Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Tomasz Świstak po rozpoznaniu 6 lutego 2026 r., na posiedzeniu niejawnym, sprawy ze skargi P. M. na bezczynność Rady Gminy w przedmiocie rozpatrzenia petycji postanawia: odrzucić skargę.

Pismem datowanym na 27 stycznia 2026 r. P. M. wywiódł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na bezczynność Rady Gminy w przedmiocie rozpatrzenia jego petycji z 13 czerwca 2025 r. dotyczącej podjęcia działań w celu ochrony zdrowia i życia ludzi, zwierząt i środowiska w związku ze stosowaniem chemicznych zrzutów w atmosferze nad w/w Gminą (chemitrail).

Skarżący wskazał, że organ nie odpowiedział na petycję w ustawowym terminie.

W związku z powyższym skarżący wniósł o zobowiązanie Rady Gminy do rozpoznania jego petycji oraz o zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania sądowego.

Pismem z 27 stycznia 2026 r. reprezentujący Gminę, Wójt Gminy wniósł o odrzucenie skargi w całości, bowiem jej przedmiot nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Nadto organ wniósł o zasądzenie od skarżącego na rzecz organu zwrotu kosztów postępowania.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej "P.p.s.a.") sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej.

Merytoryczne rozpatrzenie zasadności skargi poprzedzone jest każdorazowo badaniem dopuszczalności jej wniesienia, obejmującym również ocenę tego, czy przedmiot sprawy należy do właściwości sądu administracyjnego. Negatywny wynik tej oceny uniemożliwia nadanie skardze dalszego biegu, co w konsekwencji prowadzi do jej odrzucenia.

Zakres właściwości rzeczowej sądu administracyjnego w zakresie skarg na bezczynność określa art. 3 § 2 pkt 8 i 9 P.p.s.a., zgodnie z którym kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 tej samej jednostki redakcyjnej lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a oraz bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.

Z powyższego wynika, że wniesienie skargi na bezczynność organu, czy przewlekłe prowadzenie postępowania jest dopuszczalne tylko w takim zakresie, w jakim dopuszczalne jest zaskarżenie do sądu administracyjnego decyzji, postanowienia lub innego aktu lub czynności z zakresu administracji publicznej, a bezczynność organu zachodzi wówczas, gdy w ustalonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie lub opieszale prowadził postępowanie i pomimo ustawowego obowiązku nie zakończył go wydaniem w terminie stosownego aktu albo nie podjął odpowiedniej czynności.

Przypomnieć zaś trzeba, iż przedłożona Sądowi skarga dotyczy zaś bezczynności organu jednostki samorządu terytorialnego w rozpoznaniu petycji skarżącego z 16 czerwca 2025 r. (w skardze błędnie wskazano jako datę sporządzenia petycji 13 czerwca 2025 r.)

Zgodnie z art. 13 ust. 2 ustawy z dnia 11 lipca 2014 r. o petycjach (Dz. U. z 2018 r., poz. 870), sposób załatwienia petycji nie może być przedmiotem skargi.

Zawiadomienie o sposobie załatwienia petycji nie jest decyzją, postanowieniem ani aktem lub czynnością z zakresu administracji publicznej dotyczącej przyznania, stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikającego z przepisów prawa. Oznacza to, że w odniesieniu do prawa petycji wykonywanego w trybie ustawy o petycjach, nie ma zastosowania sądowa kontrola administracji publicznej.

W myśl zaś art. 15 ustawy o petycjach, w zakresie nieuregulowanym w tej ustawie do petycji stosuje się odpowiednio przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego.

W konsekwencji, kontroli sądów administracyjnych na podstawie ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, jak i przepisów szczególnych nie została poddana bezczynność organów władzy publicznej w przedmiocie rozpatrzenia petycji.

Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu skargę odrzucił na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 P.p.s.a., jako wniesioną w sprawie nie należącej do właściwości sądu administracyjnego.

Stosownie do art. 58 § 3 P.p.s.a. Sąd odrzucił skargę postanowieniem na posiedzeniu niejawnym.

Odnośnie wniosku organu gminy o zasądzenie kosztów postępowania od skarżącego Sąd wyjaśnia, iż w art. 199 P.p.s.a. ustanowiono ogólną zasadę, że strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Z kolei z art. 200 i art. 201 P.p.s.a. wynika, iż jedynie w razie uwzględnienia skargi, zaistnieje obowiązek zwrotu przez organ kosztów poniesionych przez skarżącego. Co za tym idzie w postępowaniu przed wojewódzkim sądem administracyjnym, odmiennie niż w postępowaniu wywołanym wniesieniem skargi kasacyjnej, w ogóle nie jest możliwe zasądzenie kosztów postępowania na rzecz organu, i to bez względu na wynik sprawy, bowiem nie istnieją jakiekolwiek przepisy szczególne umożliwiające zasądzenie od strony skarżącej na rzecz skarżonego organu postępowania kosztów za postępowanie przed sądem pierwszej instancji.