![]() |
Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych
|
| drukuj zapisz |
6100 Nabycie mienia państwowego z mocy prawa przez gminę, Administracyjne postępowanie, Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji, Uchylono zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie, I SA/Wa 35/21 - Wyrok WSA w Warszawie z 2021-03-26, Centralna Baza Orzeczeń Naczelnego (NSA) i Wojewódzkich (WSA) Sądów Administracyjnych, Orzecznictwo NSA i WSA
I SA/Wa 35/21 - Wyrok WSA w Warszawie
|
|
|||
|
2021-01-07 | |||
|
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie | |||
|
Iwona Kosińska Joanna Skiba Przemysław Żmich /przewodniczący sprawozdawca/ |
|||
|
6100 Nabycie mienia państwowego z mocy prawa przez gminę | |||
|
Administracyjne postępowanie | |||
|
Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji | |||
|
Uchylono zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie | |||
|
Dz.U. 2021 poz 735 art. 97 § 1 pkt 4, art. 100 § 1 Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn. |
|||
|
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Przemysław Żmich (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Iwona Kosińska Sędzia WSA Joanna Skiba po rozpoznaniu w dniu 26 marca 2021 r. na posiedzeniu niejawnym, w trybie uproszczonym sprawy ze skargi T.S. na postanowienie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] listopada 2020 r. nr [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania 1. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z [...] września 2020 r., nr [...]; 2. zasądza od Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji na rzecz skarżącego T.S. kwotę 580 (pięćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. |
||||
|
Uzasadnienie
Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji, po rozpatrzeniu wniosku T. S. o ponowne rozpatrzenie sprawy, postanowieniem z [...] listopada 2020 r. nr [...] utrzymał w mocy swoje postanowienie z [...] września 2020 r. nr [...] w przedmiocie zawieszenia z urzędu postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody [...] z [...] czerwca 2000 r. nr [...] stwierdzającej nabycie przez Gminę [...] z mocy prawa, nieodpłatnie nieruchomości wraz z zabudowaniami szkoły podstawowej o pow. [...] ha, oznaczonej w ewidencji gruntów gm. [...], obrębu [...] ark. [...] jako działka nr [...], zapisanej w Kw nr [...], stanowiącej własność Skarbu Państwa na podstawie KW [...] oraz wezwania T. S. do wystąpienia do Wójta Gminy [...] z wnioskiem o wydzielenie z działki nr [...] o pow. [...] ha, części o pow. [...] ha, odpowiadającej nieruchomości stanowiącej zespół dworsko-parkowy, objętej pkt [...] decyzji Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z [...] grudnia 2017 r. nr [...] w terminie 3 miesięcy od dnia doręczenia postanowienia. Zaskarżone postanowienie zostało wydane w następującym stanie sprawy. Wojewoda [...] decyzją z [...] czerwca 2000 r. stwierdził nabycie przez Gminę [...] z mocy prawa nieodpłatnie nieruchomości wraz z zabudowaniami szkoły podstawowej o pow. [...] ha, oznaczonej w ewidencji gruntów gm. [...], obrębu [...] ark. [...] jako działka nr [...], zapisanej w Kw nr [...], stanowiącej własność Skarbu Państwa, zgodnie ze sporządzonym spisem, opisanej w karcie inwentaryzacyjnej nr [...], stanowiącej integralną część tej decyzji. Z wnioskiem o stwierdzenie nieważności decyzji Wojewody [...] z [...] czerwca 2000 r. wystąpił T. S.. Pismem z [...] lipca 2020 r. wnioskodawca doprecyzował wniosek wnosząc o stwierdzenie nieważności ww. decyzji jedynie w części odnoszącej się do nieruchomości stanowiącej część działki nr [...] o pow. [...] ha, położonej w obrębie [...] [...] w gminie [...], co do której Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi w ostatecznej decyzji z [...] grudnia 2017 r. w pkt [...] utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z [...] października 2014 r. nr [...] i stwierdził, że nieruchomość stanowiąca zespół dworsko-parkowy, znajdujący się w granicach działki nr [...] o pow. [...] ha, położonej w obrębie [...] [...], w gm. [...], powiat [...], województwo [...], stanowiąca przed przejęciem na własność Skarbu Państwa własność G. S. nie podpadała pod działanie przepisów dekretu PKWN z dnia 6 września 1944 r, o przeprowadzeniu reformy rolnej. Postanowieniem z [...] września 2020 r. Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji zawiesił z urzędu postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody [...] z [...] czerwca 2000 r. W tym samym postanowieniu Minister SWiA wezwał, na podstawie art. 100 § 1 kpa, T. S. do wystąpienia do Wójta Gminy [...] z wnioskiem o wydzielenie z działki nr [...] o pow. [...] ha, części o pow. [...] ha, odpowiadającej nieruchomości stanowiącej zespół dworsko-parkowy, objętej pkt [...] decyzji Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z [...] grudnia 2017 r. w terminie 3 miesięcy od dnia doręczenia niniejszego postanowienia. W uzasadnieniu postanowienia Minister SWiA wyjaśnił, że nie jest możliwe stwierdzenie nieważności decyzji Wojewody [...] z [...] czerwca 2000 r. w zakresie, w jakim żąda tego wnioskodawca, z uwagi na niewydzieloną geodezyjnie z działki nr [...] części o pow. [...] ha. Tym samym, w ocenie organu, w przedmiotowej sprawie zaistniała przesłanka z art. 97 § 1 pkt 4 kpa, tj. dokonanie geodezyjnego wydzielenia z działki nr [...] części o pow. [...] ha celem zgodnego z prawem określenia przedmiotu postępowania jest zagadnieniem wstępnym dla rozpatrzenia sprawy dotyczącej stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody [...] z [...] czerwca 2000 r. w żądanym przez wnioskodawcę zakresie. Od powyższego postanowienia T. S. złożył wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. W uzasadnieniu wniosku wskazał w szczególności, że zwracał się już do Wójta Gminy [...] z wnioskiem o dokonanie podziału nieruchomości objętej decyzją komunalizacyjną. Wójt Gminy [...] pismem z [...] kwietna 2020 r. poinformował, że na chwilę obecną nie widzi potrzeby dokonywania podziału przedmiotowej nieruchomości z urzędu. W opinii skarżącego, jeżeli Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji dostrzega konieczność podziału działki nr [...] w celu załatwienia sprawy, tj. uznaje to za zagadnienie wstępne w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 kpa, to zgodnie z art. 100 § 1 kpa organ sam powinien wystąpić do właściwego organu o rozstrzygnięcie zagadnienia wstępnego. Niezależnie od powyższego skarżący stanął na stanowisku, że podział nieruchomości nr [...] nie jest niezbędny do załatwienia niniejszej sprawy i nie stanowi zagadnienia wstępnego w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 kpa. W ocenie skarżącego odniesienie się w decyzji nadzorczej do określenia nieruchomości zawartego w decyzji Wojewody [...] z [...] października 2014 r. oraz w decyzji Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi wydanych na podstawie § 5 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Reform Rolnych z dnia 1 marca 1945 r. w sprawie wykonania dekretu PKWN z dnia 6 września 1944 r. o przeprowadzeniu reformy rolnej (Dz.U. Nr 10, poz. 51 ze zm.) – dalej zwanego "dekretem" jest w pełni uzasadnione. W konsekwencji skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz o wydanie merytorycznej decyzji administracyjnej w sprawie. Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji postanowieniem z [...] listopada 2020 r. utrzymał w mocy swoje postanowienie z [...] września 2020 r. W uzasadnieniu wskazał, że konsekwencją stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody [...] z [...] czerwca 2000 r. w zakresie wskazanym we wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji komunalizacyjnej, doprecyzowanym pismem z [...] lipca 2020 r., byłoby to, że decyzja taka byłaby niewykonalna, a co za tym idzie wypełniałaby przesłankę z art. 156 § 1 pkt 5 kpa. Istota komunalizacji uregulowanej w art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. - Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych (Dz. U. Nr 32, poz. 191 ze zm.) – dalej zwanej "ustawą" polega na przejściu z mocy prawa z dniem 27 maja 1990 r. mienia Skarbu Państwa na właściwą gminę, przy czym pojęcie "mienie" oznacza własność i inne prawa majątkowe (art. 44 Kodeksu cywilnego). Natomiast przedmiotem mienia są rzeczy, w tym nieruchomości. Dla istnienia prawa własności do nieruchomości konieczne jest to, aby nieruchomość stanowiła samodzielny przedmiot obrotu prawnego. Art. 46 § 1 Kodeksu cywilnego definiując nieruchomość wskazuje kiedy grunt staje się nieruchomością mogącą być przedmiotem prawa. Aby nieruchomość gruntowa była przedmiotem obrotu prawnego musi być wyodrębniona fizycznie i prawnie. Minister SWiA wskazał jednocześnie, że postępowanie z wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji Wojewody [...] z [...] czerwca 2000 r. zostanie podjęte z urzędu po ustaniu przyczyny uzasadniającej zawieszenie postępowania. Minister wyjaśnił, że art. 97 § 1 pkt 4 kpa określa cztery istotne elementy składające się na konstrukcję zagadnienia wstępnego: 1) zagadnienie to wyłania się w toku postępowania administracyjnego; 2) jego rozstrzygnięcie należy do innego organu lub sądu; 3) wymaga ono uprzedniego rozstrzygnięcia, tzn. musi poprzedzać rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji; 4) istnieje zależność między uprzednim rozstrzygnięciem zagadnienia wstępnego, a rozpatrzeniem sprawy i wydaniem decyzji. Zatem zawiesić można tylko toczące się postępowanie, a tym samym zagadnienie wstępne może powstać tylko w toku postępowania. Drugi element w konstrukcji zagadnienia wstępnego, to właściwość innego organu lub sądu do jego rozstrzygnięcia, tj. właściwość rzeczowa. Przepisy kpa nakładają na organy administracji publicznej bezwzględny obowiązek przestrzegania z urzędu swojej właściwości rzeczowej i miejscowej, co oznacza, że ich funkcjonowanie zawsze musi być działaniem w granicach i na podstawie prawa. O kompetencji danego organu można mówić wówczas, jeżeli jest on właściwy rzeczowo, miejscowo, instancyjnie (co do realizacji określonej sprawy) oraz jeżeli istnieje wyraźna podstawa prawna. Trzeci element konstrukcyjny zagadnienia wstępnego dotyczy relacji czasowej między rozstrzygnięciem tego zagadnienia, a rozpatrzeniem sprawy i wydaniem decyzji. Uprzednie rozstrzygniecie, to takie, które miało miejsce wcześniej, przed czymś. Chodzi zatem o uzupełnienie okoliczności sprawy elementem, którego przed zawieszeniem postępowania jeszcze w ogóle nie było. Ostatni element w konstrukcji zagadnienia wstępnego, w istocie najważniejszy, to istnienie zależności między uprzednim rozstrzygnięciem zagadnienia wstępnego, a rozpatrzeniem sprawy i wydaniem decyzji. Związek zagadnienia wstępnego ze sprawą merytoryczną wyraża się relacją, w której brak rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd jawi się jako bezwzględna przeszkoda dla wydania decyzji w prowadzonej sprawie. Z istnieniem kwestii prejudycjalnej mamy do czynienia wówczas, gdy brak jej uprzedniego rozstrzygnięcia wyklucza każde, zarówno pozytywne, jak i negatywne dla strony zakończenie postępowania administracyjnego. Minister podkreślił, że organ administracji obowiązany jest do sformułowania decyzji w sposób precyzyjny tak, aby z jej treści wynikało m.in. w jakim zakresie konkretnie sprawa ma charakter res iudicata. Organ administracji w pierwszym rzędzie winien precyzyjnie wskazać granice nieruchomości, co do której ma nastąpić orzeczenie. Brak jednoznacznej identyfikacji w orzeczeniu granic nieruchomości, co do której następuje rozstrzygnięcie, tj. brak właściwego określenia przedmiotu decyzji, może stanowić poważne uchybienie art. 107 § 1 kpa (co do obowiązku zamieszczenia precyzyjnego rozstrzygnięcia), jak i wypełniać przesłanki art. 156 § 1 pkt 5 kpa (stwierdzenie nieważności decyzji, z uwagi na jej trwałą niewykonalność). Z rozstrzygnięcia organu musi bowiem wynikać zakres i granice prawa własności. Stąd też Minister SWiA w skarżonym postanowieniu prawidłowo uznał, że w rozpatrywanej sprawie stwierdzenie nieważności decyzji Wojewody [...] z [...] czerwca 2000 r., zgodnie z wnioskiem, jedynie w części odnoszącej się do nieruchomości stanowiącej część działki nr [...] o pow. [...] ha, co do której Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi w ostatecznej decyzji z [...] grudnia 2017 r. w pkt [...] utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z [....] października 2014 r., nie jest możliwe. Dalej Minister wskazał, że zawsze, gdy w sprawie występuje zagadnienie wstępne od którego zależy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji oraz gdy następuje zawieszenie postępowania w związku z koniecznością jego rozstrzygnięcia, zastosowanie znajduje art. 100 § 1 kpa. Postanowienie o zawieszeniu postępowania powinno zatem zawierać rozstrzygnięcie, co do tego, kto wystąpi o rozstrzygnięcie występującego w sprawie zagadnienia wstępnego sam organ, czy strona, którą organ zobowiąże do tego. Alternatywność tych uprawnień pozwala na orzekanie w ramach uznania, przy czym wybór jednej z możliwości prawem określonych powinien mieć racjonalne uzasadnienie. Zgodnie z regulacjami ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. z 2020 r. poz. 65 ze zm.) – dalej zwanej "ugn" postępowanie administracyjne dotyczące podziału nieruchomości może zostać wszczęte - co do zasady - na wniosek i koszt osoby, która ma w tym interes prawny (art. 97 ust. 1 ugn). Podział nieruchomości może być dokonany z urzędu jedynie w sytuacjach określonych w art. 97 ust. 3 ugn, tj. podział jest niezbędny do realizacji celów publicznych, nieruchomość stanowi własność gminy i nie została oddana w użytkowanie wieczyste. Ponadto w sytuacjach szczegółowo opisanych w art. 95 pkt 3-5 ugn, tj. podział nieruchomości w celu: wydzielenia części nieruchomości, której własność lub użytkowanie wieczyste zostały nabyte z mocy prawa, realizacji roszczeń do części nieruchomości, wynikających z przepisów niniejszej ustawy lub z odrębnych ustaw, realizacji przepisów dotyczących przekształcenia prawa użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe w prawo własności tych gruntów, realizacji przepisów dotyczących przekształceń własnościowych albo likwidacji przedsiębiorstw państwowych lub samorządowych. Minister zauważył, że skarżący, reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, występował już do Wójta Gminy [...] o dokonanie podziału nieruchomości objętej decyzją komunalizacyjną, tj. działki nr [...]. Jednakże w piśmie z [...] marca 2020 r. skarżący wystąpił o dokonanie przez Wójta podziału przedmiotowej nieruchomości z urzędu, a nie na wniosek. W przywołanym piśmie do Wójta skarżący wskazał, że zachodzi potrzeba podziału przedmiotowej nieruchomości na dwie działki, zgodnie z sentencją decyzji Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z [...] grudnia 2017 r., czyli z nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...] należy wydzielić jej część północno-wschodnią zajmującą [...] ha opisaną w ewidencji gruntów jako użytek "Ws" (grunty pod wodami powierzchniowymi stojącymi) jako osobną działkę oraz z pozostałej części tej działki nr [...] utworzyć nową działkę o pow. [...] ha. Ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika, że pismem z [...] kwietnia 2020 r. Wójt Gminy [...] poinformował T. S., że na chwilę obecną nie widzi potrzeby wykonywania podziału przedmiotowej nieruchomości z urzędu. Z kolei w postanowieniu z [...] czerwca 2020 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...], po rozpatrzeniu ponaglenia T. S. na bezczynność Wójta Gminy [...] polegającą na braku wszczęcia postępowania z urzędu w sprawie podziału działki nr [...] uznało ponaglenie za nieuzasadnione. Zatem należało przyjąć, że wbrew twierdzeniom zawartym we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, skarżący nie występował do Wójta Gminy [...] o dokonanie podziału działki nr [...] na wniosek, tj. w trybie art. 97 ust. 1 ugn. W ocenie organu Il instancji, z powodów opisanych powyżej, nie można zgodzić się również z twierdzeniem skarżącego, że podział działki nr [...], nie jest niezbędny dla załatwienia zapadłej przed Ministrem SWiA sprawy i nie stanowi zagadnienia wstępnego wedle art. 97 § 1 pkt 4 kpa. Od postanowienia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z [...] listopada 2020 r. T. S. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucił naruszenie przepisów prawa procesowego, tj.: 1) art. 97 § 1 pkt 4 kpa poprzez bezzasadne utrzymanie w mocy postanowienia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z [...] września 2020 r. w sytuacji, gdy wydzielenie z działki nr [...] pow. [...] ha nie stanowi zagadnienia wstępnego w niniejszym postępowaniu; 2) art. 100 § 1 kpa w zw. z art. 97 ust. 1 i 4 ugn poprzez bezzasadne utrzymanie w mocy postanowienia Ministra Spraw Wewnętrznych í Administracji z [...] września 2020 r. wzywającego wnioskodawcę do wystąpienia do Wójta Gminy [...] z wnioskiem o wydzielenie z działki nr [...] o pow. [...] ha części o pow. [...] ha, odpowiadającej nieruchomości stanowiącej zespól dworsko-parkowy, objętej pkt [...] decyzji Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z [...] grudnia 2017 r. w sytuacji, w której zgodnie z art. 97 ust. 4 ugn wnioskodawca nie ma legitymacji czynnej do złożenia takiego wniosku. Wobec tego skarżący wniósł o: 1) uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia oraz utrzymanego nim w mocy postanowienia Ministra SWiA z [...] września 2020 r.; 2) zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. W odpowiedzi na skargę Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji wniósł o jej oddalenie i podtrzymał prezentowane w sprawie stanowisko. W uzasadnieniu wskazał, że nie można zgodzić się z twierdzeniami skarżącego, jakoby skarżący nie posiadał legitymacji czynnej do złożenia takiego wniosku o podział nieruchomości. Postępowanie administracyjne dotyczące podziału nieruchomości wszczyna się - co do zasady - na wniosek i koszt osoby, która ma w tym interes prawny (art. 97 ust. 1 ugn). Minister zaznaczył, że nie jest możliwe stwierdzenie nieważności decyzji Wojewody [...] z [...] czerwca 2000 r. w zakresie, w jakim żąda tego wnioskodawca, z uwagi na niewydzieloną geodezyjnie z działki nr [...] część o pow. [...] ha. W piśmie z [...] marca 2021 r. T. S. podał, że w orzecznictwie sądowoadministracyjnym dopuszczono możliwość stwierdzenia nieważności decyzji w części (sygn. akt: IV SA 859/87, OPS 6/97, I OSK 365/15). Zatem nałożenie w zaskarżonym postanowieniu na stronę obowiązku podziału działki nr [...] stanowi naruszenie art. 32 zd. 2 w zw. z art. 8 ust. 2 Konstytucji RP. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga jest uzasadniona. Sąd zwraca uwagę, że T. S. skierował żądanie stwierdzenia nieważności w stosunku do decyzji Wojewody [...] z [...] czerwca 2000 r. Co istotne przedmiotem rozstrzygnięcia tej decyzji jest stwierdzenie, że nieruchomość skarbowa oznaczona jako działka nr [...] o pow. [...] ha, zapisana w Kw nr [...], położona w obrębie ewidencyjnym [...], gm. [...], stała się z mocy prawa własnością Gminy [...]. Jak wynika z treści tej decyzji została ona wydana na podstawie art. 18 ust. 1 ustawy w zw. z art. 104 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz.U. Nr 95, poz. 425 ze zm.). Zatem rację ma Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji, że przedmiotem postępowania nieważnościowego jest decyzja dotycząca nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...] o pow. [...] ha, zapisana (w momencie wydania decyzji z [...] czerwca 2000 r.) w Kw nr [...]., a nie niewydzielony geodezyjnie (bez określenia granic zewnętrznych) teren tejże działki o pow. [...] ha. Sąd zwraca uwagę, że postępowanie nieważnościowe, to postępowanie, którego celem jest ocena legalności decyzji z [...] czerwca 2000 r. w aspekcie wad nieważności z art. 156 § 1 kpa, w takim przedmiocie, w jakim ta decyzja została wydana. Ocena legalności tej decyzji dotyczy stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dacie jej wydania. Postępowanie nieważnościowe nie rozstrzyga sprawy administracyjnej na nowo, co do jej istoty. W postępowaniu tym nie prowadzi się postępowania celem wyjaśnienia innych okoliczności poza tymi będącymi przedmiotem kontrolowanej decyzji. Zatem w niniejszym postępowaniu nieważnościowym Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji winien ocenić, czy decyzja Wojewody [...] z [...] czerwca 2000 r. stwierdzająca nabycie z mocy prawa (całej) nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...] o pow. [...] ha, zapisana (w momencie wydania decyzji z [...] czerwca 2000 r.) w Kw nr [...] była obciążona choćby jedną z wad nieważności z katalogu wymienionego w art. 156 § 1 kpa. W postępowaniu nieważnościowym nie prowadzi się postępowania celem wydzielenia części gruntu, który nie podlegał działaniu przepisów ustawy (por. wyrok WSA w Warszawie z 10 października 2016 r. sygn. akt I SA/Wa 959/16; wyrok WSA w Warszawie z 3 października 2019 r. sygn. akt I SA/Wa 2040/17). Kwestia wydzielenia części nieruchomości, która nie stanowiła własności Skarbu Państwa stałaby się aktualna w przypadku, gdyby w niniejszej sprawie nastąpiła eliminacja decyzji z [...] czerwca 2000 r. na skutek stwierdzenia jej nieważności, z tego powodu, że nieruchomość oznaczona jako działka nr [...] nie była w całości własnością Skarbu Państwa i wobec tego organ nadzoru uznałby, że wydanie tej decyzji nastąpiło w warunkach nieważności z art. 156 § 1 kpa i nie wystąpiły przeszkody z art. 156 § 2 kpa (czego na obecnym etapie sprawy Sąd nie oceniał). Eliminacja decyzji wydanej na podstawie ustawy i konieczność prowadzenia postępowania w trybie ustawy, co do istoty sprawy w zakresie dotyczącym części terenu działki nr [...] (zakładając, że byłaby to komunalizacja mienia, a nie przekazanie mienia) skutkowałaby koniecznością wydzielenia przez organ wojewódzki z nieruchomości gruntowej (w rozumieniu art. 4 pkt 1 ugn) oznaczonej jako działka nr [...] fizycznie wydzielonej granicami działki gruntu (w rozumieniu art. 4 pkt 3 ugn), jako mienia podlegającego komunalizacji. Podział ten miałby podstawę prawną w art. 96 ust. 1b w zw. z art. 95 pkt 3 ugn (por. wyrok NSA z 26 lipca 2013 r. sygn. akt I OSK 346/12; wyroki NSA z 21 stycznia 2016 r. sygn. akt II OSK 1108/14 i II OSK 1172/14). Dekret (jako akt rangi ustawowej) nie przyznaje dawnym właścicielom nieruchomości lub ich spadkobiercom żadnych "roszczeń" do nieruchomości. Wobec tego nie mógłby mieć tu zastosowania art. 95 pkt 4 ugn. Wobec tego wadliwie przyjął Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji, że w niniejszej sprawie nieważnościowej tzw. zagadnieniem wstępnym w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 kpa było uprzednie wydzielenie, jako odrębnego przedmiotu własności, działki gruntu o pow. [...] ha z nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...] o pow. [...] ha. To zaś świadczy o wydaniu przez organ nadzoru postanowienia z 3 września 2020 r. z naruszeniem art. 97 § 1 pkt 4 w zw. z art. 100 § 1 kpa oraz przez organ odwoławczy dodatkowo z naruszeniem art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 127 § 3 i art. 144 kpa, w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy. Poza sporem jest to, że wniosek T. S. o stwierdzenie nieważności z [...] maja 2014 r., sprecyzowany pismem z [...] lipca 2020 r. zawiera żądanie stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody [...] z [...] czerwca 2000 r. w części dotyczącej (niewydzielonego geodezyjnie jako działka gruntu) terenu o pow. [...] ha zawierającego się w nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...] o pow. [...] ha. Żądanie wniosku nieważnościowego kreuje zatem nową sprawę indywidualną (w rozumieniu art. 1 pkt 1 kpa) w stosunku do sprawy zakończonej decyzją Wojewody [...] z [...] czerwca 2000 r. Wygenerowany przez T. S. "nowy" przedmiot sprawy jest inny, niż przedmiot sprawy zakończonej decyzją Wojewody [...] z [...] czerwca 2000 r., która dotyczyła całej działki nr [...]. Z kwestionowanej decyzji organu wojewódzkiego nie sposób wyodrębnić samodzielnego rozstrzygnięcia dotyczącego terenu o pow. [...] ha. Zdaniem Sądu sprecyzowany wniosek nieważnościowy z tak, a nie inaczej, sformułowanym żądaniem, winien być potraktowany przez organ nadzoru jako wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji Wojewody [...] z [...] czerwca 2000 r. w całości. Zatem w ponownie prowadzonym postępowaniu nieważnościowym Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji dokona oceny legitymacji T. S. do bycia stroną postępowania nieważnościowego w rozumieniu art. 28 w zw. z art. 157 § 2 kpa. Organ nadzoru winien ocenić w pierwszej kolejności, czy ostateczna decyzja Wojewody [...] z [...] października 2014 r. utrzymana w mocy decyzją Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z [...] grudnia 2017 r. w zakresie orzeczenia o niepodpadaniu pod działanie art. 2 ust. 1 lit. e dekretu części nieruchomości o pow. [...] ha, zawierającej się w działce nr [...] o pow. [...] ha z obrębu [...] [...], gm. [...], zapisanej w Kw nr [...] potwierdza, że T. S. miał do części działki nr [...] tytuł prawny dokumentujący przysługujące jemu prawo własności, które stało na przeszkodzie wydaniu decyzji przez Wojewodę [...] z [...] czerwca 2000 r. stwierdzającej nabycie przez Gminę [...] z mocy prawa nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...]. Innymi słowy organ nadzoru winien ocenić, czy wskazana wyżej ostateczna decyzja kreuje dla T. S. bezpośredni i aktualny interes prawny, umożliwiający wykazanie w postępowaniu administracyjnym innego stanu własnościowego spornego mienia, niż ten ustalony przez organ wojewódzki w oparciu o treść Kw nr [...]. Biorąc pod uwagę powyższe Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 119 pkt 3 i art. 120 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.) orzekł, jak w sentencji wyroku. O zwrocie skarżącemu kosztów postępowania sądowego – wpisu sądowego i kosztów działania pełnomocnika orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 ppsa w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz.U. z 2015 r. poz. 1800 ze zm.). |
||||