Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Piotr Przybysz (sprawozdawca) po rozpoznaniu w dniu 2 września 2022 roku na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia M. Ś. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 grudnia 2021 r., sygn. akt I SA/Wa 943/21 odrzucające skargę M. Ś. na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 18 marca 2021 r. nr SZ.gn.613.15.2020 w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji postanawia: oddalić zażalenie.

Uzasadnienie:

Postanowieniem z 9 grudnia 2021 r., sygn. akt I SA/Wa 943/21, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w sprawie ze skargi M. Ś. na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z 18 marca 2021 r., nr SZ.gn.613.15.2020, w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji odrzucił skargę na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a."

Na powyższe postanowienie zażalenie wniosła M. Ś. wnosząc o uchylenie postanowienia i rozpoznanie skargi. Zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła błędne przyjęcie, że:

- skarga M.Ś. nie może otrzymać dalszego biegu z uwagi na brak wskazania numeru PESEL skarżącej, przez co na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 i § 3 p.p.s.a. podlega odrzuceniu,

- skarga M.Ś. nie może otrzymać dalszego biegu z uwagi na zaniechanie nadesłania odpisu skargi podpisanego własnoręcznie przez skarżącą M. Ś., ewentualnie poświadczonego przez nią za zgodność z oryginałem, przez co na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 i § 3 p.p.s.a. podlega odrzuceniu.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zażalenie nie podlega uwzględnieniu.

Zgodnie art. 57 § 1 p.p.s.a. skarga powinna czynić zadość wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym. W myśl art. 46 § 2 pkt 1 lit. b) p.p.s.a. pismo procesowe strony, oprócz wymogów określonych w art. 46 § 1 p.p.s.a., powinno zawierać - gdy jest pierwszym pismem w sprawie - także numer PESEL strony wnoszącej pismo, będącej osobą fizyczną, jeżeli jest obowiązana do jego posiadania albo posiada go, nie mając takiego obowiązku. Brak wskazania numeru PESEL strony skarżącej stanowi brak formalny skargi. Zgodnie z art. 47 § 1 p.p.s.a. do pisma strony należy dołączyć jego odpisy i odpisy załączników dla doręczenia ich stronom, a ponadto, jeżeli w sądzie nie złożono załączników w oryginale, po jednym odpisie każdego załącznika do akt sądowych.

Stosownie do treści art. 49 § 1 p.p.s.a. jeżeli pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący wzywa stronę do jego uzupełnienia lub poprawienia w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, chyba że ustawa stanowi inaczej. Zgodnie zaś z art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a., Sąd zobligowany jest odrzucić skargę, gdy nie uzupełniono w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi.

Z przywołanych przepisów ustawy procesowej jednoznacznie wynika, że po wpłynięciu skargi obowiązkiem Sądu jest zbadać, czy spełnia ona wszystkie wymogi formalne.

Skarżąca pismem z 9 lipca 2021 r. (skutecznie doręczonym 14 lipca 2021 r. – zwrotne poświadczenie odbioru karta nr 14) została wezwana do uzupełnienia braków formalnych skargi w postaci: a) nadesłania odpisu skargi – własnoręcznie podpisanego, bądź poświadczonego za zgodność z oryginałem; b) wskazania własnego nr PESEL. Na wykonanie niniejszego zobowiązania skarżąca miała siedem dni, a więc termin upływał 21 lipca 2021 r. Skarżąca wyznaczonym terminie nie wykonała zobowiązania Sądu I instancji.

Tym samym nie ulega wątpliwości, że skarżąca nie wykonała w siedmiodniowym terminie określonym w art. 49 § 1 w zw. z art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. wezwania do usunięcia braku formalnego skargi w postaci przesłania odpisu skargi z własnoręcznym podpisem, co w konsekwencji obligowało Sąd I instancji do jego odrzucenia. Wskazać bowiem trzeba, że konieczność dołączenia odpisu skargi wywodzić należy również z art. 47 § 1 p.p.s.a., który nakłada na stronę składającą pismo procesowe obowiązek dołączenia do niego odpowiedniej liczby załączników dla doręczenia ich pozostałym stronom. Z uchwały siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z 18 grudnia 2013 r., I OPS 13/13, jasno wynika, że niedołączenie przez stronę skarżącą wymaganej liczby odpisów skargi, (art. 47 § 1 p.p.s.a.), jest brakiem formalnym, o którym mowa w art. 49 § 1 w zw. z art. 57 § 1 p.p.s.a., uniemożliwiającym nadanie skardze prawidłowego biegu, który to brak nie może być usunięty przez sporządzenie odpisów skargi przez sąd.

Naczelny Sąd Administracyjny zauważa, że odpisem pisma procesowego - skargi jest każdy dalszy jego egzemplarz, zgodny z oryginałem. Istotą odpisu jest odwzorowanie w dowolnej technice pełnej treści składanego pisma. Bez względu na to, czy jest to egzemplarz pisma zgodny układem treści z oryginałem (fotokopia, wydruk komputerowy), czy też osobno sporządzony dokument, zawsze niezbędne jest poświadczenie jego zgodności z oryginałem. W niniejszej sprawie skarżąca wysłała do Sądu wyłącznie kopię skargi, która nie była poświadczona za zgodność z oryginałem, wobec powyższego nie spełnia wymagania odpisu w rozumieniu art. 47 § 2 p.p.s.a.

Odnosząc się natomiast do podniesionej w zażaleniu argumentacji mającej przemawiać za tym, że brak wskazania numeru PESEL w skardze nie stanowi przeszkody do nadania skardze dalszego biegu, w sytuacji, gdy numer PESEL skarżącej znajdował się w aktach sądowoadministracyjnych sprawy, tj. na fakturze VAT nr 1532/2021 dołączonej do akt sprawy przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie, należy zauważyć, że z treści art. 46 § 2 pkt 1 lit. b) p.p.s.a. wyraźnie wynika, że jeśli pismo strony będącej osobą fizyczną jest pierwszym pismem w konkretnej sprawie sądowoadministracyjnej (a tak było w niniejszej sprawie), to powinno zawierać numer PESEL. Przy tym bez znaczenia jest to, czy numer PESEL strony skarżącej znajduje się w aktach sądowoadministracyjnych. Jednocześnie ustawodawca wyraźnie zastrzegł konieczność wskazania numeru PESEL osoby fizycznej przy pierwszej czynności w sprawie. Nawet gdyby przyjąć, że wykonanie wezwania do podania numeru PESEL mogłoby nastąpić poprzez przesłanie Sądowi zawierających ten numer dokumentów dotyczących prawa pomocy, to należy stwierdzić, że skarżąca przesłała dokumenty z numerem PESEL dopiero w dniu 9 sierpnia 2021 r., a zatem po upływie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi.

Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego uprawnione było wezwanie skarżącej do uzupełnienia braku formalnego skargi przez podanie numeru PESEL przed rozpoznaniem sformułowanego w skardze wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Zgodnie bowiem z § 33 ust. 1 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 5 sierpnia 2015 r. Regulamin wewnętrznego urzędowania wojewódzkich sądów administracyjnych (Dz.U. z 2015 r. poz. 1177 ze zm.), po wniesieniu skargi do sądu przewodniczący wydziału orzeczniczego niezwłocznie bada, czy skarga czyni zadość wymaganiom formalnym i czy został uiszczony wpis, a w razie potrzeby wzywa do usunięcia braków formalnych oraz do uiszczenia wpisu, chyba że został złożony wniosek o przyznanie prawa pomocy. Taka konstrukcja omawianego przepisu wprost wskazuje, że w przypadku złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy, przewodniczący powinien poczekać do czasu rozpoznania tego wniosku z wezwaniem do uiszczenia wpisu sądowego. Od wyniku rozpoznania tego wniosku zależy bowiem, czy skarżący będzie zobowiązany do uiszczenia wpisu sądowego czy też z tego obowiązku zostanie zwolniony. Złożenie wniosku o przyznanie prawa pomocy nie ma natomiast wpływu na wezwania do uzupełnienia braków formalnych skargi (postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 8 lipca 2021 r., II GZ 219/21).

Trafnie zatem przyjął Sąd pierwszej instancji, że powyższe braki w postaci nienadesłania własnoręcznie podpisanego odpisu skargi oraz niewskazania nr PESEL skarżącej, nie uzupełnione na wezwanie Sądu, stanowiły przesłankę do odrzucenia skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a., zgodnie z którym Sąd zobligowany jest odrzucić skargę, gdy nie uzupełniono w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi. Tym samym zażalenie uznać należy za nieskuteczne.

Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a.