Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Aneta Żak po rozpoznaniu w dniu 14 listopada 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi A. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] września 2013 r., nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji postanawia odmówić przyznania prawa pomocy.

Postanowieniem z 15 października 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej: p.p.s.a., skargę A. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] września 2013 r. o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji tego organu z dnia [...] czerwca 2013 r. orzekającej o obowiązku zwrotu należności z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego. W uzasadnieniu postanowienia Sąd stwierdził, że skarga wniesiona przez skarżącego na decyzję wydaną przez organ nadzoru w pierwszej instancji jest niedopuszczalna.

W związku z zamiarem wniesienia skargi kasacyjnej od postanowienia z 15 października 2013 r. skarżący wystąpił z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata. W oświadczeniu złożonym we wniosku o prawo pomocy skarżący podał, że jest osobą od siedmiu lat bezrobotną, bezskutecznie poszukującą pracy. Wnioskodawca pozostaje na utrzymaniu ojca, inwalidy [...] grupy, osiągającego dochody z renty w wysokości [...] zł "z dodatkami". Wnioskodawca oświadczył, że mieszka w mieszkaniu o powierzchni [...] m2, stanowiącym własność jego ojca, a ponadto że nie posiada żadnego majątku, a od 2008 r. jego dane figurują w rejestrze dłużników niewypłacalnych. Skarżący wyjaśnił, że jest opiekunem prawnym ojca, który ze względu na inwalidztwo wymaga stałej opieki oraz podał, że ze środków finansowych otrzymywanych przez ojca ponoszone są następujące stałe, miesięczne wydatki: leki (do [...] zł miesięcznie), koszty utrzymania mieszkania (do [...] zł), energia elektryczna (do [...] zł miesięcznie), gaz (do [...] zł), woda ciepła (do [...] zł), woda zimna (do [...] zł), ścieki (do [...] zł), telefon (do [...] zł), składka PZU na życie ([...] zł), ubezpieczenie mieszkania ([...] zł), podatki ([...] zł), użytkowanie wieczyste gruntu ([...] zł), utrzymanie samochodu ([...] o wartości ok. [...] zł, własność ojca skarżącego) – [...] zł, co daje łącznie kwotę [...] zł. Pozostałe środki w wysokości ok. [...] zł przeznaczane są na zakup wyżywienia, odzieży, środków czystości itp.

Mając powyższe na uwadze należało zważyć, co następuje:

Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym następuje zaś wówczas, gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).

Odnosząc się do zgłoszonego przez skarżącego żądania przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych należało stwierdzić, że wniosek w tym zakresie, ze względu na charakter sprawy sądowoadministracyjnej, której on dotyczy, nie zasługuje na uwzględnienie. Postępowanie sądowoadministracyjne w ramach którego skarżący wystąpił z wnioskiem o prawo pomocy dotyczy decyzji wydanej w sprawie z zakresu pomocy i opieki społecznej, tj. w sprawie w której skarżący, na mocy art. 239 pkt 1 lit. a p.p.s.a., nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Ustawowe zwolnienie skarżącego z obowiązku poniesienia tych kosztów przesądza zatem o braku podstaw do merytorycznego rozpoznania wniosku o prawo pomocy w tymże zakresie.

Odmowa uwzględnienia wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata wynika zaś z dokonanej oceny, iż w świetle okoliczności ujawnionych w rozpoznawanym wniosku nie można przyjąć, że skarżący nie posiada zdolności do samodzielnego pokrycia kosztów działania w swojej sprawie profesjonalnego pełnomocnika procesowego. W świetle oświadczeń skarżącego złożonych we wniosku o prawo pomocy, środki finansowe zasilające budżet domowy dwuosobowego gospodarstwa domowego skarżącego w wysokości [...] zł "z dodatkami" w całości przeznaczane są na wydatki, których poniesienie jest niezbędne w celu zabezpieczenia podstawowych potrzeb życiowych skarżącego oraz jego ojca (wysokość stałych miesięcznych wydatków skarżący oszacował na [...] zł). Wysokość dochodu pozyskiwanego w gospodarstwie domowym skarżącego niewątpliwie wskazuje na potrzebę oszczędnego gospodarowania otrzymywanymi środkami. Należy jednak zauważyć, że prawdziwość złożonego przez stronę oświadczenia, iż comiesięcznie ponosi on wydatki na utrzymanie rzędu [...] zł (co stanowi równowartość pozyskiwanych dochodów) w toku rozpoznawania wniosku o prawo pomocy musiała zostać zakwestionowana ze względu na sposób przedstawienia przez skarżącego informacji odnoszących się do miesięcznej wysokości wydatków określonego rodzaju poprzez podanie maksymalnego miesięcznego pułapu kwot określonych wydatków (co dotyczy deklarowanej przez skarżącego kwoty wydatków na leki, mieszkanie, media). Mając zatem na uwadze, że podana przez skarżącego wysokość kosztów bieżącego utrzymania nie wskazuje na uśrednione, lecz maksymalne miesięczne koszty funkcjonowania gospodarstwa domowego skarżącego, a ponadto zważywszy, iż w świetle oświadczenia złożonego przez stronę w rubryce nr 10 formularza wniosku o prawo pomocy wysokość dochodów osiąganych w prowadzonym przez skarżącego gospodarstwie domowym należy powiększyć o wysokość nieujawnionych przez stronę dochodów z innych, niż renta ojca, źródeł (tj. dodatków, o których mowa we wniosku), uprawnione jest stwierdzenie, że skarżący nie wykazał, że nie dysponuje pulą wolnych środków, które mogłyby zostać przeznaczone na poniesienie kosztów działania w sprawie skarżącego pełnomocnika ustanowionego z wyboru w celu zakwestionowania postanowienia o odrzuceniu skargi.

Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 i 2 oraz art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.