Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jakub Linkowski, Sędziowie asesor WSA Marta Laskowska (spr.), asesor WSA Agnieszka Wójcik, Protokolant Hanna Parypa, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 lutego 2008 r. sprawy ze skargi P. J. na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia (...) września 2007 r. nr (...) w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji - oddala skargę -

Decyzją z dnia (...) września 2007 r. nr (...) Prezes Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa po rozpatrzeniu odwołania P. J. na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Z. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w S. z dnia (...) lipca 2007 r. o stwierdzeniu nieważności decyzji nr (...) z dnia (...) listopada 2006 r. przyznającej P. J. płatności bezpośrednie do gruntów rolnych na rok 2006, wydanej przez Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w M. z siedzibą D..

W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Prezes Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa przedstawił następujący stan sprawy.

P. J. złożyła w dniu 8 maja 2006 r. wniosek o przyznanie płatności bezpośrednich do gruntów rolnych lub przyznanie płatności z tytułu wsparcia działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania na 2006 r. zgodnie z art. 3 ust.1 ustawy z dnia 18 grudnia 2003 r. o płatnościach bezpośrednich do gruntów rolnych (Dz.U. z 2004 r., nr 6, poz.40). Przedmiotowy wniosek obejmował 10 działek ewidencyjnych o numerach: (...),(...),(...),(...),(...),(...),(...),(...),(...) oraz (...),położonych w województwie z., w powiecie m., w gminie D. w obrębie ewidencyjnym C. i S..

W dniu 18 listopada 2005 r. P. J. dokonała w formie aktu notarialnego warunkowej umowy sprzedaży gospodarstwa rolnego składającego się z w/w działek ewidencyjnych na rzecz E. i M. G.. W § 7 przedmiotowej umowy wskazano, że "sprzedający zobowiązuje się wydać przedmiot sprzedaży w posiadanie kupujących w terminie do dnia 30 września 2006 r." Następnie w dniu 29 maja 2006 r. kolejnym aktem notarialnym zawarta została umowa przeniesienia własności pomiędzy P. J. a E. i M. G., obejmująca przedmiotowe działki ewidencyjne. Zgodnie z § 3 umowy "P. J. w wykonaniu zobowiązania wynikającego z umowy warunkowej zawartej w dniu 18

listopada 2005 r. oświadczyła, że wyraża bezwarunkową zgodę na niezwłoczne przejście nieruchomości na rzecz E. i M. G., którzy to przeniesienie bezwarunkowo przyjmują".

W dniu 7 czerwca 2006 r. M. G. złożył w Powiatowym Biurze ARiMR w M. z siedzibą w D. wniosek o przyznanie płatności bezpośrednich do gruntów rolnych w przypadku przeniesienia posiadania gospodarstwa rolnego na rzecz innego producenta.

Kierownik Biura Powiatowego ARIMR w M. decyzją nr (...)z dnia (...)listopada 2006 r. przyznał P. J. płatności bezpośrednie do gruntów rolnych na rok 2006 r.

Pismem z dnia 4 kwietnia 2007 r. Dyrektor Z. Oddziału Regionalnego ARiMR w S. wszczął z urzędu postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności w/w decyzji z dnia (...) listopada 2006 r. przyznającej płatności bezpośrednie P. J.. Jednocześnie organ prowadzący postępowanie wezwał P. J. do "potwierdzenia faktu dokonania przeniesienia posiadania gospodarstwa rolnego na rzecz M. G., w związku ze złożonym przez niego wnioskiem o przyznanie płatności bezpośrednich do gruntów rolnych w przypadku przeniesienia posiadania gospodarstwa rolnego na rzecz innego producenta". W odpowiedzi na powyższe P. J. złożyła oświadczenie, w którym wskazała, że potwierdza przeprowadzenie transakcji przeniesienia posiadania gospodarstwa rolnego w dniu 29 maja 2006 r. jednakże wskazała, że wydanie działek rolnych w użytkowanie Państwu G. następowało sukcesywnie po zbiorach poszczególnych ziemiopłodów w 2006 r. (ok. 10-20 sierpnia oraz 15 września 2006 r.).

W konsekwencji powyższego decyzją z dnia (...) lipca 2007 r. Dyrektor Z. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w S. stwierdził nieważności decyzji nr (...) z dnia (...) listopada 2006 r. przyznającej P. J. płatności bezpośrednie do gruntów rolnych na rok 2006, wydanej przez Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w M. z siedzibą D..

P. J. zakwestionowała słuszność w/w decyzji i złożyła odwołanie, podkreślając, iż zadeklarowane przez nią we wniosku działki zostały przekazane Państwu G. w końcu września 2006 r., na dowód czego dołączyła m.in. stosowne oświadczenia.

Organ drugiej instancji utrzymując w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji wskazał, że zgodnie z art. 2 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 18 grudnia 2003 r. o płatnościach bezpośrednich do gruntów rolnych (Dz.U. z 2004 r., nr 6, poz.40 ze zm.), której tytuł został zmieniony ustawą z dnia 25 kwietnia 2003 r. o zmianie ustawy o płatnościach bezpośrednich do gruntów rolnych (Dz.U. Nr 92, poz.638) płatności bezpośrednie do gruntów rolnych przysługują osobie fizycznej, zwanej producentem rolnym, utrzymującym grunty rolne w dobrej kulturze rolnej przy zachowaniu wymogów ochrony środowiska, będącej posiadaczem gospodarstwa rolnego o łącznej powierzchni nie mniejszej niż 1 ha. Ponadto - jak wskazał organ - zgodnie z art. 4 ust. 1 powołanej ustawy o płatnościach bezpośrednich, w przypadku gdy w okresie od dnia złożenia wniosku o przyznanie płatności bezpośrednich do dnia wydania decyzji, nastąpi przeniesienie gospodarstwa rolnego na rzecz innego producenta rolnego w wyniku umowy sprzedaży, dzierżawy lub innej umowy płatność przysługuje temu producentowi, jeżeli spełnia on warunki do jej przyznania i w terminie 14 dni od dnia przeniesienia gospodarstwa rolnego złoży wniosek do kierownika biura powiatowego Agencji o przyznanie płatności, której dotyczył pierwszy wniosek.

Prezes Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa wskazał, że zgodnie z art. 156 § 1 pkt 2 kpa organ administracji publicznej stwierdza nieważność decyzji, która została wydana z rażącym naruszeniem prawa. Z rażącym naruszeniem prawa mamy do czynienia gdy w sposób oczywisty, bezsporny i nie stwarzający odmiennej wykładni został naruszony przepis prawny.

Za rażące naruszenie prawa w decyzji z dnia (...) listopada 2006 r. o przyznaniu P. J. płatności bezpośrednich do gruntów rolnych na rok 2006, wydanej przez Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w M. z siedzibą w D. organ uznał przyznanie płatności bezpośrednich P. J. pomimo przekazania przez nią gospodarstwa rolnego na rzecz E. i M. G., w okresie od dnia złożenia wniosku do dnia wydania decyzji, co stanowi rażące naruszenie art. 4 ust. 1 ustawy o płatnościach bezpośrednich do gruntów rolnych i oddzielnej płatności z tytułu cukru.

Skargę na powyższą decyzję z dnia (....) września 2007 r. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie P. J., wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz wskazując na następujące zarzuty: niewyjaśnienie wszystkich okoliczności faktycznych, a istotnych dla rozstrzygnięcia

sprawy oraz naruszenie prawa materialnego poprzez błędną jego wykładnię. Skarżąca opisała stan faktyczny i prawny sprawy, podkreślając, że najistotniejsze w niniejszej sprawie jest to, że gospodarstwo zostało przekazane do faktycznego użytkowania nowym nabywcom w dacie 30 września 2006 r.

W odpowiedzi na skargę Prezes Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa wniósł o jej oddalenie oraz podtrzymał argumenty zawarte w zaskarżonej decyzji

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:

Wojewódzki Sąd Administracyjny sprawuje, w zakresie swojej właściwości, kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonych aktów lub czynności organów administracji publicznej, przy czym kontrola Sądu sprowadza się do zbadania, czy organy administracji w toku rozpoznawania sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy.

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie albowiem zaskarżona decyzja nie narusza prawa.

Należy podkreślić, że postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności jest samodzielnym postępowaniem administracyjnym, którego celem jest ustalenie, czy badana decyzja jest dotknięta wadą wymienioną w art. 156 § 1 kpa. Stwierdzenie, że wadliwość taka ma miejsce musi wynikać z przeprowadzonego postępowania dowodowego.

Niezależnie od tego należy podkreślić, iż orzekając w sprawie nieważności organ obowiązany jest z jednej strony mieć na względzie zasadę stabilności ostatecznych decyzji administracyjnych, z drugiej zaś wagę zarzutów odnoszących się do legalności wydanej decyzji. W orzecznictwie sądowym przyjmuje się, że z rażącym naruszeniem prawa (art. 156 § 1 pkt 2 kpa) mamy do czynienia wtedy, gdy treść decyzji jest jednoznacznie sprzeczna z treścią określonego przepisu prawa i gdy rodzaj tego naruszenia powoduje, iż decyzja taka nie może być zaakceptowana jako rozstrzygnięcie wydane przez organy praworządnego państwa.

W postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji z dnia (...) listopada 2006 r. przyznającej P. J. płatności bezpośrednie do gruntów rolnych na rok 2006, wydanej przez Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w M. z siedzibą D. organ nadzoru słusznie uznał, że decyzja ta została ona wydana z rażącym naruszeniem prawa.

Sytuację prawną skarżącej należy rozważyć na tle dokonanych ustaleń faktycznych. Postępowanie o przyznanie płatności bezpośrednich zostało wszczęte na skutek wniosku złożonego w dniu 8 maja 2006 r. przez P. J. o przyznanie płatności bezpośrednich do gruntów rolnych. Wniosek ten obejmował 10 działek ewidencyjnych o numerach: (...),(...),(...),(...),(...),(...),(...),(...),(...) oraz (...). Własność działek zadeklarowanych w przedmiotowym wniosku została przeniesiona na rzecz innego producenta rolnego umową z dnia 29 maja 2006 r., ale co najistotniejsze w niniejszej sprawie nowy nabywca został wprowadzony również w posiadanie działek przed wydaniem decyzji przyznającej P. J. płatności bezpośrednie.

W rozpoznawanej sprawie koniecznym jest ustalenie prawidłowej wykładni przepisu art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 18.12.2003 r. o płatnościach bezpośrednich do gruntów rolnych. Wynika z tego przepisu, że osobie fizycznej, osobie prawnej lub jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej, będącej posiadaczem gospodarstwa rolnego, zwanej dalej "producentem rolnym", przysługują płatności na będące w jej posiadaniu grunty rolne utrzymywane w dobrej kulturze rolnej, przy zachowaniu wymogów ochrony środowiska, zwane dalej "gruntami rolnymi". P. J. otrzymała decyzję przyznającą jej płatności bezpośrednie mimo, że nie została spełniona obligatoryjna przesłanka posiadania przez wnioskodawczynię deklarowanych we wniosku działek rolnych w dniu wydawania decyzji, czym rażąco naruszony został cytowany powyżej przepis.

P. J. nie dokonując żadnych zmian do wniosku, w szczególności nie wycofując wniosku, utrzymywała, że stan faktyczny istniejący w dniu złożenia wniosku, tj. fakt posiadania przez nią zadeklarowanych działek ewidencyjnych istnieje nadal.

W tym miejscu podkreślenia wymaga jeszcze jedna okoliczność, a mianowicie wniosek o przyznanie płatności bezpośrednich do gruntów rolnych w punkcie IX "Oświadczenia i zobowiązania" zawiera następujące sformułowanie "zobowiązuje się do niezwłocznego informowania na piśmie ARIMR o każdej zmianie powstałej w okresie od dnia złożenia wniosku do dnia przyznania płatności, a w szczególności jeżeli zmiana dotyczy: wykorzystania gruntów rolnych, wielkości powierzchni upraw, przeniesienia posiadania gospodarstwa rolnego na rzecz innego producenta rolnego". Powyższe zobowiązanie zostało podpisane przez P. J. własnoręcznym podpisem w dniu 8 maja 2006 r.

Ze zobowiązania tego beneficjentka nie wywiązała się, bowiem o fakcie przeniesienia własności i posiadania gruntów rolnych wskazanych we wniosku nie poinformowała ARiMR.

Zaskarżona decyzja odpowiada warunkom określonym w art. 107 kpa. Zawiera uzasadnienie faktyczne i prawne oraz ocenę zebranego w postępowaniu materiału dowodowego, dokonaną przez organ wykładnię stosowanych przepisów oraz ocenę przyjętego stanu faktycznego w świetle obowiązującego prawa. Zostało prawidłowe zredagowanie pod względem merytorycznym i prawnym, co ma szczególne znaczenie dla stosowania zasady przekonywania wyrażonej w art. 11 kpa. W niniejszej sprawie organy przestrzegały zasadę prawdy obiektywnej, podejmując wszelkie niezbędne kroki do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy.

Analiza akt postępowania administracyjnego i wydana w tej sprawie decyzja wskazuje, że organy administracji publicznej prowadząc postępowanie w sposób właściwy zastosowały przepisy procedury administracyjnej, jak również przepisy prawa materialnego.

W tym stanie rzeczy, skoro podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm).