Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Maciejuk, Sędzia WSA Joanna Kruszewska-Grońska, Asesor WSA Dorota Kozub-Marciniak (spr.), , Protokolant referent Beata Kowalska, , po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 stycznia 2026 r. sprawy ze skargi S. D. na orzeczenie Centralnej Wojskowej Komisji Lekarskiej w [...] z dnia [...] maja 2025 r. nr [...] w przedmiocie zdolności do pełnienia zawodowej służby wojskowej i inwalidztwa 1. uchyla zaskarżone orzeczenie w zakresie w jakim utrzymuje w mocy orzeczenie Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej w [...] z dnia [...] marca 2025 r. nr [...] w przedmiocie zdolności do pełnienia zawodowej służby wojskowej; 2. odrzuca skargę w pozostałym zakresie; 3. zasądza od Centralnej Wojskowej Komisji Lekarskiej w [...] na rzecz S. D. kwotę 480 (czterysta osiemdziesiąt) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania.

S. D. (dalej, jako: skarżąca) wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na orzeczenie Centralnej Wojskowej Komisji Lekarskiej (dalej, jako: organ lub CWKL) z dnia [...] maja 2025 r. utrzymujące w mocy orzeczenie Rejonowej Wojskowej Komisji lekarskiej w [...] (dalej, jako: organ I instancji lub RWKL) z dnia [...] marca 2025 r. w przedmiocie zdolności do zawodowej służby wojskowej i inwalidztwa.

W uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia wskazano, że RWKL, działając na skierowanie Dyrektora Wojskowego Biura Emerytalnego w [...] w celu określenia zdolności do pełnienia zawodowej służby wojskowej i inwalidztwa na wniosek skarżącej z dnia [...] lutego 2025r., wydała orzeczenie Nr [...] w sprawie zdolności do zawodowej służby wojskowej i inwalidztwa, w którym uznała skarżącą za zdolną do zawodowej służby wojskowej - kategoria Z, Zał. 1 Grupa IV. W punkcie 8 orzeczenia rozpoznano następujące schorzenia: 1. przebyte złamanie kości ogonowej, leczone zachowawczo; 2. pourazowy zespół bólowo- przeciążeniowy z zespołem korzeniowym; 3. uszkodzenie mięśnia lędźwiowo-biodrowego prawego (§ 34 pkt 9, § 62 pkt 1 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 25 marca 2024 r. w sprawie orzekania o zdolności do służby wojskowej i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach (Dz. U. z 2024 r. poz. 466, dalej, jako: rozporządzenie)

Oceniając związek poszczególnych chorób lub ułomności ze służbą wojskową, RWKL orzekła, że schorzenie wymienione w pkt 1 pozostaje w związku ze służbą wojskową jako następstwo wypadku pozostającego w związku z tą służbą.

Skarżącą:

• nie zaliczono do żadnej grupy inwalidztwa z ogólnego stanu zdrowia, data powstania inwalidztwa: nie dotyczy,

• nie zaliczono do żadnej grupy inwalidztwa w związku ze służbą wojskową,

• nie zaliczono do żadnej grupy inwalidztwa w związku ze służbą wojskową, powstałego wskutek wypadku chorób, z tytułu których przysługuje świadczenie odszkodowawcze.

Inwalidztwo istnieje: nie dotyczy. Zdolność do pracy: nie dotyczy. Niezdolność do samodzielnej egzystencji: nie dotyczy. Niezdolność do samodzielnej egzystencji istnieje od: nie dotyczy. Termin badania kontrolnego: nie dotyczy.

Od orzeczenia organu I instancji skarżąca odwołała się. Do odwołania załączyła:

• Wynik badania TK kręgosłupa lędźwiowo-krzyżowego wykonany w [...] z dnia [...] stycznia 2025 r. o treści: "Lordoza lędźwiowa spłycona. Krążek m/k 1.5 / SI obniżony, wykazuje szerokopodstawne uwypuklenie na ok. 4 mm bez uchwytnych w TK ucisków. W pozostałych poziomach bez istotnych przepuklin krążków m/k. Kątowe ustawienie kości guzicznej w stosunku do kości krzyżowej, kąt ok. 90 stopni. Obecnie w badaniu nie uwidoczniono szczelin złamania, nie można wykluczyć pourazowego, kątowego ustawienia kości guzicznej. Układ kostny objęty badaniem bez cech osteolizy.",

• Kopię orzeczenia RWKL w sprawie zdolności do zawodowej służby wojskowej i inwalidztwa z dnia [...] marca 2025 r.,

• Wynik badania rezonansu magnetycznego kręgosłupa lędźwiowego wykonany w Szpital [...], [...] z dnia [...] kwietnia 2025 r. o treści: "Obniżenie intensywności sygnału w obrazach T2-zależnych krążka międzykręgowego L5/S1 (zmiany dehydratacyjne). Wyostrzenia na przednio-bocznych krawędziach trzonów. Na poziomie L4/L5 protruzja krążka międzykręgowego uciskająca worek oponowy oraz obustronnie modelująca korzenie nerwowe. Pozostałe krążki międzykręgowe bez cech dokanałowego przemieszczenia. Rdzeń kręgowy objęty badaniem oraz włókna ogona końskiego bez cech patologii. Trzony kręgów o prawidłowej wysokości i jednorodnej intensywności sygnału." dostarczony wraz oświadczeniem pacjentki.

CWKL ponownie rozpoznając sprawę utrzymała w mocy orzeczenie organu I instancji. Organ wskazał, że skarżąca pełniła dobrowolną zasadniczą służbę wojskową w okresie od [...] listopada 2022 r. do [...] stycznia 2023 r. W dniu [...] stycznia 2023 r. powołana do zawodowej służby wojskowej pełnionej jako służba stała. W dniu [...] stycznia 2025 r. zwolniona z zawodowej służby wojskowej i przeniesiona do rezerwy pasywnej decyzją (rozkazem) Dowódcy [...] Pułku [...] nr [...] z dnia [...].12.2024 r., a nie z przyczyn zdrowotnych.

Szczegółowa i wnikliwa analiza zawartej w aktach sprawy dokumentacji medycznej, w tym:

1. Karty wizyt w NZOZ [...] w [...] ([...] marca 2024r., [...]. marca 2024 r., [...] sierpnia 2024 r., [...] października 2024 r.) - Stan po urazie kości guzicznej. jest pod opieka ortopedy,

2. Wyniku badania RTG kości krzyżowej A-P i bok SP ZOZ" [...]" z dnia [...] października 2024 r.: "Kość krzyżowa bez widocznych przemieszczeń. Złamanie okolicy kości guzicznych (k. ogonowej).",

3. Raportu z densytometrii [...] w [...] z dnia [...] grudnia 2024r.: "BMD zmierzone w Kość udowa Szyjka wynosi 0.988 g/cm2 przy T-score -0,4. Gęstość kości wynosi maksymalnie 10% mniej niż u normalnej młodej osoby. Zgodnie z kryteriami Światowej Organizacji Zdrowia (WHO) pacjenta uznaje się za normalnego. Przy użyciu wartości Z-score -0,4 BMD tego pacjenta jest w granicach prawidłowych dla jego wieku i płci.",

4. Podsumowania wizyty Poradnia Ortopedyczna [...] w [...] z dn. [...] września 2024 r.: "Wielotygodniowe bóle lędźwi, wędrujące, promieniujące do karku. W RTG stwierdzono złamanie k. ogonowej. Postawa stojąca swobodna, ze zniesiona lordozą lędźwiową, chód wydolny. Kończyny równe, symetryczne. Obi, korzeniowe ujemne, siła mięśniowa symetryczna. Palpacia wyrostków kolczystych niebolesna. Ból rzutujący się na wysokości st. m/ kręgowych. Próba ziemia palce z ubytkiem 15cm do podłoża. Wzmożone napięcie m. biodrowołędźwiowych. przykurcze w st. biodrowych. Uszkodzenie prawego m. biodrowe lędźwiowego.",

5. Karty wizyty [...] - Usługi Medyczne, [...] z dnia [...] listopada 2024 r.: "Nasilenie dolegliwości bólowych okolicy ogonowej. Złamanie kości ogonowej z oddzieleniem i rozpadem dystalnego odłamu.",

6. Skierowania do szpitala [...] - Usługi Medyczne, [...] z dnia [...] sierpnia 2024 r. na oddział chirurgii urazowo-ortopedycznej" S32.2 Złamanie kości guzicznej. Złamanie kości ogonowej z oddzieleniem i rozpadem dystalnego odłamu.",

7. Karty porady ambulatoryjnej Poradnia Neurologiczna SP ZOZ w [...] , z dnia [...] marca 2025r.: "Upadłą na pośladki [...].08.24. Bóle w okolicy kości ogonowej, bóle w ode. L-S. W badaniu neurologicznym bez objawów rozciągowych i objawów ubytkowych z ode. L-S. Chód prawidłowy"

wraz z uwzględnieniem wyników badania TK i MRI kręgosłupa lędźwiowego załączonych do odwołania oraz argumentów zawartych w odwołaniu, zdaniem CWKL pozwala stwierdzić, że u skarżącej nie stwierdza się upośledzenia uprawność ustroju, co jest przesłanką do zaliczenia do jednej z grup inwalidztwa, a potwierdzają powyższe wykonane konsultacje lekarskie specjalistyczne ortopedyczna i neurologiczna zarówno te wykonane na potrzeby orzecznicze RWKL jak i te w załączonej przez skarżącą dokumentacji medycznej.

Reasumując, CWKL stwierdziła, że orzeczenie RWKL w sprawie zdolności do zawodowej służby wojskowej i inwalidztwa z dnia [...] marca 2025 r. zostało wydane po prawidłowo przeprowadzonym postępowaniu orzeczniczym w oparciu o obowiązujące przepisy prawne, a w trakcie jego redagowania nie pominięto istotnych faktów oraz właściwie ustalono rozpoznane jednostki chorobowe, przypisując im stosowną kwalifikacją orzeczniczą.

Nawiązując do wniosku skarżącej o "przyznanie orzeczenia o stopniu niepełnosprawności (tzw. grupy), ponieważ obecny stan zdrowia istotnie wpływa na moją sprawność i ogranicza możliwości samodzielnego funkcjonowania.", organ wyjaśnił, że orzeczenie o niepełnosprawności wydaje powiatowy/miejski zespół do spraw orzekania o niepełnosprawności jako pierwsza instancja na podstawie ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych na wniosek zainteresowanego.

Z tym rozstrzygnięciem skarżąca nie zgodziła się i wywiodła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, wnosząc o uchylenie zaskarżonego orzeczenia oraz o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego.

Zaskarżonemu orzeczeniu zarzucono:

1. Naruszenie art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 80 K.p.a. poprzez niewyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności sprawy, nieprzeprowadzenie wyczerpującego postępowania dowodowego oraz dowolną ocenę zgromadzonego materiału dowodowego;

2. Naruszenie art. 107 § 3 K.p.a. przez niewystarczające uzasadnienie faktyczne i prawne orzeczenia, w szczególności brak odniesienia się do wszystkich zgłoszonych przez skarżącą dowodów i argumentów;

3. Naruszenie § 11 ust. 1 oraz § 25 ust. 4 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 4 grudnia 2024 r. w sprawie utworzenia wojskowych komisji lekarskich, określenia ich siedzib, filii, zasięgu działania oraz właściwości, przez nieprawidłową ocenę związku schorzeń ze służbą wojskową oraz nieuwzględnienie aktualnej dokumentacji medycznej i opinii specjalistycznych;

4. Naruszenie art. 68 Konstytucji RP przez naruszenie prawa do ochrony zdrowia i prawa do rzetelnego postępowania administracyjnego.

W uzasadnieniu skargi podniesiono, że CWKL ograniczyła się do formalnego powielenia ustaleń organu I instancji, nie dokonując samodzielnej, wnikliwej analizy przedstawionych przez skarżącą dowodów medycznych, które jednoznacznie wskazują na poważne, trwałe następstwa urazów odniesionych w trakcie służby wojskowej, m.in. złamanie kości guzicznej, pourazowy zespół bólowo-przeciążeniowy z zespołem korzeniowym oraz uszkodzenie mięśnia lędźwiowo- biodrowego. Organ nie przeprowadził żadnych dodatkowych konsultacji ani nie zlecił pogłębionych badań, pomimo że z dokumentacji wynikały istotne wątpliwości co do zakresu i skutków doznanych urazów. Takie postępowanie stanowi rażące naruszenie zasady prawdy obiektywnej oraz obowiązku wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego, które są fundamentem postępowania administracyjnego.

W ocenie skarżącej, uzasadnienie zaskarżonego orzeczenia nie spełnia wymogów art. 107 § 3 K.p.a. ponieważ nie zawiera szczegółowej analizy wszystkich dowodów przedstawionych przez skarżącą ani nie odnosi się do zgłoszonych przez nią argumentów. Organ ograniczył się do ogólnikowego powtórzenia ustaleń komisji pierwszej instancji oraz lakonicznego stwierdzenia, że schorzenia nie pozostają w związku ze służbą wojskową, nie wyjaśniając, na jakiej podstawie dokonano takiej oceny w świetle przedstawionych wyników badań i opinii lekarskich. Brak pogłębionej analizy materiału dowodowego oraz nieprzedstawienie logicznego wywodu prowadzącego do rozstrzygnięcia sprawy powoduje, że adresat orzeczenia nie jest w stanie zweryfikować, czy organ rzeczywiście rozważył wszystkie istotne okoliczności oraz czy orzeczenie zostało wydane w zgodzie z obowiązującymi przepisami prawa materialnego i procesowego. Takie postępowanie narusza nie tylko przepisy proceduralne, ale także prawo strony do rzetelnego i sprawiedliwego rozpoznania sprawy.

Dalej skarżąca powołała się na treść § 11 ust. 1 oraz § 25 ust. 4 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 4 grudnia 2024 r. w sprawie utworzenia wojskowych komisji lekarskich, określenia ich siedzib, filii, zasięgu działania oraz właściwości, wskazując, że organ nie wykazał, że przeprowadził wszechstronną analizę materiału dowodowego, a jego rozstrzygnięcie opiera się na uproszczonych i nieuzasadnionych założeniach, co skutkuje naruszeniem przepisów prawa materialnego i procesowego oraz wpływa na treść wydanego rozstrzygnięcia.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie w zakresie dotyczącym zdolności do służby i jej odrzucenie w zakresie dotyczącym związku rozpoznanych schorzeń ze służbą oraz określenia inwalidztwa. Organ podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył, co następuje:

W pierwszej kolejności zauważyć należy, że zaskarżone orzeczenie rozstrzyga

o zdolności skarżącej do zawodowej służby wojskowej oraz o inwalidztwie.

Wyjaśnić należy, że wojskowe komisje lekarskie orzekają w dwóch reżimach prawnych, stąd orzeczenia tych komisji dzielą się na dwie grupy (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 marca 2005 r., sygn. akt OSK 1203/04).

Pierwsza grupa orzeczeń wojskowych komisji lekarskich obejmuje kwestię zaliczenia danej osoby do określonej kategorii zdolności do służby wojskowej, jak i samej zdolności do służby wojskowej. Orzeczenia wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach są wiążące dla organów rozstrzygających o powołaniu danej osoby do służby wojskowej lub o zwolnieniu z tej służby. Od takich orzeczeń służy skarga do sądu administracyjnego, gdyż orzeczenia te mają charakter decyzji rozstrzygających istotę sprawy - zdolność do służby wojskowej.

Drugą grupę orzeczeń wojskowych komisji lekarskich stanowią orzeczenia ustalające schorzenia danej osoby, ich związek ze służbą wojskową dla celów odszkodowawczych lub rentowych albo zaopatrzenia emerytalnego oraz inwalidztwo. Podstawę takich orzeczeń stanowią m.in. przepisy ustawy z dnia 11 marca 2022 r . o obronie Ojczyzny (Dz. U. z 2025 r. poz. 825, z późn. zm.), ustawy z dnia 29 maja 1974 r. o zaopatrzeniu inwalidów wojennych i wojskowych oraz ich rodzin (Dz. U. z 2023 r. poz. 1100 ze zm.), ustawy z dnia 10 grudnia 1993 r. o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych i ich rodzin (Dz. U. z 2025 r. poz. 305). Orzeczenia te poddawane są kontroli przez sądy powszechne w ramach rozpoznawanych odwołań od decyzji o świadczeniach odszkodowawczych, rentowych lub z zaopatrzenia emerytalnego. Decyzje administracyjne w tych sprawach wydawane są nie przez wojskowe komisje lekarskie, lecz przez inne organy (wojskowy organ emerytalny lub ZUS). Orzeczenia wojskowych komisji lekarskich w tych postępowaniach mają charakter orzeczenia wstępnego jako jedna z przesłanek rozstrzygnięcia sprawy i nie podlegają odrębnemu zaskarżeniu do sądu administracyjnego.

W świetle powyższego sąd administracyjny nie jest właściwy w sprawie skargi na orzeczenie wojskowej komisji lekarskiej w przedmiocie związku schorzenia ze służbą wojskową oraz określenia inwalidztwa (por. uchwała Składu Siedmiu Sędziów SN z dnia 27 października 1999 r., sygn. akt III ZP 9/99, publik. OSNP 2000/5/167; postanowienie Składu Siedmiu Sędziów NSA z dnia 6 listopada 2000 r., sygn. akt OSA 1/100, publ. ONSA 2001/2/47; wyroki NSA: z dnia 9 marca 2005 r., sygn. akt OSK 1203/04; z dnia 20 marca 2013 r., sygn. akt II OSK 2227/11).

Skarżąca zaskarżyła orzeczenie CWKL z dnia [...] maja 2025 w całości. Skarga ta w zakresie, w jakim dotyczy zawartego w zaskarżonym orzeczeniu rozstrzygnięcia o inwalidztwie jest niedopuszczalna i w tym zakresie podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935, ze zm., dalej, jako: P.p.s.a.). Sprawa będąca przedmiotem zaskarżenia w tym zakresie nie należy bowiem do właściwości sądu administracyjnego.

Odnosząc się do kwestii zdolności skarżącej do zawodowej służby wojskowej wskazać trzeba, że materialnoprawną podstawę wydania orzeczeń CWKL i RWKL w tym zakresie stanowiły przepisy ustawy o Obronie Ojczyzny, a także przepisy rozporządzenia z dnia 25 marca 2024 r. w sprawie orzekania o zdolności do służby wojskowej i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach.

Zgodnie z art. 190 ust. 1 ustawy o Obronie Ojczyzny zdolność fizyczną i psychiczną do pełnienia zawodowej służby wojskowej ustala wojskowa komisja lekarska właściwa ze względu na miejsce stacjonowania jednostki wojskowej lub pododdziału jednostki wojskowej, w której żołnierz pełni służbę, a w przypadku określania zdolności do służby w poszczególnych rodzajach Sił Zbrojnych oraz rodzajach wojsk właściwa rzeczowo wojskowa komisja lekarska.

Na mocy art. 190 ust. 6 pkt 1 ustawy o Obronie Ojczyzny do wojskowej komisji lekarskiej kieruje dowódca jednostki wojskowej - w przypadkach wymienionych w ust. 2 pkt 1-4, ust. 4 pkt 3-5 oraz ust. 5, a także, po uzgodnieniu z organem właściwym do wyznaczenia żołnierza zawodowego na stanowisko służbowe, w przypadkach wymienionych w ust. 2 pkt 5 oraz w ust. 4 pkt 1 i 2.

W myśl art. 190 ust. 10 ustawy o Obronie Ojczyzny ustala się następujące kategorie zdolności fizycznej i psychicznej do zawodowej służby wojskowej:

1) kategoria Z - zdolny do zawodowej służby wojskowej, co oznacza zdolność do pełnienia zawodowej służby wojskowej, a także zdolność do pełnienia dobrowolnej zasadniczej służby wojskowej w okresie kształcenia, o którym mowa w art. 95 ust. 4;

2) kategoria Z/O - zdolny do zawodowej służby wojskowej z ograniczeniami, co oznacza ograniczoną zdolność do dalszego pełnienia zawodowej służby wojskowej w poszczególnych rodzajach Sił Zbrojnych i rodzajach wojsk oraz na określonych stanowiskach służbowych;

3) kategoria N - trwale lub czasowo niezdolny do zawodowej służby wojskowej oraz niezdolny do służby w charakterze kandydata na żołnierza zawodowego.

Stosownie do art. 87 ust. 1 ustawy o Obronie Ojczyzny wojskowe komisje lekarskie wydają orzeczenie o zdolności danej osoby do służby wojskowej na podstawie badania lekarskiego fizycznej i psychicznej zdolności tej osoby do odpowiedniego rodzaju służby wojskowej, z uwzględnieniem wyników badań specjalistycznych, a w przypadku potrzeby również obserwacji szpitalnej. Przepis art. 58 ust. 6 stosuje się.

Zgodnie z art. 84 ust. 2 ustawy o Obronie Ojczyzny wojskowa komisja lekarska wydaje orzeczenie, które jest decyzją.

W przepisie art. 87 ust. 3 ustawy o Obronie Ojczyzny ustawodawca zawarł upoważnienie dla Ministra Obrony Narodowej do wydania w porozumieniu z Ministrem Zdrowia, rozporządzenia regulującego orzekanie o zdolności fizycznej i psychicznej do pełnienia zawodowej służby wojskowej. Obecnie obowiązuje rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 25 marca 2024 r. w sprawie orzekania o zdolności do służby wojskowej i trybu postepowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach, które również obowiązywało w dniu wydawania zaskarżonych orzeczeń.

Rozstrzyganie o zdolności do zawodowej służby wojskowej odbywa się w postępowaniu administracyjnym z gwarancjami dwuinstancyjnego toku orzecznictwa o charakterze sformalizowanym i z zagwarantowaniem czynnego udziału badanego. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 26 lutego 2015 r. sygn. akt I OSK 851/14 wskazał, że wojskowe komisje lekarskie, jako organy administracji publicznej, podejmują rozstrzygnięcia w indywidualnych sprawach, w drodze decyzji administracyjnych (nazywanych w przepisach orzeczeniami), które poddane są mocy obowiązującej przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. Natomiast przepisy rozporządzenia w sprawie orzekania o zdolności do zawodowej służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach, jako lex specialis, regulują pewne kwestie odmiennie od rozwiązań przyjętych w K.p.a. Jednak w sprawach nieuregulowanych w rozporządzeniu, przepisy Kodeksu znajdują zastosowanie w pełnym zakresie.

Należy też zauważyć, że w orzecznictwie ugruntowane jest stanowisko dotyczące komisji lekarskich, że Sąd administracyjny, kontrolując wydane w sprawie orzeczenia komisji lekarskich o zdolności do zawodowej służby wojskowej, nie jest uprawniony do kwestionowania rozpoznania dokonanego przez wojskową komisję lekarską (por. np. wyroki WSA w Warszawie z dnia 5 czerwca 2024 r. sygn. akt II SA/Wa 1570/23; 8 kwietnia 2024r. sygn. akt II SA/Wa 1747/23; 14 lutego 2024r. sygn. akt II SA/Wa 1126/23). Sąd administracyjny nie jest bowiem uprawniony do kontroli dokonanego przez komisję rozpoznania w zakresie stwierdzonych schorzeń ani oceny fachowości przeprowadzonych badań lekarskich. W zakresie swoich uprawnień Sąd administracyjny kontroluje wyłącznie, czy organy prawidłowo przeprowadziły postępowanie, czy orzekały na podstawie kompletnego materiału dowodowego, jak również czy ustalony przez nie stan faktyczny znalazł odzwierciedlenie w orzeczeniu właściwej komisji lekarskiej (por. wyrok NSA z dnia 16 lutego 2022 r., sygn. akt III OSK 5019/21 czy wyrok WSA w Warszawie z dnia 25 września 2019 r., sygn. akt II SA/Wa 528/19).

Sąd stanowisko to podziela i stwierdza, że nie może badać prawidłowości samej diagnozy dokonanej przez powołane do tego osoby. Sąd kontroluje więc przebieg postępowania przed ww. komisją lekarską oraz prawidłowość kwalifikacji schorzenia w oparciu o obowiązujące regulacje prawne, ale nie jest władny, aby rozważać kwestie medyczne, czy badać prawidłowość dokonanej kwalifikacji rozpoznanego przez komisję lekarską schorzenia.

Warto również zauważyć, że stosownie do treści przepisów regulujących tryb postępowania w sprawie orzekania o zdolności do zawodowej służby wojskowej - ww. rozporządzenia z dnia 25 marca 2024 r., jak i stosowanych odpowiednio przepisów K.p.a., orzeczenie wydane przez komisję lekarską powinno zawierać szczegółowe uzasadnienie. Powinno ono w sposób logiczny i przekonujący wyjaśniać zarówno sposób dokonania rozpoznania jak też to, w jaki sposób stwierdzone rozpoznanie przekłada się na możliwość pełnienia przez osobę badaną służby. Powinno zatem wyjaśniać medyczne powody postawionej diagnozy i ustalonego rozpoznania, a nie ograniczać się wyłącznie do przywołania dokumentacji medycznej i wyników badań. Zarówno strona skarżąca, jak i Sąd nie dysponują wiedzą medyczną i nie mają możliwości samodzielnej interpretacji owej dokumentacji, czy wyników badań. Uzasadnienie orzeczenia komisji powinno być więc sporządzone tak, aby można było dokonać realnej (a nie tylko pozornej) oceny wydanego rozstrzygnięcia. W przeciwnym razie, wymykać się ono będzie spod jakiejkolwiek kontroli.

Sąd kontrolując orzeczenie w zakresie dotyczącym zdolności skarżącej do służby stwierdził, że narusza ono art. 107 § 3 K.p.a. w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a.).

W rozpoznawanej sprawie CWKL utrzymała w mocy orzeczenie Rejonowej Wojskowej Komisji lekarskiej w [...] z dnia [...] marca 2025 r. w przedmiocie zdolności do zawodowej służby wojskowej. W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcie CWKL opisała wydane orzeczenie przez organ I instancji, wskazała, że od tego orzeczenia wniesione zostało odwołanie oraz opisała załączone do odwołania dokumenty medyczne. Następnie CWKL – rozstrzygając sprawę ponownie – wskazała: "Szczegółowa i wnikliwa analiza zawartej w aktach sprawy dokumentacji medycznej [...] wraz z uwzględnieniem wyników badania TK i MRI kręgosłupa lędźwiowego załączonych do odwołania oraz argumentów zawartych w odwołaniu, zdaniem CWKL pozwala stwierdzić, że u skarżącej nie stwierdza się upośledzenia uprawność ustroju, co jest przesłanką do zaliczenia do jednej z grup inwalidztwa, a potwierdzają powyższe wykonane konsultacje lekarskie specjalistyczne ortopedyczna i neurologiczna zarówno te wykonane na potrzeby orzecznicze RWKL jak i te w załączonej przez skarżącą dokumentacji medycznej.". Organ podał również, że orzeczenie organu I instancji "zostało wydane po prawidłowo przeprowadzonym postępowaniu orzeczniczym w oparciu o obowiązujące przepisy prawne, a w trakcie jego redagowania nie pominięto istotnych faktów oraz właściwie ustalono rozpoznane jednostki chorobowe, przypisując im stosowną kwalifikacją orzeczniczą.".

Rozpoznane u skarżącej schorzenia zakwalifikowano do:

1. § 34 pkt 9 rozporządzenia, tj. "Inne choroby kręgosłupa nieupośledzające sprawności ustroju lub nieznacznie upośledzające sprawność ruchową", co kwalifikuje skarżącą w Grupie IV do kategorii Z - zdolna do zawodowej służby wojskowej

2. § 62 pkt 1 rozporządzenia, tj. "Przewlekłe zespoły bólowe korzeniowe, korzeniowo-nerwowe, splotów nerwowych, nerwobóle pojedynczych lub licznych nerwów z okresowymi zaostrzeniami", co również kwalifikuje skarżącą w Grupie IV do kategorii Z - zdolna do zawodowej służby wojskowej.

Jak już wyżej wskazano, sąd administracyjny nie posiadając specjalistycznej wiedzy medycznej, nie ma podstaw do kwestionowania rozpoznanego przez CWKL schorzenia skarżącej. Rzecz jednak w tym, że z uzasadnienia zaskarżonego orzeczenia nie wynika z jakich powodów CWKL uznała, że wobec skarżącej należy zastosować kategorię Z – zdolna do zawodowej służby wojskowej. Uzasadnienie zaskarżonego orzeczenia ogranicza się jedynie do przywołania dokumentacji medycznej, wyników badań i konsultacji. Organ końcowo zawarł ogólnikowe stwierdzenie, że owa dokumentacja medyczna pozwala stwierdzić, że u skarżącej nie stwierdza się upośledzenia uprawność ustroju oraz, że orzeczenie RWKL wydane zostało po prawidłowo przeprowadzonym postępowaniu orzeczniczym w oparciu o obowiązujące przepisy prawne, a w trakcie jego redagowania nie pominięto istotnych faktów oraz właściwie ustalono rozpoznane jednostki chorobowe, przypisując im stosowną kwalifikacją orzeczniczą. Zauważyć jednak należy, że zarówno strona skarżąca, jak i Sąd nie dysponują wiedzą medyczną i nie mają możliwości samodzielnej interpretacji owej dokumentacji, czy wyników badań. To z uzasadnienia zaskarżonego orzeczenia winno wynikać dlaczego wskazane schorzenia należy zakwalifikować do określonego przepisu rozporządzenia, a co za tym idzie dlaczego wobec skarżącej zastosowano wskazaną kategorię zdolności do służby, tym bardziej, że skarżąca w odwołaniu przedstawiła argumentację, do której organ w ogóle nie odniósł się w swoim rozstrzygnięciu. Tak lakoniczne i ogólnikowe uzasadnienie orzeczenia komisji lekarskiej w żadnym razie nie wyjaśnia ani stronie, ani sądowi administracyjnemu dlaczego zgromadzona dokumentacja medyczna doprowadziła CWKL do wniosków sprowadzających się do orzeczenia o zdolności skarżącej do zawodowej służby wojskowej. Zdaniem Sądu, twierdzenia organu zawarte w zaskarżonym orzeczeniu, są nieweryfikowalne. Wskazane kwestie mają tymczasem istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy albowiem determinują negatywne orzeczenie dla skarżącej. W tej sytuacji organ winien sprawę wnikliwie rozpatrzeć, a wyniki ustaleń organu odwoławczego powinny znaleźć się w treści sporządzonego uzasadnienia wydanego orzeczenia.

Powyższe uchybienia w postaci braku należytego sporządzenia uzasadnienia wydanego przez CWKL orzeczenia w sprawie, stanowi naruszenie przepisów postępowania (art. 7, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 K.p.a.), które mogło mieć istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia – prawidłową wykładnię przepisów prawa materialnego i w konsekwencji powoduje konieczność uchylenia zaskarżonego orzeczenia.

Przy ponownym rozpatrywaniu sprawy organ weźmie pod rozwagę ww. stanowisko Sądu, stosownie do art. 153 P.p.s.a., w zakresie koniecznych elementów orzeczenia, a w szczególności uzasadnienia faktycznego i prawnego, pozwalającego w wypadku wniesienia przez stronę skargi do sądu administracyjnego, na pełną kontrolę legalności wydanego orzeczenia. Brak bowiem wyczerpującego uzasadnienia uniemożliwia Sądowi dokonanie kontroli zaskarżonego rozstrzygnięcia. Ponadto wyczerpująco odniesie się do wszystkich ewentualnych zarzutów i argumentów podniesionych przez skarżącą w toku postępowania orzeczniczego.

Z tych wszystkich względów, Wojewódzkie Sąd Administracyjny w Warszawie, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. orzekł jak w pkt 1 sentencji wyroku. Na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 P.p.s.a. orzeczono jak w pkt 2 sentencji wyroku. O kosztach postępowania orzeczono w myśl art. 200 w zw. z art. 205 § 2 P.p.s.a. (pkt 3 sentencji wyroku).