Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Monika Krywow-Milczarek, Sędziowie Asesor WSA Mikołaj Darmosz (spr.), Sędzia WSA Katarzyna Stuła-Marcela, Protokolant Nikola Bartosik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 lutego 2026 r. sprawy ze skargi J. sp. z o.o. w G. na interpretację indywidualną Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia 18 marca 2025 r. nr 0111-KDIB1-1.4010.61.2025.1.SH UNP: 2542582 w przedmiocie podatku dochodowego od osób prawnych oddala skargę.

Przedmiot kontroli Sądu stanowiła interpretacja indywidualna przepisów prawa podatkowego wydana przez Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej (dalej: "DKIS", "Dyrektor", "organ interpretacyjny") w dniu 18 marca 2025 r. o nr 0111-KDIB1-1.4010.61.2025.1.SH UNP: 2542582 na podstawie art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tj. Dz. U. z 2025 r. poz. 111 – dalej: "o.p.") oraz powołanych w niej przepisów ustawy z 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (tj. Dz.U. z 2023 r., poz. 2805 ze zm. – dalej: "u.p.d.o.p." ) na wniosek J sp. z o. o. w G. (dalej: "Wnioskodawczyni", "Spółka", "skarżąca", "strona") w przedmiocie podatku dochodowego od osób prawnych (dalej również jako: "p.d.o.p.").

Interpretacja indywidualna wydana została w następującym stanie faktycznym i prawnym:

Strona reprezentowana przez pełnomocnika we wniosku z 28 stycznia 2025 r. zwróciła się do DKIS o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej problemu kwalifikacji wypłaty (zwrotu) na rzecz wspólników spółki pożyczki (kapitału oraz odsetek za zwłokę) udzielonej przez wspólników spółce, w sytuacji gdy spółka korzysta z opodatkowania estońskim CIT.

Wnioskodawczyni ubiegając się o interpretację indywidualną przedstawiła następujący opis stanu faktycznego.

Spółka (wspólnie z innymi spółkami należącymi do grupy) zajmuje się działalnością deweloperską, a swoją działalność skupia na [...]. Na polskim rynku działa od 2012 roku, jednak jej doświadczenie w branży budowlanej jest znacznie dłuższe. Swoją działalność prowadzi głównie na terenie G. oraz Z. Posiada duże doświadczenie w realizacji inwestycji, które swoim zakresem obejmują różnorodne nieruchomości mieszkalne.

Przedmiotem działalności Wnioskodawczyni są:

- roboty budowlane związane ze wznoszeniem budynków mieszkalnych i niemieszkalnych,

- roboty budowlane związane ze wznoszeniem budynków,

- roboty związane z budową obiektów inżynierii lądowej i wodnej,

- roboty budowlane specjalistyczne,

- naprawa, konserwacja i instalowanie maszyn i urządzeń,

- działalność związana z obsługą rynku nieruchomości,

- działalność usługowa związana z utrzymaniem porządku w budynkach i zagospodarowanie terenów zieleni,

- wynajem i dzierżawa,

- działalność związana z zatrudnieniem,

- działalność reklamowa, badanie rynku i opinii publicznej.

Wnioskodawczyni jest obecnie opodatkowana w formie ryczałtu od dochodów spółek, o którym mowa w rozdziale 6b u.p.d.o.p. Strona w związku z pozyskiwaniem dużej liczby zleceń na realizacje inwestycji oraz jej stały rozwój niejednokrotnie potrzebuje udzielania szybkiego finansowania w celu np. rozpoczęcia działań związanych z nowym projektem lub inwestycje mającą na celu dalszy rozwój. W związku z tym, że pozyskiwanie kredytów od instytucji finansowych (np. banków) jest operacją złożoną i często wymaga długiego czasu oczekiwania, a podjęcie decyzji o inwestycji jest konieczne jak najszybciej. Wnioskodawczyni niejednokrotnie korzystała (stan faktyczny) jak również zamierza w przyszłości korzystać (zdarzenie przyszłe) z pożyczek udzielanych jej od jej wspólników będących osobami fizycznymi.

W tym miejscu Wnioskodawczyni oświadcza, że posiada ona dwóch wspólników, z których każdy jest osobą fizyczną i posiada 50% udziałów - dotyczy to zarówno stanu faktycznego, jak i zdarzenia przyszłego.

Pożyczki udzielane Wnioskodawczyni przez wspólników są udzielane na warunkach rynkowych i mają swoje gospodarcze uzasadnienie dla obu stron. Po stronie wspólników pożyczka stanowiła wykorzystanie nadwyżki posiadanych zasobów finansowych. Z kolei po stronie Wnioskodawczyni kwota pożyczki przeznaczana jest na prowadzenie bieżącej działalności.

Pożyczka na rzecz Wnioskodawczyni była i będzie udzielana na warunkach rynkowych, tj. cena została ustalona na warunkach, jakie ustaliłyby między sobą podmioty niepowiązane. W celu ustalenia rynkowej wysokości oprocentowania pożyczki strony korzystają zazwyczaj z regulacji znajdujących się w aktualnym na dany dzień Obwieszczeniu Ministra Finansów w sprawie ogłoszenia rodzaju bazowej stopy procentowej i marży dla potrzeb cen transferowych w zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych i podatku dochodowego od osób prawnych. W rezultacie nie powstanie nadwyżka wartości rynkowej transakcji określona zgodnie z art. 11c u.p.d.o.p. ponad ustaloną cenę tej transakcji.

Fakt, że Wnioskodawczyni i wspólnicy są podmiotami powiązanymi w rozumieniu u.p.d.o.p. nigdy nie miało i nie będzie też miało wpływu na warunki udzielenia pożyczki. Pożyczki mają charakter jednorazowy - nie mają charakteru odnawialnego. Pożyczki były i są udzielane na cele inwestycyjne Wnioskodawczyni, a ich zaciągnięcie jest niezbędne do prowadzenia działalności operacyjnej Wnioskodawczyni i zostałyby zaciągnięte niezależnie od tego czy pożyczkodawca byłby podmiotem powiązanym czy też nie. W przypadku nieotrzymania pożyczki od wspólników. Wnioskodawczyni byłaby zmuszona do pozyskania finansowania z innych źródeł.

Opisywane w niniejszym wniosku pożyczki nie mają związku z prawem do udziału zysku przysługującego wspólnikom Wnioskodawczyni. Kwota pożyczki była i będzie zawsze przeznaczona na działalność operacyjną Wnioskodawczyni, a ponadto jest ona udzielana zawsze na warunkach rynkowych.

Spółka zaznaczyła, że środki z pożyczki nie zostaną wykorzystane na finansowanie wypłaty dywidendy, umorzenia udziałów, zakupu udziałów ani innych działań o charakterze wypłaty zysku realizowanych przez wspólników, z których mogliby oni odnieść korzyść. Środki te nie zostaną również przeznaczone na zakup towarów, usług ani innych świadczeń od podmiotów powiązanych bądź ich wspólników. W związku z tym wypłata pożyczki nie jest powiązana z prawem wspólników do udziału w zysku Wnioskodawczyni, ponieważ udzielenie pożyczki nie zależało od istnienia takiego prawa po stronie wspólników.

Na wezwanie organu podatkowego Spółka dodatkowo uzupełniła opis stanu faktycznego/zdarzenia przyszłego wskazując, że gdy w opisie stanu faktycznego pojawia się sformułowanie wypłaty kapitału pożyczki oraz odsetek wspólnikom, chodzi o zwrot kwoty pożyczki przez pożyczkobiorcę (Spółkę) pożyczkodawcom (Wspólnikom), na który to zwrot składa się kwota pożyczonego kapitału oraz naliczone zaliczki.

Nadto podała, że gdy w pytaniach pojawia się sformułowanie wypłaty kapitału pożyczki oraz odsetek wspólnikom, chodzi o zwrot kwoty pożyczki przez pożyczkobiorcę (Spółkę) pożyczkodawcom (Wspólnikom), na który to zwrot składa się kwota pożyczonego kapitału oraz naliczone zaliczki.

W użytym przez Spółkę sformułowaniu wypłaty kapitału pożyczki oraz odsetek wspólnikom, chodzi o zwrot kwoty pożyczki przez pożyczkobiorcę (Spółkę) pożyczkodawcom (Wspólnikom), na który to zwrot składa się kwota pożyczonego kapitału oraz naliczone zaliczki.

W tak przedstawionym stanie faktycznym strona zwróciła się z czterema pytaniami:

Czy w przypadku pożyczek udzielanych Wnioskodawczyni przez wspólników do tej pory zgodnie z zasadą ceny rynkowej i nie będących świadczeniem wykonanym w związku z prawem do udziału w zysku, wypłata kwoty pożyczki (kapitał) nie stanowi ukrytego zysku w rozumieniu art. 28m ust. 1 pkt 2 u.p.d.o.p. i nie podlega opodatkowaniu ryczałtem od dochodów spółek? (Pytanie dot. stanu faktycznego.)

Czy w przypadku pożyczki udzielanej Wnioskodawczyni przez wspólników w przyszłości zgodnie z zasadą ceny rynkowej i nie będącej świadczeniem wykonanym w związku z prawem do udziału w zysku, wypłata kwoty pożyczki (kapitał) nie będzie stanowić ukrytego zysku w rozumieniu art. 28m ust. 1 pkt 2 u.p.d.o.p. i nie będzie podlegać opodatkowaniu ryczałtem od dochodów spółek? (Pytanie dot. zdarzenia przyszłego.).

Czy wypłata przez Wnioskodawczynię na rzecz jej wspólników odsetek od udzielonych do tej pory pożyczek, jak i sam zwrot kwoty pożyczki (kapitału), nie stanowi ukrytego zysku w rozumieniu art. 28m ust. 1 pkt 2 u.p.d.o.p. i kwoty te nie powinny być opodatkowane ryczałtem od dochodów spółek? (Pytanie dot. stanu faktycznego.).

Czy wypłata przez Wnioskodawczynię na rzecz jej wspólników odsetek od udzielonych do tej pory pożyczek, jak i sam zwrot kwoty pożyczki (kapitału), nie będzie stanowić ukrytego zysku w rozumieniu art. 28m ust. 1 pkt 2 u.p.d.o.p. i kwoty te nie będą opodatkowane ryczałtem od dochodów spółek? (Pytanie dot. zdarzenia przyszłego.).

W odniesieniu do tak zadanych pytań Spółka przedstawiła następujące stanowisko:

Ad 1 W opisanym stanie faktycznym, wypłata kwoty pożyczki (kapitał) Wnioskodawczyni nie stanowi ukrytego zysku w rozumieniu art. 28m ust. 1 pkt 2 u.p.d.o.p. i nie podlega opodatkowaniu ryczałtem od dochodów spółek.

Ad 2 W opisanym zdarzeniu przyszłym, wypłata kwoty pożyczki (kapitał) Wnioskodawczyni nie będzie stanowić ukrytego zysku w rozumieniu art. 28m ust. 1 pkt 2 u.p.d.o.p. i nie będzie podlegać ryczałtem od dochodów spółek.

Ad 3 Wypłata przez Wnioskodawczynię na rzecz jej wspólników odsetek od udzielonych do tej pory pożyczek, jak i sam zwrot kwoty pożyczki (kapitału), nie stanowi ukrytego zysku w rozumieniu art. 28m ust. 1 pkt 2 u.p.d.o.p. i kwoty te nie powinny być opodatkowane ryczałtem od dochodów spółek.

Ad 4 Wypłata przez Wnioskodawczynię na rzecz jej wspólników odsetek od udzielonych do tej pory pożyczek, jak i sam zwrot kwoty pożyczki (kapitału), nie będzie stanowić ukrytego zysku w rozumieniu art. 28m ust. 1 pkt 2 u.p.d.o.p. i kwoty te nie będą opodatkowane ryczałtem od dochodów spółek.

Uzasadniając swoje zapatrywanie strona wskazała, że jej zdaniem, wypłata kwoty pożyczki (kapitału) na rzecz wspólników, zgodnie z zasadą ceny rynkowej, nie stanowi ukrytego zysku w rozumieniu art. 28m ust. 1 pkt 2 u.p.d.o.p. Podstawą tej wypłaty jest realizacja zobowiązań wynikających z umowy pożyczki, która została zawarta w związku z potrzebami operacyjnymi Spółki, a nie w związku z prawem wspólników do udziału w zyskach.

Również wypłata na rzecz wspólników odsetek od pożyczek udzielonych w przeszłości, jak i zwrot kapitału pożyczki, nie stanowią ukrytego zysku w rozumieniu art. 28m ust. 1 pkt 2 u.p.d.o.p. Zarówno zwrot kapitału, jak i odsetki są wynikiem zawartych umów pożyczek, które zostały ustalone zgodnie z zasadami rynkowymi, a ich celem było finansowanie działalności operacyjnej i inwestycyjnej Spółki.

Spółka nawiązała do treści art. 28m ust. 3 pkt 1 u.p.d.o.p., który definiuje pojęcie "ukrytych zysków": "Przez ukryte zyski, o których mowa w ust. 1 pkt 2, świadczenia pieniężne, niepieniężne, odpłatne, nieodpłatne lub częściowo odpłatne, wykonane w związku z prawem do udziału w zysku, inne niż podzielony zysk, których beneficjentem, bezpośrednio lub pośrednio, jest udziałowiec, akcjonariusz albo wspólnik lub podmiot powiązany bezpośrednio lub pośrednio z podatnikiem lub z tym udziałowcem, akcjonariuszem albo wspólnikiem, w szczególności kwotę pożyczki (kredytu) udzielonej przez podatnika udziałowcowi, akcjonariuszowi albo wspólnikowi, w tym za pośrednictwem tworzonych z zysku funduszy, lub podmiotowi powiązanemu z udziałowcem, akcjonariuszem lub wspólnikiem oraz odsetki, prowizje, wynagrodzenia i opłaty od pożyczki (kredytu) udzielonej przez te podmioty podatnikowi".

Spółka wskazała, że kluczowym elementem definicji "ukrytych zysków" jest związek świadczenia z prawem do udziału w zysku i nie można oceniać transakcji w oderwaniu od tego elementu. Zatem niezależnie od tego z jakim świadczeniem mamy do czynienia, aby można była uznać je dochód z ukrytych zysków musi zostać spełniona przesłanka "związku z prawem do udziału w zysku". Zdaniem strony w opisanych w niniejszym wniosku stanie faktycznym oraz zdarzeniu przyszłym przesłanka ta, wskazana na samym początku art. 28m ust. 3 u.p.d.o.p.- nie występuje.

Sformułowanie "w związku z prawem do udziału w zysku" nie zostało zdefiniowane w ustawie, wobec czego sięgnąć należy do wyjaśnień zawartych w Przewodniku do Ryczałtu od dochodów wydanym przez Ministerstwo Finansów w dniu 23 grudnia 2021 r., stanowiącym objaśnienia podatkowe, o których mowa w art. 14a § 1 pkt 2 o.p.

Strona przytoczyła fragment wspomnianych objaśnień, w którym mowa była o tym, że art. 28m ust. 3 u.p.d.o.p. wskazuje, iż za ukryty zysk uznaje się każde świadczenie, którego beneficjentem, bezpośrednio lub pośrednio, jest wspólnik lub inny podmiot powiązany, przy czym świadczenie ma być wykonane w związku z prawem do udziału w zysku, innym niż podzielony zysk. "Dochód z tytułu ukrytego zysku powstaje w wyniku wszelkich świadczeń związanych z funkcjonowaniem podatnika w grupie podmiotów powiązanych, których beneficjentem jest wspólnik lub inny podmiot powiązany (bezpośrednio lub pośrednio) z podatnikiem (spółką) lub z jego wspólnikiem. Aby świadczenie uznane było za ukryty zysk powinno być związane z wywieraniem wpływu na działanie i decyzje spółki będącej podatnikiem ryczałtu. Innymi słowy, świadczenie powinno bezpośrednio lub pośrednio wynikać z uzgodnień pomiędzy podmiotami powiązanymi, niezależnie od ich formy. Świadczenie uznane za ukryty zysk, w przypadku którego stroną jest wspólnik spółki opodatkowanej ryczałtem, może być ocenianie w kontekście świadczenia ekwiwalentnego dywidendzie. Takie świadczenie powstanie m.in. w sytuacji, kiedy podatnik dokonując czynności prawnej (jednej lub wielu) osiąga taki sam efekt ekonomiczny, jaki osiągnąłby poprzez wypłatę zysku w formie dywidendy. Do świadczeń, które skutkować będą powstaniem dochodu z tytułu ukrytego zysku mogą zatem zaliczać się świadczenia dokonane w grupie podmiotów powiązanych mające związek np. z:

- podziałem funkcji, aktywa lub ryzyka;

- korektą dochodowości - bez względu na jej podstawę;

- zarządzaniem udziałami w grupie kapitałowej;

- audytem przeprowadzanym w grupie kapitałowej;

- przekazywaniem know-how w ramach grupy kapitałowej;

- doradztwem w zakresie m.in. usług zarządzania, promocji czy reklamy;

- udostępnianiem wartości intelektualnej lub majątku.

Jednakże, dochód z tytułu ukrytego zysku nie obejmuje świadczeń, które nie są wykonane w związku z prawem do udziału w zysku, czyli świadczeń podjętych (wykonanych) bez jakiegokolwiek wpływu innych podmiotów powiązanych na działanie i decyzje spółki opodatkowanej ryczałtem, w zakresie takiego świadczenia. Aby świadczenie wykonane z podmiotem powiązanym nie stanowiło podstawy do obliczenia dochodu z tytułu ukrytego zysku, powinno pozostawać poza jakąkolwiek polityką prowadzoną wewnątrz danej grupy kapitałowej, do której należy spółka opodatkowana ryczałtem. Świadczeniami, które nie powinny powodować powstania dochodu z tytułu ukrytego zysku, mogą być transakcje zakupu oraz sprzedaży, dokonywane w ramach podstawowej działalności podatnika (np. określonej w przedmiocie działalności), które wykonywane są na warunkach analogicznych jak wobec podmiotów niepowiązanych. Takimi świadczeniami mogą być np. świadczenia podwykonawców niezbędne dla wytworzenia produktu końcowego w zakresie obróbki towarów czy dostarczania komponentów. Jeśli warunki określonej transakcji z podmiotem powiązanym, mieszczące się w podstawowym przedmiocie działalności podatnika opodatkowanego ryczałtem, ustalone są na analogicznych zasadach jak transakcje dokonywane przez takiego podatnika z podmiotami niepowiązanymi i transakcja ta jest niezbędna w prowadzonej działalności gospodarczej, to nie powinny być one oceniane w aspekcie dochodu z tytułu ukrytego zysku. (...)

Ocena czy transakcja mogłaby zostać zawarta między podmiotami niepowiązanymi nie powinna się ograniczać jedynie do oceny ustalonej ceny transakcji (według wartości rynkowej) ale powinna również uwzględnić fakt, czy doszłoby w ogóle do zawarcia danej transakcji, gdyby nie uczestniczyły w niej podmioty powiązane (tj. czy doszłoby do takiej transakcji między podmiotami niepowiązanymi). Dokonując takiej oceny należy uwzględnić potrzeby spółki z punktu widzenia przedmiotu jej działalności, zasadności zakupu lub świadczenia takiej transakcji w aspekcie sytuacji majątkowej spółki czy faktycznych jej potrzeb biznesowych. Szczególnie wnikliwej ocenie powinny podlegać usługi o charakterze niematerialnym, które są często wykorzystywane do czerpania zysków ze spółki w innej postaci niż dywidenda.

Z uwagi na wielorakość stanów faktycznych i umów, jakie mogą być zawierane między spółką, a jej wspólnikiem lub innym podmiotem powiązanym, istnieje konieczność każdorazowego zbadania postanowień zawartych w umowie określającej dane świadczenie, a także sytuację biznesową spółki. Dopiero to, pozwoli na odpowiedź, czy w danym stanie faktycznym może znaleźć zastosowanie art. 28n ust. 1 pkt 2 ustawy CIT, w zakresie dochodów z tytułu ukrytych zysków".

W opisanym stanie faktycznym oraz zdarzeniu przyszłym nie możemy mówić o transakcjach, które byłyby "związane z wywieraniem wpływu na działanie i decyzje spółki będącej podatnikiem ryczałtu" - tak jak zostało to już wcześniej wskazane, zawarcie pożyczek każdorazowo wynika z potrzeby Wnioskodawczyni do finansowania swojej działalności operacyjnej lub dokonania inwestycji i w przypadku niemożności udzielania pożyczki przez wspólników, szukałaby ona innych źródeł finansowania, u innych podmiotów np. banków.

Strona powołała się na stanowisko orzecznictwa w zakresie wykładni art. 28m ust. 1 u.p.d.o.p. (wyroki WSA w Łodzi z 12 czerwca 2024 r., sygn. akt I SA/Łd 251/24, WSA w Gliwicach z 12 maja 2023 r., sygn. akt I SA/GI 93/23) wskazując, że w analizowanym przypadku, wypłata kwoty pożyczki na rzecz wspólników Wnioskodawczyni, jak również następnie jej zwrot przez Wnioskodawczynię wraz z odsetkami jest świadczeniem, którego podstawą jest umowa pożyczki, a nie prawo wspólników do udziału w zyskach. Umowy pożyczek były i będą zawierane w związku z rzeczywistymi potrzebami gospodarczymi Wnioskodawczyni, w szczególności w celu finansowania działalności operacyjnej i inwestycyjnej, co jasno wskazuje, że nie miały one charakteru świadczeń wypłacanych z zysków Wnioskodawczyni, jak również w żaden inny sposób nie są związane z prawem wspólników do udziału w zyskach.

Wnioskodawczyni nawiązując do wyroku WSA w Gorzowie Wielkopolskim z 7 grudnia 2023 r. sygn. akt I SA/Go 276/23, zwróciła uwagę, że brak jest przeszkód prawnych do udostępnienia spółce majątku prywatnego jej wspólnika.

Z uwagi na powyższe, zdaniem Spółki w stanie faktycznym oraz zdarzeniu przyszłym opisanym w niniejszym wniosku, wypłata przez wspólników na rzecz Wnioskodawczyni kwoty pożyczki, jak również następnie zwrot tej kwoty wspólnikom wraz z należnymi odsetkami nie stanowi w żadnym przypadku ukrytego zysku w rozumieniu art. 28m ust. 1 pkt 2 u.p.d.o.p., wobec czego kwoty te nie podlegają i nie będą podlegać opodatkowaniu ryczałtem od dochodów spółek.

Dyrektor w indywidualnej interpretacji podatkowej uznał stanowisko Wnioskodawczyni za prawidłowe w całości w zakresie pytań nr 1 i nr 2. Stwierdził mianowicie, że w przypadku pożyczki udzielanej Wnioskodawczyni przez wspólników w przyszłości zgodnie z zasadą ceny rynkowej i nie będącej świadczeniem wykonanym w związku z prawem do udziału w zysku, wypłata kwoty pożyczki (kapitał) nie będzie stanowić ukrytego zysku w rozumieniu art. 28m ust. 1 pkt 2 u.p.d.o.p. i nie będzie podlegać opodatkowaniu ryczałtem od dochodów spółek. Również sam zwrot kwoty pożyczki (kapitału) przez Wnioskodawczynię na rzecz wspólników, nie stanowi ukrytego zysku w rozumieniu art. 28m ust. 1 pkt 2 u.p.d.o.p. i kwota ta nie jest opodatkowana ryczałtem od dochodów spółek.

Dyrektor uznał stanowisko Spółki, w zakresie części pytań Nr 3 i 4 w zakresie dotyczącym zwrotu kapitału za prawidłowe, gdyż sam zwrot kwoty pożyczki (kapitału) przez Wnioskodawczynię na rzecz wspólników w przyszłości, nie będzie stanowić ukrytego zysku w rozumieniu art. 28m ust. 1 pkt 2 u.p.d.o.p. i kwota te nie będzie opodatkowana ryczałtem od dochodów spółek.

Organ uznał natomiast stanowisko Spółki odnośnie pytań nr 3 i 4, za w części nieprawidłowe w zakresie ustalenia czy wypłata przez Wnioskodawczynię na rzecz jej wspólników odsetek od udzielonych do tej pory pożyczek, jak i odsetek od udzielonych w przyszłości pożyczek nie stanowi/nie będzie stanowić ukrytego zysku w rozumieniu art. 28m ust. 1 pkt 2 u.p.d.o.p. Organ interpretacyjny przyjął bowiem, że zapłata odsetek z tytułu zaciągniętych/zaciąganych w przyszłości pożyczek stanowi/będzie stanowiła dochód z tytułu ukrytych zysków i tym samym kwoty te podlegają/będą podlegać opodatkowaniu ryczałtem od dochodów spółek.

Dokonując oceny stanowiska Wnioskodawczyni oraz wskazując prawidłowe zdaniem organu interpretacyjnego stanowisko Dyrektor przytoczył treść przepisów mających zastosowanie w sprawie, a to: art. 3 ust. 1, art. 28f ust. 1 i 2 u.p.d.o.p. Wyjaśniono, że opodatkowanie ryczałtem oznacza dla podatnika zmianę zasad w zakresie przedmiotu opodatkowania. Ustawa wprowadza w zakresie ryczałtu nowe kategorie dochodów (przedmiotu opodatkowania) nie podlegających reżimowi dotychczasowych przepisów ustawy. Dochodów tych nie łączy się z dochodami opodatkowanymi według ogólnych zasad (art. 7 u.p.d.o.p.) dla celów ustalenia podstawy opodatkowania.

Organ przywołał pełne brzmienie art. 28m ust. 1-4 u.p.d.o.p. akcentując przy tym, że zgodnie z art. 28m ust. 3 pkt 1 u.p.d.o.p. przez ukryte zyski, o których mowa w ust. 1 pkt 2, rozumie się świadczenia pieniężne, niepieniężne, odpłatne, nieodpłatne lub częściowo odpłatne, wykonane w związku z prawem do udziału w zysku, inne niż podzielony zysk, których beneficjentem, bezpośrednio lub pośrednio, jest udziałowiec, akcjonariusz albo wspólnik lub podmiot powiązany bezpośrednio lub pośrednio z podatnikiem lub z tym udziałowcem, akcjonariuszem albo wspólnikiem, w szczególności kwotę pożyczki (kredytu) udzielonej przez podatnika udziałowcowi, akcjonariuszowi albo wspólnikowi, w tym za pośrednictwem tworzonych z zysku funduszy, lub podmiotowi powiązanemu z udziałowcem, akcjonariuszem lub wspólnikiem oraz odsetki, prowizje, wynagrodzenia i opłaty od pożyczki (kredytu) udzielonej przez te podmioty podatnikowi.

Dyrektor zaznaczył również, że zgodnie z art. 28m ust. 4 pkt 3 u.p.d.o.p. do ukrytych zysków, o których mowa w ust. 1 pkt 2, nie zalicza się kwoty pożyczki (kredytu) zwróconej przez podatnika udziałowcowi akcjonariuszowi lub wspólnikowi lub podmiotowi powiązanemu, z wyłączeniem odsetek, prowizji, wynagrodzeń i opłat.

Dyrektor przybliżył zasady opodatkowania estońskim CIT wskazując, że istotą tego rozwiązania jest odroczenie opodatkowania dystrybuowanego zysku do dnia podjęcia uchwały o przeznaczeniu tego zysku i wypłat równoważnych takiej dystrybucji. Intencją ustawodawcy jest zatem uwzględnienie w katalogu dochodów do opodatkowaniem także innych, alternatywnych niż dywidenda, świadczeń dokonanych na rzecz udziałowców/akcjonariuszy albo wspólników lub podmiotów powiązanych bezpośrednio lub pośrednio z podatnikiem lub z tymi udziałowcami/akcjonariuszami/wspólnikami, (tzw. ukryte zyski).

Wypłata ukrytych zysków oznacza powstanie dla spółki odpowiadającego im dochodu, podlegającego opodatkowaniu ryczałtem. Ukryte zyski stanowić zatem będą dla podatnika wszelkie świadczenia spółki:

- wykonane w związku z prawem do udziału w zysku,

- inne niż podzielony zysk o charakterze pieniężnym, niepieniężnym, odpłatnym, nieodpłatnym lub częściowo odpłatnym (wartość nieodpłatnych i częściowo odpłatnych świadczeń określa się zgodnie z art. 12 ust. 5-6a u.p.d.o.p.),

- wykonane bezpośrednio lub pośrednio na rzecz udziałowca/akcjonariusza/wspólnika lub podmiotu powiązanego

- wykonane bezpośrednio lub pośrednio z podatnikiem lub z tym udziałowcem/akcjonariuszem/wspólnikiem.

Dyrektor zaznaczył też, że w myśl art. 28t ust. 1 pkt 4 u.p.d.o.p. obowiązek zapłaty ryczałtu od dochodów spółek należy łączyć z momentem dokonania wypłaty, wydatku lub wykonania świadczenia - do 20 dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym dokonano wypłaty, wydatku lub wykonania świadczenia.

Organ podatkowy wyjaśnił, że katalog ukrytych zysków jest niezwykle szeroki i obejmuje w zasadzie wszystkie płatności przekazywane na rzecz wspólnika. Ustawodawca jedynie przykładowo wymienia należności, które stanowią ukryte zyski. Zauważył, że art. 28m ust. 4 u.p.d.o.p. zawiera wyłączenia z kategorii ukrytych zysków. Z treści art. 28m ust. 4 pkt 3 wynika, że do ukrytych zysków, o których mowa w ust. 1 pkt 2, nie zalicza się kwoty pożyczki (kredytu) zwróconej przez podatnika udziałowcowi akcjonariuszowi lub wspólnikowi lub podmiotowi powiązanemu, z wyłączeniem odsetek, prowizji, wynagrodzeń i opłat.

Wskazał, że uzyskanie przez Spółkę od podmiotów powiązanych (wspólników) finansowanie w ramach pożyczek już otrzymanych od wspólników, jak i tych które Spółka otrzyma w przyszłości nie stanowi i nie będzie w przyszłości stanowić dochodu z ukrytych zysków. W tym przypadku nie zostały spełnione przesłanki dotyczące warunku, dotyczącego świadczenia wykonanego w związku z prawem do udziału w zysku, inne niż podzielony zysk, a w szczególności warunku odpowiedniego beneficjenta.

Zgodnie z definicją ukrytego zysku z u.p.d.o.p., do jego rozpoznania konieczne jest, aby beneficjentem ukrytego zysku był bezpośrednio lub pośrednio udziałowiec, akcjonariusz albo wspólnik lub podmiot powiązany bezpośrednio lub pośrednio z podatnikiem lub z tym udziałowcem, akcjonariuszem albo wspólnikiem. Powyższy katalog beneficjentów jest katalogiem zamkniętym, co oznacza, że jeżeli świadczeniobiorcą jest podmiot niewymieniony w tym katalogu to nie można uznać, iż mamy do czynienia z ukrytym zyskiem.

Dyrektor stwierdził, że w przypadku pożyczek, nie można rozważać powstania dochodu z ukrytych zysków w zakresie uzyskania przez Spółkę kwoty pożyczek, ponieważ pożyczkobiorcą (beneficjentem) jest właśnie Wnioskodawczyni.

Wskazał, że w momencie uzyskania finansowania w ramach pożyczek uzyskiwanych od wspólników jak i pożyczek, które będą od nich uzyskiwane w przyszłości, Wnioskodawczyni jest zobowiązana do zwrotu ich kapitału oraz spłaty należnych odsetek. W tym kontekście zwrócił uwagę, że art. 28m ust. 4 pkt 3 u.p.d.o.p., wyłącza z opodatkowanie zwrot kapitału z pożyczki uzyskanej zarówno od akcjonariusza (udziałowca, wspólnika) podatnika estońskiego CIT, jak i podmiotu powiązanego - tego typu zdarzeń zgodnie z przepisami nie zaliczamy do ukrytych zysków.

Organ doszedł do wniosku, że skoro zwrot kapitału pożyczki uzyskanej m.in. od wspólnika nie stanowi dochodu z ukrytych zysków (a wyłączeniem z zaliczenia do ukrytych zysków zostały objęte kwoty pożyczki (kredytu) zwróconej przez podatnika udziałowcowi akcjonariuszowi lub wspólnikowi lub podmiotowi powiązanemu), to tym bardziej uzyskanie takiego finansowania nie będzie zaliczane do zdarzeń powodujących tego typu opodatkowanie. Uznał, że są to czynności ze sobą powiązane i jedna nie może funkcjonować bez drugiej. Jeżeli zatem wyłączona jest jedna (zwrot kapitału), a drugiej ustawodawca nie definiuje wprost, to nie należy stosować wykładni rozszerzającej i zaliczać kwoty pożyczki do ukrytych zysków.

W odniesieniu do oprocentowania pożyczek DKIS podkreślił, że przewidzianym w art. 28m ust. 4 pkt 3 u.p.d.o.p. wyłączeniem z traktowania jako ukryte zyski nie zostały objęte m.in. odsetki od pożyczek udzielonych przez podmioty powiązane z podatnikiem. Organ przyjął, że skoro katalog ukrytych zysków zawiera m.in. odsetki od pożyczek, a ustawodawca świadomie nie ujął ich w kategorii płatności podlegających wyłączeniu z ukrytych zysków, to wypłacona/wypłacana przez Spółkę (Wnioskodawczynię) na rzecz jej wspólników (podmiotów powiązanych) wartość odsetek od udzielonych/udzielanych w przyszłości pożyczek, będzie stanowiła dla Spółki (Wnioskodawczyni) dochód z tytułu ukrytych zysków określonych w art. 28m ust. 3 pkt 1 u.p.d.o.p. W konsekwencji wypłacona/wypłacana w przyszłości przez Spółkę (Wnioskodawczynię) na rzecz jej wspólników (podmiotów powiązanych) wartość odsetek od udzielonych/udzielanych w przyszłości pożyczek stanowi/będzie stanowiła dochód z tytułu ukrytych zysków i podlega/będzie podlegała opodatkowaniu ryczałtem od dochodów spółek na podstawie art. 28m ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 28m ust. 3 pkt 1 u.p.d.o.p.

Organ podkreślił, że przepis ten wprost przemawia przeciwko stanowisku prezentowanemu we wniosku. Odsetki od pożyczek rynkowych pomniejszałyby wprawdzie ewentualny zysk Spółki, przeznaczony do podziału miedzy wspólników, ale przecież równocześnie powiększałyby zysk pożyczkodawców komercyjnych.

W stanie faktycznym i zdarzeniu przyszłym przedstawionym we wniosku w miejscu pożyczkodawców komercyjnych pojawiają się wspólnicy. Uzyskane przez nich zyski (oprocentowanie) będą wprost powiązane z działalnością Spółki, a zatem będą również powiązane z udziałem w zysku z tej działalności, przybierającym inną formę niż udział w dywidendzie. Tego rodzaju zysk będzie zatem ukrytym zyskiem, o którym mowa w art. 28m ust. 1 pkt 2 u.p.d.o.p.

Wnioskodawczyni reprezentowana przez zawodowego pełnomocnika wniosła skargę z 22 kwietnia 2025 r. zaskarżając interpretację indywidualną w części w jakiej zarzucono Dyrektor uznał stanowisko Spółki za nieprawidłowe:

art. 28m ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 28m ust. 3 pkt 1 u.p.d.o.p. (Sąd przyjął, że widniejące w skardze wskazanie "art. 28m ust. 2 pkt 1" jest oczywistą omyłką – gdyż w ustawie nie występuje taka jednostka redakcyjna a z okoliczności sprawy jednoznacznie wynika, iż strona skarżąca zarzuca naruszenie art. 28m ust. 3 pkt 1) poprzez dowolną i błędną interpretację, w wyniku której uznano, że wypłata pożyczki na rzecz podmiotu powiązanego każdorazowo stanowi tzw. ukryty zysk, a w rezultacie pod lega opodatkowaniu ryczałtem od dochodu spółek;

art. 2a o.p. polegające na rozstrzygnięciu wątpliwych okoliczności sprawy w sposób niekorzystny dla podatnika.

Strona wniosła o:

a) uchylenie zaskarżonej interpretacji w całości,

b) rozpoznanie sprawy na rozprawie

c) zasądzenie od strony przeciwnej zwrotu kosztów postępowania na rzecz skarżącego, w tym kosztów zastępstwa radcy prawnego według norm przepisanych.

W uzasadnieniu skargi podkreślono, że Spółka we wniosku wskazała, iż powiązanie pomiędzy nią a wspólnikami (w rozumieniu u.p.d.o.p.) nigdy nie miało i nie będzie też miało wpływu na warunki udzielenia pożyczki. Pożyczki mają charakter jednorazowy - nie mają charakteru odnawialnego. Pożyczki były i są udzielane na cele inwestycyjne Skarżącej, a ich zaciągnięcie jest niezbędne do prowadzenia działalności operacyjnej i zostałyby zaciągnięte niezależnie od tego czy pożyczkodawca byłby podmiotem powiązanym czy też nie.

Skarżąca we wniosku jednocześnie zaznaczyła, że pożyczki nie mają związku z prawem do udziału w zysku przysługującego jej wspólnikom. Kwota pożyczki jest zawsze przeznaczana na działalność operacyjną Skarżącej, a ponadto jest udzielana zawsze na warunkach rynkowych.

Opisane we wniosku o interpretacje indywidualną pożyczki są udzielane na warunkach rynkowych i mają swoje gospodarcze uzasadnienie dla obu stron. Po stronie wspólników pożyczka stanowi wykorzystanie nadwyżki posiadanych zasobów finansowych. Z kolei po stronie Wnioskodawczyni kwota pożyczki przeznaczana jest na prowadzenie bieżącej działalności.

W przypadku nieotrzymania pożyczki od wspólników. Skarżąca byłaby zmuszona do pozyskania finansowania z innych źródeł. Z kolei wspólnicy posiadający wolne środki szukaliby dla nich innych sposób dystrybucji.

Strona skarżąca powołując się na stanowisko wyrażone w wyroku WSA w Gliwicach z 6 czerwca 2024 r. sygn. akt I SA/Gl 1566/23 wskazała, Ustawodawca zdecydował się świadomie na zawężenie opodatkowania w ramach ukrytych zysków wyłącznie do tych świadczeń na linii podatnik - udziałowiec, które są związane z prawem do udziału w zyskach. Dlatego, aby rozstrzygnąć, czy mamy do czynienia z ukrytymi zyskami w rozumieniu art. 28m ust. 3 u.p.d.o.p., należy rozstrzygnąć, "na jakiej podstawie" i "dlaczego" realizowane jest świadczenie przez spółkę. Skarżąca zarzuciła, że w rozpatrywanej sprawie organ podatkowy nie rozstrzygnął "na jakiej podstawie" i "dlaczego" realizowana jest pożyczka. Dyrektor przyjął niewynikające z wniosku o interpretację założenie, że świadczenie związane je z prawem wspólników do udziału w zysku Skarżącej.

Spółka zaznaczyła, że przepisy u.p.o.l. nie przewidują domniemania, zgodnie z którym każda pożyczka udzielona przez wspólnika do spółki opodatkowanej Estońskim CIT automatycznie kwalifikuje się jako ukryty zysk. Strona skarżąca podniosła, e udzielanie pożyczek pomiędzy podmiotami powiązanymi jest powszechną praktyką rynkową, która wynika z racjonalizacji źródeł finansowania i optymalnego wykorzystania dostępnych środków. Sam fakt, że pożyczki są udzielane pomiędzy wspólnikami a spółką, nie przesądza jeszcze o ich kwalifikacji jako ukrytych zysków. Ocenie powinny podlegać wyłącznie konkretne okoliczności danej transakcji, tak jak cel pożyczki, warunki umowne, stopa oprocentowania oraz to, czy spółka mogłaby uzyskać podobne finansowanie od podmiotów niepowiązanych na analogicznych lub zbliżonych warunkach.

Dyrektor w odpowiedzi na skargę udzielonej pismem z 20 maja 2025 r. wniósł o oddalenie skargi. Organ interpretacyjny podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko. Wskazał na wyrok WSA w Łodzi z 6 stycznia 2023 r. sygn. akt I SA/Łd 838/22, w którym wskazano, że dla oceny występowania ukrytego zysku istotny jest moment dystrybucji środków na rzecz udziałowca, akcjonariusza, bądź wspólnika przypadający na okres opodatkowania wypłacającego ryczałtem od dochodów spółek kapitałowych. Wskazano również, że wyrok WSA w Gliwicach z 6 czerwca 2024 r. sygn. akt I SA/Gl 1566/23 jest nieprawomocny.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:

Skarga wniesiona została na interpretację indywidualną przepisów prawa podatkowego, o jakiej mowa w art. 3 § 2 pkt 4a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2026 r. poz. 134 – dalej "p.p.s.a."), a zatem podlegała kontroli sądowej wykonywanej przez sądy administracyjne. Stosownie do art. 1 pkt 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tj. Dz. U. z 2024 r. poz. 1267 ze zm.) kontrola działalności administracji publicznej sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, z zastrzeżeniem przypadków w których ustawy stanowią inaczej.

Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a p.p.s.a. Stosownie do treści art. 57a p.p.s.a. skarga na pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego wydaną w indywidualnej sprawie może być oparta wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd administracyjny jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Przywołany powyżej art. 57a p.p.s.a. stanowi odstępstwo od reguły wyrażonej w art. 134 § 1 tej samej ustawy, który to przewiduje że sąd przy rozpoznaniu skargi nie jest związany zarzutami i wnioskami oraz powołaną w niej podstawą prawną.

W niniejszej sprawie spór dotyczy tego, czy wypłaty przez spółkę rozliczającą się na zasadzie tzw. estońskiego CIT oprocentowania pożyczki na rzecz pożyczkodawców będących wspólnikami tej spółki stanowi ukryty zysk (art. 28m ust. 2 pkt 1 u.p.d.o.p.). podlegający opodatkowaniu. Strona skarżąca wychodząc od art. 28m ust. 1 pkt 2 i art. 28m ust. 3 pkt 1 u.p.d.o.p. stoi na stanowisku, że zwrot przez spółkę pożyczki na rzecz wspólników będzie podlegać opodatkowaniu jako ukryty zysk tylko wówczas jeżeli jest związany z prawem do udziału w zysku. Skarżąca wskazuje, że nie dojdzie do tego jeżeli pożyczka udzielona pożyczka stanowi element normalnych, gospodarczo uzasadnionych działań. Organ interpretacyjny wywiódł natomiast, że z uwagi na brzmienie art. 28m ust. 4 pkt 3 w zw. z art. 28m ust. 2 pkt 1 u.p.d.o.p. jak ukryty zysk należy traktować oprocentowanie pożyczki. Dyrektor wyjaśnił, że ustawodawca w art. 28m ust. 4 pkt 3 u.p.d.o.p. wprost wskazał, iż do ukrytych zysków nie zalicza się zwrot pożyczki przez spółkę jej wspólnikom (kapitał), lecz jednocześnie ustawodawca zastrzegł że z kategorii ukrytych zysków nie zostały wyłączone wypłaty stanowiące odsetki, prowizje, wynagrodzenia i opłaty związane z pożyczką. W takiej sytuacji zdaniem organu nie zachodzi konieczność badania występowania związku świadczenia spółki na rzecz wspólników z ich prawem do udziału w zysku.

Istotne dla rozstrzygnięcia powyższego zagadnienie okazało się ustalenie charakteru zamieszczonego w art. 28m ust. 4 pkt 1-3 u.p.d.o.p. wyliczenia świadczeń nie zaliczanych do kategorii ukrytych zysków. W tym względzie Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę, podziela zapatrywanie jakie zostało przedstawione w wyroku WSA w Gliwicach z 1 grudnia 2025 r. sygn. akt I SA/Gl 524/25, a w dalszych wywodach posłużył się przedstawioną tam argumentacją.

W powołanym orzeczeniu z 1 grudnia 2025 r. tut. Sąd odniósł się do tożsamego w swej istocie problemu.

Przepisy, których dotyczy spór wprowadzone zostały do ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych ustawą z dnia 28 listopada 2020 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2020 r. poz. 2123) i weszły w życie z dniem 1 stycznia 2021 r., wprowadzając nowy reżim opodatkowania w podatku dochodowym od osób prawnych.

Celem wprowadzenia ryczałtu od dochodów spółek jest stworzenie nowego wariantu opodatkowania, mającego charakter proinwestycyjny i wspierający wzrost gospodarczy. W omawianej formie opodatkowania bieżący wynik finansowy osiągnięty przez spółkę rozliczającą się ryczałtem od dochodów spółek – nie podlega opodatkowaniu. Natomiast opodatkowaniu podlega dopiero wypłata zysku wspólnikom.

Jeśli zatem środki finansowe wygenerowane w spółce w ramach działalności operacyjnej nie zostaną rozdystrybuowane do udziałowców (w formie dywidendy lub transakcji równoważnej dla celów podatkowych, np. dystrybucji ukrytych zysków), a zostaną wykorzystane np. do finansowania bieżącej działalności gospodarczej, to nie będą podlegały bieżącemu opodatkowaniu.

Podkreślić należy, że intencją ustawodawcy było opodatkowanie dystrybucji zysku oraz wypłat równoważnych takiej dystrybucji. Jest to istotna wskazówka interpretacyjna art. 28m u.p.d.o.p. Wykładnia poszczególnych przepisów zawartych w tej jednostce redakcyjnej musi mieć na uwadze to, że co do zasady, opodatkowaniu nie powinno podlegać nic ponad dystrybucję, w różnych formach, zysku ze spółki kapitałowej do jej właścicieli.

Zgodnie z art. 28m ust. 1 u.p.d.o.p. opodatkowaniu ryczałtem podlega dochód odpowiadający:

1) wysokości zysku netto wypracowanego w okresie opodatkowania ryczałtem w części, w jakiej zysk ten został uchwałą o podziale lub pokryciu wyniku finansowego netto przeznaczony:

a) do wypłaty udziałowcom, akcjonariuszom albo wspólnikom (dochód z tytułu podzielonego zysku) lub,

b) na pokrycie strat powstałych w okresie poprzedzającym okres opodatkowania ryczałtem (dochód z tytułu zysku przeznaczonego na pokrycie strat);

2) wysokości ukrytych zysków (dochód z tytułu ukrytych zysków);

3) wysokości wydatków niezwiązanych z działalnością gospodarczą (dochód z tytułu wydatków niezwiązanych z działalnością gospodarczą);

4) nadwyżce wartości rynkowej składników przejmowanego majątku lub wniesionego w drodze wkładu niepieniężnego ponad wartość podatkową tych składników (dochód z tytułu zmiany wartości składników majątku) - w przypadku łączenia, podziału, przekształcenia podmiotów lub wniesienia w drodze wkładu niepieniężnego przedsiębiorstwa lub jego zorganizowanej części;

5) sumie zysków netto osiągniętych w każdym roku podatkowym stosowania opodatkowania ryczałtem w części, w jakiej te zyski nie były zyskami podzielonymi lub nie zostały przeznaczone na pokrycie straty (dochód z tytułu zysku netto) - w przypadku podatnika, który zakończył opodatkowanie ryczałtem;

6) wartości przychodów i kosztów podlegających zgodnie z przepisami o rachunkowości zarachowaniu w roku podatkowym i uwzględnieniu w zysku (stracie) netto, które nie zostały uwzględnione w tym zysku (stracie) netto (dochód z tytułu nieujawnionych operacji gospodarczych).

Z kolei zgodnie z art. 23m ust. 2 u.p.d.o.p. przepis ust. 1 pkt 1 stosuje się odpowiednio do wypłaty zaliczki na poczet przewidywanej dywidendy (podzielonego zysku).

W art. 28m ust. 3 u.p.d.o.p. zdefiniowano istotne z punktu widzenia niniejszej sprawy pojęcie "ukrytych zysków".

Zgodnie z tym przepisem przez ukryte zyski, o których mowa w ust. 1 pkt 2, rozumie się świadczenia pieniężne, niepieniężne, odpłatne, nieodpłatne lub częściowo odpłatne, wykonane w związku z prawem do udziału w zysku, inne niż podzielony zysk, których beneficjentem, bezpośrednio lub pośrednio, jest udziałowiec, akcjonariusz albo wspólnik lub podmiot powiązany bezpośrednio lub pośrednio z podatnikiem lub z tym udziałowcem, akcjonariuszem albo wspólnikiem, (...).

W dalszej części w art. 28m ust. 3 u.p.d.o.p. ustawodawca, w katalogu otwartym wyliczył przykładowe świadczenia, które należy zaliczyć do ukrytych zysków, wskazując w szczególności:

1) kwotę pożyczki (kredytu) udzielonej przez podatnika udziałowcowi, akcjonariuszowi albo wspólnikowi, w tym za pośrednictwem tworzonych z zysku funduszy, lub podmiotowi powiązanemu z udziałowcem, akcjonariuszem lub wspólnikiem oraz odsetki, prowizje, wynagrodzenia i opłaty od pożyczki (kredytu) udzielonej przez te podmioty podatnikowi;

2) świadczenia wykonane na rzecz:

a) fundacji prywatnej lub rodzinnej, podmiotu równoważnego takiej fundacji lub przedsiębiorstwa prowadzonego przez taką fundację albo taki podmiot, lub na rzecz beneficjentów takiej fundacji lub takiego podmiotu,

b) trustu lub innego podmiotu albo stosunku prawnego o charakterze powierniczym;

3) nadwyżkę wartości rynkowej transakcji określoną zgodnie z art. 11c ponad ustaloną cenę tej transakcji;

4) nadwyżkę zwróconej kwoty dopłaty, wniesionej do spółki zgodnie z odrębnymi przepisami, ponad kwotę wniesionej dopłaty, przy czym jeżeli dopłata została wniesiona w walucie obcej, przeliczenia tej kwoty na złote dokonuje się według średniego kursu waluty obcej ogłaszanego przez Narodowy Bank Polski na dzień odpowiednio zwrócenia dopłaty i faktycznego jej wniesienia;

5) wypłacone z zysku wynagrodzenie z tytułu umorzenia udziału (akcji), ze zmniejszenia wartości udziału (akcji), z wystąpienia wspólnika ze spółki, ze zmniejszenia udziału kapitałowego wspólnika w spółce;

6) równowartość zysku przeznaczonego na podwyższenie kapitału zakładowego;

7) darowizny, w tym prezenty i ofiary wszelkiego rodzaju;

8) wydatki na reprezentację;

9) dopłaty wypłacone w przypadku połączenia lub podziału podmiotów;

10) odsetki od udziału kapitałowego, wypłacane na rzecz wspólnika przez spółkę;

11) zysk przeznaczony na uzupełnienie udziału kapitałowego wspólnika spółki;

12) świadczenia pieniężne i niepieniężne wypłacone w przypadku zmniejszenia udziału kapitałowego wspólnika w spółce.

Natomiast zgodnie z art. 28m ust. 4 u.p.d.o.p. ustawodawca zastrzegł dodatkowo, że do ukrytych zysków, o których mowa w ust. 1 pkt 2, nie zalicza się:

1) wynagrodzeń z tytułów, o których mowa w art. 12 ust. 1 oraz art. 13 pkt 7, 8 i 9 u.p.d.o.f., oraz zasiłków pieniężnych z ubezpieczenia społecznego wypłaconych osobie fizycznej - w części, w jakiej suma tych wynagrodzeń i zasiłków wypłacona w danym miesiącu tej osobie nie przekracza pięciokrotności średniego miesięcznego wynagrodzenia wypłacanego przez podatnika z tytułów, o których mowa w art. 12 ust. 1 oraz art. 13 pkt 7, 8 i 9 u.p.d.o.f., nie więcej jednak niż pięciokrotności przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w sektorze przedsiębiorstw, przy czym średnie i przeciętne miesięczne wynagrodzenie ustala się za miesiąc poprzedzający miesiąc dokonania wypłat osobie fizycznej;

2) wydatków i odpisów amortyzacyjnych oraz odpisów z tytułu trwałej utraty wartości, związanych z używaniem samochodów osobowych, środków transportu lotniczego, taboru pływającego oraz innych składników majątku:

a) w pełnej wysokości - w przypadku składników majątku wykorzystywanych wyłącznie na cele działalności gospodarczej,

b) w wysokości 50% - w przypadku składników majątku, które nie są wykorzystywane wyłącznie na cele działalności gospodarczej;

3) kwoty pożyczki (kredytu) zwróconej przez podatnika udziałowcowi akcjonariuszowi lub wspólnikowi lub podmiotowi powiązanemu, z wyłączeniem odsetek, prowizji, wynagrodzeń i opłat.

Celem wprowadzenia przepisów o ukrytych zyskach była próba wyeliminowania przez ustawodawcę pewnych, sztucznych/fikcyjnych działań spółek polegających na wypłacie zysków w formie innej niż dywidenda. Intencją ustawodawcy jest więc uwzględnienie w katalogu dochodów do opodatkowania także innych, alternatywnych niż dywidenda, świadczeń dokonanych na rzecz udziałowców, akcjonariuszy albo wspólników lub podmiotów powiązanych bezpośrednio lub pośrednio z podatnikiem lub z tymi udziałowcami, akcjonariuszami, wspólnikami, (tzw. ukryte zyski). Wypłata ukrytych zysków oznacza powstanie dla spółki odpowiadającego im dochodu, podlegającego opodatkowaniu ryczałtem (wyrok WSA w Gdańsku z 18 października 2022 r., sygn. akt I SA/Gd 917/22, orzeczenia.nsa.gov.pl).

Definiując "ukryte zyski" ustawodawca wskazał w art. 28m ust. 3 u.p.d.o.p., że tak kwalifikowane świadczenie musi być wykonane z w związku z prawem do udziału w zysku. Ustawa nie zawiera wyjaśnienia, które świadczenia można uznać za wykonane w związku z prawem do udziału w zysku, a którym nie można przypisać takiej cechy. Mając jednak na uwadze cel regulacji, przyjąć należy, że ukrytym zyskiem będą m.in. takie świadczenia których rodzaj lub okoliczności wykonania będą wskazywały, że mają one postać ukrytego zysku, z uwagi np. na ich nieracjonalność ekonomiczną. Ukrytym zyskiem w rozumieniu art. 28m ust. 3 u.p.d.o.p. będzie zatem takie świadczenie, które nie zostałoby wykonane lub miałoby mniejszą wartość, gdyby nie okoliczność, że jego beneficjent ma prawo do udziału w zysku lub jest powiązany z takim podmiotem. W wielu wypadkach zidentyfikowanie owej nadmiernej wartości będzie niewątpliwą trudnością.

Sąd wskazuje, że przy wykładni pojęcia ukrytych zysków z art. 28m ust. 3 u.p.d.o.p. należy wziąć pod uwagę całość brzmienia tego przypisu, w tym art. 28m ust. 3 u.p.d.o.p. ab initio. Mowa jest w nim, że na miano ukrytych zysków zasługują świadczenia wykonane w związku z prawem do udziału w zysku, których beneficjentem jest udziałowiec akcjonariusz i wspólnik (względnie podmioty powiązane z ww.). W definicję ukrytych zysków wpisany jest zatem warunek pozostawania w związku z prawem do udziału w zysku. Odmienne podejście niesie z sobą zagrożenie przeprowadzenia interpretacji tekstu prawnego z pominięciem jego fragmentu (wykładnia per non est). Odnotowania wymaga, że w orzecznictwie jest reprezentowany również pogląd przeciwny. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 9 października 2024 r. sygn. akt II FSK 797/24 wskazał, że rezultat wykładni językowej art. 28m ust. 3 u.p.d.o.p. nakazuje przyjęcie, że wszystkie ze świadczeń wyliczonych przez ustawodawcę w tym przepisie zostały uznane za ukryte zyski (pkt 5.6 uzasadnienia).

Ustawa nie zawiera wyjaśnienia, które świadczenia można uznać za wykonane w związku z prawem do udziału w zysku, a którym nie można przypisać takiej cechy. Mając jednak na uwadze cel regulacji, przyjąć należy, że ukrytym zyskiem będą m.in. takie świadczenia których rodzaj lub okoliczności wykonania będą wskazywały, że mają one postać ukrytego zysku, z uwagi np. na ich nieracjonalność ekonomiczną. Ukrytym zyskiem w rozumieniu art. 28m ust. 3 u.p.d.o.p. będzie zatem takie świadczenie, które nie zostałoby wykonane lub miałoby mniejszą wartość, gdyby nie okoliczność, że jego beneficjent ma prawo do udziału w zysku lub jest powiązany z takim podmiotem. W wielu wypadkach zidentyfikowanie owej nadmiernej wartości będzie niewątpliwą trudnością.

Równocześnie jednak w wypadku wypłaty przez spółkę jej wspólnikowi jako pożyczkodawcy świadczeń stanowiących odsetki, wynagrodzenia, opłaty w związku z pożyczką udzieloną spółce (art. 28m ust. 4 pkt 3 u.p.d.o.p.) ustawodawca przyjął jednak, że taka wypłata dla osoby mającej prawo do udziału w zysku będzie ukrytym zyskiem. Trafnie organ podatkowy przyjął, że w powołanym art. 28m ust. 4 pkt 3 ustawodawca wprost wskazał, że ukrytym zyskiem nie jest świadczenie stanowiące zwrot przez pożyczkobiorcę (spółkę) pożyczki w części dotyczącej kapitału. Wspomniany przepis ustawy wprost podatkowej eliminuje z katalogu świadczeń stanowiących ukryty zysk zwrot pożyczki. Z art. 28m ust. 4 pkt 3 u.p.d.o.p. jednoznacznie wynika, że z tego dobrodziejstwa nie korzystają wypłacane na rzecz pożyczkodawcy będącego wspólnikiem świadczenia w części jakiej stanowią odsetki, wynagrodzenia i opłaty związane z udzieloną pożyczką. Przewidziane w art. 28 ust. 4 pkt 3 u.p.d.o.p. wyłączenie odsetek, prowizji, wynagrodzeń i opłat związanych z pożyczką oparte jest na założeniu, że tego rodzaju świadczenia wypłacane z majątku spółki do podmiotu z nią powiązanego (wspólnika) stanowią ukryty zysk.

W konsekwencji uprawnione jest stanowisko DKIS, że odsetki od pożyczki należy traktować jako ukryte zyski, o których mowa w art. 28m ust. 3 pkt 1 u.p.d.o.p. Odmienne zapatrywanie podważałoby sens wprowadzenia do brzmienia ustawy art. 28m ust. 4 pkt 3 u.p.d.o.p. Przepis ten należy bowiem odczytywać jako wskazanie przez normodawcę, w jakiej części zwrot pożyczki przez spółkę, a zatem transfer środków podatnika do podmiotu z nim powiązanego nie należy kwalifikować jako ukryty zysk, a w jakiej zwrot pożyczki stanowi wypłatę ukrytego zysku.

W przypadkach objętych art. 28m ust. 4 pkt 3 u.p.d.o.p. nie trzeba przeprowadzać analizy, ani czy pożyczka i warunki jej udzielenia oraz spłaty (w tym oprocentowanie, opłaty, wynagrodzenia) były związane prawem do udziału w zyskach, czy też były nadmierne w stosunku do realiów rynkowych (por. wyroki WSA w Łodzi z 15 marca 2023 r., sygn. akt I SA/Łd 47/23, NSA z 11 lipca 2023 r., sygn. akt II FSK 93/23). Uznać należy, że wymienione w art. 28 m ust. 4 pkt 1-3 u.p.d.o.p. nie objęte wyłączeniem świadczenia, których beneficjentem jest wspólnik, akcjonariusz, udziałowiec zostały zaliczone do kategorii ukrytego zysku.

W ocenie Sądu nie zasługiwał na uwzględnienie zarzut naruszenia art. 2a o.p. Wyjaśnić należy, że zasada rozstrzygania wątpliwości odnośnie treści przepisów prawa na korzyść podatnika (in dubio pro tributario) nie może być rozumiana w ten sposób, że w przypadku wątpliwości interpretacyjnych organy podatkowe są zobowiązane przyjąć punkt widzenia podatnika (wyrok WSA w Gliwicach z 17 sierpnia 2020 r., sygn. akt I SA/Gl 99/20). Potrzeba stosowania art. 2a aktualizuje się wówczas, gdy w sprawie występują wątpliwości, co do normy wywodzonej z mających odniesienie do sprawy przepisów, a wątpliwości tych nie można usunąć przy zastosowaniu powszechnie akceptowanych metod wykładni. W nieniniejszej sprawie sytuacja taka nie występowała.

W tym stanie rzeczy Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę jako niezasadną.