Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Marzenna Linska-Wawrzon po rozpoznaniu w dniu 6 listopada 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażaleń K. P., R. P., D. K. i D. K. [1] na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 11 sierpnia 2025 r. sygn. akt VII SA/Wa 731/24 odrzucające skargę K. P. i D. K. na postanowienie Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 6 lutego 2024 r., nr: 250/2024 w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia zażalenia postanawia: 1) oddalić zażalenia K. P. i D. K., 2) odrzucić zażalenia R. P. i D. K. [1].

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 11 sierpnia 2025 r. sygn. akt VII SA/Wa 731/24 odrzucił skargę K. P. i D. K. na postanowienie Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 6 lutego 2024 r., nr: 250/2024 w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia zażalenia.

W uzasadnieniu postanowienia Sąd wskazał, że zarządzeniami Przewodniczącego Wydziału VII z 12 marca 2025 r. K. P. i D. K. (dalej również jako "Skarżące") zostały wezwane - po prawomocnym zakończeniu postępowania w sprawie przyznania Skarżącym prawa pomocy - do wykonania zarządzenia Przewodniczącego Wydziału VII z 22 marca 2024 r. wzywającego do uiszczenia wpisu sądowego od skargi, w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi. Wezwanie do wykonania ww. prawomocnego zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego zostało doręczone: D. K. - 31 marca 2025 r. (k. 30 akt sądowych), K. P. - 2 kwietnia 2025 r. (k. 40 akt sądowych).

Wojewódzki Sąd Administracyjny zaznaczył, że skarga składana do wojewódzkiego sądu administracyjnego powinna spełniać wymogi dotyczące opłaty sądowej. Zgodnie z art. 230 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm., dalej: "p.p.s.a.") od pism wszczynających postępowanie przed sądem administracyjnym w danej instancji, do jakich należy skarga, pobiera się wpis stosunkowy lub stały. Stosownie do art. 220 § 1 i 3 p.p.s.a. skarga, od której mimo wezwania nie został uiszczony w terminie 7 dni należny wpis, podlega odrzuceniu przez sąd.

Po sprawdzeniu w dokumentach księgowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie dotyczących opłat sądowych ustalono, że nie zostały uiszczone należne wpisy od skargi. Siedmiodniowy termin do usunięcia braku fiskalnego skargi K. P. upłynął 9 kwietnia 2025 r. (środa), a D. K. - 7 kwietnia 2025 r. (poniedziałek).

Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 220 § 3 p.p.s.a. postanowił, jak w sentencji.

Zażalenia na postanowienie Sądu z dnia 11 sierpnia 2025 r. złożyli K. P., R. P., D. K. i D. K. [1].

W uzasadnieniu zażaleń zawarto argumentację odnoszącą się do zgodności z prawem zaskarżonej decyzji.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Zażalenia nie zasługiwały na uwzględnienie, bowiem Sąd Wojewódzki prawidłowo orzekł o odrzuceniu skargi w niniejszej sprawie.

Przepis art. 220 § 1 p.p.s.a. stanowi, że sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata. Skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania, od których pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlegają odrzuceniu przez sąd (art. 220 § 3 p.p.s.a.).

Zaznaczyć trzeba, że w razie nieuzupełnienia braków fiskalnych skargi w wyznaczonym terminie po stronie sądu powstaje bezwzględny obowiązek jej odrzucenia. Ustawodawca nie przewidział jakichkolwiek odstępstw od tej reguły, nie wprowadził też żadnych uregulowań pozwalających na zastosowanie innego środka niż odrzucenie skargi.

Jak wynika z akt sądowych zarządzeniami Przewodniczącego Wydziału VII z 22 marca 2024 r. wezwano obie skarżące do uiszczenia wpisu sądowego od skargi, w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi. Podkreślić należy, że zarządzenia te nie zostały przez skarżące zaskarżone. Słusznie zatem po prawomocnym zakończeniu postępowań w sprawie przyznania skarżącym prawa pomocy, zarządzeniami Przewodniczącego Wydziału VII z 12 marca 2025 r. wezwano skarżące do uiszczenia wpisu sądowego od skargi, w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi. Wezwania do wykonania ww. prawomocnego zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego zostały doręczone: D. K. - 31 marca 2025 r., a K. P. - 2 kwietnia 2025 r. Skarżące nie uiściły wpisu sądowego w terminie zakreślonym przez Sąd, czego nie kwestionują.

Zauważyć również należy, że w drukach wezwań z 12 marca 2025 r. zawarto pouczenie, iż nie są one zaskarżalne. Mimo to skarżące złożyły zażalenia, które jako niedopuszczalne powinny być odrzucone. Wprawdzie Sąd Wojewódzki nie wydał w tym przedmiocie odrębnego postanowienia, jednak nie miało to wpływu na wynik sprawy. W tym miejscu zaznaczyć należy, że stosownie do treści art. 194 § 1 p.p.s.a., zażalenie do Naczelnego Sądu Administracyjnego przysługuje na postanowienia w przedmiocie określonym w tym przepisie. Powołany przepis wprost określa okoliczności, w których dopuszczalne jest wniesienie przez stronę środka zaskarżenia w postaci zażalenia, a dodatkowo z przepisów szczególnych wynika, że zażalenie służy także na niektóre zarządzenia przewodniczącego, tj. na zarządzenie o pozostawieniu bez rozpoznania pisma, którego strona nie uzupełniła lub nie poprawiła w terminie (art. 49 § 2 p.p.s.a.) oraz na zarządzenie w przedmiocie kosztów sądowych (art. 227 § 1 p.p.s.a.), co potwierdza treść art. 198 p.p.s.a. W orzecznictwie utrwalony jest przy tym pogląd, zgodnie z którym przepis art. 227 § 1 p.p.s.a. odnosi się do zarządzenia w przedmiocie wezwania do uiszczenia wpisu sądowego, nie odnosi się natomiast do kolejnego zarządzenia (pisma), wzywającego do wykonania wcześniejszego prawomocnego zarządzenia w tym przedmiocie. Zażalenie na wezwanie do wykonania prawomocnego zarządzenia w przedmiocie wpisu jest zatem niedopuszczalne (por. m.in. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 stycznia 2011 r. sygn. akt II FZ 714/10, z dnia 15 lutego 2011 r. sygn. akt II FZ 4/11, z dnia 17 października 2012 r. sygn. akt I OZ 785/12, z dnia 29 czerwca 2017 r. sygn. akt II GZ 490/17, z dnia 13 czerwca 2018 r. sygn. akt II OZ 590/18, z dnia 11 stycznia 2022 r. sygn. akt III OZ 1300/21, z dnia 6 lutego 2023 r. sygn. akt III FZ 32/23, z dnia 15 listopada 2023 r. sygn. akt I OZ 516/23 oraz z dnia 7 grudnia 2023 r. sygn. akt I OSK 580/23).

Wobec powyższego obowiązkiem skarżących było uiszczenie wpisu od skargi, zgodnie z zarządzeniem z 12 marca 2025 r., czego nie uczyniły.

Takie zaś okoliczności uprawniały Sąd I instancji do zastosowania art. 220 § 3 p.p.s.a. i odrzucenia skargi K. P. i D. K.. Argumentacja zawarta w zażaleniu tej zaś oceny nie podważa skutecznie, ponieważ skupia się na innych zagadnieniach niż wynikające z art. 220 § 3 p.p.s.a.

Zażalenia wniesione przez R. P. i D. K. [1] podlegały natomiast odrzuceniu jako niedopuszczalne. Wskazać należy, że zgodnie z art. 197 § 2 p.p.s.a. do postępowania toczącego się na skutek zażalenia stosuje się odpowiednio przepisy o skardze kasacyjnej, z wyłączeniem art. 185 § 2 p.p.s.a. W art. 178 p.p.s.a. przewidziano zaś odrzucenie skargi kasacyjnej wniesionej po upływie terminu lub z innych przyczyn niedopuszczalnej, jak również skargi kasacyjnej, której braków strona nie uzupełniła w wyznaczonym terminie. Niedopuszczalność może wynikać zarówno ze względów podmiotowych, jak i przedmiotowych. R. P. i D. K. [1] nie przysługiwało prawo do zaskarżenia postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 11 sierpnia 2025 r. bowiem nie są oni uczestnikami przedmiotowego postępowania.

Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 184 p.p.s.a. w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w punkcie pierwszym postanowienia.

Rozstrzygnięcie w punkcie drugim postanowienia podjęto zgodnie z art. 178 p.p.s.a. w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a.