Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Grzegorz Czerwiński po rozpoznaniu w dniu 8 lutego 2017 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia W. K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 23 maja 2016 r., sygn. akt III SA/Gd 460/15, dotyczące wyłączenia sędziego WSA Elżbiety Kowalik - Grzanki i sędziego WSA Aliny Dominiak w sprawie ze skargi W. K. na stanowisko Rady Miejskiej w Bytowie z dnia [...] września 2013 r. w przedmiocie rozbiórki pomnika postanawia: oddalić zażalenie

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku postanowieniem z dnia 23 maja 2016 r., sygn. akt III SA/Gd 460/15, po rozpoznaniu wniosku W. K. dotyczącego wyłączenia sędziego WSA Elżbiety Kowalik - Grzanki i sędziego WSA Aliny Dominiak od rozpoznania sprawy z jego skargi na stanowisko Rady Miejskiej w Bytowie z dnia [...] września 2013 r. w przedmiocie rozbiórki pomnika zlokalizowanego na Placu S. K. w B., oddalił przedmiotowy wniosek.

W uzasadnieniu postanowienia Sąd, mając na uwadze treść złożonego na rozprawie w dniu 21 kwietnia 2016 r. wniosku W. K. o wyłączenie wskazanych wyżej sędziów oraz podstawy wyłączenia sędziego z art. 18 § 1 i art. 19 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. .270 ze zm., dalej P.p.s.a. ) stwierdził, że skarżący nie wykazał przesłanek określonych w art. 18 § 1 (tzw. ustawowe przyczyny wyłączenia sędziego). Także z oświadczeń ww. sędziów wynika, że nie zachodzą jakiekolwiek podstawy uzasadniające wniosek o ich wyłączenie. Sąd podkreślił, że fakt uczestnictwa sędziego w składzie orzekającym, który wydał w innej sprawie orzeczenie nieodpowiadające oczekiwaniom strony, nie może być okolicznością budzącą wątpliwość, co do bezstronności sędziego. Wobec powyższego należało oddalić przedmiotowy wniosek.

W zażaleniu na powyższe postanowienie W. K. wniósł o jego uchylenie i uwzględnienie wniosku z uwagi na jego zasadność. Podniósł, że jego wniosek nie został rozpatrzony, gdyż wskazani we wniosku sędziowie brali udział w innym postępowaniu tożsamym z niniejszą sprawą, w którym to jego skargę oddalono. Skarżący podkreślił, że Sąd w postępowaniu w sprawie III SA/Gd 23/15 nie uwzględnił art. 7 ustawy o samorządzie terytorialnym. Tym samym Sąd wówczas orzekający ma wyrobiony negatywny pogląd co do sprawy III SA/Gd 23/15. Zatem w ocenie skarżącego zachodzi brak bezstronności także w niniejszej sprawie bo sprawy te łączą się. Skarżący obawia się, że jego sprawa zostanie rozpoznana stronniczo przez wskazanych we wniosku sędziów dlatego powinni zostać wyłączeni od orzekania.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zażalenie nie zawiera uzasadnionych podstaw i podlega oddaleniu.

Przystępując do rozpoznania niniejszej sprawy należy wyjaśnić, że wyłączenie sędziego od orzekania w sprawie sądowoadministracyjnej może nastąpić z mocy samej ustawy (art. 18 P.p.s.a.), bądź też na wniosek strony lub żądanie sędziego (art. 19 P.p.s.a.). W pierwszym ze wskazanych przypadków przyczyny wyłączenia sędziego zostały enumeratywnie wymienione, a zatem tworzą one katalog zamknięty, co wyłącza możliwość stosowania wykładni rozszerzającej. Natomiast na wniosek strony (bądź na żądanie sędziego) sąd wyłącza sędziego, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w sprawie. Zasadność wniosku o wyłączenie sędziego zależy od okoliczności faktycznych, jakie w każdym konkretnym przypadku mogą mieć wpływ na sposób prowadzenia postępowania przez sędziego. Przy czym stosownie do treści art. 20 P.p.s.a., to strona składająca wniosek obowiązana jest wskazać oraz uprawdopodobnić przyczyny wyłączenia. Postanowienie w przedmiocie wyłączenia sędziego, zgodnie z treścią art. 22 § 2 P.p.s.a., poprzedza złożenie wyjaśnień przez tego sędziego, którego wniosek dotyczy. Z akt sprawy wynika, że wskazani we wniosku sędziowie złożyli oświadczenia, zgodnie z którymi pomiędzy stroną a nimi nie zachodzą okoliczności tego rodzaju, że mogłyby one wywołać uzasadnioną wątpliwość co do ich bezstronności w tej sprawie.

Skarżący uzasadniał potrzebę wyłączenia tym, że wskazani przez niego sędziowie orzekali w innej jego sprawie, która łączy się ze sprawą aktualnie przedstawioną im do rozstrzygnięcia. W jego ocenie skoro wydali oni wówczas niekorzystne dla niego rozstrzygnięcie to także i w przedmiotowej sprawie nie będą obiektywni.

Rację ma Sąd I instancji, że okoliczność uczestnictwa sędziego w składzie orzekającym, który wydał orzeczenie w innej sprawie, w sposób który strona odbiera jako niekorzystny nie stanowi okoliczności uzasadniającej wyłączenie go od orzekania w kolejnej sprawie tego samego skarżącego, chyba, że jest to jedna z sytuacji przewidzianych w art. 18 § 1 P.p.s.a. Wydanie orzeczenia we wcześniejszej sprawie tej samej osoby co obecnie nie powoduje, że sędzia będzie w jakiś sposób uprzedzony do strony. Jeśli tak twierdzi strona, to powinna wskazać uzasadniające takie twierdzenie okoliczności. Sąd orzeka w oparciu o przepisy prawa i obiektywnie ocenia stan sprawy w oparciu o zgromadzony materiał dowodowy. Silne przekonanie skarżącego o tym, że ci sami sędziowie, którzy wydali wcześniej niesatysfakcjonujące go rozstrzygnięcie w innej sprawie nie będą właściwie oceniać aktualnej sprawy nie stanowi uzasadnionej wątpliwości co do bezstronności sędziego. To jedynie subiektywna ocena skarżącego.

Nie jest dopuszczalne żądanie wyłączenia sędziego tylko z tego powodu, że wnioskodawca kwestionuje zasadność i prawidłowość rozstrzygnięć podejmowanych z udziałem sędziego objętego wnioskiem. Rozstrzygnięcia te mogą być kwestionowane jedynie w drodze właściwych środków zaskarżenia, przysługujących stronie w toku postępowania (por. postanowienie NSA z dnia 29 maja 2012 r., sygn. akt I OZ 368/12).

W przedmiotowej sprawie zgodnie z art. 22 § 2 P.p.s.a. sędzia WSA Elżbieta Kowalik - Grzanka oraz sędzia WSA Alina Doiminiak złożyły pisemne oświadczenia, że nie między nimi a stroną sprawy nie zachodzą żadne okoliczności, które mogłyby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do ich bezstronności w sprawie. Wobec niewskazania okoliczności, które mogłyby podważyć prawdziwość tych oświadczeń, w sytuacji, gdy nie budzi żadnych wątpliwości prawdziwość złożonego przez sędziego oświadczenia, wniosek o jego wyłączenie nie zasługuje na uwzględnienie (por. postanowienie NSA z dnia 19 listopada 2010 r., I OZ 864/10). Prawdziwości tych oświadczeń nie podważa fakt wydania orzeczenia w innej sprawie.

Skarżący w zażaleniu nie podnosi żadnych okoliczności, które miałyby wpływ na uchylenie zaskarżonego postanowienia o odmowie wyłączenia sędziów i ponownie odwołuje się do wcześniejszego rozstrzygania innej jego sprawy przez wskazanych sędziów.

Mając powyższe na uwadze uznać należy, że skarżący nie powołał, ani też nie udowodnił żadnych okoliczności uzasadniających wniosek, co czyni jego żądanie uchylenia zaskarżonego postanowienia bezpodstawnym. W tej sytuacji, należy podzielić stanowisko Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego o braku podstaw do wyłączenia wymienionych wyżej sędziów na podstawie art. 18 P.p.s.a. oraz art. 19 P.p.s.a.

Ze wskazanych wyżej przyczyn Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.