Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Kołodziejczak-Osetek po rozpoznaniu w dniu 17 sierpnia 2020 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. sp. z o.o. z siedzibą w Z. o wymierzenie Głównemu Inspektorowi Farmaceutycznemu grzywny za rażące naruszenie prawa postanawia: 1. odrzucić wniosek 2. zwrócić A. sp. z o.o. z siedzibą w Z. kwotę 100 zł (sto złotych) uiszczoną tytułem wpisu od wniosku

Pismem z dnia 22 czerwca 2020 r. A. sp. z o.o. z siedzibą w Z. (dalej "skarżąca" lub "spółka") wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosek o wymierzenie Głównemu Inspektorowi Farmaceutycznemu grzywny za rażące naruszenie prawa w postępowaniu administracyjnym w przedmiocie cofnięcia zezwolenia na prowadzenie apteki ogólnodostępnej, w sprawie odwołania spółki od decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Farmaceutycznego w Poznaniu z dnia [...] maja 2018 r., znak:[...].

W uzasadnieniu wniosku spółka wskazała, że w trakcie toczących się postępowań administracyjnych "(....) stosowano zasadę [wklej...wyklej] polegającą na ujawnieniu innych danych osób oraz podmiotów z innego postępowania, co oznacza, że nie przeprowadzono rzetelnie postępowań administracyjnych". Dodatkowo podkreśliła, że doszło do naruszenia terminów w przedmiocie przekazania akt pomiędzy Wojewódzkim Inspektorem Farmaceutycznym a Głównym Inspektorem Farmaceutycznym. Tym samym została złamana konstytucyjna zasada zaufania do organów.

W odpowiedzi na złożony wniosek o ukaranie grzywną, Główny Inspektor Farmaceutyczny wniósł o odrzucenie wniosku. Organ wskazał, że postępowanie odwoławcze w sprawie skarżącej do dnia udzielenia odpowiedzi na wniosek o ukaranie grzywną nie zostało zakończone. Na tym etapie postępowania nie ma podstaw do wymierzenia organowi grzywny. Takiej podstawy nie stanowi zarzut nierzetelnego prowadzenia postępowania administracyjnego, ponieważ ewentualne uchybienia w postępowaniu mogą być przedmiotem skargi na decyzję do sądu administracyjnego na akt lub czynność organu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2019 r. poz. 2325), dalej "p.p.s.a.", wskazują przypadki kiedy sąd administracyjny może orzec o wymierzeniu organowi grzywny z urzędu lub na wniosek strony.

I tak zgodnie z art. 55 § 1 p.p.s.a. na wniosek skarżącego sąd administracyjny może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w przypadku nieprzekazania sądowi skargi wraz z kompletnymi uporządkowanymi aktami sprawy i odpowiedzią na skargę, w postaci papierowej lub elektronicznej, w terminie trzydziestu dni o dnia jej otrzymania, do czego organ jest zobowiązany na mocy art. 54 § 2 p.p.s.a. Podobnie w przypadku nieprzekazania sprzeciwu od decyzji w terminie czternastu dni, sąd administracyjny może na wniosek skarżącego orzec o wymierzeniu organowi grzywny, stosownie do art. 64c § 6 p.p.s.a. Wniosek o wymierzenie grzywny organowi z powodu nieprzekazania sądowi skargi lub sprzeciwu w terminie jest wnioskiem wszczynającym odrębne postępowanie, o którym mowa w art. 63 p.p.s.a. (por. uchwała składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 kwietnia 2008 roku, sygn. akt II FPS 1/08, cbosa).

Sąd administracyjny może orzec o wymierzeniu organowi grzywny również w przypadku uchylania się organu od zastosowania się do postanowień sądu lub zarządzeń przewodniczącego podjętych w toku postępowania sądowego i w związku z rozpoznaniem sprawy, o czym stanowi art. 112 p.p.s.a.

Kolejną podstawę do wymierzenia organowi grzywny stanowią przepisy art. 145a § 2 i 3 p.p.s.a. Jeżeli sąd zobowiązał organ do wydania w określonym terminie decyzji lub postanowienia wskazując sposób załatwienia sprawy lub jej rozstrzygnięcie, organ zobowiązany jest w terminie 7 dni od dnia ich wydania zawiadomić sąd. W przypadku niezawiadomienia sądu, może on orzec o wymierzeniu organowi grzywny (art. 145a § 2 p.p.s.a.). Natomiast, gdy organ nie wydał decyzji lub postanowienia w określonym przez sąd terminie, sąd administracyjny może wymierzyć organowi grzywnę z urzędu lub na wniosek strony skarżącej (art. 145a § 3 p.p.s.a.).

Z urzędu lub na wniosek strony sąd administracyjny może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w przypadku uwzględnienia skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania (art. 149 § 2 p.p.s.a.). Ponadto, w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie, żądając wymierzenia temu organowi grzywny (art. 154 § 4 p.p.s.a.). Również uwzględniając sprzeciw od decyzji, sąd może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny (art. 151a § 1 p.p.s.a.).

Następnie, w razie stwierdzenia w toku rozpoznawania sprawy istotnych naruszeń prawa lub okoliczności mających wpływ na ich powstanie, sąd może poinformować właściwe organy lub ich organy zwierzchnie o tych uchybieniach. Organ, który otrzymał postanowienie w tym przedmiocie obowiązany jest je rozpatrzyć i powiadomić sąd w terminie 30 dni o zajętym stanowisku. W razie niezastosowania się do tych obowiązków sąd może orzec o wymierzeniu organowi grzywny (art. 155 p.p.s.a.).

Ostatnią podstawą do wymierzenia organowi grzywny stanowią przepisy dotyczące postępowania w razie zaginięcia lub zniszczenia akt. Stosownie do art. 292 p.p.s.a. przewodniczący wzywa osoby, organy lub instytucje wskazane we wniosku oraz znane sądowi urzędowo do złożenia w określonym terminie poświadczonych urzędowo odpisów dokumentów będących w ich posiadaniu albo do oświadczenia, że ich nie posiadają. Kto nie uczyni zadość wezwaniu może zostać ukarany grzywną, o czym stanowi art. 293 § 1 p.p.s.a.

Z powyższego wynika, że przepisy Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie przewidują możliwości wymierzenia organowi grzywny z powodu rażącego naruszenia prawa w postępowaniu administracyjnym, jeżeli to postępowanie jeszcze się nie zakończyło i strona nie wniosła skargi albo sprzeciwu do sądu administracyjnego na akt lub czynność organu bądź też na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania.

Ewentualne nieprawidłowości popełnione przez organ w postępowaniu administracyjnym mogą stanowić podstawę do złożenia skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania, skargi na akt lub czynność wydaną lub podjętą przez organ, czy sprzeciwu na decyzję o uchyleniu zaskarżonej decyzji w całości i przekazaniu sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji wydanej na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2018 r. poz. 2096 z późn. zm.), dalej "k.p.a.", i stanowić zarzut naruszenia przez organ przepisów prawa procesowego.

Natomiast odnośnie do zarzutu naruszenia terminów w przedmiocie przekazania akt pomiędzy organ pierwszej instancji a organem odwoławczym, Sąd zwraca uwagę, że organ, który wydał decyzję, obowiązany jest przesłać odwołanie wraz z aktami sprawy organowi odwoławczemu w terminie siedmiu dni od dnia, w którym otrzymał odwołanie, jeżeli w tym terminie nie wydał nowej decyzji w trybie autokontroli, stosownie do art. 133 k.p.a. W razie niedopełnienia wspomnianego obowiązku stronie przysługuje skarga do sądu administracyjnego na bezczynność organu na podstawie art. 3 § 2 pkt 9 p.p.s.a. (por. Z. Kmieciak, Komentarz do art. 133 [w:] Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, red. W. Chróścielewski, Z. Kmieciak, WKP 2019; wyrok WSA w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 20 lutego 2020 r., II SAB/Go 195/19, cbosa; wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 stycznia 2019 r., I OSK 2651/18, cbosa).

Do wniosku wszczynającego postępowanie sądowe stosuje się odpowiednio przepisy o skardze, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej (art. 64 § 3 p.p.s.a.). W przypadku zatem stwierdzenia przez sąd administracyjny, że nie jest właściwy do rozpoznania wniosku, wniosek podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 w związku z art. 64 § 3 p.p.s.a. (por. postanowienie WSA w Poznaniu z dnia 5 czerwca 2012 r., II SO/Po 8/12, cbosa).

Biorąc powyższe pod uwagę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 w związku z art. 64 § 3 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia. Orzeczenie w punkcie 2 sentencji o zwrocie uiszczonego wpisu od wniosku uzasadnia przepis art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a., według którego Sąd zwraca stronie cały uiszczony wpis od pisma odrzuconego lub cofniętego.