwestorów przedłożył opinię sporządzoną przez innego biegłego. Z obu ekspertyz wynika, iż rozbudowa budynków została wykonana prawidłowo, tylko wspólna ściana nie spełnia wymaganej izolacji akustycznej. Obie ekspertyzy zalecały wykonanie dodatkowej izolacji akustycznej od strony budynku Państwa T. na odcinkach ściany o grubości 25 cm oraz przesunięcie pionu wodno-kanalizacyjnego na lico zewnętrzne ściany. Zgodnie z opiniami organ I instancji decyzją z dnia 10 października 1997 r. (...) nakazał Państwu T. wykonanie określonych robót celem wyeliminowania uciążliwości akustycznej. Powyższa decyzja została w trybie odwoławczym utrzymana w mocy decyzją Wojewody K. z dnia 23 grudnia 1997 r. (...). Na skutek skargi wniesionej przez obie strony zainteresowane do Naczelnego Sądu Administracyjnego, wyrokiem tego Sądu z dnia 25 czerwca 1998 r. II SA/Kr 172/98, II SA/Kr 206/98 uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji.

W wyniku zaleceń zawartych w powyższym wyroku strony przedłożyły aneksy do opinii, z których wynika, iż możliwym byłoby wyeliminowanie hałasu poprzez np. przyklejenie po obu stronach wspólnej ściany płyt twardych z wełny mineralnej, co wymagałoby zgody oby stron w formie umowy notarialnej. W przypadku braku takiej zgody ostatecznym rozwiązaniem sprawy jest wykonanie ścian jak w zatwierdzonej dokumentacji budowlanej.

Organ I instancji w dniu 29 października 1998 r. wydał decyzję nakazującą Państwu T. wykonać przeróbki w celu doprowadzenia budynku do odpowiedniego stanu. W trybie odwoławczym organ II instancji uchylił tą decyzję zalecając ustalenie przebiegu granicy pomiędzy działkami i ustalenie, która część do kogo należy.

W toku ponownego rozpoznania organ I instancji uzyskał od inwestorów oświadczenie iż granica nie jest przedmiotem sporu i przebiega w osi wspólnej ściany.

Następnie organ I instancji wydał decyzję z dnia 26 maja 1999 r., od której odwołanie wnieśli Państwo T.

Organ odwoławczy rozpoznając po raz kolejny sprawę stwierdził, że z przedłożonych przez inwestorów ekspertyz wynika, iż istniejące we wspólnej ścianie kanały i urządzenia eksploatowane przez Państwa T. wnoszą uciążliwości akustyczne, a więc wspólna ściana inwestorów sprawia, że zrealizowane dobudowy są w nieodpowiednim stanie technicznym. Organ I instancji wydał swoją decyzję w oparciu o przepis art. 66 ust. 1 Prawa budowlanego z 1994 r., nakładając obowiązki zgodnie z art. 61 tej ustawy. Ponieważ obie ekspertyzy zakładają, że przewody kominowe i instalacje użytkowane przez Państwa T. muszą być w celu usunięcia uciążliwości, odgrodzone od Państwa G., zasadną jest decyzja nakazująca wykonanie tej przegrody po stronie Państwa T. i przez nich jako właścicieli. 946/97 Również konieczność zabetonowania istniejących przewodów kominowych wynika z warunku zachowania przegrody pełnej. W takiej sytuacji brak jest konieczności nakładania na Państwa G. obowiązku przeróbek jak to sugerowali Państwo T. w odwołaniu.

Na powyższą decyzję skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego wnieśli Krystyna T. i Marian T.

Skarżący, nie podnosząc naruszenia prawa, w skardze przedstawili przebieg całego procesu inwestycyjnego, twierdząc, że wszystkie prace budowlane były wykonywane pod nadzorem Państwa G. i za ich aprobatą Marian T., który był kierownikiem budowy cały czas konsultował z Państwem G. wykonanie robót budowlanych. Podnoszą dalej, iż wspólna ściana jest wykonana w sposób prawidłowy, zgodnie z projektem budowlanym, który przewidywał umieszczenie we wspólnej ścianie kanały wentylacyjne i dymowe. W ocenie skarżących hałas jest pojęciem względnym i jeśli nie są przekroczone normy poziomu hałasu to brak jest podstaw do nakazania dokonania takich przeróbek jak to im nakazano. Dalej podnieśli, że jeśli już ma zostać dobudowana ściana w granicy to powinna być od ich strony oraz Państwa G., a nakazanie tylko im poprawienia ściany jest nieobiektywne i stronnicze. Nadto w uzupełnieniu skargi skarżący podnieśli, iż nieprawidłowo zostały zastosowane przepisy ustawy Prawo budowlane z 1994 r., które nie obowiązywały w chwili budowy przedmiotowych obiektów.

W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje stanowisko zawarte w motywach zaskarżonej decyzji.

Rozpoznając skargę Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie jest uzasadniona, gdyż zaskarżona decyzja jak również poprzedzająca ją decyzja organu I instancji nie naruszają prawa, a tylko w takim zakresie Sąd w ramach swojej właściwości sprawuje kontrolę orzeczeń administracyjnych /art. 21 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./.

Sprawa niniejsza była już przedmiotem rozpoznania przez Naczelny Sąd Administracyjny, który w sposób jednoznaczny stwierdził, iż mają w sprawie zastosowanie przepisy ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane /Dz.U. nr 89 poz. 414 ze zm./, a w szczególności przepis art. 66 ust. 1 i 61 tej ustawy.

Poza sporem w sprawie niniejszej jest, iż obie strony odstąpiły przy budowie budynków od warunków ustalonych w pozwoleniach na rozbudowę ich budynków, w ten sposób, że w miejsce dwóch ścian została wybudowana jedna ściana pomiędzy budynkami.

Zgodnie z ustaleniami poczynionymi przez organ I instancji w oparciu o przedłożone przez obie strony ekspertyzy, granica pomiędzy nieruchomościami przebiega w podłużnej osi ściany /niesporne między stronami/ wspólnej. Przewody kominowe z pionami wodno-kanalizacyjnymi obsługujące budynek Państwa T. przekraczają tę linię graniczną, a grubość ściany w miejscu przewodów kominowych ze znajdującym się w nich rurażu instalacji wodno-kanalizacyjnej, od strony Państwa G. wynosi tylko 12 cm i nie jest wystarczająca ze względu na wymagania ochrony akustycznej. Ponieważ takie usytuowanie przewodów kominowych a zwłaszcza instalacji wodno-kanalizacyjnej Państwa T., jest nie zgodne z przepisami Prawa budowlanego, organy administracji w sposób prawidłowy nakazały właścicielom tych nieprawidłowo usytuowanych instalacji, wykonanie przeróbek celem doprowadzenia do właściwego stanu technicznego, zgodne z pozwoleniem na budowę.

Z ekspertyz wynika, iż ściana od strony budynku Państwa G. jest ścianą pełną, bez przewodów kominowych, wyłożona jest izolacją akustyczną, a zatem brak jest podstaw do nakazania również tym inwestorom doprowadzenie ściany do zgodności z zatwierdzonym projektem.

Należy przy tym podnieść, iż stosownie do par. 323-327 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 r. /Dz.U. 1995 nr 10 poz. 46 ze zm./ instalacje i urządzenia stanowiące techniczne wyposażenie lokalu powinny być połączone z przewodami w taki sposób aby nie powodowały powstawaniu i rozchodzeniu się hałasu, co ma miejsce w budynku Państwa T. na skutek wykonania nieprawidłowo powyżej opisanych urządzeń kanalizacyjnych i wodociągowych, znajdujących się w kominowych. Te niewłaściwe wykonane przez Państwa T. urządzenia powodują powstawanie hałasu w pomieszczeniach mieszkalnych Państwa G. Brak jest zatem podstaw do nakazania Państwu G., jak tego domagają się skarżący, dokonania przeróbek ściany z ich strony.

Należy też stwierdzić, iż kierownikiem budowy był Marian T., który jest technikiem budowlanym i winien był zdawać sobie sprawę z konsekwencji, jakie może powodować umieszczenie we wspólnej ścianie przewodów wodno-kanalizacyjnych i to w przewodach kominowych zwłaszcza, że e wspólnej ścianie jest 14 przewodów kominowych, z których 12 użytkują Państwo T., a dwa są niewykorzystane.

W tym stanie rzeczy, nie dopatrując się w zaskarżonej decyzji naruszenia prawa, na mocy art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./ orzeczono jak w sentencji.