Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Cylc – Malec (sprawozdawca) Sędziowie Sędzia WSA Jerzy Parchomiuk Asesor sądowy Bartłomiej Pastucha po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 8 stycznia 2026r. sprawy ze skargi M. J. na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Puławach w przedmiocie udostępnienia informacji prasowej oddala skargę.

Pismem z dnia 10 lipca 2025 r. M. J. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie skargę na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. (dalej jako PINB/organ) podnosząc, że organ nie udzielił mu odpowiedzi na pytania dotyczące budowy na terenie należącym do Gminy N., a więc nie udzielił informacji publicznej.

W związku z tym skarżący wniósł o: stwierdzenie bezczynności z rażącym naruszeniem prawa, wymierzenie grzywny w trybie art. 154 § 6 p.p.s.a w kwocie co najmniej dwukrotności przeciętnego wynagrodzenia, zasądzenie odszkodowania w trybie art. 154 § 7 p.p.s.a w kwocie co najmniej dwukrotności przeciętnego wynagrodzenia, a także o zasądzenie od organu kosztów postępowania z uwzględnieniem kosztów dojazdu na rozprawę w przypadku jej wyznaczenia oraz kosztu noclegu za każdą rozprawę stacjonarną; zwrócił się również o "wyznaczenie rozprawy zdalnej".

W uzasadnieniu wskazał, że jest organem prasowym w rozumieniu ustawy Prawo prasowe, zarejestrowanym jako czasopismo pod numerem 3016 przez Sąd Okręgowy w K. postanowieniem wydanym pod sygn. akt I [...] dlatego w trybie art. 3a i art. 4 ustawy Prawo Prasowe zwrócił się do organu o udzielenie informacji publicznej niezbędnej do sporządzenia krytyki prasowej, w tym odpisów z dokumentów. Zaznaczył jednak, że pytania dotyczyły informacji publicznej, a więc organ miał obowiązek udzielić odpowiedzi w terminie 14 dni, czego dotychczas nie uczynił.

Na poparcie żądań skarżący przytoczył fragmenty orzeczeń Trybunału Konstytucyjnego z 1 września 2006r., SK 14/05 i Sądu Najwyższego z 21 lutego 2020r., I CSK 565/18 dotyczące odpowiedzialności odszkodowawczej władzy publicznej.

Do skargi skarżący dołączył wydruki korespondencji mailowej z organem (email skarżącego z 29 kwietnia 2025r. wraz z załącznikami, w tym skan pisma L. Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków z 29 kwietnia 2025r., email organu z 6 maja 2025r.).

W odpowiedzi na skargę PINB wniósł o jej oddalenie.

Wyjaśnił, że w dniu 29 kwietnia 2025r. na skrzynkę poczty elektronicznej organu wpłynął mail dotyczący zapytania prasowego zawierający bardzo ogólne pytania, które nie precyzowały o jaką sprawę chodzi oraz kto je sformułował, ponadto nie posiadał zweryfikowanego podpisu wnioskodawcy. W związku z tym w odpowiedzi wysłano w dniu 6 maja 2025r. maila zwrotnego z informacją jak należy złożyć wniosek zgodnie z art. 63 k.p.a.

Pismem z dnia 15 lipca 2025 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie przekazał mu skargę M. J. na bezczynność. W związku z tym, że skarga zawierała dane umożliwiające udzielenie informacji, organ w dniu 21 lipca 2025r. mailem udzielił żądanych informacji.

W dniu 18 sierpnia 2025r. wpłynęło pismo procesowe skarżącego, w którym podtrzymał skargę, przyznając, że "istotnie po złożeniu skargi do WSA podmiot zobowiązany udzielił skarżącemu odpowiedzi na pytania o informację publiczną".

Podniósł, że wniosek o udzielenie informacji publicznej nie wymaga podpisu kwalifikowanego oraz że "do wniosku w formie dokumentowej załączono w podpisie dane umożliwiające identyfikację podmiotu składającego wniosek, a nadto załączono odpis legitymacji prasowej i postanowienia o rejestracji czasopisma. Były to dane wystarczające do identyfikacji osoby składającej wniosek".

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:

W pierwszej kolejności należy wskazać, że Sąd rozpoznał sprawę w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym stosownie do art. 119 pkt 4 i art. 120 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm., dalej jako "p.p.s.a."). W świetle tego przepisu, w przypadku skargi na bezczynność, decyzja o rozpoznaniu sprawy w tym trybie pozostawiona jest sądowi i nie jest zależna ani od złożenia przez którąkolwiek ze stron wniosku w tym przedmiocie, ani też od ewentualnego żądania przez którąkolwiek ze stron przeprowadzenia rozprawy. Stąd też wniosek skarżącego o przeprowadzenie w niniejszej sprawie rozprawy (zdalnej), nie był dla Sądu wiążący. Wprawdzie zgodnie z art. 122 p.p.s.a. sąd - w przypadku spraw kwalifikujących się do rozpoznania w trybie uproszczonym - może przekazać sprawę do rozpoznania na rozprawie, jednak w niniejszej sprawie Sąd uznał, że nie ma do tego usprawiedliwionych podstaw, ponieważ istotne dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności nie budzą wątpliwości.

Po rozpatrzeniu sprawy Sąd oddalił skargę.

Przede wszystkim Sąd stwierdził, że wniosek podlegał rozpatrzeniu przez PINB w trybie ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 902, dalej jako "u.d.i.p."), pomimo tego, że skarżący we wniosku (emailu) z 29 kwietnia 2025r. wskazał, że jest organem prasowym wydającym czasopismo "[...]". Zgodnie z art. 3a Pr. pras, w zakresie prawa dostępu prasy do informacji publicznej stosuje się przepisy u.d.i.p., a więc w zakresie żądania udostępnienia informacji publicznej skierowanego do podmiotu, który jest zobowiązany do udostępniania informacji publicznej, prasa nie korzysta z regulacji prawnych innych niż te, które dotyczą ogółu społeczeństwa. Dziennikarz traktowany jest tak samo jak każdy inny obywatel składający wniosek o udostępnienie informacji publicznej. Tym samym wniosek taki, pomimo, że pochodzi od dziennikarza, podlega rozpatrzeniu w trybie określonym w przepisach u.d.i.p., nie zaś w trybie dostępu do informacji prasowej, uregulowanym w art. 4 Pr. pras. (zob. wyroki NSA: z dnia 24 października 2025 r. sygn. akt III OSK 1657/24; z dnia 5 kwietnia 2013 r., sygn. akt I OSK 89/13).

Okoliczność, że skarżący domagał się informacji publicznej jest bezsporna.

Bezczynność podmiotu zobowiązanego do udzielenia informacji publicznej ma miejsce w sytuacji, gdy podmiot ten w ustawowo określonym terminie nie podejmie w odpowiedzi na wniosek o udostępnienie informacji żadnej z czynności określonych w przepisach tej ustawy: nie udostępni więc informacji publicznej w formie czynności materialno-technicznej w sposób i w formie zgodnej z wnioskiem (art. 13 ust. 1 u.d.i.p.), nie wyda decyzji o odmowie udostępnienia żądanej informacji publicznej albo o umorzeniu postępowania (art. 16 ust. 1 w zw. z art. 5 ust. 1 i 2 u.d.i.p.) bądź nie powiadomi pisemnie wnioskodawcy o przyczynach braku możliwości udostępnienia informacji zgodnie z wnioskiem i nie wskaże, w jaki sposób lub w jakiej formie informacja może być udostępniona niezwłocznie (art. 14 ust. 2 u.d.i.p.). W sytuacji, gdy żądana informacja nie stanowi informacji publicznej, a także w przypadku, gdy organ jej nie posiada, organ powinien poinformować o tym wnioskodawcę. (zob. wyroki NSA z 23 czerwca 2022 r., III OSK 4955/21; z dnia 10 stycznia 2007 r., sygn. akt I OSK 50/06; z dnia 15 lipca 2010 r., sygn. akt I OSK 707/10.).

Podstawowym warunkiem załatwienia wniosku o udostępnienie informacji publicznej przez podmiot do tego zobowiązany jest to, by wniosek został jasno sformułowany. Trafnie podnosi skarżący, że postępowanie o udostępnienie informacji publicznej jest odformalizowane, a na etapie składania wniosku nie stosuje się do niego przepisów k.p.a., w tym także art. 63 k.p.a., niemniej jednak wniosek musi spełniać minimalne wymogi i obejmować jasne sformułowanie, co jest przedmiotem żądania. Precyzyjne określenie we wniosku, czego domaga się wnioskodawca, leży w jego interesie.

Z akt wynika, że wniosek skarżącego z 29 kwietnia 2025r. miał następującą treść: "Przedkładając skan pisma WUOZ L. w sprawie nielegalnej budowy na terenie miasta N. w trybie Art. 3a i 4 Ustawy Prawo Prasowe w związku z przygotowaniem publikacji prasowej uprzejmie prosimy o informacje: 1. jakie ustalenia poczynił Inspektor w toku kontroli? 2. czy ujawniono fakt prowadzenia budowy bez zezwolenia? 2. jakie działania podjęto w związku z ewentualnym ujawnieniem nieprawidłowości? Prosimy o skan protokołu kontroli oraz ewentualnych dalszych pism w tej sprawie".

W ocenie Sądu, wątpliwości organu co do tego, czego domaga się skarżący, były uzasadnione. Z tak sformułowanego wniosku nie wynikało bowiem, czego dokładnie on dotyczy. Wniosek nie określał wprost, o jaką nielegalną budowę chodzi, jaką kontrolę, o jakiej "sprawie" skarżący pisze.

W związku z tym nie można zarzucić organowi (PINB), że dopuścił się bezczynności w niniejszej sprawie, bowiem niemożliwe było udzielenie odpowiedzi na tak ogólnie sformułowany wniosek. Organ udostępnił skarżącemu określone dokumenty dopiero w dniu 21 lipca 2025r., a więc po wniesieniu skargi na bezczynność wraz z załącznikami, na podstawie których stało się możliwe ustalenie, czego skarżący się domaga; dodać należy, że skarżący potwierdził w piśmie z 16 sierpnia 2025r., że "podmiot zobowiązany udzielił skarżącemu odpowiedzi na pytania o informację publiczną".

W przedstawionych okolicznościach organowi nie można zatem zarzucić bezczynności.

Jakkolwiek skarżący trafnie podnosi, że do wniosku o udostępnienie informacji publicznej nie ma zastosowania art. 63 k.p.a., bowiem wniosek nie stanowi podania w rozumieniu tego przepisu, a więc nie musi spełniać warunków formalnych wymienionych w przepisach k.p.a., to jednak to, że PINB skierował do skarżącego maila informując go o treści tego przepisu, nie miała znaczenia przy badaniu bezczynności tego organu. W związku z tym, że wniosek był ogólny i niezrozumiały organ nie miał innej możliwości, jak zwrócić się do skarżącego o ponowne złożenie wniosku, w którym określi wyraźnie swoje żądanie. Co istotne, organ skierował do skarżącego maila 6 maja 2025r. niezwłocznie (biorąc pod uwagę długi weekend majowy) i - co kluczowe - w ustawowym terminie do załatwienia wniosku. Ustosunkowanie się przez skarżącego do tego maila i określenie przedmiotu żądania umożliwiłoby organowi udzielenie informacji z zachowaniem 14 - dniowego terminu. Okoliczności sprawy świadczą o tym, że PINB kierując do skarżącego maila z informacją o treści art. 63 k.p.a. zmierzał w istocie do sprawnego i terminowego rozpoznania wniosku skarżącego, bowiem – jak wyżej wskazano – wniosek wymagał doprecyzowania. W związku z tym, że skarżący nie odniósł się do tego maila, organ nie miał możliwości udostępnić informacji zgodnie z wnioskiem, do czego zobowiązuje go ustawa o dostępie do informacji publicznej. Nieudostępnienie informacji przez organ przed wniesieniem skargi na bezczynność, nie nastąpiło zatem na skutek nieuzupełnienia braków formalnych wniosku, a więc na skutek niespełnienia wymogów formalnych podania, określonych w art. 63 k.p.a. (pomimo wskazania przez organ takiego przepisu), lecz na skutek nieokreślonego dostatecznie żądania.

W przedstawionych okolicznościach nie można więc organowi zasadnie zarzucić bezczynności, dlatego Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., oddalił skargę.