Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Roman Ciąglewicz (spr.) po rozpoznaniu w dniu 6 października 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia [...] sp. z o.o. sp. k. w K. (dawniej: [...] sp. z o.o. sp. k. w K.) na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 9 sierpnia 2022 r., sygn. akt II SA/Ke 336/22 o odrzuceniu sprzeciwu w sprawie ze sprzeciwu [...] sp. z o.o. sp. k. w K. od decyzji Wojewody Świętokrzyskiego z dnia 2 czerwca 2022 r. znak: IR.I.7840.9.5.2022 w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Kielcach.

Uzasadnienie.

[...] sp. z o.o. sp. k. w K. (zwana dalej Spółką) wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach sprzeciw od decyzji Wojewody Świętokrzyskiego z 2 czerwca 2022 r. znak: IR.I.7840.9.5.2022 w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę, uiszczając jedocześnie 100 zł tytułem wpisu sądowego (k. 8 akt sądowych). Skarga została podpisana przez R. S., prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą [...] R. S. w K..

Zarządzeniem z 8 lipca 2022 r., przesłanym przy piśmie z 11 lipca 2022 r. Przewodniczący Wydziału II tut. Sądu wezwał Spółkę do usunięcia braków złożonego sprzeciwu poprzez złożenie dokumentu lub jego uwierzytelnionego odpisu określającego umocowanie do reprezentowania strony skarżącej (odpisu pełnego z KRS) oraz własnoręczne podpisanie sprzeciwu przez osobę uprawnioną do reprezentowania Spółki, stosownie do zapisów KRS, w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania – pod rygorem odrzucenia sprzeciwu. Jednocześnie pouczono stronę, że podpisany pod sprzeciwem R. S. nie spełnia wymogów z art. 35 § 1-2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329 ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a., pouczając o treści tego przepisu.

Przedmiotowe wezwanie zostało doręczone Spółce w dniu 14 lipca 2022 r.

W wyznaczonym terminie nie uzupełniono żadnego z ww. braków.

Postanowieniem z dnia 9 sierpnia 2022 r., sygn. akt II SA/Ke 336/22 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach odrzucił sprzeciw.

Sąd wskazał, że skarżąca Spółka, pomimo prawidłowego wezwania, nie wykazała w wyznaczonym terminie uprawnienia R. S. do jej reprezentowania, nie złożono dokumentu określającego umocowanie (odpis z KRS), jak również nie podpisano sprzeciwu – zgodnie z wezwaniem – przez osobę uprawnioną stosownie do zapisów w KRS. Braki te uniemożliwiają nadanie sprawie biegu.

W zażaleniu na powyższe postanowienie [...] sp. z o.o. sp. k. w K. (dawniej: [...] sp. z o.o. sp. k. w K.) wniosła o stwierdzenie nieważności zaskarżonego postanowienia w całości, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Kielcach.

Zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła naruszenie przepisów postępowania, a mianowicie:

1. art. 58 § i pkt 3 w związku z art. 67 § 5 w zw. z art. 49 § 1 P.p.s.a. poprzez odstąpienie od wezwania pełnomocnika do wykazania, że jest podmiotem legitymowanym do występowania w charakterze pełnomocnika oraz skierowanie wezwania do uzupełnienia braków formalnych jedynie do Spółki i w konsekwencji wydanie postanowienia o odrzuceniu sprzeciwu w sytuacji gdy Sąd winien był skierować wezwanie do uzupełnienia braków również do pełnomocnika, nawet jeżeli zachodziły wątpliwości co do prawidłowości jego umocowania;

2. art. 58 § 1 pkt 3 w zw. art. 67 § 2 P.p.s.a. poprzez odrzucenie skargi w sytuacji gdy wezwanie do uzupełnienia braków z dnia 11 lipca 2022 r. nie zostało prawidłowo doręczone Skarżącej, ponieważ odebrała je osoba nieuprawniona, która prawdopodobnie sfałszowała podpis pod dokumentem potwierdzenia odbioru.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Zażalenie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 3 w zw. z art. 64b § 1 P.p.s.a. sąd odrzuca sprzeciw, gdy nie uzupełniono w wyznaczonym terminie braków formalnych sprzeciwu.

W myśl art. 37 § 1 P.p.s.a., pełnomocnik obowiązany jest przy pierwszej czynności procesowej dołączyć do akt sprawy pełnomocnictwo z podpisem mocodawcy lub wierzytelny odpis pełnomocnictwa. Niedopełnienie tego obowiązku i niedołączenie pełnomocnictwa przy wniesieniu skargi jest wprawdzie brakiem formalnym, który uniemożliwia nadanie jej dalszego biegu, jednakże jest to brak usuwalny, zaś rzeczą sądu jest wezwanie do jego uzupełnienia w zakreślonym terminie (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 lutego 2005 r., I GZ 20/05 niepubl.). Ponadto zarówno w piśmiennictwie prawniczym, jak i orzecznictwie przyjmuje się, że jeżeli wnoszącym skargę jest pełnomocnik, który nie przedłożył pełnomocnictwa, wezwanie do uzupełnienia braku formalnego, czyli złożenia pełnomocnictwa, należy kierować do wnoszącego pismo pełnomocnika - art. 49 § 1 i art. 46 § 3 w zw. z art. 57 § 1 P.p.s.a. (por. R. Hauser, M. Wierzbowski /red./, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2015, s. 293, teza 22 do art. 49 i powołane tam orzecznictwo).

Zauważyć można, że w orzecznictwie przyjmuje się również, że w sytuacji gdy skargę wnosi osoba, która nie jest profesjonalnym pełnomocnikiem i pomimo wezwania sądu nie jest w stanie wykazać, że jest podmiotem legitymowanym do występowania w charakterze pełnomocnika, przewodniczący na podstawie art. 49 § 1 P.p.s.a. powinien wezwać bezpośrednio stronę do uzupełnienia braków formalnych skargi poprzez jej podpisanie. Odrzucenie skargi złożonej przez nieprofesjonalnego pełnomocnika, który w wyznaczonym terminie nie wykazał swoich uprawnień do reprezentowania strony, bez uprzedniego wezwania osobiście strony do podpisania pisma, jest niedopuszczalne (por. postanowienia NSA z dnia 10 września 2015 r. II OZ 830/15; z dnia 19 czerwca 2013 r. II GSK 1024/13).

W niniejszej sprawie na podstawie pełnomocnictwa znajdującego się w aktach administracyjnych Sąd przyjął, że podpisany pod sprzeciwem R. S. nie spełnia wymogów z art. 35 § 1-2 P.p.s.a., w związku z czym nie może być pełnomocnikiem i skierował wezwanie do uzupełnienia braków formalnych sprzeciwu bezpośrednio do Spółki. Odrzucając sprzeciw Sąd uznał, "że skarżąca Spółka, pomimo prawidłowego wezwania, nie wykazała w wyznaczonym terminie uprawnienia R. S. do jej reprezentowania".

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie orzekającym w niniejszej sprawie uznał, że w pierwszej kolejności, w przypadku wątpliwości co do prawidłowego umocowania pełnomocnika, Sąd winien wezwać pełnomocnika, który podpisał sprzeciw do wykazania się stosownym umocowaniem, a dopiero w przypadku braku wykazania, że jest podmiotem legitymowanym do występowania w charakterze pełnomocnika, na podstawie art. 49 § 1 P.p.s.a., powinien wezwać bezpośrednio stronę do uzupełnienia braków formalnych skargi (por. postanowienie NSA z dnia 30 sierpnia 2018 r., sygn. akt II OZ 829/18).

Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 185 § 1 w związku z art. 197 § 1 i 2 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.